III AUa 696/12

<p>Sygn. akt III AUa 696/12</p> <div> <h2>WYROK</h2> <h5>W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ</h5> <p>Dnia 4 grudnia 2012 r.</p> <p> <strong> <!-- -->Sąd Apelacyjny w Katowicach</strong> </p> <p>Wydział III Pracy i Ubezpieczeń Społecznych</p> <p>w składzie:</p> <table> <colgroup> <col width="167"/> <col width="498"/> </colgroup> <tr> <td> <p>Przewodniczący</p> </td> <td> <p>SSA Maria Małek - Bujak (spr.)</p> </td> </tr> <tr> <td> <p>Sędziowie</p> </td> <td> <p>SSA Marek Żurecki</p> <p>SSA Zbigniew Gwizdak</p> </td> </tr> <tr> <td> <p>Protokolant</p> </td> <td> <p>Sebastian Adamczyk</p> </td> </tr> </table> <p>po rozpoznaniu w dniu 4 grudnia 2012 r. w Katowicach</p> <p>sprawy z odwołania <span class="anon-block">K. L.</span> (<span class="anon-block">K. L.</span> )</p> <p>przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział w <span class="anon-block">S.</span> </p> <p>o podjęcie wypłaty emerytury</p> <p>na skutek apelacji ubezpieczonej <span class="anon-block">K. L.</span> </p> <p>od wyroku Sądu Okręgowego - Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych</p> <p>w Katowicach z dnia 22 lutego 2012 r. sygn. akt XI U 2819/11</p> <p> <strong> <!-- -->zmienia zaskarżony wyrok oraz poprzedzającą go decyzję organu rentowego i zobowiązuje Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w <span class="anon-block">S.</span> do podjęcia wypłaty emerytury ubezpieczonej od dnia 1 października 2011 r. </strong> </p> <p>/-/ SSA M. Żurecki /-/ SSA M. Małek-Bujak /-/ SSA Z. Gwizdak </p> <p>Sędzia Przewodnicząca Sędzia</p> <p>Sygn. akt III AUa 696/12</p> </div> <div> <h2>UZASADNIENIE</h2> <p>Decyzją z dnia 26 października 2011r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział <br/>w <span class="anon-block">S.</span> - na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19981621118" title="Ustawa z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych - Dz. U. z 1998 r. Nr 162, poz. 1118 ()">ustawy z dnia 17 grudnia 1998r. o emeryturach i rentach <br/>z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych</a> - zawiesił ubezpieczonej <span class="anon-block">K. L.</span> wypłatę emerytury, poczynając od dnia 1 października 2011r.</p> <p>W odwołaniu ubezpieczona domagała się zmiany powyższej decyzji podnosząc, iż regulacja <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19981621118" title="Ustawa z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych - Dz. U. z 1998 r. Nr 162, poz. 1118 (art. 103 a)">art. 103 a ustawy z dnia 17 grudnia 1998r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych</a> nie powinna mieć do niej zastosowania, gdyż prawo nie powinno działać wstecz, a w demokratycznym państwie prawa winna być bezwarunkowo przestrzegana zasada ochrony praw nabytych.</p> <p> <strong> <!-- -->Wyrokiem z dnia 22 lutego 2012r. (sygn. akt XI U 2819/11) Sąd Okręgowy - Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Katowicach oddalił odwołanie.</strong> </p> <p>W oparciu o akta emerytalne Sąd Okręgowy ustalił, że bezspornym było, iż w dniu <br/>1 września 2006r. ubezpieczona <span class="anon-block">K. L.</span>, <span class="anon-block">ur. (...)</span> uzyskała prawo do emerytury i wypłatę tego świadczenia podjęto od 1 marca 2009r. Bezspornym było również, iż ubezpieczona kontynuuje zatrudnienie na podstawie umowy o pracę w <span class="anon-block">(...)</span>w <span class="anon-block">W.</span> O/<span class="anon-block">K.</span>, gdzie pracowała bezpośrednio przed uzyskaniem prawa do świadczenia emerytalnego.