I ACa 1200/12

<p>Sygn. akt I ACa 1200/12</p> <p>I ACz 1817/12</p> <div> <h2>WYROK</h2> <h5>W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ</h5> <p>Dnia 13 grudnia 2012 r.</p> <p>Sąd Apelacyjny w Krakowie – Wydział I Cywilny</p> <p>w składzie:</p> <table> <colgroup> <col width="219"/> <col width="398"/> </colgroup> <tr> <td> <p>Przewodniczący:</p> </td> <td> <p>SSA Andrzej Struzik</p> </td> </tr> <tr> <td> <p>Sędziowie:</p> </td> <td> <p>SSA Władysław Pawlak</p> <p> <strong> <!-- --> <span class="underline"> <!-- -->SSA Piotr Rusin</span> </strong> </p> </td> </tr> <tr> <td> <p>Protokolant:</p> </td> <td> <p>st. prot. sądowy Katarzyna Rogowska</p> </td> </tr> </table> <p>po rozpoznaniu w dniu 13 grudnia 2012 r. w Krakowie na rozprawie</p> <p>sprawy z powództwa <span class="anon-block">L. M.</span> </p> <p>przeciwko <span class="anon-block">W. B.</span> </p> <p>o zapłatę</p> <p>na skutek apelacji powódki</p> <p>od wyroku Sądu Okręgowego w Krakowie</p> <p>z dnia 25 czerwca 2012 r. sygn. akt I C 1033/09</p> <p>oraz zażalenia pozwanego na postanowienie o kosztach procesu zawarte w punkcie II w/w wyroku</p> <p>1.  <strong> <!-- -->zmienia zaskarżony wyrok przez nadanie mu następującej treści: „I. zasądza od pozwanego <span class="anon-block">W. B.</span> na rzecz powódki <span class="anon-block">L. M.</span> kwotę 104 223,29 zł (sto cztery tysiące dwieście dwadzieścia trzy złote 29/100) z ustawowymi odsetkami od dnia 2 kwietnia 2009r. oraz kwotę 99 500 zł (dziewięćdziesiąt dziewięć tysięcy pięćset złotych) z ustawowymi odsetkami od dnia 23 czerwca 2001r. co do kwoty 91 900 zł (dziewięćdziesiąt jeden tysięcy dziewięćset złotych) oraz od dnia 25 czerwca 2001r. co do kwoty 7600 zł (siedem tysięcy sześćset złotych); </strong> </p> <p> <strong> <!-- -->II. zasądza od pozwanego na rzecz powódki kwotę 8856 zł (osiem tysięcy osiemset pięćdziesiąt sześć złotych) w tym 1656 zł podatku od towarów i usług tytułem kosztów zastępstwa prawnego z urzędu;</strong> </p> <p> <strong> <!-- -->III. nakazuje pobrać od pozwanego na rzecz Skarbu Państwa – Sądu Okręgowego w Krakowie kwotę 10 104 zł (dziesięć tysięcy sto cztery złote) tytułem opłaty sądowej od pozwu, od której powódka została zwolniona.”;</strong> </p> <p>2.  <strong> <!-- -->zasądza od pozwanego na rzecz powódki kwotę 6642 zł (sześć tysięcy sześćset czterdzieści dwa złote) w tym 1242 zł podatku od towarów i usług tytułem kosztów zastępstwa procesowego z urzędu w postępowaniu apelacyjnym; </strong> </p> <p>3.  <strong> <!-- -->nakazuje pobrać od pozwanego na rzecz Skarbu Państwa – Sądu Okręgowego w Krakowie kwotę 10 104 zł (dziesięć tysięcy sto cztery złote) tytułem opłaty sądowej od apelacji, od której powódka została zwolniona.”; </strong> </p> <p>4.  <strong> <!-- -->oddala zażalenie. </strong> </p> <p> <span class="underline"> <!-- -->Sygn.akt I A Ca 1200/12 i I A Cz 1817/12</span> </p> </div> <div> <h2>UZASADNIENIE</h2> <p>Powódka <span class="anon-block">L. M.</span> po ostatecznym sprecyzowaniu pozwu wniosła o zasądzenie na jej rzecz od pozwanego <span class="anon-block">W. B.</span> kwoty 104.223,29 zł. z ustawowymi odsetkami od dnia 2 kwietnia 2009 r. oraz kwotę 99.500 zł. z ustawowymi odsetkami od dnia 23 czerwca 2001 r. co do kwoty 91.900 zł. i od dnia 25 czerwca 2001 r. co do kwoty 7.600 zł. oraz kosztów procesu.</p> <p>W uzasadnieniu powództwa podała, że kontynuowała działalność gospodarczą swojego zmarłego po koniec 2000r. męża <span class="anon-block">J. M.</span> polegającą między innymi na współpracy z <span class="anon-block"> Przedsiębiorstwem (...) Spółką z o.o.</span> z siedzibą w <span class="anon-block">T.