II Cz 1907/13

<p>Sygn. akt II Cz 1907/13</p> <div> <h2>POSTANOWIENIE</h2> <p>Dnia 13 grudnia 2013 roku</p> <p>Sąd Okręgowy w Szczecinie Wydział II Cywilny Odwoławczy</p> <p>w składzie następującym:</p> <p>Przewodniczący: SSO Mariola Wojtkiewicz</p> <p>Sędziowie: SO Wiesława Buczek- Markowska (spr.)</p> <p>SO Violetta Osińska</p> <p>po rozpoznaniu w dniu 13 grudnia 2013 roku w Szczecinie</p> <p>na posiedzeniu niejawnym</p> <p>sprawy z powództwa<strong> <!-- --> <span class="anon-block">G. W.</span> </strong> </p> <p>przeciwko <strong> <!-- --> <span class="anon-block">(...)</span> <span class="anon-block">Wojewódzkiemu Szpitalowi (...)</span>w <span class="anon-block">S.</span> </strong> </p> <p>o zapłatę</p> <p>na skutek zażalenia powódki</p> <p>na rozstrzygnięcie o kosztach procesu zawarte w punkcie II wyroku Sądu Rejonowego Szczecin- Prawobrzeże i Zachód w Szczecinie z dnia 19 września 2013 r. w sprawie o sygn. akt I C 1899/10</p> <p> <strong> <!-- -->postanawia:</strong> </p> <p>1.  <strong> <!-- --> <em> <!-- --> zmienić zaskarżone postanowienie w punkcie II w ten sposób, że odstąpić od obciążania powódki kosztami procesu<span class="underline"> <!-- -->, </span> </em> </strong> </p> <p>2.  <strong> <!-- --> <em> <!-- -->przyznać pełnomocnikowi powódki <span class="anon-block">G. W.</span> z urzędu - adwokatowi <span class="anon-block">M. Z.</span> od Skarbu Państwa - Sądu Rejonowego Szczecin <span class="anon-block">P.</span> i Zachód w <span class="anon-block">S.</span> kwotę 73,80 zł, w tym podatek VAT, tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej powódce z urzędu w postępowaniu zażaleniowym. </em> </strong> </p> <p>Sygn. akt II Cz 1907/13</p> </div> <div> <h2>UZASADNIENIE</h2> <p>Wyrokiem z dnia 19 września 2013 r. Sąd Rejonowy Szczecin- Prawobrzeże i Zachód w Szczecinie z dnia 19 września 2013 r. w sprawie o sygn. akt I C 1899/10:</p> <p>I.  oddalił powództwo</p> <p>II.  zasądził od powódki <span class="anon-block">G. W.</span> na rzecz pozwanego <span class="anon-block"> (...)</span> <span class="anon-block"> Wojewódzkiego Szpitala (...)</span> w <span class="anon-block">S.</span> kwotę 1000 zł tytułem zwrotu kosztów procesu</p> <p>III.  odstąpił od obciążania powódki <span class="anon-block">G. W.</span> kosztami procesu w pozostałym zakresie</p> <p>IV.  przyznał pełnomocnikowi powódki <span class="anon-block">G. W.</span> z urzędu - adwokatowi <span class="anon-block">M. Z.</span> od Skarbu Państwa - Sądu Rejonowego Szczecin <span class="anon-block">P.</span> i Zachód w <span class="anon-block">S.</span> kwotę 4428 zł w tym podatek VAT tytułem wynagrodzenia</p> <p>V.  nieuiszczonymi kosztami sądowymi obciążył Skarb Państwa.</p> <p>Orzeczenie zawarte w punkcie II wyroku sąd ten oparł o <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 98;art. 98 § 1;art. 98 § 3)">art. 98 § 1 i 3</a> w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 99)">art. 99 k.p.c.</a> W rozpoznawanej sprawie powódka uległa pozwanej co do całości żądania pozwu, co uzasadniałoby co do zasady obciążenie jej kosztami poniesionymi w rozpoznawanej sprawie przez powódkę. Na wskazane koszty składały się koszty zastępstwa procesowego w kwocie 3.600 zł, ustalone w oparciu o unormowanie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20021631349" title="Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu - Dz. U. z 2002 r. Nr 163, poz. 1349 (§ 6;§ 6 pkt. 6)">§ 6 pkt 6 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu</a> oraz uiszczona zaliczka na biegłego w wysokości 1.000 zł. W odniesieniu do powódki Sąd dostrzegł jednak podstawy do odstąpienia od obciążania jej częścią kosztów procesu na rzecz pozwanej w oparciu o unormowanie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 102)">art. 102 k.p.c.</a>, stosownie do którego w wypadkach szczególnie uzasadnionych sąd może zasądzić od strony przegrywającej tylko część kosztów lub nie obciążać jej wcale. Cytowana jednostka redakcyjna ustanawia zasadę słuszności, stanowiącą odstępstwo od zasady odpowiedzialności za wynik procesu i jako rozwiązanie szczególne nie podlega wykładni rozszerzającej, wyklucza tym samym stosowanie wszelkich uogólnień i wymaga do swego zastosowania wystąpienia wyjątkowych okoliczności. Nie konkretyzuje przy tym pojęcia „wypadków szczególnie uzasadnionych”, pozostawiając ich kwalifikację, przy uwzględnieniu całokształtu okoliczności sprawy, sądowi (postanowienie Sądu Najwyższego z 20 grudnia 1973 r., II CZ 210/73, LEX 7366). Zdaniem Sądu I instancji, wypadkiem szczególnie uzasadnionym, przemawiającym za zastosowaniem w odniesieniu do pozwanych dyspozycji <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 102)">art. 102 k.p.c.