I C 432/24

Common courts2025-03-11

Case number

I C 432/24

Judgment date

2025-03-11

Type

REASONS

Judgment text

<div> <h2>UZASADNIENIE</h2> Strona powodowa (...) Sp. z o.o. z siedzibą w O. W.. wniosła o zasądzenie od strony pozwanej kwoty 1353,51 zł z ustawowymi odsetkami za opóźnienie liczonymi 26 sierpnia 2022 r. do dnia zapłaty oraz o zasądzenie kosztów procesu według norm przepisanych, w tym kosztów zastępstwa procesowego. W uzasadnieniu pozwu wskazała, że 20 kwietnia 2022 r. miało miejsce zdarzenie szkodowe – zalanie lokalu mieszkalnego, w wyniku którego uszkodzeniu uległy elementy określone w kosztorysie z 23 marca 2024r. Pozwany (...) S.A. przeprowadził postępowanie likwidacyjne i przyznał poszkodowanemu decyzją z 26 sierpnia 2022r. odszkodowanie w wysokości 267,76 zł. Powód na zlecenie poszkodowanego dokonał weryfikacji kalkulacji pozwanego. Kosztorys z 23 marca 2024r. określił koszt przywrócenia nieruchomości do stanu sprzed szkody na kwotę 1621,27 zł. Powód umową przelewu z 2 kwietnia 2024r. nabył wierzytelność od poszkodowanego i pismem z 3 kwietni 2024r. odwołał się od decyzji pozwanego, wzywając do zapłaty dalszej części odszkodowania w kwocie 1353,51 zł. Strona pozwana pismem z 8 kwietnia 2024r. odmówiła zapłaty. Strona pozwana (...) S.A. z siedzibą w W. wniosła o oddalenie powództwa w całości i zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Pozwana przyznała, że udzielała ochrony ubezpieczeniowej sprawcy zdarzenia, z którym zawarła umowę polisy (...), która obwiązywała od 21 stycznia 2022r. do 20 stycznia 2023r. oraz , że wypłaciła poszkodowanemu odszkodowanie w łącznej wysokości 267,76 zł, która, jej zdaniem, w pełni rekompensuje powstałą szkodę.  Sąd ustalił następujący stan faktyczny: Strona pozwana zawarła z A. R. i J. R. umowę potwierdzoną polisą (...) nr (...), która obwiązywała od 21 stycznia 2022r. do 20 stycznia 2023r., dotyczącą lokalu mieszkalnego ubezpieczonych w B., przy ul. (...). 20 kwietnia 2022r. doszło do zalania mieszkania poszkodowanego S. B. położonego w B., przy ul. (...). Sprawcą szkody zalaniowej byli A. i J. R.. Szkoda powstała wskutek rozszczelnienia (zużycie techniczne) instalacji centralnego ogrzewania przy zbiorniku wyrównawczym w lokalu mieszkalnym nr 5, wypływająca woda przedostała się przez strop i uszkodziła malowanie klatki schodowej oraz pomieszczenie gospodarcze poszkodowanego. Szkoda powstała ok. 20 kwietnia 2022r., lecz została zgłoszona dopiero 13 sierpnia 2022r. z uwagi na próby ustalenia przyczyny zalania – lokator mieszkania nr 5 nie zamieszkuje na stałe. Strona pozwana przeprowadziła postępowanie likwidacyjne, w którym ustalono że szkoda powstała w pomieszczeniu gospodarczym o wymiarach 2,25 mx 1,78mx2,98 m wysokości – pomieszczenie w trakcie prac remontowych – modernizacja na garderobę. Zacieki na suficie – okładziny sufitu kasetony styropianowe do wymiany na pow. 1 m2. Zacieki na ścianach n tapecie papierowej o po. 5m2 – tapeta wyeksploatowana, bez wartości użytkowej. W postępowaniu likwidacyjnym pozwana wypłaciła poszkodowanemu odszkodowanie w łącznej wysokości 267,76 zł. 23 marca 2024 r. został sporządzony kosztorys, według cen sekocenbud dla województwa dolnośląskiego II Kwartał 2022r., gdzie stawka roboczogodziny wyniosła 24,03 zł. Wartość kosztorysowa robót została wyliczona na 1621,27 zł. Poszkodowany S. B. 2 kwietnia 2024r. zbył na rzecz (...) Sp. z o.o. z siedzibą w O. W.. wierzytelności wynikające ze szkody z 20 kwietnia 2022r. w nieruchomości położonej w B., S. O. 12/3, likwidowanej przez (...) S.A. pod numerem szkody (...) wobec wszystkich podmiotów zobowiązanych do naprawienia tej szkody, w tym wobec pozwanego. Strona powodowa pismem z 3 kwietnia 2024 r. odwołała się od decyzji z 8 kwietnia 2022 r., wezwała pozwaną do dopłaty 1353,51 zł. Jednocześnie zawiadomiono (...) S.A. o przelewie wierzytelności. Strona pozwana pismem z 8 kwietnia 2024 r. podtrzymała swoje dotychczasowe stanowisko.  