XVII AmE 3/14
Common courts2014-12-09
Case number
XVII AmE 3/14
Judgment date
2014-12-09
Type
SENTENCE
Judges
Maria Witkowska (PRESIDING_JUDGE)
Legal basis
Judgment text
<p>Sygn. akt <strong>
<!-- -->XVII AmE 3/14</strong>
</p>
<div>
<h2>WYROK</h2>
<h5>W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ</h5>
<p> Dnia 09 grudnia 2014r.</p>
<p>Sąd Okręgowy w Warszawie - Sąd Ochrony Konkurencji i Konsumentów</p>
<p>w składzie:</p>
<p>Przewodniczący: <strong>
<!-- -->SSO Maria Witkowska</strong>
</p>
<p>Protokolant: sekretarz sądowy Patrycja Żuk</p>
<p>po rozpoznaniu w dniu 09 grudnia 2014r. w Warszawie na rozprawie</p>
<p>sprawy z odwołania <strong>
<!-- -->
<span class="anon-block"> (...) Sp. z o.o.</span> z siedzibą w <span class="anon-block">W.</span>
</strong>
</p>
<p>przeciwko <strong>
<!-- -->Prezesowi Urzędu Regulacji Energetyki</strong>
</p>
<p>z udziałem zainteresowanych:</p>
<p>
<span class="anon-block"> (...) S.A.</span> z siedzibą w <span class="anon-block">R.</span> oraz</p>
<p>
<span class="anon-block">B. N.</span>
</p>
<p>o <strong>
<!-- -->wstrzymanie dostaw energii </strong>
</p>
<p>na skutek odwołania <span class="anon-block"> (...) Sp. z o.o.</span> z siedzibą w <span class="anon-block">W.</span> od Decyzji Prezesa Urzędu Regulacji Energetyki z dnia 28 listopada 2013r. Nr <span class="anon-block">(...)</span>
</p>
<p>1)
<strong>
<!-- -->oddala odwołanie, </strong>
</p>
<p>2)
<strong>
<!-- -->zasądza od <span class="anon-block"> (...) Sp. z o.o.</span> z siedzibą w <span class="anon-block">W.</span> na rzecz Prezesa Urzędu Regulacji Energetyki kwotę 360 zł (trzysta sześćdziesiąt złotych) tytułem kosztów zastępstwa procesowego. </strong>
</p>
<p>Sygn. akt XVII AmE 3/14</p>
</div>
<div>
<h2>UZASADNIENIE</h2>
<p>Decyzją z dnia 28 listopada 2013 r., znak <span class="anon-block">(...)</span> Prezes Urzędu Regulacji Energetyki stwierdził, że wstrzymanie w dniu 27 maja 2013 r. dostarczania energii elektrycznej do nieruchomości <span class="anon-block">B. N.</span> zlokalizowanej w <span class="anon-block">W.</span> przy <span class="anon-block">ulicy (...)</span>, przez <span class="anon-block"> (...) Sp. z o.o.</span> na zlecenie <span class="anon-block">(...)</span> S.A., było nieuzasadnione.</p>
<p>W ocenie Urzędu nie zostały spełnione w świetle obowiązującego prawa przesłanki uprawniające Przedsiębiorcę do wstrzymania dostaw energii. Jak wskazał organ, w przypadku zwłoki w uiszczaniu należności za pobraną energię elektryczną wstrzymanie dostaw energii możliwe jest dopiero wówczas, gdy odbiorca zwleka z zapłatą za pobraną energię co najmniej miesiąc po upływie terminu płatności, pomimo uprzedniego powiadomienia odbiorcy na piśmie o zamiarze wypowiedzenia umowy i wyznaczenia dodatkowego, dwutygodniowego terminu do zapłaty zaległych i bieżących należności. Wstrzymanie dostaw i wypowiedzenie umowy następuje w sytuacji spełnienia opisanych w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970540348" title="Ustawa z dnia 10 kwietnia 1997 r. - Prawo energetyczne - Dz. U. z 1997 r. Nr 54, poz. 348 (art. 6;art. 6 ust. 3 a)">art. 6 ust. 3a Prawo energetyczne</a>, w brzmieniu obowiązującym na dzień wstrzymania dostawy energii elektrycznej. W stanie faktycznym niniejszej sprawy nie zostały dopełnione formalne wymogi związane z wstrzymaniem dostaw, albowiem jak uznał Prezes URE, <span class="anon-block"> (...) S.A.</span> nie dochował należytej staranności w prowadzonej działalności gospodarczej, gdyż nie wystosował on do <span class="anon-block">B. N.</span> powiadomienia na piśmie o zaleganiu z należnościami wynikającymi z <span class="anon-block">faktury VAT nr (...)</span>, co czyni dokonane w dniu 27 maja 2013 r. wstrzymanie dostaw energii elektrycznej przez <span class="anon-block"> (...) Sp. z o.o.</span> na zlecenie <span class="anon-block">(...)</span> S.A. nieuzasadnionym. Prezes URE na marginesie stwierdził również, iż zaległości odbiorcy z tytułu zawartej z przedsiębiorstwem energetycznym wraz z umową sprzedaży energii elektrycznej umowy ubezpieczenia, nie mogą stanowić podstawy wstrzymania dostaw energii elektrycznej do jego nieruchomości.</p>
