Ppolska.starec← UrzadnikLog in

I C 378/23

Common courts2023-12-19
Case number
I C 378/23
Judgment date
2023-12-19
Type
SENTENCE

Judges

Przemysław Majkowski (PRESIDING_JUDGE)

Legal basis

Judgment text

<p> <strong> <!-- -->Sygn. akt I C 378/23 </strong> </p> <div> <h2>WYROK</h2> <h5>W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ</h5> <p> <strong> <!-- -->Dnia 19 grudnia 2023 r.</strong> </p> <p> <strong> <!-- -->Sąd Okręgowy w Sieradzu I Wydział Cywilny</strong> </p> <p>w składzie:</p> <p>Przewodniczący: sędzia Przemysław Majkowski</p> <p>Protokolant : Justyna Raj</p> <p>po rozpoznaniu w dniu 18 grudnia 2023 r. w Sieradzu</p> <p>na rozprawie</p> <p>sprawy z powództwa <span class="anon-block">W. K.</span> </p> <p>przeciwko Skarbowi Państwa – Staroście Powiatu <span class="anon-block"> (...)</span> i Powiatowemu Urzędowi Pracy w <span class="anon-block">Z.</span> </p> <p>o zadośćuczynienie i zapłatę</p> <p>1.  oddala powództwo,</p> <p>2.  nie obciąża powódki <span class="anon-block">W. K.</span> kosztami procesu należnymi stronie pozwanej.</p> <p> <em> <!-- -->Sygn. akt I C 378/23</em> </p> </div> <div> <h2>UZASADNIENIE</h2> <p>Pozwem z dnia 2 sierpnia 2023 r. (data wpływu) <span class="anon-block">W. K.</span> wniosła pozew przeciwko Skarbowi Państwa – Staroście Powiatu <span class="anon-block"> (...)</span>, oznaczając jednocześnie jako jednostkę pozwaną Powiatowy Urząd Pracy w <span class="anon-block">Z.</span>. Powódka zażądała w nim zasądzenia 200.000,00 zł odszkodowania „za szkody materialne i uszczerbek na zdrowiu – <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 363;art. 363 § 1)">art. 363 § 1 k.c.</a>” oraz o zadośćuczynienie w kwocie 200.000,00 zł – <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 445;art. 445 § 1)">art. 445 § 1 k.c.</a> W uzasadnieniu tego powództwa podała, iż na skutek działalności PUP w <span class="anon-block">Z.</span>, w jej życiu i zdrowiu zaszły ogromne szkody zdrowotne i finansowe. Sprecyzowała, iż pozew jej dotyczy roku 2023, kiedy to PUP za pośrednictwem komornika zaczął potrącać powódce prawie 1/3 renty chorobowej, co doprowadziło ją do ogromnych szkód finansowych, ponieważ w tym samym czasie miała inne, liczne zobowiązania.</p> <p>Pozwany Skarb Państwa, w imieniu którego występowała Prokuratoria Generalna Rzeczypospolitej Polskiej, wniósł o oddalenie powództwa. Również pozwany Starosta <span class="anon-block"> (...)</span>, pod który podlega Powiatowy Urząd Pracy w <span class="anon-block">Z.</span> wniósł o oddalenie powództwa.</p> <p> <strong> <!-- -->Sąd Okręgowy ustalił następujący stan faktyczny:</strong> </p> <p>W dniu 17 sierpnia 2010 r. powódka <span class="anon-block">W. K.</span> zarejestrowana została w Powiatowym Urzędzie Pracy w <span class="anon-block">Z.</span> jako osoba bezrobotna bez prawa do zasiłku.</p> <p>Jako osoba bezrobotna powódka była informowana na piśmie przez Powiatowy Urząd Pracy w <span class="anon-block">Z.</span> przy rejestracji w tym urzędzie w dniu 17 sierpnia 2010 r. i później w dniach 10 marca 2011 r., 4 czerwca 2014 r. i 10 lipca 2015 r. o jej obowiązkach wynikających ze statusy osoby bezrobotnej w tym o obowiązku powiadomienia urzędu pracy o udziale w szkoleniu organizowanym przez inny niż ten urząd podmiot, o podjęciu zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej i o obowiązku składania pisemnych oświadczeń o przychodach oraz innych dokumentów niezbędnych do ustalenia uprawnień do świadczeń.</p> <p>W okresie od 1 września 2014 r. do 28 lutego 2015 r. powódka na podstawie umowy zawartej w dniu 1 września 2014 r. z <span class="anon-block"> Fundacją (...)