</span> przy produkcji sprzętu rehabilitacyjnego. W ramach tej współpracy wystawione zostały faktury za dostawę sprzętu wymienione w pozwie na łączną kwotę 203.734 zł., które nie zostały przez <span class="anon-block"> Spółkę (...)</span> zrealizowane. Odsetki od poszczególnych pozycji składających się na wymienioną wyżej sumę liczone są od terminu ich wymagalności. Powódka zdecydowała się sprzedać sprzęt objęty tymi fakturami, gdyż zamierzała zakończyć działalność gospodarczą w maju 2001 r. i uzyskać środki na spłatę długów zaciągniętych przez męża. W tym czasie Prezesem Zarządu Spółki <span class="anon-block"> (...)</span> był pozwany, który podpisał wszystkie faktury dotyczące dochodzonych pozwem kwot. Pozwany został prawomocnie skazany za to , że w okresie od lipca 1998 r. do 26 grudnia 2001 r. oraz od marca 2003 r. do 25 czerwca 2005 r. będąc Prezesem Zarządu Spółki <span class="anon-block"> (...)</span> nie zgłosił wniosku o ogłoszenie jej upadłości, pomimo powstania warunków uzasadniających upadłość i mimo posiadania przez Spółkę niespłaconych wierzytelności o łącznej wartości 4.548.699,76 zł., obejmującej między innymi wierzytelności powódki, tj. za przestępstwo z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20000941037" title="Ustawa z dnia 15 września 2000 r. - Kodeks spółek handlowych - Dz. U. z 2000 r. Nr 94, poz. 1037 (art. 586)">art. 586 Kodeksu spółek handlowych</a>, w skrócie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20000941037" title="Ustawa z dnia 15 września 2000 r. - Kodeks spółek handlowych - Dz. U. z 2000 r. Nr 94, poz. 1037 ()">k.s.h.</a> Zdaniem powódki egzekucja jej wierzytelności wobec <span class="anon-block"> Spółki (...)</span> byłaby bezskuteczna z uwagi na wielość wierzycieli, którzy nie mogą zrealizować przysługujących im wierzytelności, co uzasadnia odpowiedzialność pozwanego jako prezesa zarządu dłużnika na mocy <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20000941037" title="Ustawa z dnia 15 września 2000 r. - Kodeks spółek handlowych - Dz. U. z 2000 r. Nr 94, poz. 1037 (art. 299)">art. 299 k.s.h</a>, wobec uznania go winnym przestępstwa z art. 586 tej ustawy.</p> <p>W odpowiedzi na pozew pozwany wniósł o oddalenie powództwa, podnosząc zarzut braku legitymacji procesowej biernej po swojej stronie, a z tego względu, że powódka nie uzyskała przeciwko <span class="anon-block"> Spółce (...)</span> tytułu egzekucyjnego i nie podjęła kroków zmierzających do wyegzekwowania od tej Spółki swojej wierzytelności. Podniósł także zarzut przedawnienia , gdyż wierzytelności o zapłatę ceny kupna w stosunku do <span class="anon-block"> Spółki (...)</span> przedawniły się po upływie dwóch lat, a wobec pozwanego po trzech latach. Zarzucił też , że powódka nie wykazała aby poniosła szkodę.</p> <p>Wyrokiem z dnia 25 czerwca 2012 r. sygn..akt IC 1033/09 Sąd Okręgowy w Krakowie oddalił powództwo, odstąpił od obciążenia powódki obowiązkiem zwrotu kosztów procesu pozwanemu i przyznał od Skarbu Państwa ( Sądu Okręgowego w Krakowie) pełnomocnikowi powódki wynagrodzenie za zastępstwo procesowe z urzędu.</p> <p>W uzasadnieniu wyroku Sąd Okręgowy uznał, że bezsporne iż w okresie w okresie powstania zobowiązań <span class="anon-block"> Spółki (...)</span> wobec powódki pozwany był Prezesem Zarządu tej Spółki i że został prawomocnie skazany za popełnienie przestępstwa z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20000941037" title="Ustawa z dnia 15 września 2000 r. - Kodeks spółek handlowych - Dz. U. z 2000 r. Nr 94, poz. 1037 (art. 586)">art. 586 k.s.h.</a> polegające na tym , że w okresie od lipca 1998 r. do 16 grudnia 2001 r. oraz od marca 2003 r. do 25 czerwca 2003 r. będąc Prezesem nie zgłosił wniosku o upadłość tej Spółki, pomimo powstania warunków uzasadniających wg obowiązujących przepisów taki wniosek i mimo posiadania przez Spółkę niespłaconych wierzytelności o łącznej wartości 4.587.158,17 zł., działając tym samym na szkodę wierzycieli, w tym również wierzytelności powódki na kwotę 202.069,80 zł.