I Ns 208/12

Common courts2012-11-23

Case number

I Ns 208/12

Judgment date

2012-11-23

Type

DECISION

Legal basis

art. 634 kpc w zw. z art. 635 § 1 i 2 kpc , art. 637 § 1 kpc

Summary

Z istoty zabezpieczenia spadku wynika , że ma ono tymczasowy charakter i zmierza do ustanowienia przejściowej pieczy nad majątkiem spadkodawcy , w obawie naruszenia rzeczy lub praw pozostałych po spadkodawcy , do czasu jego objęcia przez spadkobierców , wykonawcę testamentu lub kuratora spadku

Judgment text

Sygn. akt I Ns 208/12 <div> <h2>POSTANOWIENIE</h2> Z., dnia 23 listopada 2012 roku Sąd Rejonowy w Złotoryi I Wydział Cywilny w składzie : Przewodniczący : SSR Piotr Krawczuk  Protokolant: st. sekr. sądowy Bożena Zielińska po rozpoznaniu w dniu 23 listopada 2012 roku w Złotoryi na rozprawie sprawy z wniosku B. S. z udziałem M. O. i J. P. o zabezpieczenie spadku i spis inwentarza p o s t a n a w i a: I. sporządzić spis inwentarza po S. S. (1) zmarłym dnia 29 listopada 2004 roku w C. i tam ostatnio stale zamieszkałym; II. wykonanie postanowienia o sporządzeniu spisu inwentarza zlecić Naczelnikowi Urzędu Skarbowego ( komornikowi skarbowemu ) w L.; III. oddalić dalej idący wniosek; IV. orzec, że wnioskodawca i pozostali uczestnicy ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie. </div> <div> <h2>UZASADNIENIE</h2> Wnioskodawca B. S. domagał się sporządzenia spisu inwentarza i zabezpieczenia spadku po S. S. (1) zmarłym w dniu 29 listopada 2004 r., przez spisanie ruchomości spadkodawcy i oddanie ich pod dozór uczestniczki J. P., ze wskazaniem na Urząd Skarbowy, jak organ właściwy do wykonania postanowienia. Wywodził, że jest synem zmarłego i z uczestniczką M. O. należy do kręgu spadkobierców ustawowych. Majątek spadkowy obejmował ruchomości, które znajdowały się w lokalu mieszkalnym położonym przy ulicy (...) w C., będące w posiadaniu uczestniczki J. P.. Uczestniczka zawłaszczyła sobie powyższe ruchomości przez pozbawienie wnioskodawcy posiadania lokalu i wystąpiła o jego wymeldowanie z pobytu stałego w lokalu. Istniało zatem realne zagrożenie naruszenia rzeczy wchodzących w skład masy spadkowej, a nawet ich usunięcia. Uczestniczka postępowania M. O. przychyliła się do żądania wniosku, a uczestniczka J. P. wniosła ostatecznie o jego oddalenie. Podała, że lokal mieszkalny położony przy ulicy (...) w C. był od dnia 29 listopada 2004 r., czyli od dnia śmierci spadkodawcy, do miesiąca czerwca 2006 r. we władaniu wnioskodawcy i uczestniczki M. O.. Uczestniczka J. P. odzyskała władztwo nad lokalem dopiero po zawarciu w dniu 06 lutego 2006 r. z Gminą Miejską C. – C. Zakładem (...) w C. umowy najmu lokalu. W mieszkaniu pozostały szczegółowo opisane w kilku pozycjach stare i zniszczone ruchomości takiej jak meble, dywan, stara pralka i lodówka, niektóre zakupione przez nią wspólnie ze zmarłym spadkodawcą. Sąd Rejonowy ustalił następujący stan faktyczny sprawy: W dniu 29 listopada 2004 r. w C. zmarł S. S. (1) ostatnio stale zamieszkały w C., a spadek po nim na podstawie ustawy i wprost nabyli zstępni M. O. z domu S. i B. S. w udziałach po ½ części każdy z nich.  