</span> odbywała staż i szkolenie w ramach projektu „PrestaShop – najlepszy sklep internetowy” podlegając z tego tytułu ubezpieczeniom. Składając deklarację uczestniczenia w projekcie powódka złożyła oświadczenie, że jest osobą nieaktywną zawodowo i nie zarejestrowaną w urzędzie pracy. Zadeklarowała też ona chęć pobierania zasiłku szkoleniowego. Powódka, mimo że była informowana przez organizatora szkolenia i stażu na piśmie o obowiązku zgłoszenia do urzędu pracy podjęcia szkolenia i stażu, obowiązku tego nie dopełniła. Nie poinformowała też ona Powiatowego Urzędu Pracy w <span class="anon-block">Z.</span> o przychodach osiągniętych z tego stażu i szkolenia.</p> <p>W dniu 4 września 2014 r. powódka skierowana została przez Powiatowy Urząd Pracy w <span class="anon-block">Z.</span> na finansowane ze środków Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych szkolenie w zakresie „Kurs trenera personalnego specjalność kulturystyka + żywienie” realizowane przez <span class="anon-block"> Wyższą Szkołę (...)</span> w <span class="anon-block">L.</span>. W szkoleniu tym brała ona udział w okresie od 6 września 2014 r. do 14 września 2014 r. i w tym czasie pobierała stypendium szkoleniowe. W skierowaniu na szkolenie powódka pouczona została o obowiązku zawiadomienia Powiatowego Urzędu Pracy w <span class="anon-block">Z.</span> o podjęciu zatrudnienia, innej pracy zarobkowej oraz zaistnienia innych okoliczności powodujących utratę statusu bezrobotnego lub stypendium i własnoręcznym podpisem potwierdziła zapoznanie się z tym pouczeniem. W czasie wystawiania jej tego skierowania Powiatowy Urząd Pracy w <span class="anon-block">Z.</span> nie miał wiedzy, że powódka odbywa inny staż i szkolenie dające jej tytuł do ubezpieczenia społecznego.</p> <p>W dniu 13 lipca 2015 r. powódka skierowana została przez Powiatowy Urząd Pracy w <span class="anon-block">Z.</span> na finansowany ze środków Programu <span class="anon-block">R.</span> Ministra staż w <span class="anon-block"> firmie (...)</span> w <span class="anon-block">T.</span>, który odbywała w okresie od 13 lipca 2015 r. do 30 listopada 2015 r. pobierając w tym czasie stypendium. Pracownicy Powiatowego Urzędu Pracy w <span class="anon-block">Z.</span> w grudniu 2015 r. z raportu Zakładu Ubezpieczeń Społecznych powzięli wiedzę, że powódka w czasie zarejestrowania w tym urzędzie jako osoba bezrobotna podlegała ubezpieczeniom społecznym z tytułu uczestnictwa w szkoleniu i stażu z innego tytułu niż skierowanie z tego urzędu wobec czego wszczęte zostało postępowanie administracyjne w sprawie posiadania przez powódkę statusu osoby bezrobotnej. Po jego przeprowadzeniu i uzyskaniu wyjaśnień powódki w dniu 15 lutego 2016 r. wydana została przez Starostę <span class="anon-block"> (...)</span> <span class="anon-block">decyzja nr (...)</span> o utracie przez powódkę statusu osoby bezrobotnej z powodu podlegania ubezpieczeniom społecznym. Od decyzji tej powódka odwołała się do Wojewody <span class="anon-block"> (...)</span>, który decyzja z dnia 21 kwietnia 2016 r. nr <span class="anon-block">(...)</span> uchylił tą decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia. Po wykonaniu zaleceń Wojewody <span class="anon-block"> (...)</span>, uzyskaniu wyjaśnień powódki i poinformowaniu jej, że może zapoznać się ze zgromadzoną dokumentacją, do czego ustosunkowała się ona pismem z dnia 23 maja 2016 r., Starosta <span class="anon-block"> (...)</span> wydał kolejną decyzję z dnia 24 maja 2016 r. nr <span class="anon-block"> (...)