</p> <p>Sąd I instancji przypomniał, że zasady zawieszania prawa do świadczeń emerytalno -rentowych reguluje <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19981621118" title="Ustawa z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych - Dz. U. z 1998 r. Nr 162, poz. 1118 ()">ustawa z dnia 17 grudnia 1998r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych</a> (Dz. U. 09.153.1227 j.t.). W myśl art. 103 cyt. ustawy - <br/>w brzmieniu zmienionym przez <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20102571726" title="Ustawa z dnia 16 grudnia 2010 r. o zmianie ustawy o finansach publicznych oraz niektórych innych ustaw - Dz. U. z 2010 r. Nr 257, poz. 1726 (art. 6;art. 6 pkt. 1)">art. 6 pkt 1 ustawy z dnia 16 grudnia 2010r. o zmianie ustawy o finansach publicznych oraz niektórych innych ustaw</a> (Dz. U. 10.257.1726) - prawo do emerytur i rent ulega zawieszeniu lub świadczenia te ulegają zmniejszeniu na zasadach określonych w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20102571726" title="Ustawa z dnia 16 grudnia 2010 r. o zmianie ustawy o finansach publicznych oraz niektórych innych ustaw - Dz. U. z 2010 r. Nr 257, poz. 1726 (art. 103 a)">art. 103 a</a> - 106. Przepisu <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20102571726" title="Ustawa z dnia 16 grudnia 2010 r. o zmianie ustawy o finansach publicznych oraz niektórych innych ustaw - Dz. U. z 2010 r. Nr 257, poz. 1726 (art. 103 a ust. 1)">ust. 1</a> nie stosuje się do emerytów, którzy ukończyli 60 lat (kobiety) lub 65 lat (mężczyźni), z zastrzeżeniem <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20102571726" title="Ustawa z dnia 16 grudnia 2010 r. o zmianie ustawy o finansach publicznych oraz niektórych innych ustaw - Dz. U. z 2010 r. Nr 257, poz. 1726 (art. 103 a)">art. 103 a</a> .</p> <p>Z kolei, według art. 103 a cyt. ustawy - dodanego przez ustawę z dnia 16 grudnia 2010r. - prawo do emerytury ulega zawieszeniu bez względu na wysokość przychodu uzyskiwanego przez emeryta z tytułu zatrudnienia kontynuowanego bez uprzedniego rozwiązania stosunku pracy z pracodawcą, na rzecz którego wykonywał je bezpośrednio przed dniem nabycia prawa do emerytury, ustalonym w decyzji organu rentowego.</p> <p>Dalej Sąd Okręgowy stwierdził, że zgodnie z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20102571726" title="Ustawa z dnia 16 grudnia 2010 r. o zmianie ustawy o finansach publicznych oraz niektórych innych ustaw - Dz. U. z 2010 r. Nr 257, poz. 1726 (art. 28)">art. 28 ustawy z dnia 16 grudnia 2010r. <br/>o zmianie ustawy o finansach publicznych oraz niektórych innych ustaw</a> (Dz.U. 10.257.1726) do emerytur przyznanych przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy (tj. przed dniem 1 stycznia 2011r.) przepisy ustawy, o której mowa w art. 6 (tj. <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19981621118" title="Ustawa z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych - Dz. U. z 1998 r. Nr 162, poz. 1118 ()">ustawy z dnia 17 grudnia 1998r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych</a>) oraz ustawy, o której mowa <br/>w art. 18 (tj. <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20082281507" title="Ustawa z dnia 21 listopada 2008 r. o emeryturach kapitałowych - Dz. U. z 2008 r. Nr 228, poz. 1507 ()">ustawy z dnia 21 listopada 2008r. o emeryturach kapitałowych</a>), w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą, stosuje się, poczynając od dnia 1 października 2011r.</p> <p>Sąd podniósł, że bezspornym w niniejszej sprawie było, iż ubezpieczona <span class="anon-block">K. L.</span> nie rozwiązała do chwili obecnej stosunku pracy z <span class="anon-block">(...)</span> w <span class="anon-block">W.</span> O/<span class="anon-block">K.</span>, gdzie była zatrudniona bezpośrednio przed uzyskaniem prawa do emerytury. Tym samym zaistniały przesłanki wskazane w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19981621118" title="Ustawa z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych - Dz. U. z 1998 r. Nr 162, poz. 1118 (art. 103 a)">art. 103 a ustawy z dnia 17 grudnia 1998r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych</a> do zawieszenia wypłaty świadczenia emerytalnego od dnia 1 października 2011r.