<p>Od powyższej decyzji odwołanie złożył <span class="anon-block"> (...) Sp. z o.o.</span> w <span class="anon-block">W.</span> wnosząc o uchylenie decyzji w stosunku do <span class="anon-block"> (...) Sp. z o.o.</span> i umorzenie postępowania administracyjnego w stosunku do tej spółki, ewentualnie o zmianę decyzji w części i stwierdzenie, iż wstrzymanie dostawy energii elektrycznej do lokalu zainteresowanej przez <span class="anon-block"> (...) Sp. z o.o.</span> nie było nieuzasadnione. Odwołujący wniósł ponadto o zasądzenie na rzecz powoda od pozwanego kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego.</p>
<p>Odwołujący zarzucił przedmiotowej decyzji naruszenie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970540348" title="Ustawa z dnia 10 kwietnia 1997 r. - Prawo energetyczne - Dz. U. z 1997 r. Nr 54, poz. 348 (art. 6;art. 6 ust. 3 a)">art. 6 ust. 3a ustawy Prawo energetyczne</a> poprzez błędne zastosowanie i orzeczenie, iż wstrzymanie dostaw energii elektrycznej do lokalu zainteresowanego przez <span class="anon-block"> (...) Sp. z o.o.</span> było nieuzasadnione z rzekomego powodu niespełnienia przesłanek, podczas gdy to tylko sprzedawca – zainteresowany [<span class="anon-block"> (...) S.A.</span>], a nie <span class="anon-block"> (...) Sp. z o.o.</span> był władny dochować procedury związanej z zawiadomieniem odbiorcy – zainteresowanego [<span class="anon-block">B. N.</span>] o zaległościach i wyznaczyć odbiorcy termin do zapłaty i tylko sprzedawca mógł zawiadomić <span class="anon-block"> (...) Sp. z o.o.</span> o dokonaniu wpłaty przez odbiorcę.</p>
<p>Ponadto odwołujący zarzucił błędną, niezgodną z zasadami doświadczenia życiowego i logiki ocenę materiału dowodowego i rozstrzygnięcie, iż wstrzymanie przez <span class="anon-block"> (...) Sp. z o.o.</span> dostarczania energii elektrycznej do lokalu zainteresowanej było nieuzasadnione, pomimo iż w uzasadnieniu decyzji Prezes Urzędu Regulacji Energetyki stwierdził, iż to <span class="anon-block"> (...) S.A.</span> nie dopełniło ciążących na nim ustawowych obowiązków zachowania procedury wstrzymania dostarczania energii oraz to <span class="anon-block"> (...) S.A.</span> nie cofnęło wniosku o wstrzymanie, pomimo uregulowania przez zainteresowaną należności za pobraną energię.</p>
<p>W odpowiedzi na odwołanie Prezes Urzędu Regulacji Energetyki wniósł o oddalenie odwołania oraz zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych.</p>
<p>W toku postępowania strony podtrzymały swoje dotychczasowe stanowiska w sprawie.</p>
<p>
<strong>
<!-- -->Sąd Okręgowy ustalił następujący stan faktyczny: </strong>
</p>
<p>Zainteresowana w sprawie – <span class="anon-block">B. N.</span> zawarła w dniu 13 sierpnia 2012 r. z <span class="anon-block"> (...) S.A.</span> umowę sprzedaży energii elektrycznej dla odbiorców indywidualnych nr <span class="anon-block"> (...)</span> z uwzględnieniem pakietu ubezpieczeniowego <span class="anon-block"> (...)</span>. Integralną część umowy sprzedaży energii elektrycznej dla odbiorców indywidualnych stanowiły Ogólne Warunki Umowy (OWU). Z kolei w dniu 1 grudnia 2012 r. zainteresowana wraz z <span class="anon-block">K. M.</span> zawarła umowę z <span class="anon-block"> (...) Sp. z o.o.</span> o nr <span class="anon-block"> (...)</span> o świadczenie usług dystrybucji energii elektrycznej. /k. 2 – 5, k. 38 – 39 akt adm./</p>
<p>W myśl postanowień umowy zawartej z <span class="anon-block"> (...) S.A.</span>, rozliczenia z tytułu sprzedaży energii elektrycznej winny być prowadzone w grupie taryfowej G11 w półrocznym okresie rozliczeniowym. W związku z tym, na początku okresu rozliczeniowego <span class="anon-block"> (...) S.A.</span> wystawiało <span class="anon-block">B. N.</span> faktury prognozowe, które obejmowały następujące po sobie okresy dwumiesięczne.</p>
<p>W dniu 10 grudnia 2012 r. <span class="anon-block"> (...) S.A.</span> wystawiło trzy faktury prognozowe:</p>
<p>1)
nr <span class="anon-block">(...)</span> za okres od dnia 1 grudnia 2012 r. do dnia 31 stycznia 2013 r. z terminem płatności określonym do dnia 24 grudnia 2012 r. na kwotę 184.46 zł;</p>
<p>2)
nr <span class="anon-block">(...)</span> za okres od dnia 1 lutego 2013 r. do dnia 31 marca 2013 r. z terminem płatności określonym do dnia 15 lutego 2013 r. na kwotę 154.70 zł;</p>
<p>3)
nr <span class="anon-block">(...)</span> za okres od dnia 1 kwietnia 2013 r. do dnia 31 maja 2013 r. z terminem płatności określonym do dnia 15 kwietnia 2013 r. na kwotę 117.08 zł. /k. 66 – 69, k. 117 – 123 akt adm./</p>
<p>W dniu 21 stycznia 2013 r. do <span class="anon-block">B. N.</span> zostało skierowane <em>