</p> <p>Poza tym Sąd Okręgowy ustalił, że na podstawie umowy o współpracy z dnia 1 sierpnia 1999 r. <span class="anon-block"> Spółka (...)</span> „ i mąż powódki <span class="anon-block">J. M.</span> prowadzący działalność gospodarczą pod <span class="anon-block"> firmą Zakład (...)</span> </p> <p> <span class="anon-block">M.</span> z siedzibą w <span class="anon-block">G.</span> współpracowali przy produkcji sprzętu rehabilitacyjnego. Po śmierci męża powódka zdecydowała się sprzedać urządzenia będące na wyposażeniu przedsiębiorstwa prowadzonego przez <span class="anon-block">J. M.</span> i sprzedała je w 2001 r. <span class="anon-block"> Spółce (...)</span> , na co wystawiła faktury dołączone na pozwu na łączną kwotę dochodzoną w niniejszej sprawie. Pismem z dnia 29 maja 2001 r. powódka wezwała <span class="anon-block"> Spółkę (...)</span> do dobrowolnej zapłaty należności za sprzedaż w/w sprzętu.</p> <p>Wezwanie to nie odniosło skutku. W sprawie karnej przeciwko pozwanemu jako Prezesowi Zarządu Spółki <span class="anon-block"> (...)</span> powódka w dniu 21 lutego 2005 r. zgłosiła powództwo cywilne o zasądzenie dochodzonej w niniejszym procesie kwoty, powództwo zostało przyjęte , ale w wyroku karnym skazującym pozostawione zostało bez rozpoznania. Pozew w niniejszej sprawie wpłynął do Sądu z w dniu 2 kwietnia 2009 r. Powódka nie wytoczyła powództwa o zapłatę dochodzonej obecnie kwoty przeciwko swojemu kontrahentowi, tj. <span class="anon-block"> Spółce (...)</span>, uznając to za bezcelowe , gdyż uzyskała informację , że cały szereg innych wierzycieli tej Spółki, posiadających przeciwko niej tytuły wykonawcze nie może wyegzekwować zasądzonych należności.</p> <p>Poczyniwszy powyższe ustalenia, Sąd Okręgowy nie znalazł podstaw do uwzględnienia powództwa z kilku przyczyn.</p> <p>Powódka co prawda wykazała istnienie należności przysługującej jej od <span class="anon-block"> Spółki (...)</span>, ale zasadny okazał się zarzut przedawnienia, gdyż roszczenia z przedmiotowych faktur stały się wymagalne już w 2001 r., podczas gdy powódka po raz pierwszy wniosła powództwo cywilne w sprawie karnej przeciwko pozwanemu w dniu 21 lutego 2005 r. Powódka nie dochodziła natomiast nigdy roszczeń przeciwko swojemu kontrahentowi, czyli <span class="anon-block"> Spółce (...)</span>, mimo że miała taką możliwość, skoro Spółka zachowała byt prawny i wpisana jest w Krajowym Rejestrze Handlowym. Skoro roszczenia powódki przeciwko Spółce wynikają z prowadzenia działalności gospodarczej przedawniły się one stosownie do <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 118)">art.118 k.c.</a> po upływie trzech lat od daty kiedy stały się wymagalne.</p> <p>Po drugie roszczenie przeciwko pozwanemu jako Prezesowi Zarządu Spółki oparte na podstawie prawnej z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20000941037" title="Ustawa z dnia 15 września 2000 r. - Kodeks spółek handlowych - Dz. U. z 2000 r. Nr 94, poz. 1037 (art. 299)">art. 299 k.s.h.</a> także nie może zostać uwzględnione skoro powódka nie wystąpiła z roszczeniem przeciwko Spółce, doprowadzając do przedawnienia roszczenia w stosunku do niej jako swojego pierwszego dłużnika i nie dysponuje tytułem egzekucyjnym przeciwko niej. Zgodnie z utrwaloną w praktyce sądowej wykładnią <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20000941037" title="Ustawa z dnia 15 września 2000 r. - Kodeks spółek handlowych - Dz. U. z 2000 r. Nr 94, poz. 1037 (art. 299)">art.299 k.s.h.