Ppolska.starec← UrzadnikLog in

IX P 119/22

Common courts2023-12-22
Case number
IX P 119/22
Judgment date
2023-12-22
Type
REGULATION

Judgment text

<p>Sygn. akt IX P 119/22</p> <div> <h2>UZASADNIENIE</h2> <p>Powód <span class="anon-block">M. G.</span> pozwem złożonym 29 marca 2022 r. odwołał się od wypowiedzenia umowy o pracę. Jednocześnie złożył wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania, podnosząc że nie złożył odwołania w ustawowym terminie ze względu na błędne przekonanie o faktycznej likwidacji jego stanowiska pracy. Zdaniem powoda 22 marca 2022 r. na stronie internetowej pozwanego <span class="anon-block"> (...)</span> pojawiła się informacja, że <span class="anon-block">M. S. (1)</span> został Pełnomocnikiem <span class="anon-block">K.</span> ds. <span class="anon-block"> (...)</span>, co oznacza, że faktycznie objął dotychczasowe zadania powoda. Powołując się na orzecznictwo Sądu Najwyższego wskazał, że pracownik, który w okresie wypowiedzenia dowiedział się, że w rzeczywistości nie doszło do likwidacji jego stanowiska pracy, a na jego miejsce została zatrudniona nowa osoba, może skutecznie domagać się przywrócenia terminu do wniesienia odwołania. Kwestionując prawdziwość przyczyny wypowiedzenia umowy o pracę, wniósł o przywrócenie do pracy i wynagrodzenie za czas pozostawania bez pracy wraz z kosztami procesu. Podczas rozprawy 24 marca 2023 r. (k. 218) określił wysokość tego wynagrodzenia na 24 850 zł. Jako roszczenie ewentualne zgłosił odszkodowanie w kwocie 21 300 zł.</p> <p>W odpowiedzi na pozew pozwany wniósł o odrzucenie pozwu z uwagi na uchybienie terminowi do wniesienia odwołania, ewentualnie o oddalenie powództwa oraz zasądzenie na swoją rzecz kosztów procesu, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. W uzasadnieniu pozwany stwierdził, że powód odmówił przyjęcia (pokwitowania) dokumentu wypowiedzenia. Już w tym momencie dał po sobie poznać, że kwestionuje czynność pracodawcy i winien wnieść odwołanie w terminie. Zdaniem pozwanego powód nie uprawdopodobnił przesłanek przywrócenia terminu. Niezależnie od tego pozwany podkreślił, że przyczyna wypowiedzenia miała rzeczywisty charakter, a na miejsce powoda nie zatrudniono żadnej osoby. <span class="anon-block">M. S. (1)</span> pracował już wcześniej jako Kierownik <span class="anon-block">D.</span> <span class="anon-block"> (...)</span>. Przejął po powodzie jedynie niektóre zdania związane z procesami inwestycyjnymi i remontowymi, natomiast pozostałe wykonuje <span class="anon-block">K.</span>. Poza tym pozwany podniósł zarzut braku możliwości przywrócenia powoda do pracy (odpowiedź na pozew na kartach 55-61).</p> <p> <strong> <!-- -->Sąd ustalił następujący stan faktyczny:</strong> </p> <p> <span class="anon-block">M. G.</span> został zatrudniony przez <span class="anon-block"> (...)</span> 18 lutego 2019 r. na stanowisku Zastępcy Kierownika <span class="anon-block">D.</span> Organizacyjno <span class="anon-block"> – (...)</span>, na podstawie umowy o pracę zawartej na czas nieokreślony (po okresie próbnym), w pełnym wymiarze czasu pracy. Od 18 października 2019 r. został Zastępcą <span class="anon-block">K.</span> ds. <span class="anon-block"> (...)</span>.</p> <p> <em> <!-- -->Niesporne, a nadto umowa o pracę – w części B akt osobowych powoda, porozumienia zmieniające – k. 11-13. </em> </p> <p>Pisemny zakres obowiązków <span class="anon-block">M. G.</span> na stanowisku Zastępcy <span class="anon-block">K.</span> ds. <span class="anon-block"> (...)