<!-- -->
przesądowe wezwanie do zapłaty </em>nr <span class="anon-block"> (...)</span> w związku z zaistniałymi zaległościami, obejmujące należności wynikające z faktury prognozowej VAT nr <span class="anon-block">(...)</span> na kwotę 184.46 zł, której termin płatności upłynął 24 grudnia 2012 r. oraz należności wynikające z <span class="anon-block">faktury VAT nr (...)</span> na kwotę 38,00 zł dotyczącej tzw. pakietu ubezpieczeniowego. /k. 101 akt adm./</p>
<p>Doręczenie wezwania nastąpiło w dniu 29 stycznia 2013 r. /k. 109 akt adm./</p>
<p>W dniu 13 lutego 2013 r. Ośrodek Pomocy Społecznej Dzielnicy <span class="anon-block">(...)</span> wpłacił na konto <span class="anon-block">(...)</span> S.A. kwotę 192,70 zł określając tytuł przelewu jako <em>
<!-- -->
„<span class="anon-block">(...)</span>", z której</em> kwotę 184.46 zł przedsiębiorstwo energetyczne zaliczyło na poczet <span class="anon-block">faktury nr (...)</span>, zaś pozostałą kwotę 8,24 zł <span class="anon-block"> (...) S.A.</span> zaliczyło na poczet <span class="anon-block">faktury VAT nr (...)</span> dotyczącej tzw. pakietu ubezpieczeniowego. /k. 77 akt adm./</p>
<p>W dniu 19 marca 2013 r. do <span class="anon-block">B. N.</span> skierowane zostało kolejne <em>
<!-- -->wezwanie do zapłaty wraz z ostrzeżeniem o możliwości wstrzymania </em>
<strong>
<!-- -->
<em>
<!-- -->dostaw energii elektrycznej, </em>
</strong>dotyczące <span class="anon-block">faktury VAT nr (...)</span> na kwotę 154,71 zł, której termin płatności upłynął dnia 15 lutego 2013 r. /k. 60, k. 105 akt adm./</p>
<p>Doręczenie wezwania nastąpiło w dniu 29 marca 2013 r. /k. 63, k. 111 akt adm./</p>
<p>Na konto <span class="anon-block">(...)</span> S.A. wpłynęła w dniu 25 kwietnia 2013 r. kwota 155,08 zł wpłacona przez Ośrodek Pomocy Społecznej Dzielnicy <span class="anon-block">(...)</span>, gdzie w tytule przelewu wpisano <em>
<!-- -->
„<span class="anon-block">(...)</span>". </em>Z powyższej kwoty przedsiębiorstwo energetyczne zaliczyło na poczet <span class="anon-block">faktury nr (...)</span> kwotę 144,32 zł, zaś pozostałość w wysokości 10,76 zł zaliczono na poczet <span class="anon-block">faktury VAT nr (...)</span> dotyczącej tzw. pakietu ubezpieczeniowego. /k. 76v akt adm/</p>
<p>W dniu 30 kwietnia 2013 r. skierowany został przez <span class="anon-block"> (...) S.A.</span> do <span class="anon-block"> (...) Sp. z o.o.</span>, drogą elektroniczną jak i w wersji papierowej, wniosek o wstrzymanie dostaw energii elektrycznej do nieruchomości. /k. 40, k.140 -142 akt adm./</p>
<p>W dniu 8 maja 2013 r. <span class="anon-block"> (...) Sp. z o.o.</span> zwrócił się do <span class="anon-block">(...)</span> S.A. o potwierdzenie aktualności wniosku o wstrzymanie dostaw energii elektrycznej. / k. 80v -81 akt adm./</p>
<p>W dniu 13 maja 2013 r. odpowiadając na powyższy wniosek <span class="anon-block"> (...) S.A.</span> potwierdziło drogą elektroniczną aktualność wniosku o wstrzymanie dostaw energii elektrycznej do nieruchomości <span class="anon-block">B. N.</span>. /k. 79v – 80 akt adm./</p>
<p>
<span class="anon-block">B. N.</span> dokonała w dniu 14 maja 2013 r. wpłaty na konto <span class="anon-block">(...)</span> S.A. w wysokości 50 zł, wskazując jako tytuł przelewu: <em>
<!-- -->
„zapłata za energię". </em>Wynikającą z powyższej wpłaty kwotę 10,38 zł przedsiębiorstwo energetyczne zaliczyło na poczet <span class="anon-block">faktury nr (...)</span>, pozostałą kwotę, tj. 39,62 zł, <span class="anon-block"> (...) S.A.</span> zaliczyło na poczet <span class="anon-block">faktury VAT nr (...)</span>. /k. 77 akt adm./</p>
<p>W dniu 15 maja 2013 r. <span class="anon-block"> (...) Sp. z o.o.</span> przesłała drogą elektroniczną do <span class="anon-block">(...)</span> S.A. informację o przyjęciu do realizacji wniosku o wstrzymanie dostaw energii elektrycznej do nieruchomości. /k. 79 – 79v akt adm./</p>
<p>W dniu 23 maja 2013 r. <span class="anon-block"> (...) Sp. z o.o.</span> wystawił dokument ,,Wstrzymanie dostawy energii za zadłużenie’’, określający planowany termin na dzień 27 maja 2013 r. w godz. 7.00-8.00 z zaznaczeniem, iż wyłączenie nastąpi na wniosek sprzedawcy <span class="anon-block">(...)</span> w związku z zadłużeniem z tytułu <span class="anon-block">faktur: nr. (...)</span> na kwotę 120,61 zł z terminem płatności 11.02.2013 r. i nr. <span class="anon-block"> (...)</span> na kwotę 127,74 zł z terminem płatności 10.04.2013 r., łącznie na kwotę 248,35 zł. / k. 41 akt adm./</p>