</a> wierzyciel spółki prawa handlowego występując przeciwko członkowi zarządu z roszczeniem przewidzianym w tym przepisie, nie musi wcześniej wdrażać postępowania egzekucyjnego przeciwko spółce aby wykazać bezskuteczność egzekucji, którą to okoliczność może udowadniać w oparciu o ogólne reguły dowodowe przewidziane w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 ()">Kodeksie postępowania cywilnego</a>, ale winien dysponować tytułem egzekucyjnym stwierdzającym istnienie wierzytelności w stosunku do spółki. Powódka takim tytułem nie dysponuje, wobec czego nie może występować przeciwko pozwanemu jako prezesowi zarządu dłużnika.</p> <p>Po trzecie powódka nie wykazała nieprzedawnionego roszczenia przeciwko <span class="anon-block"> Spółce (...)</span>, zatem także związku przyczynowego pomiędzy działaniem pozwanego a szkodą. Nie dysponowała bowiem tytułem wykonawczym przeciwko Spółce, a zatem nawet w sytuacji gdyby w stosunku do <span class="anon-block"> Spółki (...)</span> wdrożone zostało postępowanie upadłościowe lub zapobiegające upadłości, powódka nie mając przeciwko niej tytułu wykonawczego nie mogłaby swojego roszczenia zrealizować. Dlatego też i oparcie odpowiedzialności pozwanego na podstawie deliktowej z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 415)">art. 415 k.c.</a> nie może znaleźć zastosowania w stanie faktycznym niniejszej sprawy. Ponadto ustalenie przez sąd karny wysokości poniesionej przez powódkę szkody nie wiąże Sądu orzekającego w sprawie cywilnej na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 11)">art.11 k.p.c.</a>, gdyż ma ono w sprawie karnej jedynie znaczenie posiłkowe.</p> <p>Z przytoczonych wyżej względów Sąd Okręgowy oddalił powództwo jako bezzasadne, ale z uwagi na trudną sytuację majątkową powódki, charakter sprawy i przyczynę oddalenia powództwa odstąpił od obciążenia powódki obowiązkiem zwrotu kosztów</p> <p>procesu, dopatrując się szczególnych okoliczności z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 102)">art.102 k.p.c.</a> </p> <p> Okosztach nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej powódce z urzędu Sąd I instancji orzekł w oparciu o 6 <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20021631348" title="Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu - Dz. U. z 2002 r. Nr 163, poz. 1348 (ust. 3 pkt. 7)">pkt. 7</a> i &amp; 2 <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20021631348" title="Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu - Dz. U. z 2002 r. Nr 163, poz. 1348 (ust. 1;ust. 2;ust. 3)">ust.1-3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu</a> ( Dz.U. Nr.163, poz. 1348 ze zm.).</p> <p>W apelacji, opartej na zarzutach naruszenia prawa materialnego , a to art. 17 (1) &amp; 1 w związku z art. 5 &amp; 2 obowiązującego w dniu wyrządzenia szkody rozporządzenia Prezydenta RP z dnia 24 października 1934 r.-Prawo upadłościowe ( Dz.U. z 1991 r.Nr.118 ,poz.512 - jednol. tekst) przez jego niezastosowanie, <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20000941037" title="Ustawa z dnia 15 września 2000 r. - Kodeks spółek handlowych - Dz. U. z 2000 r. Nr 94, poz. 1037 (art. 299)">art. 299 k.s.h.</a> przez błąd w subsumcji i niewłaściwe przyjęcie, że wykazanie przesłanek zwalniających od odpowiedzialności obciąża powódkę, podczas gdy przepis ten tworzy domniemanie istnienia szkody po stronie wierzyciela spółki, winy członka zarządu oraz związku przyczynowego między działaniem członka zarządu a szkodą i przerzuca ciężar wykazania okoliczności egzoneracyjnych na członka zarządu, przez przyjęcie że powódka nie udowodniła wszystkich przesłanek odpowiedzialności pozwanego z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20000941037" title="Ustawa z dnia 15 września 2000 r. - Kodeks spółek handlowych - Dz. U. z 2000 r. Nr 94, poz. 1037 (art. 299)">art.299 k.s.h.