</span> obejmował w szczególności:</p> <p>- pełnienie roli przedstawiciela US co do podległych jednostek</p> <p>- nadzór nad wydatkami</p> <p>- pełnienie funkcji przełożonego kierowników i pracowników podległych mu jednostek</p> <p>- zarządzanie nieruchomościami</p> <p>- nadzór nad gospodarowaniem mieniem</p> <p>- nadzór nad inwestycjami</p> <p>- plany remontowe</p> <p>- zawieranie umów z dostawcami mediów</p> <p>- wykonywanie przelewów.</p> <p>Nie miał żadnych pełnomocnictw udzielonych przez <span class="anon-block">K.</span>.</p> <p> <em> <!-- -->Dowód: - zakres obowiązków – k. 34 akt sprawy oraz k. 38 części B akt osobowych powoda</em> </p> <p> <em> <!-- --> - pismo w sprawie pełnomocnictw – k. 53 38 części B akt osobowych </em> </p> <p>8 lutego 2022 r. <span class="anon-block">K.</span> <span class="anon-block"> (...)</span> wręczył <span class="anon-block">M. G.</span> pismo wypowiadające umowę o pracę, z trzymiesięcznym okresem wypowiedzenia upływającym 31 maja 2022 r. Jako przyczynę wskazano likwidację stanowiska zastępcy kanclerza związaną z wejściem w życie Zarządzenia nr <span class="anon-block"> (...)</span> Rektora US w sprawie nadania Regulaminu Organizacyjnego US. Jednocześnie pracodawca udzielił urlopu wypoczynkowego w wymiarze 37 dni, a na pozostały czas okresu wypowiedzenia zwolnił pracownika z obowiązku świadczenia pracy. Oświadczenie zawierało pouczenie o 21-dniowym terminie i sposobie złożenia odwołania do Sądu Pracy.</p> <p> <span class="anon-block">M. G.</span> przyjął własny egzemplarz pisma, lecz odmówił pokwitowania jego wręczenia.</p> <p> <em> <!-- -->Niesporne, a nadto: wypowiedzenie – k. 34. </em> </p> <p> <span class="anon-block">M. S. (1)</span> został zatrudniony w Uniwersytecie <span class="anon-block"> (...)</span> 1 sierpnia 2019 r. na podstawie umowy o pracę, na stanowisku Zastępcy Kierownika <span class="anon-block">D.</span> Organizacyjno <span class="anon-block"> – (...)</span>. Począwszy od 1 listopada 2019 r. zajął stanowisko Kierownika <span class="anon-block">D.</span> Administracyjno <span class="anon-block"> – (...)</span>. Podlegał <span class="anon-block">K.</span> oraz <span class="anon-block">M. G.</span>. Na tym stanowisku do jego zakresu obowiązków należało w szczególności: administrowanie środkami trwałymi; organizowanie prac porządkowych, dozoru mienia, konserwacji, gospodarowania surowcami wtórnymi, sprzętem gaśniczym; organizacja uroczystości; administrowanie mieszkaniami oraz sprawy związane z umowami najmu i dzierżawy.</p> <p> <em> <!-- -->Dowód: - umowa o pracę <span class="anon-block">M. S.</span> – k. 8 części B akt osobowych <span class="anon-block">M. S. (1)</span> </em> </p> <p> <em> <!-- --> - porozumienie zmieniające – k. 22 części B akt osobowych <span class="anon-block">M. S. (1)</span> </em> </p> <p> <em> <!-- --> - zakres obowiązków z 4.11.2019 – k. 28 części B akt osobowych <span class="anon-block">M. S. (1)</span>.</em> </p> <p>Zarządzeniem Rektora <span class="anon-block"> (...)</span> nr <span class="anon-block"> (...)</span> z 23 marca 2021 r. został zmieniony § 66 ust. 5 Regulaminu Organizacyjnego US, poprzez wskazanie, że zadania kanclerza i inne zadania powierzone przez rektora, kanclerz może wykonywać przy pomocy zastępcy. Ze zmiany tej wynikało, że stanowisko zastępcy kanclerza ma charakter fakultatywny i od decyzji kanclerza należało, czy powoła swojego zastępcę, czy nie.</p> <p> <em> <!-- -->Dowód: - zarządzenie nr <span class="anon-block"> (...)</span> Rektora US – k. 65-105,</em> </p> <p> <em> <!-- -->- zeznania świadka <span class="anon-block">A. J.</span> – k. 219-220, </em> </p> <p> <em> <!-- -->- przesłuchanie <span class="anon-block">W. T.</span> za stronę pozwaną – k. 279.</em> </p> <p>W okresie od 19 kwietnia 2021 r. do 31 grudnia 2021 r. <span class="anon-block">M. G.</span> przebywał na zwolnieniu lekarskim.</p> <p> <em> <!