</span> o utracie przez powódkę statusu osoby bezrobotnej z dniem 1 września 2014 r. Od decyzji tej powódka także się odwołała a na skutek jej odwołania Wojewoda <span class="anon-block"> (...)</span> decyzją z dnia 11 lipca 2016 r. nr <span class="anon-block">(...)</span> uchylił zaskarżoną decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia. Po wykonaniu zaleceń Wojewody <span class="anon-block"> (...)</span>, uzyskaniu wyjaśnień powódki i poinformowaniu jej, że może zapoznać się ze zgromadzoną dokumentacją, do czego ustosunkowała się ona pismem z dnia 5 września 2016 r., Starosta <span class="anon-block"> (...)</span> wydał kolejną decyzję z dnia 8 września 2016 r. nr <span class="anon-block"> (...)</span> o utracie przez powódkę statusu osoby bezrobotnej z dniem 1 września 2014 r. z powodu podlegania ubezpieczeniom społecznym na podstawie odrębnych przepisów jako osoba pobierająca stypendium w czasie odbywania szkolenia i stażu w <span class="anon-block"> Fundacji (...)</span>. Od tej decyzji powódka odwołała się do Wojewody <span class="anon-block"> (...)</span>, który w dniu 10 października 2016 r. wydał decyzję nr <span class="anon-block"> (...)</span>.8640.<span class="anon-block"> (...)</span>, którą utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy. Na decyzję Wojewody <span class="anon-block"> (...)</span> powódka złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w <span class="anon-block">Ł.</span>, który wyrokiem z dnia 16 lutego 2017 r. wydanym w sprawie sygn. akt III SA/Łd1035/16 skargę tą oddalił. Na decyzję Wojewody <span class="anon-block"> (...)</span> nr <span class="anon-block"> (...)</span>.8640.<span class="anon-block"> (...)</span> z dnia 10 października 2016 r. powódka złożyła skargę do Wydziału Rodziny i Polityki Społecznej <span class="anon-block"> (...)</span> Urzędu Wojewódzkiego w <span class="anon-block">Ł.</span>. Pismami z dnia 8 listopada 2016 r. Powiatowy Urząd Pracy w <span class="anon-block">Z.</span> zawiadomił powódkę o wszczęciu postępowania administracyjnego w sprawie obowiązku zwrotu nienależnie pobranego stypendium z tytułu uczestnictwa w szkoleniu od 6 września 2014 r. do 14 września 2014 r. i stypendium z tytułu odbywania stażu w okresie od 13 lipca 2015 r do 30 listopada 2015 r., kosztów badań lekarskich, kosztów szkolenia należnych instytucji szkoleniowej i kosztów przejazdu na szkolenie. Pismami z dnia 21 listopada 2016 r. powódka zwróciła się do tego urzędu o podanie jej szczegółowych danych dotyczących tych postępowań. Postanowieniem z dnia 23 listopada 2016 r. Starosta <span class="anon-block"> (...)</span> zawiesił wskazane postępowania.</p> <p>Postanowieniem z dnia 31 maja 2017 r. Starosta <span class="anon-block"> (...)</span> wznowił z urzędu postępowanie w sprawie przyznania powódce stypendium na podstawie <span class="anon-block">decyzji nr (...)</span> z dnia 11 września 2014 r. i na podstawie <span class="anon-block">decyzji nr (...)</span> z dnia 16 lipca 2015 r. W dniu 6 czerwca 2017 r. Starosta <span class="anon-block"> (...)</span> wydał <span class="anon-block">decyzję nr (...)</span>, którą uchylił z urzędu decyzję z dnia 16 lipca 2015 r. nr <span class="anon-block"> (...)</span> o przyznaniu powódce prawa do stypendium w wysokości 120 % kwoty zasiłku w okresie odbywania stażu od dnia 13 lipca 2015 r. i o odmowie przyznania prawa do stypendium od dnia 13 lipca 2015 r. do dnia 30 listopada 2105 r. Od tej decyzji powódka nie odwoływała się i stała się ona ostateczna. W dniu 6 czerwca 2017 r. Starosta <span class="anon-block"> (...)