</a> przez przyjęcie, że roszczenie powódki jako wierzycielki <span class="anon-block"> Spółki (...)</span> wobec pozwanego jako członka zarządu tej Spółki przez niezgłoszenie wniosku o upadłość we właściwym czasie jest tożsame z roszczeniem powódki przeciwko tej Spółce z tytułu niezapłaconych faktur, uznanie że odpowiedzialność pozwanego ma charakter kontraktowy i subsydiarny, a nie odszkodowawczy i deliktowy, przyjęcie że powódka powinna wykazać że jej roszczenie przeciwko <span class="anon-block"> Spółce (...)</span> nie jest przedawnione, podczas gdy przedawnienie nie skutkuje wygaśnięciem wierzytelności lecz może skutkować zwolnieniem z obowiązku świadczenia przez uprawnionego do tego dłużnika, a poza tym roszczenie wobec pozwanego jako członka zarządu dłużnika jest roszczeniem całkowicie odmiennym z odrębnym biegiem terminu przedawnienia, przyjęcie że dla dochodzonego roszczenia konieczne jest posiadanie tytułu egzekucyjnego przeciwko spółce, podczas gdy w niniejszym przypadku konieczne jest tylko posiadanie nieprzedawnionego roszczenia przeciwko pozwanemu , przepisu <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 361)">art.361 k.c.</a> w związku z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 17(1))">art.17 (1)</a> &amp; 1 i <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19340930834" title="Rozporządzenie Prezydenta Rzeczypospolitej z dnia 24 października 1934 r. - Prawo upadłościowe - Dz. U. z 1934 r. Nr 93, poz. 834 (art. 5)">art.5</a> &amp; 2 <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19340930834" title="Rozporządzenie Prezydenta Rzeczypospolitej z dnia 24 października 1934 r. - Prawo upadłościowe - Dz. U. z 1934 r. Nr 93, poz. 834 ()">Prawa upadłościowego z 24 października 1934 r.</a> przez przyjęcie że brak zapłaty za dostarczony przez powódkę towar nie jest szkodą w rozumieniu <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 361)">art.361 k.c.</a>, <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 415)">art. 415 k.c.</a> w związku z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20000941037" title="Ustawa z dnia 15 września 2000 r. - Kodeks spółek handlowych - Dz. U. z 2000 r. Nr 94, poz. 1037 (art. 300)">art. 300 k.s.h.</a> przez jego niezastosowanie w sytuacji prawomocnego skazania pozwanego za przestępstwo z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20000941037" title="Ustawa z dnia 15 września 2000 r. - Kodeks spółek handlowych - Dz. U. z 2000 r. Nr 94, poz. 1037 (art. 586)">art. 586 k.s.h.</a>, <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20000941037" title="Ustawa z dnia 15 września 2000 r. - Kodeks spółek handlowych - Dz. U. z 2000 r. Nr 94, poz. 1037 (art. 442(1))">art. 442 (1)</a> &amp; 2 <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 ()">k.c.</a> przez jego niezastosowanie, <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 117)">art. 117</a> &amp; 2 <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 ()">k.c.</a> przez uwzględnienie zarzutu przedawnienia roszczenia mimo że powoływał się na niego nieuprawniony, tj. pozwany, a nie <span class="anon-block"> Spółka (...)</span>, <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 118)">art. 118 k.c.</a> przez jego błędne zastosowanie polegające na przyjęciu że dochodzone pozwem roszczenie wynika z działalności gospodarczej, podczas gdy jest ono oparte na podstawie deliktowej, a także zarzuty naruszenia przepisów postępowania, a to <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 6)">art. 6 k.c.