<p>
<em>
<!-- -->
<span class="anon-block"> (...) Sp. z o.o.</span> skierował do odbiorcy <span class="anon-block">B. N.</span> wezwanie do zapłaty z dnia 24 maja 2013 r., które zostało wysłane listem poleconym w dniu 29 maja 2013 r., dotyczące zadłużenia na kwotę 248,35 zł, wynikającego z </em>
<span class="anon-block">faktury nr. (...)</span>
<em>
<!-- --> na kwotę 120,61 zł z terminem płatności 11.02.2013 i </em>
<span class="anon-block">faktury nr. (...)</span> na<em>
<!-- --> kwotę 127,74 zł z terminem płatności 10.04.2013 r. <span class="anon-block"> (...) Sp. z o.o.</span> wskazał na termin 14 dni do uiszczenia powyższej kwoty, po upływie którego, jak zastrzegł, w przypadku niedokonania wpłaty <span class="anon-block"> (...)</span> skorzysta z prawa wyłączenia dopływu energii. /k. 44, k. 35 – 36 , k.46 akt adm./</em>
</p>
<p>W dniu 27 maja 2013 r. <span class="anon-block"> (...) Sp. z o.o.</span>, działając na zlecenie <span class="anon-block">(...)</span> S.A., wstrzymał dostarczanie energii elektrycznej do nieruchomości Wnioskodawcy. / okoliczność bezsporna/</p>
<p>Na dzień wstrzymania dostaw energii elektrycznej należności za dostarczaną <span class="anon-block">B. N.</span> energię elektryczną objęte wezwaniami do zapłaty z dnia 21 stycznia 2013 r. i 19 marca 2013 r. zostały uregulowane.</p>
<p>W dniu 18 czerwca 2013 r. <span class="anon-block"> (...) S.A.</span> przesłało drogą elektroniczną do <span class="anon-block"> (...) Sp. z o.o.</span> wniosek o wznowienie dostaw energii elektrycznej do nieruchomości <span class="anon-block">B. N.</span>. /k. 43, k. 81v, k. 148 akt adm./</p>
<p>
<em>
<!-- -->
<span class="anon-block"> (...) Sp. z o.o.</span> utrzymał stan wstrzymania dostawy energii elektrycznej w stosunku do nieruchomości <span class="anon-block">B. N.</span>, gdyż jak twierdził, na dzień zgłoszenia przez sprzedawcę wniosku o wznowienie dostawy energii elektrycznej, <span class="anon-block">B. N.</span> zalegała również z płatnościami za świadczone usługi dystrybucji. /k. 88 akt adm./</em>
</p>
<p>W dniu 1 lipca 2013 r. do Prezesa URE wpłynęło pismo <span class="anon-block">B. N.</span> z dn. 1.07.2013, o wszczęcie w trybie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970540348" title="Ustawa z dnia 10 kwietnia 1997 r. - Prawo energetyczne - Dz. U. z 1997 r. Nr 54, poz. 348 (art. 8;art. 8 ust. 1)">art. 8 ust. 1 ustawy - Prawo energetyczne</a>, postępowania administracyjnego w sprawie rozstrzygnięcia sporu w zakresie nieuzasadnionego wstrzymania dostarczania przez <span class="anon-block"> (...) Sp. z o.o.</span>, na zlecenie <span class="anon-block">(...)</span> S.A., energii elektrycznej do jej nieruchomości. /k. 1 akt adm./</p>
<p>Postanowieniem z dnia 12 sierpnia 2013 r. Prezes URE nakazał <span class="anon-block"> (...) Sp. z o.o.</span> podjęcie i kontynuowanie dostaw energii elektrycznej do nieruchomości <span class="anon-block">B. N.</span> do czasu ostatecznego rozstrzygnięcia sporu. /k. 181 – 182v akt adm./</p>
<p>W dniu 14 sierpnia 2013 r. wznowiono dostawy energii elektrycznej do nieruchomości <span class="anon-block">B. N.</span>. /k. 198 – 200 akt adm./</p>
<p>W piśmie z dnia 12 września 2013 r. <span class="anon-block"> (...) S.A.</span> poinformowało Prezesa URE, iż <span class="anon-block">faktura nr (...)</span> z nieuregulowaną należnością w kwocie 77,46 zł i <span class="anon-block">faktura (...)</span> na kwotę 38,00 zł nie były objęte wezwaniem do zapłaty pod rygorem wstrzymania dostaw energii elektrycznej. /k. 202 – 203 akt adm./</p>
<p>Powyższy stan faktyczny Sąd ustalił w oparciu o dokumenty zgromadzone w toku postępowania administracyjnego, które nie budziły wątpliwości co ich prawdziwości, a także nie były kwestionowane przez żadną ze stron procesu. Stan faktyczny przedmiotowej sprawy nie był przez strony postępowania kwestionowany.</p>
<p>
<strong>
<!-- -->W tym stanie faktycznym Sąd Okręgowy w Warszawie – Sąd Ochrony Konkurencji i Konsumentów zważył, co następuje:</strong>
</p>
<p>Odwołanie nie zasługuje na uwzględnienie.</p>