</p> <p>Mając to na uwadze Sąd, na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 477(14);art. 477(14) § 1)">art. 477^{<!-- -->14} § 1 k.p.c</a>, odwołanie ubezpieczonej oddalił.</p> <p> <strong> <!-- -->Apelację od powyższego wyroku złożyła ubezpieczona.</strong> </p> <p>Zarzuciła naruszenie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970780483" title="Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. - Dz. U. z 1997 r. Nr 78, poz. 483 (art. 8;art. 178;art. 178 ust. 1)">art. 8, art. 178 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej</a> poprzez brak bezpośredniego zastosowania przepisów ustawy zasadniczej wprost <br/>z pominięciem przepisów, zdaniem skarżącej, niekonstytucyjnych, tj. art. 103 a w związku <br/>z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20102571726" title="Ustawa z dnia 16 grudnia 2010 r. o zmianie ustawy o finansach publicznych oraz niektórych innych ustaw - Dz. U. z 2010 r. Nr 257, poz. 1726 (art. 28)">art. 28 ustawy z dnia 16 grudnia 2010r. o zmianie ustawy o finansach publicznych oraz niektórych innych ustaw</a> (Dz. U. Nr 257, poz. 1726) w związku z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970780483" title="Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. - Dz. U. z 1997 r. Nr 78, poz. 483 (art. 2;art. 21;art. 64)">art. 2, 21, 64 Konstytucji RP</a>, a alternatywnie naruszenie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970780483" title="Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. - Dz. U. z 1997 r. Nr 78, poz. 483 (art. 193)">art. 193 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej</a> poprzez brak zawieszenia wszczętego postępowania i przedstawienia Trybunału Konstytucyjnemu do rozstrzygnięcia kwestii konstytucyjności art. 103 a w związku z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20102571726" title="Ustawa z dnia 16 grudnia 2010 r. o zmianie ustawy o finansach publicznych oraz niektórych innych ustaw - Dz. U. z 2010 r. Nr 257, poz. 1726 (art. 28)">art. 28 ustawy z dnia <br/>16 grudnia 2010r. o zmianie ustawy o finansach publicznych oraz niektórych innych ustaw</a> (Dz. U. Nr 257, poz. 1726) w związku z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970780483" title="Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. - Dz. U. z 1997 r. Nr 78, poz. 483 (art. 2;art. 21;art. 64)">art. 2, 21, 64 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej</a>.</p> <p>Powołując powyższe zarzuty, wniosła o zmianę zaskarżonego orzeczenia, poprzez zmianę wyroku Sądu Okręgowego w Katowicach XI Wydział Ubezpieczeń Społecznych <br/>z dnia 22 lutego 2012r. i uwzględnienie odwołania od decyzji ZUS z dnia 7 października 2011r. <em> <!-- -->(o wstrzymaniu wypłaty emerytury) </em>i z dnia 26 października 2011r. <em> <!-- -->(o przeliczeniu emerytury), </em>tym samym przywrócenie przez ZUS należnych świadczeń od czasu ich zawieszenia, ewentualnie zawieszenie postępowania do czasu rozstrzygnięcia kwestii konstytucyjności <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20102571726" title="Ustawa z dnia 16 grudnia 2010 r. o zmianie ustawy o finansach publicznych oraz niektórych innych ustaw - Dz. U. z 2010 r. Nr 257, poz. 1726 (art. 103 a)">art. 103 a</a> w związku z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20102571726" title="Ustawa z dnia 16 grudnia 2010 r. o zmianie ustawy o finansach publicznych oraz niektórych innych ustaw - Dz. U. z 2010 r. Nr 257, poz. 1726 (art. 28)">art. 28 ustawy z dnia 16 grudnia 2010r. o zmianie ustawy o finansach publicznych oraz niektórych innych ustaw</a> (Dz. U. Nr 257, poz. 1726) przez Trybunał Konstytucyjny.