</a>, jest jej trudna sytuacja majątkowa oraz okoliczność, iż roszczenie pierwotnie nie mogło być uznawane za oczywiście nieuzasadnione i powódka początkowo mogła doszukiwać się podstaw odpowiedzialności pozwanego, które zostały wykluczone dopiero po przeprowadzeniu postępowania dowodowego. Nadto znacznym ciężarem jest dla powódki jest już obciążenie jej częścią kosztów, a mianowicie zwrotem na rzecz pozwanego kwoty wydatkowanej przez niego jako zaliczka na biegłego. W ocenie Sądu powódka nie podołałaby, bez szczególnych wyrzeczeń, obowiązkowi zwrotu poniesionych przez stronę pozwaną kosztów procesu w całości. Uwzględniając powyższe Sąd w pkt II zasądził od powódki na rzecz pozwanego koszty procesu poniesione przez pozwanego we wskazanej kwocie 1.000 zł.</p> <p> <strong> <!-- --> <em> <!-- -->Sąd Okręgowy zważył, co następuje: </em> </strong> </p> <p>Zażalenie okazało się zasadne.</p> <p>Przepis <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 102)">art. 102 k.p.c.</a>, stanowiący wyjątek od przewidzianej w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 98;art. 98 § 1)">art. 98 § 1 k.p.c.</a> zasady odpowiedzialności strony za wynik procesu, umożliwia sądowi w wypadkach szczególnie uzasadnionych, zasądzenie od strony przegrywającej tylko części kosztów albo nie obciążenie jej kosztami w ogóle.</p> <p>O nie obciążeniu strony przegrywającej pełnymi kosztami procesu sąd orzeka na podstawie okoliczności konkretnej sprawy zasługujących na miano „wyjątkowych”, przy czym mogą to być zarówno okoliczności o charakterze zewnętrznym, związane w szczególności z sytuacją majątkową strony przegrywającej, jak i okoliczności wynikające z samego przebiegu postępowania (orzeczenie Sądu Najwyższego z dnia 13 grudnia 2007 r. I CZ 110/07 i z dnia 4 marca 2011 r. I CZ 13/11, niepubl.). Powyższy przepis powinien być zastosowany zawsze wówczas, gdy w okolicznościach danej sprawy obciążenie strony przegrywającej pełnymi kosztami procesu przeciwnika byłoby oczywiście niezgodne z zasadami słuszności (postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 3 grudnia 2010 r. I CZ 120/10).</p> <p>Zastosowanie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 102)">art. 102 k.p.c.</a> i sposób skorzystania z tego przepisu jest suwerennym uprawnieniem sądu orzekającego i od jego oceny zależy przesądzenie, że taki szczególny wypadek wystąpił ze względu na okoliczności rozpoznawanej sprawy i uzasadnia odstąpienie w całości albo w części od zasady obciążenia strony przegrywającej kosztami procesu. Zakwalifikowanie przypadku, jako „szczególnie uzasadnionego” wymaga rozważenia całokształtu okoliczności sprawy.</p> <p>Istotnie sytuacja majątkowa powódki jest na tyle trudnią, że zbyt dużym ciężarem dla powódki jest obciążenie jej nawet częściową kosztów wygenerowanych w toku postępowania przed sądem I instancji. Jedynym źródłem utrzymania powódki jest świadczenie emerytalne w wysokości 659,20 zł. Wysokość tych dochodów, które nie są znaczne, pozwala twierdzić, że konieczność uiszczenia kwoty 1.000 zł, która to suma stanowi niemalże równowartość dwumiesięcznej emerytury, przekracza możliwości majątkowe powódki.</p> <p>Sytuacja materialna powódki oraz fakt, iż koszty, którymi powódka została obciążona powstały w sprawie, w której dochodziła ona zadośćuczynienia za krzywdę, wywołaną przeprowadzonym zabiegiem operacyjnym, pozostając w subiektywnym przekonaniu o zasadności roszczenia uzasadniały w istocie uznanie ich za „szczególne” w rozumieniu <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 102)">art. 102 k.p.c.</a> i zastosowanie wyjątku od zasady wyrażonej w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 98;art. 98 § 1)">art. 98 § 1 k.p.c.</a> poprzez nieobciążenie żalącej kosztami postępowania przed sądem I instancji w całości. Zasądzenie w tych okolicznościach od powódki na rzecz pozwanego poniesionych przez niego kosztów nawet w części byłoby oczywiście niezgodne z zasadami słuszności.</p> <p>Uwzględniając powyższe Sąd Okręgowy na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 385)">art. 385 k.p.c.</a> w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 397;art. 397 § 2)">art. 397 § 2 k.p.c.</a> orzekł jak w punkcie 1. sentencji.</p> <p>Orzeczenie o kosztach nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej powódce z urzędu w postępowaniu zażaleniowym Sąd Okręgowy oparł o treść § 19 w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20021631348" title="Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu - Dz. U. z 2002 r. Nr 163, poz. 1348 (§ 13;§ 13 ust. 2;§ 13 ust. 2 pkt. 1;§ 6;§ 6 pkt. 2;§ 2;§ 2 ust. 1;§ 2 ust. 2;§ 2 ust. 3)">§ 13 ust. 2 pkt 1, § 6 pkt 2 oraz § 2 ust. 1-3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu</a> (Dz. U. z 2012 r., poz., 461). Rozstrzygnięcie zawarto w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20021631348" title="Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu - Dz. U. z 2002 r. Nr 163, poz. 1348 (§ 6 pkt. 2)">punkcie 2</a>. sentencji.</p> <p> <strong> <!-- --> </strong> <span class="anon-block">(...)</span> </p> <p>1)  <span class="anon-block">(...)</span> </p> <p>2)  <span class="anon-block">(...)</span> </p> <p> <span class="anon-block">(...)</span> </p> </div>