<p>W pierwszej kolejności należy odnieść się do zarzutu odwołującego, który wskazuje, iż to sprzedawca (<span class="anon-block"> (...) S.A.</span>), a nie <span class="anon-block"> (...) Sp. z o.o.</span> był władny dochować procedury związanej z zawiadomieniem odbiorcy energii elektrycznej o zaległościach i wyznaczenia mu dodatkowego dwutygodniowego terminu zapłaty. Odwołujący stwierdził, iż jedynie sprzedawca mógł powiadomić odbiorcę o dokonaniu wpłaty, bowiem powód w niniejszej sprawie nie miał faktycznych ani prawnych możliwości zweryfikowania procedury wstrzymania dostarczenia energii elektrycznej przez sprzedawcę, w sytuacji, gdy ten zapewnia go o dochowaniu procedury, koniecznej do dokonania odłączenia dopływu energii. Sąd stwierdza, iż z takim stanowiskiem nie można się zgodzić. Przede wszystkim wskazać należy, że po dniu 1 lipca 2007 r. odmiennie jak to było wcześniej, na rynku energii elektrycznej przedsiębiorstwa obrotu stały się odrębnymi podmiotami od przedsiębiorstw dystrybucyjnych. Odbiorcy energii mają w związku z tym możliwość zawarcia obecnie dwojakiego rodzaju umów: 1. umowę na sprzedaż energii z przedsiębiorstwem obrotu oraz odrębną umowę przesyłu lub dystrybucji energii z przedsiębiorstwem dystrybucyjnym, 2. umowę kompleksową z przedsiębiorstwem obrotu, w które zawarte są postanowienia odnoszące się zarówno dotyczące sprzedaży energii elektrycznej, jak również jej przesyłu i dystrybucji. W przedmiotowej sprawie zachodzi pierwszy ze wspomnianych przypadków. Odbiorczyni energii (<span class="anon-block">B. N.</span>) zawarła bowiem dwie odrębne umowy: jedną na sprzedaż z <span class="anon-block"> (...) S.A.</span> oraz odrębną umowę na przesył i dystrybucję energii elektrycznej z <span class="anon-block"> (...) Sp. z o.o.</span> Tymczasem literalne brzmienie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970540348" title="Ustawa z dnia 10 kwietnia 1997 r. - Prawo energetyczne - Dz. U. z 1997 r. Nr 54, poz. 348 (art. 6;art. 6 ust. 3 a)">art. 6 ust. 3a ustawy Prawo energetyczne</a> wskazuje na podmiot, który jest obowiązany do wstrzymania dostarczania energii elektrycznej, a także wymienia przesłanki uprawniające do wstrzymania dostarczania energii, którym jest przedsiębiorstwo energetyczne wykonujące działalność gospodarczą w zakresie przesyłania lub dystrybucji paliw lub energii. Przepis <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970540348" title="Ustawa z dnia 10 kwietnia 1997 r. - Prawo energetyczne - Dz. U. z 1997 r. Nr 54, poz. 348 (art. 6;art. 6 ust. 3 a)">art. 6 ust. 3a</a> w brzmieniu aktualnym na dzień spornego wstrzymania dostaw energii elektrycznej stanowi, iż przedsiębiorstwa energetyczne, o których mowa w ust. 1 czyli przedsiębiorstwa energetyczne zajmujące się przesyłaniem lub dystrybucją paliw gazowych lub energii wykonujące kontrole układów pomiarowych, dotrzymania zawartych umów i prawidłowości rozliczeń (przedsiębiorstwa dystrybucyjne), mogą wstrzymać dostarczanie paliw gazowych, energii elektrycznej lub ciepła w przypadku, gdy odbiorca zwleka z zapłatą za pobrane paliwo gazowe, energię elektryczną lub ciepło albo świadczone usługi co najmniej miesiąc po upływie terminu płatności, pomimo uprzedniego powiadomienia na piśmie o zamiarze wypowiedzenia umowy i wyznaczenia dodatkowego, dwutygodniowego terminu do zapłaty zaległych i bieżących należności.</p>
<p>Zarówno w piśmiennictwie, jak i judykaturze przyjmuje się, iż w świetle treści wskazanego przepisu, „nie ma znaczenia, komu odbiorca energii zalega (czy zalega przedsiębiorstwu dystrybucyjnemu z opłatami za usługę dystrybucji, czy przedsiębiorstwu obrotu za sprzedaną energię oraz za usługę przesyłu wyświadczoną na rzecz odbiorcy przez przedsiębiorstwo dystrybucyjne na podstawie umowy z przedsiębiorstwem obrotu). Nieistotne jest więc, czy energia dostarczana jest do odbiorcy na podstawie umowy kompleksowej, czy odrębnych umów sprzedaży oraz dystrybucji energii” (wyrok Sądu Najwyższego z 12 kwietnia 2013 r., III SK 26/12 opublik. OSNP 2014/2/33). Sąd podziela stanowisko Sądu Najwyższego wyrażone w powołanym wyroku, w którym SN wskazuje ponadto, iż przedsiębiorstwo obrotu może być stroną postępowania, jeżeli postawą faktyczną wstrzymania dostarczania energii stanowiły zaległości w płatności wynikające z zawartej umowy kompleksowej, kiedy to istnieje swego rodzaju więź obowiązku zapłaty za energię i wyświadczone usługi dystrybucyjne, które łączą odbiorcę jedynie z przedsiębiorstwem obrotu. W sytuacji z jaką mamy do czynienia w