</span> wydał także <span class="anon-block">decyzję nr (...)</span>, którą uchylił z urzędu <span class="anon-block">decyzję nr (...)</span> z dnia 11 września 2014 r. o przyznaniu powódce prawa do stypendium od dnia 6 września 2014 r. do dnia 14 września w wysokości podstawowej kwoty zasiłku i o odmowie przyznania jej prawa do stypendium od dnia 6 września 2014 r. do dnia 14 września 2014 r. Od tej decyzji powódka nie odwoływała się i stała się ona ostateczna. W dniu 12 lipca 2017 r. Starosta <span class="anon-block"> (...)</span> wydał <span class="anon-block">decyzję nr (...)</span>, którą orzekł obowiązek zwrotu przez powódkę nienależnie pobranego stypendium z tytułu uczestnictwa w szkoleniu od 6 września 2014 r. do 14 września 2014 r. w kwocie 332,50 zł brutto, kosztów szkolenia należnych instytucji szkoleniowej w kwocie 1.190,00 zł, kosztów przejazdu na szkolenie w kwocie 267,40 zł i stypendium z tytułu odbywania stażu w okresie od 13 lipca 2015 r. do 30 listopada 2015 r. w kwocie 4.621,30 zł i kosztów badań lekarskich w kwocie 32,00 zł. Od decyzji tej powódka odwołała się do Wojewody <span class="anon-block"> (...)</span>, który decyzją z dnia 5 października 2017 r. nr <span class="anon-block"> (...)</span>.<span class="anon-block"> (...)</span>.49.2017 utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Na decyzję Wojewody <span class="anon-block"> (...)</span> w tym przedmiocie powódka złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w <span class="anon-block">Ł.</span>, który wyrokiem z dnia 8 lutego 2018 r. wydanym w sprawie sygn. akt III SA/Łd 1116/17 skargę tą oddalił.</p> <p>Z uwagi na to, że powódka nie spłacała należności objętych decyzją Powiatowego Urzędu Pracy w <span class="anon-block">Z.</span> nr 19/zwrot/2017, przesłane zostało do niej upomnienie, na które powódka zareagowała pismami z dnia 2 lipca 2018 r. i 20 lipca 2018 r. a następnie Starosta Powiatu <span class="anon-block"> (...)</span> wszczął egzekucję tych należności. Pismem z dnia 16 sierpnia 2018 r. skierowanym do Powiatowego Urzędu Pracy w <span class="anon-block">Z.</span> powódka wnosiła o wstrzymanie egzekucji. Z pisma tego wynikało, że nadal nie zgadzała się ona z zasadnością obciążenia jej obowiązkiem zwrotu świadczeń. Z tej przyczyny w dniu 6 września 2018 r. odbyło się spotkanie z udziałem powódki, Starosty Powiatu <span class="anon-block"> (...)</span> i pracowników Powiatowego Urzędu Pracy w <span class="anon-block">Z.</span>. Po spotkaniu tym na wniosek Starosty Powiaty <span class="anon-block"> (...)</span>, który przychylił się do próśb powódki, postępowanie egzekucyjne zawieszone zostało postanowieniem Naczelnika Urzędu Skarbowego w <span class="anon-block">Z.</span> z dnia 12 września 2018 r. W dniu 16 stycznia 2019 r. Starosta Powiatu <span class="anon-block"> (...)</span> wniósł o podjęcie tego postępowania i zostało ono podjęte postanowieniem Naczelnika Urzędu Skarbowego w <span class="anon-block">Z.</span> z dnia 21 stycznia 2019 r.</p> <p>W dniu 23 stycznia 2019 r. powódka zwróciła się do Powiatowego Urzędu Pracy w <span class="anon-block">Z.</span> o umorzenie należności dochodzonych od niej w postępowaniu egzekucyjnym a pismami z dnia 15 lutego 2019 r. i 11 marca 2019 r. o rozłożenie tej należności na raty po 30,00 zł miesięcznie. Decyzją z dnia 28 marca 2019 r. nr <span class="anon-block">(...)</span> Starosta <span class="anon-block"> (...)</span> odmówił powódce rozłożenia należności na raty. Od decyzji tej powódka odwołała się do Wojewody <span class="anon-block"> (...)