Bezsporne Poszkodowany S. B. przeprowadził częściowo remont pomieszczenia, które zostało zalane. Zerwał tapety i kasetony z sufitu, przemalował te powierzchnie środkiem odgrzybiającym i zagruntował. Zalane zostało jedno pomieszczenie – mały pokój. Na korytarzu wyszła wilgoć. Poszkodowany kupił osuszacz. Ze względu na stan zdrowia poszkodowany nie przeprowadził w całości prac remontowych. Poszkodowany za zbycie wierzytelności miał otrzymać od strony powodowej 200 zł.  Dowód: - zeznania świadka S. B. k. 59. W ramach zawartej umowy ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej (OC) do kwoty 50000 zł należało zastosować ogólne zasady naprawienia szkody z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 ()">kodeksu cywilnego</a>. Według tych zasad przy ustalaniu rozmiaru szkody należało uwzględnić stopień zużycia technicznego, co przy znacznym stopniu zużycia okładzin ścian i sufitu w lokalu poszkodowanego stanowiło o tym, że należało uwzględnić jedynie koszt naprawy uszkodzonej substancji ścian i sufitu na skutek zalania, bez wymiany okładzin na nowe. Okładziny te przed powstaniem szkody zalaniowej były zużyte w 100% i powinny być wymienione w ramach remontu pomieszczenia. Wobec tego nieprawidłowe było uwzględnianie wymiany okładzin w kosztorysie z 29 października 2024r., w którym całkowity koszt remontu pomieszczeń w lokalu poszkodowanego ustalono na 2669,27 zł brutto. Wyliczenie to nie uwzględniało stopnia zużycia elementów wykończenia wnętrz znajdujących się w budynku w oparciu o §14 ust. 4 OWU, który nie ma zastosowania do likwidacji szkody wyrządzonej przez ubezpieczonego osobie trzeciej tj. w ramach ubezpieczenia OC. Koszt usunięcia skutków zalania z 20 kwietnia 2022r. powinien zawierać pozycje związane z: - wyniesieniem mebli pomieszczenia w ramach przygotowania pomieszania do czynności osuszania i zabezpieczenia przeciw pleśniom; - osuszeniem pomieszczenia metodą kondensacyjną; - przetarciem tynku sufitu (50% powierzchni) który nosi widoczne na zdjęciach zarysowania, będące skutkiem zalania; - usunięcie papierowych tapet stanowiących pożywkę pleśni; - odgrzybienie oczyszczonych powierzchni ścian i sufitu w całości; - zagruntowanie ścian i sufitu; - umycie posadzki po pracach zabezpieczająco – oczyszczających, Łączny koszt tych prac wraz z materiałami wynosi 915,05 zł brutto.  Dowód: - opinia sądowa wraz z przedmiarem i kosztorysem oraz opinia uzupełniającą wraz z korektą kosztorysy sporządzona przez biegłego sądowego z zakresu budownictwa, mgr inż. Z. K. k. 69 – 92 i k. 114 – 125. Zgodnie z § 14 ust. 1 Ogólnych warunków ubezpieczenia (...) ustalonych uchwałą nr UZ/255/2021 z dnia 14 września 2021 r. Zarządu (...) Spółki Akcyjnej (dalej jako OWU) W ubezpieczeniu nieruchomości i ubezpieczeniu stałych elementów wysokość odszkodowania ustalana jest na podstawie kosztorysu, który sporządziło (...) (…). Według ust. 3 i 4 § 14 OWU wskazano, że kosztorysy, o których mowa w ust. 2, muszą być sporządzone zgodnie z zasadami kalkulacji i ustalania cen robót budowlanych, elektrycznych i instalacyjnych w budownictwie, które uwzględniają dotychczasową konstrukcję i wymiary mienia oraz standard wykończenia, przy zastosowaniu takich samych lub najbardziej zbliżonych materiałów, przy uwzględnieniu średnich cen występujących na terenie, na którym wystąpił wypadek ubezpieczeniowy. 