II OZ 1047/20

SENTENCJA Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Andrzej Wawrzyniak po rozpoznaniu w dniu 8 grudnia 2020 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia A. C. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 7 września 2020 r. sygn. akt II SA/Rz 819/20 w przedmiocie odmowy wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi A. C. na decyzję Podkarpackiego Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w Rzeszowie z dnia [...] maja 2020 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej za niezastosowanie się do zakazu odbywania imprez, spotkań i zebrań niezależnie od ich rodzaju w wysokości 10.000 zł postanawia uchylić zaskarżone postanowienie i wstrzymać wykonanie zaskarżonej decyzji UZASADNIENIE Postanowieniem z dnia 7 września 2020 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie odmówił wstrzymania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi A. C. (dalej również "skarżąca") na decyzję Podkarpackiego Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w Rzeszowie z dnia [...] maja 2020 r. w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej za niezastosowanie się do zakazu odbywania imprez, spotkań i zebrań niezależnie od ich rodzaju w wysokości 10.000 zł. W uzasadnieniu Sąd wskazał, że skarżąca nie wykazała spełnienia przesłanek z art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz.U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.; dalej "p.p.s.a."), pomimo tego, że to na niej spoczywał ciężar dowodowy. Wstrzymania wykonania nie może uzasadniać, zdaniem Sądu, wysokość orzeczonej kary, tj. 10.000 zł. Skarżąca podała, że utrzymuje się wraz z mężem i trójką dzieci z dochodów, których łączna wysokość to 2200 zł i że opłacenie kary wiązać będzie się z koniecznością zaciągnięcia kredytu, jednak nie przedstawiła żadnych dokumentów potwierdzających tę sytuację. Poza ogólnymi twierdzeniami nie wskazała na czym konkretnie miałyby polegać dolegliwości i jak wpłyną one na jej sytuację majątkową. Zdaniem Sądu, nie wystarczy porównanie kwoty wymierzonej kary ze wskazanymi przez skarżącą dochodami. Zażalenie na powyższe postanowienie złożyła A. C., wnosząc o jego zmianę i uwzględnienie wniosku, ewentualnie o uchylenie zaskarżonego postanowienia. Skarżąca zarzuciła naruszenie przepisów prawa procesowego, tj. art. 61 § 3 p.p.s.a., poprzez niesłuszne uznanie, iż w sprawie nie wystąpiły przesłanki przemawiające za uwzględnieniem wniosku o wstrzymanie wykonalności zaskarżonej decyzji, podczas gdy należycie wykazała, iż brak wydania postanowienia w przedmiocie wstrzymania wykonalności zaskarżonej decyzji stwarza niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody po jej stronie, w szczególności, że w sprawie załączono formularz zawierający opis sytuacji majątkowej i finansowej skarżącej. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie zasługuje na uwzględnienie. W myśl art. 61 § 3 p.p.s.a., sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części zaskarżonego aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, z wyjątkiem przepisów prawa miejscowego, które weszły w życie, chyba że ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania. Przechodząc do oceny zastosowania w niniejszej sprawie przesłanek z art. 61 § 3 p.p.s.a. należy podkreślić, że to na stronie skarżącej ciąży obowiązek udowodnienia, że w sprawie, w której domaga się wstrzymania wykonania danego aktu, występują przesłanki wynikające z powyższego przepisu. Niezależnie od tego, czy skarżąca wypełniła ten obowiązek należycie, Naczelny Sąd Administracyjny doszedł do wniosku, że należy wziąć pod uwagę z urzędu okoliczności tej konkretnej sprawy. Z uwagi na ocenny charakter postępowania w przedmiocie wstrzymania wykonania danego aktu Sąd może pewne okoliczności, które wynikają z akt sprawy, wziąć pod uwagę z urzędu, co nie oznacza jednak, że jest zobowiązany poszukiwać za stronę argumentów na poparcie zgłoszonego przez nią żądania (por. postanowienie NSA z dnia 6 czerwca 2017 r., II OZ 567/17). W rozpatrywanej sprawie uznać należy, że zapłata kary w wysokości 10.000 zł przez osobę fizyczną, nawet nie biorąc pod uwagę warunków związanych z aktualnie panującą pandemią wirusa COVID-19, może być uznana za wysoką i mogącą wywołać znaczną szkodę po stronie skarżącej. Dodatkowo zapłata tej kwoty przed prawomocnym rozpoznaniem sprawy przez sąd administracyjny łączy się z ryzykiem, że w razie uwzględnienia skargi może okazać się, że decyzja była wadliwa, a strona w rezultacie poniosła znaczną szkodę, gdyż uiszczając kwotę spełniła żądanie organu i dalsze postępowanie jest dla niej niejako bezprzedmiotowe. Celem instytucji wstrzymania wykonania decyzji jest natomiast ukształtowanie stosunków do czasu prawomocnego rozpoznania skargi, w zakresie zapobieżenia znacznej szkodzie lub trudnym do odwrócenia skutkom (zob. postanowienia NSA z 23.03.2011 r., II OSK 476/11; z 9.06.2014 r., II OSK 1446/14). W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 188 w zw. z art. 197 § 1 i 2 p.p.s.a. oraz art. 61 § 3 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.