-- -->Niesporne </em> </p> <p>Ze względu na długotrwałą nieobecność <span class="anon-block">M. P.</span> ds. Organizacji US powierzył <span class="anon-block">M. S. (1)</span> stanowisko pełniącego obowiązki Zastępcy <span class="anon-block">K.</span> począwszy od 2 sierpnia 2021 r.</p> <p> <em> <!-- -->Dowód: angaż z 2 sierpnia 2021 r. – k. 47 części B akt osobowych <span class="anon-block">M. S. (1)</span> </em> </p> <p>17 stycznia 2022 r. <span class="anon-block">K.</span> powierzył <span class="anon-block">M. S. (1)</span> stanowisko Pełnomocnika <span class="anon-block">K.</span> ds. <span class="anon-block"> (...)</span> na okres od 18 stycznia do 31 grudnia 2022 r. W związku z tą funkcją przyznał dodatek funkcyjny w kwocie 1 760 zł.</p> <p> <em> <!-- -->Dowód: - angaż z 17 stycznia 2022 r. – k. 50 części B akt osobowych <span class="anon-block">M. S. (1)</span> </em> </p> <p> <em> <!-- -->- pismo w sprawie dodatku funkcyjnego – k. 52 części B akt osobowych <span class="anon-block">M. S. (1)</span> </em> </p> <p>Do pisemnego zakresu obowiązków <span class="anon-block">M. S. (1)</span>, jako Pełnomocnika <span class="anon-block">K.</span> ds. <span class="anon-block"> (...)</span> należało:</p> <p>- pełnienie roli przedstawiciela US w ramach realizacji zadań wynikających z § 66 Regulaminu Organizacyjnego</p> <p>- opracowywanie projektów zarządzeń, instrukcji i regulaminów wynikających z zakresu czynności</p> <p>- zastępowanie <span class="anon-block">K.</span> w zakresie przez niego zleconym</p> <p>- wykonywanie innych prac zleconych przez <span class="anon-block">K.</span> lub Rektora.</p> <p> <em> <!-- -->Dowód: zakres obowiązków z 18 stycznia 2022 r. – k. 53 części B akt osobowych <span class="anon-block">M. S. (1)</span> </em> </p> <p>Po objęciu funkcji Pełnomocnika <span class="anon-block">M. S. (1)</span> nie przejął ogółu obowiązków <span class="anon-block">M. G.</span>. Miał skupić się na zadaniach inwestycyjnych, ze względu na posiadane inżynieryjne uprawnienia budowlane. Chodziło głównie o cztery prowadzone już procesy inwestycyjne. Natomiast w odróżnieniu od powoda nie uzyskał dostępu do systemu finansowo – księgowego, ani nie zlecał przelewów, nie zajmował się nadzorem nad wydatkami, nie zarządzał nieruchomościami, nie zawierał umów z dostawcami mediów. Celem udzielonego pełnomocnictwa było zastępowanie <span class="anon-block">K.</span> w prostych kwestiach związanych z procesami inwestycyjnymi, a nie przy podejmowaniu istotnych decyzji. W tych kwestiach po zwolnieniu powoda <span class="anon-block">K.</span> działał samodzielnie, posiłkując się <span class="anon-block">P.</span> ds. Organizacyjnych.</p> <p>Po rozwiązaniu umowy o pracę powoda nikogo nie zatrudniono na stanowisko Zastępcy <span class="anon-block">K.</span> ds. <span class="anon-block"> (...)</span>.</p> <p> <em> <!-- -->Dowód: - zeznania świadka <span class="anon-block">A. J.</span> – k. 219-220, </em> </p> <p> <em> <!-- --> - zeznania świadka <span class="anon-block">A. K.</span> – k. 248-249, </em> </p> <p> <em> <!-- --> - zeznania świadka <span class="anon-block">K. M.</span> – k. 249-250, </em> </p> <p> <em> <!-- --> - zeznania świadka <span class="anon-block">M. S. (1)</span> – k. 250-251, </em> </p> <p> <span class="anon-block">M. S. (1)</span> – jako Pełnomocnik <span class="anon-block">K.</span> – nie wydawał dyspozycji finansowych kierownikom obiektów uniwersyteckich. Nie wydawał im wiążących poleceń, lecz przedstawiał propozycje działań.</p> <p> <em> <!-- -->Dowód: - zeznania świadka <span class="anon-block">M. B.</span> – k. 267-268, </em> </p> <p> <em> <!-- --> - zeznania świadka <span class="anon-block">J. S.</span> – k. 268-269. </em> </p> <p>Informacja o objęciu funkcji Pełnomocnika <span class="anon-block">K.