Dowód: odpis postanowienia Sądu Rejonowego w Złotoryi z dnia 28 czerwca 2005 r., sygn. akt I Ns 240/05 ze stwierdzeniem prawomocności /k.35/. Zmarły był najemcą lokalu mieszkalnego z zasobu mieszkaniowego Gminy Miejskiej C. – C. Zakładu (...), położonego przy ulicy (...) w C.. Od końca lat 80-tych biegłego wieku nie mieszkał z dziećmi. Pozostawał w konkubinacie z J. P., która po jego śmierci wstąpiła w stosunek najmu lokalu i zamieszkuje tam do chwili obecnej. Przed laty J. P. oddała niektóre z mebli, które były w mieszkaniu na cele społeczne a inne wyrzuciła. Obecnie z ruchomości, które pochodzą z okresu ich wspólnego zamieszkiwania pozostały stare meble i zużyte sprzęty gospodarstwa domowego.  Dowód: zeznania świadków Z. B. /k.74 - odwr.- 75 /, J. K. /k.75 odwr.- 76/, C. P. /k.76/, I. W. /k.77/, M. C. /k.77 odwr./, M. K. /k.78/, przesłuchanie uczestniczek postępowania J. P. /k.25 odwr./, M. O. /k. 78 odwr./ Syn zmarłego B. S. ubiegał się również o wstąpienie w stosunek najmu po zmarłym ojcu, a następnie o przywrócenie utraconego posiadania lokalu, bezskutecznie.  Dowód: akta Sądu Rejonowego w Złotoryi o sygn. I C 96/05 i I C 175/12. Przy tak ustalonym stanie faktycznym Sąd zważył, co następuje: Wniosek zasługiwał w części na uwzględnienie. Podstawą wydania przez sąd spadku postanowienia o sporządzeniu spisu inwentarza jest, jak stanowi o tym <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 637;art. 637 § 1)">art. 637 § 1 k.p.c.</a>, wniosek zgłoszony przez osobę, która uprawdopodobni, że jest spadkobiercą po zmarłym. Wnioskodawca udokumentował, że jest synem zmarłego spadkodawcy powołanym do dziedziczenia z mocy ustawy w udziale do ½ części spadku i stąd jego wniosek należało uwzględnić, o czym postanowiono, jak w pkt I sentencji. Odpowiednio do wniosku Sąd zgodnie z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19910920411" title="Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 1 października 1991 r. w sprawie szczegółowego trybu postępowania przy zabezpieczaniu spadku i sporządzaniu spisu inwentarza - Dz. U. z 1991 r. Nr 92, poz. 411 (§ 1;§ 1 ust. 1;§ 1 ust. 2)">§ 1 ust.1 i 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 01 października 1991 r. w sprawie szczegółowego trybu postępowania przy zabezpieczaniu spadku i sporządzaniu spisu inwentarza</a> (Dz. U. z 1991 r. Nr 92, poz. 411) w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 639)">art. 639 k.p.c.</a> zlecił wykonanie postanowienia o sporządzeniu spisu inwentarza Naczelnikowi Urzędu Skarbowego (komornikowi skarbowemu) ostatniego miejsca zamieszkania zmarłego (pkt II). Dalej idący wniosek, który prowadzić miał do orzeczenia o zabezpieczeniu spadku, pozostawał natomiast nieuprawniony. Stosownie do <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 634)">art. 634 k.p.c.</a> w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 635;art. 635 § 1;art. 635 § 2)">art. 635 § 1 i 2 k.p.c.</a> spadek zabezpieczenia się na wniosek spadkobiercy, gdy z jakiejkolwiek przyczyny grozi naruszenie rzeczy lub praw pozostałych po spadkodawcy, zwłaszcza przez usunięcie, uszkodzenie, zniszczenie albo nie usprawiedliwione rozporządzenie. Z istoty zabezpieczenia spadku wynika, że ma ono tymczasowy charakter i zmierza do ustanowienia przejściowej pieczy nad majątkiem spadkodawcy, w obawie naruszenia rzeczy lub praw pozostałych po spadkodawcy, do czasu jego objęcia przez spadkobierców, wykonawcę testamentu lub kuratora spadku (por. § 21 ust.1 rozporządzenia). Od daty śmierci spadkodawcy minął okres ponad 8 lat, a ruchomości pozostawione w lokalu mieszkalnym zmarłego, który równie dawno oddano w najem uczestniczce J. P., stanowią znikomą i z racji upływu czasu, raczej bezwartościową część majątku ruchomego, który mógł pozostawić spadkodawca. Jeśli uczestniczka nie wyzbyła się tych rzeczy dotychczas z sentymentu do zmarłego, bądź to dlatego, że uważa je za swoje, nie ma obecnie obaw, że ktokolwiek dokona nieuprawnionego rozporządzenia ruchomościami spadkodawcy do czasu gdy spadkobiercy zażądają ich wydania. Powyższy wniosek Sąd wyprowadził z dowodu z zeznań świadków, który na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 217;art. 217 § 2)">art. 217 § 2 k.p.c.</a> w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 13;art. 13 § 2)">art. 13 § 2 k.p.c.</a> w brzmieniu sprzed nowelizacji dokonanej ustawą z dnia 16 września 2011 r. o zmianie ustawy – Kodeks postępowania cywilnego oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. 2011 r. Nr 233, poz. 1381), ograniczył do przesłuchania świadków zgłoszonych przez wnioskodawcę i uczestniczkę postępowania J. P. w początkowej fazie postępowania, uznawszy, że okoliczności na które pozostali świadkowie zgłoszeni przez uczestniczkę mieli być słuchani, zostały już dostatecznie wyjaśnione. Sąd w tym względzie zwrócił uwagę, że przesłuchani świadkowie przeczyli istnieniu wartościowych ruchomości pozostawionych przez zmarłego, jak było w przypadku świadków Z. B. (k.74 odwr.-75), J. K. (k.75 odwr.-76), M. C. (k.77 odwr.) i M. K. (k.78), bądź ich wiedza o majątku pochodziła sprzed wielu lat, kiedy to spadkodawca zmarł i była nieaktualna, co wynikało z zeznań świadków C. P. (k.76) i I. W. (k.77). Najistotniejsze w relacjach świadków było jednak to, że uczestniczka postępowania J. P., która zajmuje lokal mieszkalny, od dłuższego czasu nie przejawia żadnych zachowań, które świadczyłyby o potrzebie ustanowienia pieczy nad majątkiem zmarłego spadkodawcy, do czasu objęcia spadku przez wnioskodawcę i drugą z uczestniczek postępowania M. O.. Podobnie Sąd nie dopatrzył się podstaw do zabezpieczenia spadku w oparciu o dowód z przesłuchaniu uczestniczki J. P. (k.25 odwr.), czy M. O. (k. 78 odwr.), która mimo, że z wnioskodawcą od dawna żywi do uczestniczki urazę, nie występowała dotychczas z żądaniem wydania przez nią ruchomości pozostałych po zmarłym spadkodawcy. Tym samym Sąd uznał, że w sprawie poza spisem inwentarza nie zachodzą przesłanki do zabezpieczenia spadku po zmarłym przez spisanie majątku ruchomego spadkodawcy i oddanie go pod dozór uczestniczki J. P., ani też w inny sposób określony przez ustawę (<a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 636)">art. 636 k.p.c.</a>). Dlatego dalej idący wniosek, jako nieuzasadniony, Sąd postanowił oddalić (pkt III). O kosztach postępowania poniesionych przez wnioskodawcę i uczestniczki postępowania Sąd orzekł na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 520;art. 520 § 1)">art. 520 § 1 k.p.c.</a>, zgodnie z ogólną zasadą postępowania nieprocesowego, według której każdy z uczestników ponosi koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie (<a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 520 pkt. 4)">pkt IV</a>). </div>