</a> przez przyjęcie że na powódce spoczywa ciężar wykazania okoliczności objętych domniemaniami prawnymi wynikającymi z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20000941037" title="Ustawa z dnia 15 września 2000 r. - Kodeks spółek handlowych - Dz. U. z 2000 r. Nr 94, poz. 1037 (art. 299)">art. 299 k.s.h.</a> oraz z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20000941037" title="Ustawa z dnia 15 września 2000 r. - Kodeks spółek handlowych - Dz. U. z 2000 r. Nr 94, poz. 1037 (art. 17(1))">art. 17 (1)</a>&amp; 1 w związku 5 &amp; 2 w/w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19340930834" title="Rozporządzenie Prezydenta Rzeczypospolitej z dnia 24 października 1934 r. - Prawo upadłościowe - Dz. U. z 1934 r. Nr 93, poz. 834 ()">Prawa upadłościowego</a>, <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 11)">art. 11 k.p.c.</a> oraz <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 233)">art. 233 k.p.c.</a> i <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 234)">art. 234 k.p.c.</a> przez zignorowanie wymienionych wyżej domniemań prawnych, powódka wnosi o zmianę zaskarżonego wyroku przez orzeczenie zgodnie z żądaniem pozwu oraz o zasądzenie kosztów postępowania apelacyjnego lub o jego uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. Jednocześnie pełnomocnik powódki z urzędu oświadczył, że koszty udzielonej przez niego pomocy prawnej nie zostały uiszczone w całości, ani w części.</p> <p>W odpowiedzi na apelację pozwany wniósł o oddalenie apelacji i zasądzenie kosztów postępowania apelacyjnego.</p> <p>Ponadto pozwany zaskarżył postanowienie o kosztach postępowania apelacyjnego zawarte w punkcie II wyroku domagając się jego zmiany i zasądzenia od powódki zwrotu kosztów procesu za I instancję.</p> <p>Powódka wniosła o oddalenie zażalenia.</p> <p>Sąd Apelacyjny zważył, co następuje.</p> <p>Zarzutom powódki nie można częściowo odmówić słuszności,</p> <p>Rację ma Sąd I instancji, a także pozwany iż w orzecznictwie utrwaliła się wykładnia art.</p> <p>299 <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20000941037" title="Ustawa z dnia 15 września 2000 r. - Kodeks spółek handlowych - Dz. U. z 2000 r. Nr 94, poz. 1037 ()">k.s.h.</a> ( a poprzednio <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19340570502" title="Rozporządzenie Prezydenta Rzeczypospolitej z dnia 27 czerwca 1934 r. - Kodeks handlowy - Dz. U. z 1934 r. Nr 57, poz. 502 (art. 298)">art.298 k.h.</a>) tego rodzaju, że przy odpowiedzialności członka zarządu spółki prawa handlowego na podstawie tego przepisu konieczne jest wykazanie istnienia wierzytelności powoda wobec tej spółki tytułem egzekucyjnym. Jest poza sporem, że powódka takim tytułem nie dysponuje, gdyż nie wnosiła sprawy przeciwko <span class="anon-block"> Spółce (...)</span>, a zatem oparcie dochodzonych pozwem roszczeń na tej podstawie faktycznej i prawnej nie mogło zostać uwzględnione.</p> <p>Powódka w twierdzeniach faktycznych pozwu powołuje się jednak także na dopuszczenie się przez pozwanego przestępstwa z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20000941037" title="Ustawa z dnia 15 września 2000 r. - Kodeks spółek handlowych - Dz. U. z 2000 r. Nr 94, poz. 1037 (art. 586)">art. 586 k.s.h.</a>, a więc na odpowiedzialność z czynu niedozwolonego unormowaną w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20000941037" title="Ustawa z dnia 15 września 2000 r. - Kodeks spółek handlowych - Dz. U. z 2000 r. Nr 94, poz. 1037 (art. 415)">art. 415</a> i następnych <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 ()">k.c.</a> Pociąga to za sobą daleko idące konsekwencje w zakresie przesłanek odpowiedzialności całkowicie odmiennych od wskazanych w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20000941037" title="Ustawa z dnia 15 września 2000 r. - Kodeks spółek handlowych - Dz. U. z 2000 r. Nr 94, poz. 1037 (art. 299)">art. 299 k.s.h.