4. Przy ustaleniu kosztów naprawy powłok malarskich lub lakierniczych ścian, podłóg, sufitów i schodów, które znajdują się wewnątrz mieszkania lub budynku (...) nie uwzględnia stopnia zużycia technicznego. § 14 OWU znajduje się w Rozdziale 1 obejmującym ubezpieczenie nieruchomości i mienie ruchome. Ubezpieczenie OC uregulowane zostało w Rozdziale 6 OWU. Według § 55 ust. 1 OWU Przedmiotem ubezpieczenia OC jest odpowiedzialność cywilna osoby wskazanej w polisie jako ubezpieczony oraz domownika, gdy w związku z wykonywaniem czynności życia prywatnego lub w związku z posiadanym mieniem, które służy wykonywaniu tych czynności, w następstwie czynu niedozwolonego (odpowiedzialność cywilna deliktowa) są oni zobowiązani do naprawienia szkody wyrządzonej osobie trzeciej.(…) Zgodnie z § 56 ust. 1 OWU Niezależnie od odpowiedzialności cywilnej, o której mowa w § 55, (...) – w ramach sumy gwarancyjnej – obejmuje ochroną ubezpieczeniową szkody powstałe w okresie ubezpieczenia spowodowane bezpośrednim działaniem wody lub innej cieczy, która wydostała się z instalacji centralnego ogrzewania, klimatyzacyjnej, wodnej, kanalizacyjnej lub urządzeń domowych bezpośrednio z nimi współpracujących, gdy bezpośrednie źródło powstania tych szkód znajduje się w mieszkaniu, domu lub budynku, wskazanym w § 55 ust. 1. Zgodnie z § 55 ust. 5 OWU Ochrona ubezpieczeniowa obejmuje w szczególności odpowiedzialność cywilną związaną z powstaniem szkód wodno-kanalizacyjnych (…) 6.  (...) udziela ochrony ubezpieczeniowej w granicach odpowiedzialności ustawowej ubezpieczonego, z uwzględnieniem postanowień OWU. 7. Warunkiem odpowiedzialności (...) jest wystąpienie wypadku ubezpieczeniowego w okresie ubezpieczenia oraz zgłoszenie roszczenia z tego tytułu przed upływem terminu przedawnienia. Wypadkiem ubezpieczeniowym jest działanie lub zaniechanie ubezpieczonego, stanowiące czyn niedozwolony, w wyniku którego wyrządził on szkodę objętą zakresem ubezpieczenia. 8. O ile nie umówiono się inaczej, ubezpieczeniem objęta jest odpowiedzialność cywilna za szkody powstałe wskutek wypadku ubezpieczeniowego, który wystąpił w Polsce.   Bezsporne  Sąd zważył: Powództwo podlegało uwzględnieniu w części. W przedmiotowej sprawie poza sporem był fakt zaistnienia w dniu 20 kwietnia 2022 r. szkody zalaniowej, w następstwie której uszkodzeniu uległo pomieszczenie w lokalu mieszkalnym poszkodowanego S. B.. Strona pozwana przyznała, że w ramach postępowania likwidacyjnego poszkodowanemu została wypłacona kwota 267,76 zł, jak również, że posiada ona legitymację bierną do występowania w niniejszym procesie. Spór dotyczył wysokości należnego poszkodowanemu odszkodowania, w szczególności zasad ustalania wysokości szkody. Zgodnie z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 361;art. 361 § 1)">art. 361 § 1 k.c.</a> zobowiązany do odszkodowania ponosi odpowiedzialność tylko za normalne następstwa działania lub zaniechania, z którego szkoda wynikła. Stosownie zaś do treści <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 363;art. 363 § 1)">art. 363 § 1 k.c.