</span> ds. <span class="anon-block"> (...)</span> przez <span class="anon-block">M. S. (1)</span> została zamieszczona na stronie internetowej <span class="anon-block"> (...)</span> na bieżąco.</p> <p> <em> <!-- -->Dowód: zeznania świadka <span class="anon-block">A. J.</span> – k. 219-220.</em> </p> <p> <span class="anon-block">M. G.</span> zapoznał się z tą informacją zaglądając na stronę internetową US w dniu 22 marca 2022 r.</p> <p> <em> <!-- -->Dowód: przesłuchanie powoda – k. 277-279.</em> </p> <p> <strong> <!-- -->Sąd zważył, co następuje:</strong> </p> <p>Powództwo okazało się niezasadne.</p> <p>Zgodnie z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19740240141" title="Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy - Dz. U. z 1974 r. Nr 24, poz. 141 (art. 45;art. 45 § 1)">art. 45 § 1 k.p.</a> w razie ustalenia, że wypowiedzenie umowy o pracę jest nieuzasadnione lub narusza przepisy o wypowiadaniu umów o pracę pracownikowi przysługują roszczenia o uznanie bezskuteczności wypowiedzenia, a jeśli umowa uległa już rozwiązaniu – o przywrócenie pracownika do pracy na poprzednich warunkach albo o odszkodowanie.</p> <p>Wypowiedzenie umowy jest nieuzasadnione zarówno wtedy, gdy wskazana w nim przyczyna faktycznie zaistniała, lecz nie mogła stanowić podstawy rozwiązania łączącego strony stosunku pracy, jak i wówczas, gdy przyczyna ta okazała się pozorna (fikcyjna, nierzeczywista, nieprawdziwa, nieistniejąca) i z tego właśnie względu nieuzasadniająca wypowiedzenia, a więc powodująca uznanie tego wypowiedzenia za nieuzasadnione (wyrok Sądu Najwyższego z dnia 9 lipca 2008 r., I PK 2/08, z dnia 7 kwietnia 1999 r., I PKN 645/98 OSNAPiUS 2000 nr 11, poz. 420, z dnia 15 kwietnia 1999 r. I PKN 9/99, OSNAPiUS 2000 nr 12, poz. 464, wyrok z dnia 13 października 1999 r., I PKN 304/99, OSNAPiUS 2001 nr 4, poz. 118). Wśród cech, jakie powinny charakteryzować przyczynę uzasadniającą wypowiedzenie umowy o pracę, wskazuje się: jasność, konkretność, precyzję, prawdziwość i rzeczywistość przyczyny.</p> <p>Odwołanie od wypowiedzenia wnosi się do sądu pracy w ciągu 21 dni od dnia doręczenia pisma wypowiadającego umowę o pracę (<a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19740240141" title="Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy - Dz. U. z 1974 r. Nr 24, poz. 141 (art. 264;art. 264 § 1)">art. 264 § 1 k.p.</a>). Bieg terminu rozpoczyna się od dnia następującego po dniu, w którym do pracownika dotarło określone oświadczenie woli. Powyższy termin jest terminem prawa materialnego, do którego nie mają zastosowania przepisy <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 ()">kodeksu postępowania cywilnego</a> dotyczące uchybienia i przywracania terminu (Sąd Najwyższy w uchwale składu 7 sędziów z dnia 14 marca 1986 r., III PZP 8/86). Z tego względu Sąd nie mógł uwzględnić wniosku strony pozwanej o odrzucenie pozwu. Do odrzucenia pozwu dochodzi jedynie w przypadkach ściśle uregulowanych <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 199)">art. 199 k.p.c.</a> Nie należy do nich upływ terminu prawa materialnego do wystąpienia z roszczeniem. W razie upływu takiego terminu i braku możliwości jego przywrócenia występuje negatywna przesłanka materialnoprawna, co w efekcie prowadzi do oddalenia powództwa, a nie do odrzucenia pozwu, które w swojej naturze jest postanowieniem procesowym.</p> <p>Po upływie przewidzianego <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19740240141" title="Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy - Dz. U. z 1974 r. Nr 24, poz. 141 (art. 264;art. 264 § 1)">art. 264 § 1 k.p.