</span>. Decyzją z dnia 15 maja 2019 r. nr <span class="anon-block"> (...)</span>.II.<span class="anon-block"> (...)</span>.23.2019 Wojewoda <span class="anon-block"> (...)</span> uchylił zaskarżoną decyzję. Po jej uchyleniu powódka wezwana została przez Powiatowy Urząd Pracy w <span class="anon-block">Z.</span> do przedstawienia swojej sytuacji rodzinnej i majątkowej. Pismem z dnia 17 czerwca 2019 r. powódka odpowiedziała na to wezwanie. Decyzją z dnia 19 lipca 2019 r. nr <span class="anon-block">(...)</span> Starosta <span class="anon-block"> (...)</span> odmówił powódce rozłożenia należności na raty. Od decyzji tej powódka odwołała się do Wojewody <span class="anon-block"> (...)</span>. Decyzją z dnia 3 września 2019 r. nr <span class="anon-block"> (...)</span>.II.<span class="anon-block"> (...)</span>.35.2019 Wojewoda <span class="anon-block"> (...)</span> uchylił zaskarżoną decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia. Po uchyleniu tej decyzji powódka wezwana została przez Powiatowy Urząd Pracy w <span class="anon-block">Z.</span> do przedstawienia swojej sytuacji rodzinnej i majątkowej. Pismem z dnia 17 czerwca 2019 r. powódka odpowiedziała na to wezwanie. Decyzją z dnia 26 listopada 2019 r. nr <span class="anon-block">(...)</span> Starosta <span class="anon-block"> (...)</span> odmówił powódce rozłożenia należności na raty. Od decyzji tej powódka odwołała się do Wojewody <span class="anon-block"> (...)</span>. Decyzją z dnia 3 września 2019 r. nr <span class="anon-block"> (...)</span>.II.<span class="anon-block"> (...)</span>.35.2019 Wojewoda <span class="anon-block"> (...)</span> uchylił zaskarżoną decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia. W dniu 29 lipca 2019 r. sporządzony został protokół o stanie majątkowym powódki.W piśmie z dnia 30 listopada 2019 r. kierowanym do Powiatowego Urzędu Pracy w <span class="anon-block">Z.</span> powódka wnosiła o zbadanie w jakim stopniu pracownik tego urzędu, który skierował ją na staż i szkolenie przyczynił się do tego, iż obciążono ją zwrotem pieniędzy uzyskanych z tego stażu i szkolenia</p> <p>Po uprawomocnieniu się decyzji o utracie przez powódkę statusu osoby bezrobotnej z dniem 1 września 2014 r. Powiatowy Urząd Pracy w <span class="anon-block">Z.</span> dokonał korekty składek powódki na ubezpieczenie zdrowotne i społeczne. W dniu 29 kwietnia 2016 r. powódka wezwała Starostę Powiatu <span class="anon-block"> (...)</span> do wypłaty jej odszkodowania w kwocie 18.700,00 zł za utrudnianie jej otrzymania renty. W odpowiedzi na to wezwanie Powiatowy Urząd Pracy z <span class="anon-block">Z.</span> pismem z dnia 10 maja 2016 r. poinformował ją, że brak jest podstaw do wypłaty odszkodowania a pismem z dnia 27 maja 2016 r. odmówił jej wypłaty odszkodowania i poinformował ją, iż w toku jest postępowanie dotyczące utraty przez nią statusu osoby bezrobotnej z dniem 1 września 2014 r.</p> <p> <em> <!-- -->(bezsporne – ustalenia poczynione w sprawie I C 341/18 Sądu Okręgowego w Sieradzu)</em> </p> <p>Przeciwko powódce było prowadzone postępowanie egzekucyjne na wniosek wierzyciela – Powiatowego Urzędu Pracy w <span class="anon-block">Z.</span>. Wskutek tej egzekucji komornik sądowy zajmował powódce co miesiąc kwotę stanowiącą około 1/3 wysokości jej renty chorobowej. Jednocześnie, w tym samym czasie <span class="anon-block">W. K.