</a>, a także w zakresie oceny czy doszło do przedawnienia roszczenia. Nawiązując do tej ostatniej kwestii, gdyż uwzględnienie zarzutu przedawnienia zaważyło na rozstrzygnięciu sprawy, należy stwierdzić iż roszczenie powódki wobec pozwanego nie wynika ze stosunków umownych, a zatem nie jest też roszczeniem wynikającym z działalności gospodarczej, jakkolwiek faktycznie pozostaje w związku z tą działalnością, a zatem nie dotyczą go dwuletni termin przedawnienia z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 554)">art.554 k.c.</a>, czy termin trzyletni z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 118)">art. 118 k.c.</a> in fine. Jak trafnie podnosi apelacja na upływ terminu przedawnienia z wymienionych wyżej przepisów zezwalający tylko na uchylenie się od świadczenia, a nie skutkujący wygaśnięciem zobowiązania, mogła powołać się tylko <span class="anon-block"> Spółka (...)</span>, gdyż to ONA, a nie członek zarządu była kontrahentem wierzyciela, w tym wypadku powódki. Taki jest sens instytucji przedawnienia roszczeń majątkowych i jego skutków prawnych unormowany w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 117)">art. 117</a> &amp; 2 <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 ()">k.c.</a> Pozwany nie wykazał przy tym w żaden sposób aby <span class="anon-block"> Spółka (...)</span> powoływała się na przedawnienie roszczenia, chociażby w korespondencji poprzedzającej wytoczenie niniejszej sprawy.</p> <p>W takiej sytuacji, gdy powódka roszczenie przeciwko pozwanemu oparła także na podstawie deliktowej, powołując się na fakt skazania pozwanego za przestępstwo z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20000941037" title="Ustawa z dnia 15 września 2000 r. - Kodeks spółek handlowych - Dz. U. z 2000 r. Nr 94, poz. 1037 (art. 586)">art. 586 k.s.h.</a> popełnione między innymi na jej szkodę, bieg terminu przedawnienia liczony jest według <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20000941037" title="Ustawa z dnia 15 września 2000 r. - Kodeks spółek handlowych - Dz. U. z 2000 r. Nr 94, poz. 1037 (art. 442(1))">art. 442 (1)</a> &amp; <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 ()">k.c.</a> Skoro od daty popełnienia przestępstwa w okresach wskazanych w sentencji prawomocnego wyroku skazującego pozwanego do dnia uchylenia <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 442)">art. 442</a> &amp; 2 <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 ()">k.c.</a> z dniem 10 sierpnia 2007 r. nie upłynął przewidziany w tym przepisie dziesięcioletni termin przedawnienia roszczenie o naprawienie szkody wynikłej z przestępstwa z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20000941037" title="Ustawa z dnia 15 września 2000 r. - Kodeks spółek handlowych - Dz. U. z 2000 r. Nr 94, poz. 1037 (art. 586)">art. 586 k.s.h.</a> może przedawnić się dopiero po upływie lat dwudziestu stosownie do obowiązującego obecnie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20000941037" title="Ustawa z dnia 15 września 2000 r. - Kodeks spółek handlowych - Dz. U. z 2000 r. Nr 94, poz. 1037 (art. 442(1))">art.442 (1)</a> &amp; 2 <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 ()">k.c.</a> Tymczasem bieg tego terminu został już dwukrotnie przerwany, po raz pierwszy w dniu 21 lutego 2005 r. powództwem adhezyjnym w procesie karnym przeciwko pozwanemu, a po raz drugi pozwem w niniejszej sprawie. Skoro tak to o przedawnieniu roszczenia opartego na podstawie deliktowej nie może być mowy.