niniejszym postępowaniu, odbiorca energii elektrycznej podpisał odrębną umowę z dystrybutorem. Taki stosunek zobowiązaniowy nie wyklucza zatem bezpośredniej odpowiedzialności dystrybutora energii elektrycznej wobec końcowego odbiorcy za nieprawidłowe wykonanie usługi. Spór o nieuzasadnione wstrzymanie dostarczania energii toczy się zatem pomiędzy odbiorcą energii a przedsiębiorstwem dystrybucyjnym, które jest ustawowo zobowiązane spełnić określone wymogi określone przez przepis <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970540348" title="Ustawa z dnia 10 kwietnia 1997 r. - Prawo energetyczne - Dz. U. z 1997 r. Nr 54, poz. 348 (art. 6;art. 6 ust. 3 a)">art. 6 ust. 3a ustawy Prawo energetyczne</a>. Powód zatem jako przedsiębiorstwo energetyczne, którego działalność polega na przesyłaniu i dystrybucji energii, faktycznie dokonuje wstrzymania dostaw energii elektrycznej, gdyż do jego sieci jest przyłączony odbiorca.</p>
<p>Istota sporu w niniejszym postępowaniu sprowadza się w związku z tym do interpretacji przepisu <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970540348" title="Ustawa z dnia 10 kwietnia 1997 r. - Prawo energetyczne - Dz. U. z 1997 r. Nr 54, poz. 348 (art. 6;art. 6 ust. 3 a)">art. 6 ust. 3a ustawy Prawo energetyczne</a> (w brzmieniu obowiązującym w dniu wstrzymania dostaw energii elektrycznej oraz obowiązującym w czasie prowadzenia postępowania administracyjnego) w celu odpowiedzi, czy istniała podstawa prawna do wstrzymania dostaw energii, w szczególności, czy działania powoda podjęte w związku ze wstrzymaniem dostaw energii odpowiadały wymogom określonym w tym przepisie. Powyższy przepis dopuszcza bowiem możliwość wstrzymania dostaw energii elektrycznej, jeśli odbiorca zwleka z zapłatą za energię co najmniej miesiąc po pływie terminu płatności, pomimo uprzedniego powiadomienia na piśmie o zamiarze wypowiedzenia umowy i wyznaczenia dodatkowego dwutygodniowego terminu do zapłaty bieżących i zaległych należności.</p>
<p>Mając na względzie ustalony stan faktyczny, Sąd na tak postawione zagadnienie może jedynie stwierdzić, iż nie została zachowana procedura określona we wskazanym wyżej przepisie, jeśli chodzi o fakturę prognozową nr <span class="anon-block">(...)</span>, wystawioną za okres od dnia 1 kwietnia 2013 r. do dnia 31 maja 2013 r. z terminem płatności określonym do dnia 15 kwietnia 2013 r. na kwotę 117.08 zł, z której do zapłaty pozostała kwota 77,46 zł. Nie wystosowano bowiem do odbiorcy koniecznego dla zachowania prawidłowej procedury postępowania - wezwania do zapłaty, wskazującego na faktyczną zaległość, z uwzględnieniem dokonanej przez <span class="anon-block">B. N.</span> z tego tytułu częściowej wpłaty w dniu 14 maja 2013 r. Fakt ten potwierdziło <span class="anon-block"> (...) S.A.</span> w piśmie z dnia 12 września 2013 r. skierowanym do Prezesa URE (k. 202 – 203 akt adm.). Skoro zatem odbiorca nie został „powiadomiony” to oznacza, że nie została spełniona jedna z podstawowych przesłanek <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970540348" title="Ustawa z dnia 10 kwietnia 1997 r. - Prawo energetyczne - Dz. U. z 1997 r. Nr 54, poz. 348 (art. 6;art. 6 ust. 3 a)">art. 6 ust. 3a ustawy Prawo energetyczne</a> uprawniająca do wstrzymania dostaw energii elektrycznej. Brak bowiem „powiadomienia” rozumieć należy jako pozbawienie odbiorcy realnej możliwości zapoznania się z treścią wezwania do zapłaty, jak to miało miejsce w niniejszej w sprawie. Bez znaczenia w sprawie jest natomiast fakt, o którym informowało <span class="anon-block"> (...) S.A.</span> w piśmie do URE z dnia 26 lipca 2013 r., iż <span class="anon-block">B. N.</span> kontaktując się telefonicznie z tym podmiotem w dniu 24 maja 2013 r. i została poinformowana o wysokości zadłużenia (k. 89 akt adm.). Dla takiego stwierdzenia konieczne jest bowiem spełnienie ustawowych wymogów odnoszących się do „powiadomienia”.</p>