</span> obliczono zwrot podatku (około 4.000,00 zł), który również został zajęty przez komornika prowadzącego postępowanie egzekucyjne – na poczet należności pozwanego, w kwocie około 800,00 zł. Pozostałe około 3.000,00 zł zwrotu podatku powódka otrzymała. Powódka ma żal do Urzędu Pracy, że nie rozłożył jej na raty dochodzonej w drodze egzekucji należności. W styczniu 2024 roku egzekucja powyższej należności powinna zostać zakończona.</p> <p> <em> <!-- -->(dokumentacja k. 5-21; zeznania powódki z 18 grudnia 2023 r., nagr. 00:17:30-00:39:08 k. 56v)</em> </p> <p>Powódka jest osobą o złym stanie zdrowia, osiągającą niewielkie dochody z tytułu emerytury. Niedawno przeszła udar, musi się leczyć. Posiada liczne zobowiązania – 6 kredytów w bankach, 2 karty debetowe na łączną kwotę miesięcznych rat około 1.500,00 zł. <span class="anon-block">W. K.</span> jest nadto osoba samotną.</p> <p> <em> <!-- -->(zeznania powódki z 18 grudnia 2023 r., nagr. 00:17:30-00:39:08 k. 56v)</em> </p> <p>Powyższych ustaleń stanu faktycznego Sąd dokonał w oparciu o załączone do akt dokumenty, których treści strony nie kwestionowały i częściowo w oparciu o zeznania powódki. Swoiste „tło” niniejszego powództwa Sąd zrekonstruował w oparciu o fakty ustalone przez Sąd Okręgowy w Sieradzu w sprawie I C 341/18. Sąd nie dał wiary powódce w zakresie, w jakim wskazywała ona, iż na skutek nierozłożenia jej na raty zobowiązania doznała ona daleko idącej szkody finansowej i uszczerbku na zdrowiu. Jej twierdzenia w tym zakresie nie zostały poparte żadnym dowodem, zatem należało uznać je za gołosłowne.</p> <p> <strong> <!-- -->Sąd Okręgowy zważył, co następuje:</strong> </p> <p>Powództwo nie zasługiwało na uwzględnienie. Odpowiedzialność pozwanego w niniejszej sprawie opiera się na przepisie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 417;art. 417 § 1)">art. 417 § 1 k.c.</a> Zgodnie z tym przepisem za szkodę wyrządzoną przez niezgodne z prawem działanie lub zaniechanie przy wykonywaniu władzy publicznej ponosi odpowiedzialność Skarb Państwa lub jednostka samorządu terytorialnego lub inna osoba prawna wykonująca tę władzę z mocy prawa.</p> <p>Odpowiedzialność ta powstaje wówczas, gdy spełnione są łącznie jej trzy ustawowe przesłanki: bezprawność działania lub zaniechania sprawcy, szkoda oraz normalny związek przyczynowy między bezprawnym zachowaniem sprawcy a szkodą. Nie ulega wątpliwości, że kolejność badania przez Sąd powyższych przesłanek nie może być dowolna. W pierwszej kolejności konieczne jest ustalenie działania (zaniechania), z którego, jak twierdzi strona powodowa, wynikła szkoda oraz dokonanie oceny jego bezprawności, następnie ustalenie czy wystąpiła szkoda i jakiego rodzaju i dopiero po stwierdzeniu, że obie te przesłanki zachodzą, możliwe jest zbadanie istnienia między nimi normalnego związku przyczynowego.</p> <p>Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 19 kwietnia 2012 r<em> <!-- -->. (sygn. akt IV CSK 406/11, LEX nr 1169347)</em> wyjaśnił, że szeroki kształt bezprawności, rozumianej jako wszelkie przejawy niekompetencji i uchybień, aprobowano w judykaturze już po wejściu w życie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970780483" title="Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. - Dz. U. z 1997 r. Nr 78, poz. 483 ()">Konstytucji RP</a>, uznając, że zachowanie niezgodne z prawem to zachowanie sprzeczne z porządkiem prawnym, polegające na sprzeczności między zakresem kompetencji organu, sposobem jego postępowania i treścią rozstrzygnięcia wynikającymi z wzorca ustawowego, a jego działaniem rzeczywistym <em> <!