</p> <p>Sama zasada odpowiedzialności pozwanego została natomiast już przesądzona w wyroku karnym skazującym, a wysokość szkody także znajduje swoje odzwierciedlenie w sentencji tego wyroku. Niezależnie od tego Sąd I instancji w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku na stronie 8 uzasadnienia ostatnie zdanie wyraźnie ustala, że „ Powódka wykazała istnienie należności wynikających ze złożonych i nie zrealizowanych faktur przysługujących jej przeciwko <span class="anon-block"> Spółce (...)</span> z 2001 r., jednakże zarzut przedawnienia zgłoszony przez pozwanego jest zasadny". Bezpodstawność zarzutu przedawnienia z uznaniem za wykazane wysokości należności za dostarczone <span class="anon-block"> Spółce (...)</span> towary jest jednoznaczne z wykazaniem wysokości szkody, a to daje podstawę do zasądzenia odszkodowania na mocy <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 415)">art.415 k.c.</a> </p> <p>Z przytoczonych wyżej względów Sąd Apelacyjny w oparciu o <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 386)">art. 386</a> &amp; 1 <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 ()">k.p.c.</a> zmienił zaskarżony wyrok i orzekł w całości zgodnie z żądaniem pozwu, w tym obciążając pozwanego wszystkimi kosztami procesu, w tym kosztami zastępstwa procesowego powódki z urzędu , stosownie do <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 98)">art.98 k.p.c.</a> </p> <p>O kosztach postępowania apelacyjnego między stronami, na które złożyły się koszty zastępstwa powódki z urzędu w wysokości stawki minimalnej z &amp; 6 pkt. 7 w związku z &amp; 13 <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20021631348" title="Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu - Dz. U. z 2002 r. Nr 163, poz. 1348 (ust. 1;ust. 1 pkt. 2)">ust. 1 pkt. 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu</a> ( Dz.U.Nr.163 , poz. 1348 ze zm.) powiększonej o podatek od towarów i usług stosownie do &amp; 2 ust. 3 tego rozporządzenia, orzeczono na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 98)">art. 98</a> w związku z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 391)">art. 391</a> &amp; 1 <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 ()">k.p.c.</a> </p> <p>O kosztach sądowych w postępowaniu apelacyjnym Sąd orzekł w oparciu o <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20051671398" title="Ustawa z dnia 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych - Dz. U. z 2005 r. Nr 167, poz. 1398 (art. 113;art. 113 ust. 1)">art. 113 ust. 1 ustawy z dnia 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych</a> ( Dz.U.z 2010 r. Nr.90 . poz. 594 ze zm.-jednol. tekst) w związku z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 98;art. 391)">art. 98 i art. 391</a> &amp; 1 <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 ()">k.p.c.</a> </p> <p>Odnosząc się do zażalenia pozwanego na rozstrzygnięcie o kosztach procesu należy stwierdzić, że okoliczności niniejszej wskazane przez Sąd Okręgowy dawałyby podstawę do zastosowania <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 102)">art. 102 k.p.c.</a> Przemawiał za tym nie tylko stan majątkowy powódki, ale także charakter roszczenia, subiektywne i usprawiedliwione przekonanie powódki o słuszności swoich racji i oddalenie powództwa głównie w uwzględnieniu zarzutu przedawnienia. Rozważania te straciły jednak na aktualności wobec zmiany zaskarżonego wyroku i orzeczenia zgodnie z żądaniem pozwu, co w świetle <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 98)">art. 98 k.p.c.</a> wyklucza zasądzenie kosztów procesu od powódki na rzecz pozwanego.</p> <p>Dlatego też zażalenie pozwanego jako bezzasadne podlega oddaleniu na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 385)">art. 385</a> w związku z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 397)">art. 397</a> &amp; 2 <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 ()">k.p.c.</a> </p> </div>