</a> naprawienie szkody powinno nastąpić, według wyboru poszkodowanego, bądź przez przywrócenie stanu poprzedniego, bądź przez zapłatę odpowiedniej sumy pieniężnej. Jednakże gdyby przywrócenie stanu poprzedniego było niemożliwe albo gdyby pociągało za sobą dla zobowiązanego nadmierne trudności lub koszty, roszczenie poszkodowanego ogranicza się do świadczenia w pieniądzu. Szkodą w mieniu jest wszelki uszczerbek majątkowy. Przy ustaleniu wysokości szkody należy posługiwać się przyjętą w piśmiennictwie i orzecznictwie teorią różnicy. Oznacza to, że dla ustalenia wysokości szkody zestawia się obecną wartość rzeczy z tą, jaką by on przedstawiał gdyby nie było zdarzenia wyrządzającego szkodę. Zasada pełnego odszkodowania w ujęciu <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 ()">kodeksu cywilnego</a> przejawia się w tym, że naprawienie szkody obejmuje zarówno straty jakie poszkodowany poniósł, jak i korzyści które mógł osiągnąć gdyby mu szkody nie wyrządzono. Zgodnie z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 361)">art. 361 k.c.</a> zobowiązany do odszkodowania ponosi odpowiedzialność za normalne następstwa działania lub zaniechania, z którego szkoda wynikła. Wymaga szczególnego podkreślenia, że podmiot odpowiedzialny za szkodę z tytułu odpowiedzialności cywilnej zobowiązany jest pokryć koszty przywrócenia nieruchomości poszkodowanego do stanu sprzed zdarzenia. Należy mieć na uwadze, że ogólne warunki umowy ubezpieczenia, w szczególności §55 ust. 6 OWU stanowi, że (...) udziela ochrony ubezpieczeniowej w granicach odpowiedzialności ustawowej ubezpieczonego. Zatem zakres odpowiedzialności ubezpieczyciela pozostaje w związku z granicami odpowiedzialności sprawcy szkody. Zgodnie z zasadami odpowiedzialności cywilnej sprawca szkody odpowiada normalne następstwa swojego działania lub zaniechania, a zobowiązany jest do przywrócenia stanu rzeczy sprzed szkody. Mając na uwadze te ogólne zasady należało ustalić wysokość kosztów przywrócenia stanu zalanego pomieszczenia do stanu sprzed szkody, a zatem z uwzględnieniem stopnia zużycia okładzin tego pomieszczenia istniejących przed zdarzeniem wyrządzającym szkodę. Celem ustalenia kosztów usunięcia skutków zalania pomieszczenia w lokalu mieszkalnym poszkodowanego, Sąd zgodnie z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 278)">art. 278 k.p.c.</a> dopuścił i przeprowadził dowód z opinii biegłego sądowego z zakresu budownictwa mgr inż. Z. K., który posiada specjalistyczną wiedzę. Opinia sporządzona przez biegłego jest w ocenie Sądu fachowa, rzetelna i wyczerpująca. Biegły w sposób rzeczowy i precyzyjny określił, jakie prace należy wykonać, aby przywrócić stan techniczny lokalu mieszkalnego poszkodowanego do stanu sprzed szkody z 20 kwietnia 2022r. Biegły z dużym zaangażowaniem dokonał oceny kosztorysu sporządzonego przez ubezpieczyciela w postępowaniu likwidacyjnym, zaś w opinii uzupełniającej odniósł się do zarzutów zgłoszonych przez pełnomocnika strony pozwanej, w szczególności żądania uwzględnienia stopnia zużycia okładzin ścian i sufitu w lokalu poszkodowanego. W ocenie Sądu wyliczając koszt przywrócenia stanu nieruchomości poszkodowanego do stanu sprzed zalania, należało uwzględnić okoliczność, że stan techniczny zalanego pomieszczenia gdzie okładziny ścian – tapety oraz sufitu były w 100% zużyte. W takiej sytuacji, jak słusznie wyjaśnił biegły przy sporządzeniu korekty kosztorysu należało uwzględnić jedynie koszty związane z osuszaniem, odgrzybianiem, gruntowaniem ścian i sufitu zalanego pomieszczenia, a także prace związane z przygotowaniem pomieszczenia do tych czynności. Natomiast odszkodowanie nie powinno obejmować pozostałych kosztów generalnego remontu tego pomieszczenia, które biegły w pierwotnej opinii ustalił na 2669,27 zł, a strona powodowa w opinii prywatnej dołączonej do pozwu na 1621,27 zł brutto, gdyż wynikający z §14 ust. 4 OWU zakaz uwzględniania stopnia zużycia technicznego przy ustalaniu kosztów naprawy powłok malarskich ścian, podłóg i sufitu, nie ma zastosowania przy szacowaniu szkody w ramach odpowiedzialności cywilnej. Strona pozwana