</p> <p>W uzupełnieniu apelacji z 29 listopada 2012r. w związku z opublikowaniem w dniu <br/>22 listopada 2012r. w Dzienniku Ustaw poz. 1285, wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 13 listopada 2012r., TK 2 /12 - zmodyfikowała swoje stanowisko i wniosła o zmianę wyroku Sądu Okręgowego w Katowicach i uwzględnienie odwołania od decyzji ZUS z dnia <br/>7 października 2011r. i z dnia 26 października 2011r., tym samym przywrócenie wypłaty emerytury zawieszonej z dniem 1 października 2011r. wraz z ustawowymi odsetkami, poczynając od daty zawieszenia do dnia zapłaty.</p> <p> <strong> <!-- -->Sąd Apelacyjny zważył, co następuje.</strong> </p> <p> <strong> <!-- -->Apelacja ubezpieczonej jest uzasadniona.</strong> </p> <p>Okoliczności faktyczne w spawie są bezsporne. Spór sprowadza się natomiast do prawnej dopuszczalności zawieszenia pobieranej emerytury na podstawie powołanego przepisu.</p> <p>Sąd Apelacyjny zmienił zaskarżony wyrok i poprzedzającą go decyzję organu rentowego nakazując wypłatę emerytury ubezpieczonej od dnia 1 października 2011r., albowiem wyrokiem z dnia 13 listopada 2012r., wydanym w sprawie o sygn. akt K 2/12, <br/>a opublikowanym w dniu 22 listopada 2012r. w Dzienniku Ustaw poz. 1285, Trybunał Konstytucyjny orzekł o niezgodności art. 28 ustawy z dnia 16 grudnia 2010r., <br/>o zmianie ustawy o finansach publicznych oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 257, <br/>poz. 1726 ze zm.) w związku z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19981621118" title="Ustawa z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych - Dz. U. z 1998 r. Nr 162, poz. 1118 (art. 103 a)">art. 103 a ustawy z dnia 17 grudnia 1998r. o emeryturach <br/>i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych</a> (jedn. tekst Dz. U. z 2009r., Nr 153, <br/>poz. 1227 ze zm.), dodanym przez art. 6 pkt 2 ustawy z dnia 16 grudnia 2010r., <br/>w zakresie, w jakim znajduje zastosowanie do osób, które nabyły prawo do emerytury przed <br/>1 stycznia 2011r. bez konieczności rozwiązania stosunku pracy, z zasadą ochrony zaufania obywatela do państwa i stanowionego przez nie prawa, wynikającą z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970780483" title="Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. - Dz. U. z 1997 r. Nr 78, poz. 483 (art. 2)">art. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej</a> i umorzył postępowanie w pozostałym zakresie.</p> <p>Sąd Apelacyjny podkreśla, że w niniejszej sprawie rozstrzygnięcie Sądu I instancji dotyczyło sytuacji ubezpieczonej, która nabyła prawo do emerytury przed dniem 1 stycznia 2011r., w oparciu o <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19981621118" title="Ustawa z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych - Dz. U. z 1998 r. Nr 162, poz. 1118 (art. 103 a)">art. 103 a ustawy z dnia 17 grudnia 1998r. o emeryturach i rentach <br/>z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych</a> (jedn. tekst Dz. U. z 2009r., Nr 153, poz. 1227 ze zm.).</p> <p>W związku z powyższym zaskarżony wyrok Sądu I instancji nie mógł się ostać, skoro przepis art. 103 a ustawy o emeryturach i rentach z FUS w zakresie dotyczącym kategorii ubezpieczonych, do których należy apelująca, został usunięty z porządku prawnego.</p> <p>Podzielając stanowisko apelacji, Sąd II instancji w ramach istniejącego stanu faktycznego, na zasadzie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 386;art. 386 § 1)">art. 386 § 1 k.p.c.</a>, zmienił zaskarżony wyrok Sądu I instancji, wraz z poprzedzającą go decyzją organu rentowego i zobowiązał organ rentowy do podjęcia wypłaty emerytury ubezpieczonej od dnia 1 października 2011r.</p> <p>/-/ SSA M. Żurecki /-/ SSA M. Małek-Bujak /-/ SSA Z. Gwizdak </p> <p>Sędzia Przewodnicząca Sędzia</p> <p>JR</p> </div>