<p>W związku z tym należy podkreślić, że z uprawnienia wskazanego w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970540348" title="Ustawa z dnia 10 kwietnia 1997 r. - Prawo energetyczne - Dz. U. z 1997 r. Nr 54, poz. 348 (art. 6;art. 6 ust. 3 a)">art. 6 ust. 3a ustawy Prawo energetyczne</a>, przedsiębiorstwa energetyczne mogą korzystać jedynie po wyczerpaniu określonej w tym przepisie procedury, która ze swego założenia winna chronić odbiorców przed uciążliwościami spowodowanymi brakiem dostaw energii oraz jej przedwczesnym wstrzymaniem, w szczególności jeśli chodzi o odbiorców wrażliwych ekonomicznie objętych pomocą ośrodków pomocy społecznej, co jest w zgodzie z zobowiązaniami wynikającymi z przepisów europejskich, tj. art. 3 ust. 7 Dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady 2009/72/WE z dnia 13 lipca 2009 r. dotyczącej wspólnych zasad rynku wewnętrznego energii elektrycznej i uchylającej dyrektywę 2003/54/WE oraz art. 3 ust. 3 Dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady 2009/73/WE z dnia 13 lipca 2009 r. dotyczącej wspólnych zasad rynku wewnętrznego gazu ziemnego i uchylającej dyrektywę 2003/55/WE.</p>
<p>W przedmiotowej sprawie <span class="anon-block">B. N.</span> była, jak ustalono, objęta tego rodzaju pomocą, bowiem dwukrotnie (w lutym i kwietniu) wpłat na rzecz <span class="anon-block">B. N.</span> dokonywał Ośrodek Pomocy Społecznej <span class="anon-block">(...)</span>. Wskazać przy tym należy, iż wpłaty dokonywane przez Ośrodek Pomocy Społecznej odpowiadały kwotom zawartym w dwóch wezwaniach do zapłaty: ze stycznia i marca. Brak wystosowania wezwania do zapłaty opiewający na kwotę 77,46 zł uniemożliwiał odbiorcy ubieganie się o udzielenie pomocy w tej wysokości. Znamienne, iż wpłata w dniu 14 maja 2013 r. na kwotę 50 zł, która częściowo pokryła należność za <span class="anon-block">fakturę (...)</span> została uiszczona przez samą <span class="anon-block">B. N.</span>.</p>
<p>Należy zaznaczyć również, że unormowanie zawarte w powołanym wyżej przepisie miało na celu zapobieżenie dowolnemu kształtowaniu zasad wstrzymywania dostaw energii i jednocześnie stanowić charakter gwarancyjny oraz równoważący wobec silnej pozycji przedsiębiorców energetycznych. Dostęp do energii elektrycznej ma dla odbiorców znaczenie zasadnicze, zaś jego wstrzymanie może nastąpić jedynie w ściśle określonych wypadkach uregulowanych w ustawie, której przepisy winny być interpretowane ściśle. Sąd w tym zakresie podziela stanowisko wyrażone w wyroku Sądu Apelacyjnego w Warszawie z dnia 18 czerwca 2013 r., sygn. VI ACa 1361/12 ( LEX nr. 1372487 ), w którym stwierdzono, iż „przepis art. 6 ust. 3a p.e. chroni przede wszystkim interesy odbiorcy energii elektrycznej, który musi mieć zarówno świadomość istnienia zaległości w opłatach należności za dostarczoną energię, terminów płatności poszczególnych należności oraz poszczególnych okresów zwłoki za konkretnie wskazane czynniki energetyczne jak i świadomość skutków związanych z brakiem uregulowania należności w wyznaczonym terminie, wobec dotkliwości sankcji, jaką jest wstrzymanie dostaw energii elektrycznej. Wymogi określone w tym przepisie muszą być więc bezwzględnie spełnione, aby wstrzymanie dostaw energii było zasadne. Oznacza to, że samo istnienie zadłużenia nie jest wystarczające dla wstrzymania dostarczania energii elektrycznej, a konieczne jest jeszcze należyte, szczegółowe uprzednie poinformowanie odbiorcy o wysokości zadłużenia i o skutkach braku uiszczenia należności”.</p>
<p>Zrealizowanie przez <span class="anon-block"> (...) Sp. z o.o.</span> wniosku <span class="anon-block">(...)</span> S.A. z dnia 30 kwietnia 2013 r., pomimo braku wystosowania do odbiorcy obligatoryjnego wezwania do zapłaty pozostałej części należności wynikającej z prognozowej faktury i odłączenie w dniu 27 maja 2013 r. dostępu do energii elektrycznej należało zatem uznać za działanie naruszające bezwzględnie obowiązujący przepis <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970540348" title="Ustawa z dnia 10 kwietnia 1997 r. - Prawo energetyczne - Dz. U. z 1997 r. Nr 54, poz. 348 (art. 6;art. 6 ust. 3 a)">art. 6 ust. 3a ustawy Prawo energetyczne</a>
</p>
<p>Przyjmuje się, iż wstrzymanie dostaw na podstawie art. 6 ust. 3a pr. en. może nastąpić najwcześniej po miesiącu od upływu terminu płatności za pobrane paliwa lub energię, w sytuacji gdy odbiorca należności faktycznie nie uiścił i po uprzednim wystosowaniu przez przedsiębiorstwo energetyczne na piśmie do odbiorcy powiadomienia o pozostawaniu przez niego w zwłoce w płatnościach i wiążących się z tym konsekwencjach oraz wyznaczeniu mu dodatkowego terminu do zapłaty zaległych i bieżących należności. Dla wystosowania przez przedsiębiorstwo powiadomienia, o którym mowa w art. 6 ust. 3a pr. en., nie musi natomiast upłynąć wskazany okres miesiąca, gdyż może ono takie pismo wysłać zarówno zaraz po stwierdzeniu zaległości, jak i w późniejszym, dowolnym czasie. Bezwzględny upływ terminu miesięcznego ma bowiem znaczenie dla momentu możliwości dokonania faktycznego wstrzymania dostaw. Możliwość bowiem zrealizowania działań przewidzianych w powiadomieniu wystosowanym w trybie wskazanego wyżej przepisu, uzależniona jest od skutecznego doręczenia go odbiorcy. Uchybienie zaś przez przedsiębiorstwo energetyczne trybowi określonemu w art. 6 ust. 3a ww. ustawy stanowi podstawę do stwierdzenia, iż wstrzymanie dostaw było nieuzasadnione.</p>