</a> terminu roszczenie o przywrócenie do pracy lub odszkodowanie w zasadzie wygasa. Wyjątkowo jednak na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19740240141" title="Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy - Dz. U. z 1974 r. Nr 24, poz. 141 (art. 265;art. 265 § 1)">art. 265 § 1 k.p.</a> sąd pracy przywróci pracownikowi termin do zgłoszenia roszczenia, przekroczony z przyczyn przez niego niezawinionych, jeżeli złoży w tym celu w nieprzekraczalnym oraz nieprzywracalnym terminie 7 dni od ustania przyczyny uchybienia terminowi wniosek zawierający uprawdopodobnienie okoliczności uzasadniających żądanie wniosku (wyrok SN z dnia 15 lutego 2002 r., I PKN 896/00, niepubl.). Przyczyna uchybienia terminowi ustaje z chwilą powzięcia wiadomości, że wypowiedzenie umowy o pracę jest nieuzasadnione lub narusza przepisy o wypowiadaniu umów o pracę. Okoliczności usprawiedliwiające przywrócenie terminu mogą być różne. Jak wskazał Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 30 maja 2001 r. w sprawie I PKN 415/00 także wprowadzenie pracownika przez pracodawcę w błąd co do rzeczywistej przyczyny wypowiedzenia umowy o pracę może uzasadniać przywrócenie terminu do wniesienia odwołania (<a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19740240141" title="Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy - Dz. U. z 1974 r. Nr 24, poz. 141 (art. 265;art. 265 § 1)">art. 265 § 1 KP</a>).</p> <p>Na taką właśnie okoliczność powołał się powód. Jednak zdaniem Sądu – niezasadnie. Przedstawił argument, że dopiero w dniu 22 marca 2022 r., a więc po upływie terminu do wniesienia odwołania, dowiedział się ze strony internetowej pozwanego, że <span class="anon-block">M. S. (3)</span> został Pełnomocnikiem <span class="anon-block">K.</span> ds. <span class="anon-block"> (...)</span>. Jednakże funkcję Pełnomocnika osoba ta otrzymała jeszcze kilka tygodni przed otrzymaniem wypowiedzenia przez powoda, to jest 17 stycznia 2022 r. Jak wynika z zeznań świadka <span class="anon-block">A. J.</span> informacja na temat udzielonego pełnomocnictwa pojawiła się na stronie internetowej <span class="anon-block"> (...)</span> na bieżąco. Stąd można wysnuć wniosek, że już w okresie złożenia powodowi oświadczenia o wypowiedzeniu umowy o pracę miał on możliwość poznania tej okoliczności. Tymczasem zajrzał na stronę <span class="anon-block"> (...)</span> dopiero 22 marca 2022 r.</p> <p>Badając okoliczności przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od wypowiedzenia Sąd winien uwzględnić cechy i możliwości osoby, która wnosi odwołanie. Powód jest osobą z wyższym wykształceniem, istotnym doświadczeniem zawodowym i sprawującym funkcję kierowniczą. W zasięgu jego możliwości leżało zapewne to, aby jeszcze w okresie 21 dni od otrzymanego wypowiedzenia zbadać kwestię likwidacji swojego stanowiska pracy i w razie podjęcia wątpliwości wystąpić z odwołaniem do sądu pracy. Powód wykazał się natomiast pewną bezczynnością, czekając z lekturą strony internetowej do 22 marca 2022 r. i do tego czasu nie przyglądając się przesłankom, które kierowały pozwanym pracodawcą.</p> <p>W konsekwencji Sąd na mocy <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19740240141" title="Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy - Dz. U. z 1974 r. Nr 24, poz. 141 (art. 265)">art. 265 k.p.</a> uznał wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania od wypowiedzenia za pozbawiony podstaw, co samo w sobie prowadzi do oddalenia powództwa. Jak wynika z cytowanej już uchwały Sądu Najwyższego z dnia 14 marca 1986 r. (III PZP 8/86), jeżeli nie zostały spełnione przesłanki do przywrócenia terminu do wniesienia odwołania, o których mowa w przepisie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19740240141" title="Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy - Dz. U. z 1974 r. Nr 24, poz. 141 (art. 264)">art. 264 k.p.