-- -->(patrz wyroki Sądu Najwyższego: z dnia 8 stycznia 2002 r., I CKN 581/99, OSNC 2002 r., Nr 10, poz. 128 i z dnia 6 lutego 2002 r., V CKN 1248/00, OSP 2002 r., Nr 9, poz.). </em>O obowiązkach organów wykonujących władzę publiczną rozstrzygają więc także szeroko rozumiane normy postępowania, które składają się na ogólnie pojęty porządek prawny, a więc tym bardziej normy ustawowe.</p> <p>W piśmiennictwie dominuje pogląd, że powtórzona w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 417;art. 417 § 1)">art. 417 § 1 k.c.</a> za <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970780483" title="Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. - Dz. U. z 1997 r. Nr 78, poz. 483 (art. 77;art. 77 ust. 1)">art. 77 ust. 1 Konstytucji RP</a> przesłanka niezgodności z prawem musi być rozumiana w sposób właściwy dla prawa cywilnego, tj. jako sprzeczność działania lub zaniechania z porządkiem prawnym <em> <!-- -->sensu largo</em>, co wyklucza możliwość jakiejkolwiek dyferencjacji skali czy stopnia bezprawności zachowania. Reżim odpowiedzialności cywilnej za wykonywanie władzy publicznej i samodzielność cywilnej postaci bezprawności w całym systemie odpowiedzialności deliktowej doprowadził w piśmiennictwie do zajęcia takiego właśnie, zasadnego stanowiska. Utrzymaniu rygorystycznej odpowiedzialności odszkodowawczej organów władzy publicznej w rozsądnych granicach za skutki ich bezprawnych działań służy właściwy tryb stwierdzenia bezprawności wadliwych orzeczeń czy decyzji, a także konieczność badania i oceny adekwatnej przyczynowości między działaniem organu a powstałą szkodą. Cel ten nie może natomiast być osiągany przez różnicowanie skali czy stopnia bezprawności działania, a więc w sposób wykraczający poza normę <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 417;art. 417 § 1)">art. 417 § 1 k.c.</a> <em> <!-- --> (patrz wyrok Sądu Najwyższego z dnia 26 kwietnia 2002 r., III CKN 966/00, niepubl.). </em>Próby takie, a więc posługiwania się kwalifikowanym dowodem bezprawności w postaci przesłanki rażącego naruszenia prawa, słusznie oceniane są krytycznie w piśmiennictwie, jako manipulowanie utrwalonym od dawna desygnatem bezprawności w prawie odszkodowawczym.</p> <p>Odnosząc się do powyższych kryteriów należy zauważyć, że powódka nie wykazała w procesie ani jednej z przesłanek warunkujących odpowiedzialność odszkodowawczą pozwanego. Nie zostało skonkretyzowane zachowanie lub zaniechanie organu, które miałoby stanowić źródło powstania ewentualnej szkody. W szczególności za takie nie można poczytywać nierozłożenia powódki zobowiązania na raty. Po pierwsze, powódka nie wykazała, iż w ogóle skutecznie wnosiła do organu o takowe rozłożenia, w po drugie – decyzja w tym zakresie należy do dyskrecjonalnej władzy organu jako wierzyciela. Nie sposób łączyć nawet z potencjalną decyzją odmowną rozłożenia na raty skutku w postaci bezprawności działania. Tymczasem nie ulega wątpliwości – było to bowiem przedmiotem kontroli w postępowaniu administracyjnym i sądowoadministracyjnym – iż powódka była zobowiązana do zwrotu środków na rzecz PUP w <span class="anon-block">Z.</span>.</p> <p>Trudno zatem mówić o bezprawności działań organu na jakimkolwiek odcinku jego styczności ze sprawą powódki <span class="anon-block">W. K.</span>. Na taką bezprawność powódka wprost nie wskazuje, a nawet jej nie uprawdopodabnia. Z kolei okoliczność, że komornik zajął powódce rachunek, na który miał być przekazany akurat również zwrot podatku nie wynika w jakimkolwiek stopniu z bezprawności działań strony pozwanej, lecz z normalnego postępowania komornika sądowego w postępowaniu egzekucyjnym. Komornik zaś nie był stroną niniejszego procesu.