słusznie zarzuciła, że uwzględnienie wyceny szkody w zakresie obejmującym całkowity koszt kapitalnego remontu uszkodzonego pomieszczenia, bez uwzględnienia jego stanu technicznego sprzed zdarzenia szkodowego powodowałoby, że poszkodowany uzyskałby bez podstawy prawnej korzyść przewyższającą wartość poniesionej szkody. Mając to na uwadze Sądu uznał, że koszty przywrócenia uszkodzonego pomieszczenia do stanu sprzed szkody powinny wynosić 915,05 zł brutto. Skoro w toku postępowania likwidacyjnego poszkodowanemu wypłacono sumę 267,76 zł, roszczenie strony powodowej w części obejmującej uzasadnione koszty usunięcia szkody zalaniowej zasługiwało na uwzględnienie w części tj. co do kwoty 647,29 zł. Powództwo co do dalszej kwoty podlegało oddaleniu. Jednocześnie Sąd orzekł o należnych odsetkach ustawowych za opóźnienie od zgłoszonego roszczenia w oparciu o <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 481;art. 481 § 1)">art. 481 § 1 k.c.</a>, <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 455)">455 k.c.</a> oraz <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 817)">art. 817 k.c.</a> w myśl którego zakład ubezpieczeń wypłaca odszkodowanie w terminie 30 dni licząc od dnia złożenia przez poszkodowanego lub uprawnionego zawiadomienia o szkodzie. Zauważyć należy, że w toku postępowania likwidacyjnego strona pozwana decyzją z 26 sierpnia 2022r. przyznała poszkodowanemu odszkodowania. Poszkodowany nie odniósł się do treści tej decyzji i dopiero strona powodowa pismem z 3 kwietnia 2024r. złożyła odwołanie od decyzji i wezwała do zapłaty kwoty 1353,5 zł. Powódka nie przedłożyła dowodu doręczenia tego odwołania. Skoro pozwana odpowiedziała na to wezwanie pismem z 8 kwietnia 2024r. to od tej daty należy liczyć 30. dniowy termin do weryfikacji zasadności zgłoszonej szkody. Zatem dalsze odszkodowanie z tytułu szkody zalaniowej powinno być spełnione w terminie 30 dni od zgłoszenia tj. najpóźniej do 8 maja 2024 r., zaś pozwana pozostawała w opóźnieniu od 9 maja 2024 r. O kosztach orzeczono po myśli <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 100)">art. 100 k.p.c</a>, przyjmując że strona powodowa wygrała proces w 47,82%. Łączne koszty postępowania wyniosły 3080,70 zł, w tym opłata sądowa od pozwu 100 zł, wynagrodzenie biegłego łącznie 2406,70 zł, wynagrodzenie pełnomocnika powoda wraz z opłatą skarbową 287 zł i wynagrodzenie pełnomocnika strony pozwanej wraz z opłatą skarbową 287 zł. Dokonując stosunkowego rozdzielenia tych kosztów, powód powinien je pokryć do kwoty 1607,51 zł, a pozwana do kwoty 1473,19 zł. Strona powodowa poniosła koszty w łącznej wysokości 1387,00 zł, w tym 100 zł opłata sądowa od pozwu, 1000 zł zaliczka na wynagrodzenie biegłego sądowego oraz 287 zł koszty zastępstwa procesowego strony powodowej, zaś strona pozwana poniosła koszty w łącznej wysokości 1287,00 zł, w tym 1000 zł zaliczka na wynagrodzenie biegłego sądowego oraz 287 zł koszty zastępstwa procesowego strony pozwanej. Skoro obie strony poniosły niższe koszty niż wynika to ze stosunkowego rozdzielnia kosztów procesu, to należało koszty postępowania pomiędzy stronami znieść wzajemnie. Mając na uwadze, że pozostała część wydatków związanych z wydaniem opinii przez biegłego sądowego, które nie zostały pokryte z zaliczek uiszczonych przez obie strony w łącznej kwocie 2000 zł, należało brakującą kwotą 406,70 zł, która została wyłożona tymczasowo przez Skarb Państwa, obciążyć zgodnie z wynikiem postępowania stronę powodową co kwoty 220,51 zł (1607,51 zł – 1378 zł), a stronę pozwaną co do kwoty 186,19 zł (1473,19 zł – 1278 zł). 1. (...) 2. (...) 3. K. (...) </div>