</a>, Sąd oddala powództwo. Tak samo Sąd rozstrzygnie w przypadku uchybienia terminowi do złożenia wniosku o przywrócenie terminu. W uzasadnieniu powołanej wyżej uchwały Sąd Najwyższy przyjął w szczególności, że sąd orzekając w przedmiocie przywrócenia terminu do wniesienia pozwu nie ma obowiązku wydania odrębnego orzeczenia. Dlatego sąd rozstrzyga sprawę merytorycznie po uprzednim rozważeniu, czy termin do wniesienia pozwu został zachowany, a w razie uchybienia terminowi - czy spełnione zostały przesłanki do jego przywrócenia, dając temu wyraz w pozytywnym bądź negatywnym sensie - w treści uzasadnienia orzeczenia, jeżeli będzie ono sporządzone na wniosek strony bądź wskutek wniesienia środka zaskarżenia.</p> <p>Niemniej nawet w razie podjęcia wniosku przeciwnego, odwołanie także podlegałoby oddaleniu. Przyczyna w postaci likwidacji stanowiska pracy powoda okazała się bowiem rzeczywista.</p> <p>Zmniejszenie stanu zatrudnienia u pracodawcy zawsze stanowi uzasadnioną przyczynę wypowiedzenia. Zasadność przyjętej przez pracodawcę decyzji o zmianie struktury organizacyjnej zakładu pracy nie podlega jednak kontroli Sądu pracy. Sąd ten nie jest bowiem powołany do badania racjonalności i celowości (a zatem wynikających stąd również korzyści bądź obciążeń) zmniejszenia stanu zatrudnienia. Sąd jest natomiast uprawniony do badania i ustalenia, czy zmniejszenie zatrudnienia i w konsekwencji likwidacja stanowiska pracy jest autentyczne, czy też ma charakter pozorny (fikcyjny), mający jedynie na celu uzasadnienie rozwiązania umowy o pracę z konkretnym pracownikiem (por. wyrok SN z 15 grudnia 1982 r., sygn. I PRN 130/82, Sł. Prac. <span class="anon-block"> (...)</span>, wyrok SN z dnia 27 listopada 1997 r. sygn. I PKN 401/97, OSNAPiUS 1998, z. 18, poz. 542).</p> <p>Z kolei w postanowieniu Sądu Najwyższego z dnia 22 lutego 2023 r. (I PSK 62/22) wskazano, że weryfikacja tego, czy utrzymywanie etatyzacji na dotychczasowym poziomie jest zasadne z ekonomicznego punktu widzenia, leży poza kognicją sądu. Poza kognicją sądu rozstrzygającego spór pozostaje badanie celowości i zasadności zmniejszenia stanu zatrudnienia dokonywanego w ramach wprowadzanej reformy gospodarczej, czy zmian struktury organizacyjnej zakładu lub z innych przyczyn. Kwestia, czy występuje potrzeba dokonania przez pracodawcę zmian organizacyjnych, w tym likwidacji stanowiska pracy, należy do autonomii zarządczej pracodawcy i nie podlega ocenie sądu pracy. Sąd pracy nie ma kompetencji do badania racjonalności decyzji pracodawcy co do zmian organizacyjnych dokonywanych w zakładzie pracy, podobnie jak nie bada racjonalności decyzji gospodarczych lub innych decyzji związanych z zarządzaniem zakładem pracy. W szczególności zmniejszenie stanu zatrudnienia w zakładzie pracy stanowi uzasadnioną przyczynę wypowiedzenia, a organ rozpatrujący spory pracownicze nie jest powołany do badania zasadności i celowości zmniejszenia stanu zatrudnienia.</p> <p>Powód podnosił, że fikcyjny charakter przyczyny wypowiedzenia miał polegać na tym, że jego obowiązki faktycznie przejął <span class="anon-block">M. S. (1)</span>. Oceniając ten argument jako bezzasadny sąd wziął pod uwagę, że osoba ta jest dotychczasowym pracownikiem pozwanego. Została zatrudniona jeszcze w 2019 r. Nie jest więc nowym pracownikiem zatrudnionym w miejsce powoda na tożsamym stanowisko o zmienionej tylko nazwie. Sąd doszedł do przekonania, że stanowisko pracy powoda zostało faktycznie zlikwidowane, a jego dotychczasowe obowiązki podzielone na dotychczasowych pracowników – pewną ich część przejął <span class="anon-block">M. S. (1)</span>, a pozostałą <span class="anon-block">K.