<p>Powyższe działanie podmiotów profesjonalnych zajmujących się zarówno sprzedażą, jak i dystrybucją energii elektrycznej, polegające na nieprzestrzeganiu wymaganej procedury, świadczy o niezachowaniu należytej staranności w prowadzonej przez nie działalności. Wskazać w tym miejscu należy, iż od momentu wystosowania wniosku z dnia 30 kwietnia 2013 r. o wstrzymanie dostaw energii elektrycznej do momentu jej wstrzymania minęło 27 dni. Jeżeli nawet, jak twierdził sprzedawca, nie miał wpływu na ustalenie terminu odłączenia energii, to niewątpliwie miał wpływ na przekazanie informacji o ewentualnym uregulowaniu należności i wstrzymaniu wniosku. Także od strony powodowej wymagana jest szczególna staranność w wykonywaniu działalności, albowiem w przedmiotowej sprawie jest bezpośrednią stroną umowy o dystrybucję zawartej z odbiorcą, który dodatkowo zalicza się do podmiotów wrażliwych ekonomicznie. Powód winien przed dokonaniem odłączenia energii elektrycznej upewnić się co do zasadności wniosku sprzedawcy o wstrzymanie dostawy energii, w szczególności, czy nadal istnieje zaległość, biorąc pod uwagę to, iż od wniesienia wniosku minął prawie miesiąc czasu. <span class="anon-block"> (...) Sp. z o.o.</span> jako przedsiębiorstwo dystrybucyjne winien zatem ustalić, czy istnieje podstawa prawna określona w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970540348" title="Ustawa z dnia 10 kwietnia 1997 r. - Prawo energetyczne - Dz. U. z 1997 r. Nr 54, poz. 348 ()">ustawie Prawo energetyczne</a> do dokonania odłączenia energii elektrycznej.</p>
<p>Wprawdzie <span class="anon-block">(...)</span> S.A. jako sprzedawca zobowiązał się w przedmiotowym wniosku o wstrzymanie dostaw energii elektrycznej dla odbiorcy ponosić odpowiedzialność zarówno wobec odbiorcy, jak i dystrybutora, gdy odłącznie nastąpi z pominięciem przez sprzedawcę procedury, o której mowa w art. 6 ust. 3 a pr. en., nie mniej jednak przerzucanie przez powoda odpowiedzialności na sprzedawcę nie jest uzasadnione, gdyż stroną postępowania w niniejszej sprawie jest przedsiębiorstwo dystrybucyjne, które dokonało wstrzymania dostaw energii elektrycznej, jako że to do jego sieci przyłączony jest odbiorca. Natomiast jak słusznie wskazał Prezes URE, realizacja praw i obowiązków wynikających z umowy sprzedaży, w tym realizacja podjętej przez przedsiębiorstwo obrotu decyzji dotyczącej wstrzymania dostaw energii do odbiorcy możliwa jest jedynie za pośrednictwem i przy współpracy przedsiębiorstwa dystrybucyjnego.</p>
<p>Z przytoczonych względów, zarzuty powoda podniesione w odwołaniu należało uznać za chybione.</p>
<p>Mając na uwadze powyższe, wobec braku podstaw do uwzględnienia odwołania, Sąd Okręgowy na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 479(53);art. 479(53) § 1)">art. 479<sup>
<!-- -->53</sup>§ 1 k.p.c.</a> orzekł jak w sentencji.</p>
<p>O kosztach postępowania orzeczono w oparciu o <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 108;art. 108 § 1)">art. 108 § 1 k.p.c.</a>, obciążając nimi w całości pozwanego stosownie do wyniku sporu na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 98;art. 98 § 1)">art. 98 § 1 k.p.c.</a> Zgodnie z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 98;art. 98 § 3)">art. 98 § 3</a> w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 99)">art. 99 k.p.c.</a> do kosztów tych zaliczono koszty zastępstwa procesowego powoda w wysokości 360 zł określonej w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20021631349" title="Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu - Dz. U. z 2002 r. Nr 163, poz. 1349 (§ 14;§ 14 ust. 3;§ 14 ust. 3 pkt. 3)">§ 14 ust. 3 pkt 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu</a> (Dz. U. z 2002 r., nr 163, poz. 1349 ze zm.).</p>
<p>SSO Maria Witkowska</p>
</div>