</p> <p>Wreszcie, powódka w żadnym stopniu nie wykazała wystąpienia u niej szkody, zarówno w sferze materialnej jak i szkody w postaci rozstroju zdrowia. Zgodnie z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 6)">art. 6 k.c.</a>, ciężar udowodnienia faktu spoczywa na osobie, która z faktu tego wywodzi skutki prawne. Powódka działając w warunkach procesu cywilnego, który ma charakter kontradyktoryjny, nie wprowadziła do procesu dowodów na poparcie swojej tezy o doznanej szkodzie. Powódka poza ogólnymi pismami i gołosłownymi twierdzeniami nie przedstawiła jakichkolwiek dowodów świadczących o wystąpieniu jakiejkolwiek szkody na skutek działalności strony pozwanej. Z tych względów, należy uznać podnoszone przez nią okoliczności za nieudowodnione. Powódka nie złożyła również wniosków dowodowych mających na celu wykazanie tychże faktów. Twierdzenia zawarte w pozwie i powtórzone na rozprawie przed Sądem Okręgowym nie wykazują związku przyczynowo – skutkowego pomiędzy podjętymi przez pozwanego działaniami (mieszczącymi się w granicach prawa) a wystąpieniem szkody, która również nie została przez powódkę skonkretyzowana. Powódka wskazywała wprawdzie w sposób ogólny, że działanie Powiatowego Urzędu Pracy „zniszczyło jej życie” i w sposób bardzo negatywny doświadczyło jej funkcjonowania, jednakże twierdzenia te były na tyle nieprecyzyjne, iż nie sposób na ich podstawie ocenić czy i w jakiej skali wystąpiła ów szkoda.</p> <p>Z tych wszystkich względów, wywiedzione w ten sposób powództwo nie zasługiwało na uwzględnienie w jakimkolwiek zakresie, a to przede wszystkim przez pryzmat niewykazania przez powódkę okoliczności faktycznych, na bazie których opierała swoje żądanie. Z tych względów, powództwo w całości oddalono, o czym orzeczono w punkcie 1. wyroku.</p> <p>Jedynie krótko należy odnieść się również do sygnalizowanego na pewnym etapie procesu przez stronę pozwaną zarzutu braku legitymacji biernej po stronie pozwanego Skarbu Państwa. Powódka łączyła swoje żądanie w rzekomo bezprawnym działaniu Powiatowego Urzędu Pracy w <span class="anon-block">Z.</span>, tj. jednostki podległej Staroście <span class="anon-block"> (...)</span>. Rzecz jednak w tym, iż działania te wiązały się z działalnością jednostki samorządu terytorialnego (powiatu <span class="anon-block"> (...)</span>) reprezentowanej przez Starostę, nie zaś Starostę jako <em> <!-- -->stacio fisci </em>Skarbu Państwa. Niemniej jednak, Pozwany Starosta finalnie był należycie reprezentowany w procesie. W jego imieniu stawił się prawidłowo umocowany profesjonalny pełnomocnik, który w sposób efektywny wdał się w merytoryczny spór co do istoty sprawy, wnosząc o oddalenie powództwa. Nie ulegało zatem wątpliwości, iż od strony legitymacji biernej pozwanego, powództwo niniejsze zostało skutecznie wywiedzione. Warto zauważyć, że powódka jako osoba nie poruszająca się biegle w meandrach przepisów prawa, mogła mieć mylne przeświadczenie co do reprezentacji pozwanego podmiotu. Uzasadnienie pozwu sposób nie budzący wątpliwości wskazywało jednak, iż wiąże ona swoje żądania z działaniami Powiatowego Urzędu Pracy w <span class="anon-block">Z.</span>.</p> <p>Z uwagi na złą sytuację materialną powódki, która jest osobą starszą i schorowaną, w punkcie 2. wyroku na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 102)">art. 102 k.p.c.</a> postanowiono nie obciążać jej obowiązkiem zwrotu kosztów procesu należnych stronie pozwanej. Za takim rozstrzygnięciem przemawia zresztą nie tylko zła sytuacja materialna powódki, uzasadniająca również zwolnienie jej od kosztów sądowych w całości.</p> </div>