</span>, posiłkujący się <span class="anon-block">P.</span> ds. Organizacyjnych. Natomiast w miejsce powoda nikogo nie zatrudniono – jego stanowisko faktycznie zostało wyłączone ze struktury organizacyjnej pozwanego. Pion organizacyjno – techniczny podlegający <span class="anon-block">K.</span> faktycznie zmniejszył etatyzację o jednego pracownika.</p> <p>Po zwolnieniu powoda obowiązki służbowe <span class="anon-block">M. S. (1)</span> nieznacznie się zwiększyły. Porównanie dotychczasowych zakresów obowiązków powoda i <span class="anon-block">M. S.</span> wskazuje, że ich zadania częściowo się dublowały. W takiej sytuacji pracodawca może autonomicznie zdecydować o scaleniu zadań. Niemniej <span class="anon-block">M. S.</span> nie przejął wszystkich zadań powoda – jak wydatki, uprawnienia w systemie finansowo – księgowym, zlecanie przelewów. Nie otrzymał też pod swoją podległość pracowników podległych dotąd powodowi. Zatem pracodawca w prawnie dopuszczalny sposób zdecydował, że część zadań powoda przejmie dotychczas zatrudniony pracownik ze szczebla poniżej (podległy mu Kierownik <span class="anon-block">D.</span>), a część pracownik ze szczebla powyżej (przełożony - <span class="anon-block">K.</span>). Taki charakter przeprowadzonych zmian sąd ustalił w oparciu o akta osobowe powoda i <span class="anon-block">M. S. (1)</span>, Regulamin Organizacyjny pozwanego oraz korespondujące ze sobą zeznania świadków: <span class="anon-block">A. J.</span>, <span class="anon-block">A. K.</span>, <span class="anon-block">K. M.</span>, <span class="anon-block">M. S. (1)</span> i <span class="anon-block">A. N.</span>. Również dwóch świadków zawnioskowanych przez powoda: <span class="anon-block">M. B.</span> i <span class="anon-block">J. S.</span> pośrednio potwierdziło istotę zmian, zeznając, że <span class="anon-block">M. S. (1)</span> – jako Pełnomocnik <span class="anon-block">K.</span> – nie wydawał dyspozycji finansowych kierownikom obiektów uniwersyteckich, ani nie wydawał im wiążących poleceń, lecz jedynie przedstawiał propozycje działań.</p> <p>Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 22 listopada 2001 r., I PKN 680/00, uznał, że sama zmiana nazwy stanowiska pracy, przy zachowaniu dotychczasowego zakresu czynności, nie uzasadnia wypowiedzenia umowy o pracę z powodów dotyczących zakładu pracy, polegających na modyfikacjach organizacyjnych związanych z restrukturyzacją. Jednakże - zdaniem Sądu - nie chodzi tu wyłącznie o sam zakres obowiązków pracownika, ale przede wszystkim o warunki pracy i płacy. Czynności wykonywane przez pracownika na likwidowanym stanowisku mogą być bowiem powierzane innym pracownikom zakładu, a także podmiotom nie pozostającym z pracodawcą w stosunku pracy. Zdaniem SN dochodzi wówczas do likwidacji stanowiska pracy, mimo że nadal określone czynności wykonywane są na rzecz pracodawcy.</p> <p>W oparciu o powyższe Sąd oddalił powództwo.</p> <p>Sąd na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 98;art. 98 § 1)">art. 98 § 1 k.p.c.</a> orzekł o kosztach procesu. Zgodnie z przywołanym przepisem strona przegrywająca sprawę obowiązana jest zwrócić przeciwnikowi na jego żądanie koszty niezbędne do celowego dochodzenia praw i celowej obrony. Koszty podlegające zwrotowi ograniczyły się do kosztów zastępstwa procesowego. Ich wysokość wynika z § 9 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 roku w sprawie opłat za czynności radców prawnych – sprawa o przywrócenie do pracy.</p> </div> <div> <h2>ZARZĄDZENIE</h2> <p>1.  <span class="anon-block">(...)</span> </p> <p>2.  <span class="anon-block">(...)</span> </p> <p>3.  <span class="anon-block">(...)</span> </p> <p>22.12.2023</p> </div>