III SA/Po 786/12

SENTENCJA Dnia 27 listopada 2012 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Maria Lorych-Olszanowska (spr.) Sędziowie WSA Barbara Koś WSA Mirella Ławniczak Protokolant: st. sekr. sąd. Janusz Maciaszek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 listopada 2012 roku przy udziale sprawy ze skargi M. C. i H. C. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w L. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie ustalenia łącznego zobowiązania pieniężnego w sprawie wymiaru podatku rolnego i podatku od nieruchomości za rok 2012 I. oddala skargę, II. przyznaje adwokatowi P. G. od Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu kwotę [...], - ([...]) złotych uwzględniającą podatek od towarów i usług w kwocie [...],- ([...]) złotych tytułem zwrotu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej stronie skarżącej z urzędu. UZASADNIENIE Decyzją z dnia [...], nr [...] Wójt Gminy K., działając na podstawie art. 207 w związku z art. 21 §1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 roku Ordynacja podatkowa (tj. Dz. U. z 2005 roku, Nr 8, poz. 60 ze zm.), art. 1, art. 2, art. 3, art. 4, art.6, art. 6a, art. 6c ustawy z dnia 15 listopada 1984 roku o podatku rolnym (tj. Dz. U. Z 2006 roku, nr 136, poz. 969 ze zm.), uchwały Nr XII/129/11 Rady Gminy Kościan z dnia 31 listopada 2011 roku w sprawie obniżenia średniej ceny skupu żyta za 1q przyjmowanej jako podstawę obliczania podatku rolnego na obszarze Gminy Kościan w roku 2012 (Dz. Urz. Woj. Wlkp. z 2011 roku, nr 318, poz. 5150), art. 2, art. 3, art. 4, art. 5, art. 6 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 roku o podatkach i opłatach lokalnych (tj. Dz. U. z 2010r., Nr 95, poz. 613 ze zm.), uchwały nr XI/120/11 Rady Gminy Kościan z dnia 26 października 2011 roku w sprawie ustalenia wysokości podatku od nieruchomości na rok 2012 (Dz. Urz. Woj. Wlkp. z 2011 roku, Nr 318, poz. 5146) ustalił wobec M. i H. C. łączne zobowiązanie pieniężne w podatku rolnym oraz w podatku od nieruchomości za 2012 rok w wysokości [...] zł. Decyzją tą określone zostało zobowiązanie podatkowe na rok 2012 w zakresie podatku od nieruchomości w kwocie [...] zł, od budynków mieszkalnych o pow. użytkowej [...] m², budynków związanych z działalnością gospodarczą o pow. użytkowej [...] m², gruntów związanych z działalnością gospodarczą o pow. 20 m² oraz w zakresie podatku rolnego w kwocie [...] zł od użytków rolnych – gruntów ornych stanowiących gospodarstwo rolne o pow. [...] ha fizycznych, z tego podstawę wymiaru podatku rolnego stanowi [...] ha przeliczeniowych. W uzasadnieniu decyzji organ podatkowy pierwszej instancji wskazał, iż dokonał wymiaru podatku rolnego oraz podatku od nieruchomości na podstawie złożonej przez podatników informacji w sprawie podatku od nieruchomości i podatku rolnego oraz danych z ewidencji gruntów tj. na podstawie wypisów z rejestru gruntów otrzymanych ze Starostwa Powiatowego Wydziału Geodezji i Kartografii w K. oraz w oparciu o ewidencję podatkową prowadzoną przez organ podatkowy. Od powyższej decyzji odwołali się M. i H. C. kwestionując obszar objętej nią działki oznaczonej nr geod. [...] położonej w S. O. Stwierdzili, że powierzchnia tej działki nie wynosi [...] ha, bowiem jej część zajęta jest przez drogę utworzoną i wykorzystywaną przez Rolniczą Spółdzielnię Produkcyjną w P. Droga ta stanowi wewnętrzną drogę dojazdową do gruntów Spółdzielni. Stwierdzili, że należące do nich grunty (dotyczy to również działek położonych na terenie Miasta i Gminy K.) zostały łącznie uszczuplone o ok. [...] ha w wyniku zajęcia pod tę drogę jak również w następstwie błędnych prac i pomiarów geodezyjnych. Decyzją z dnia [...], nr [...], Samorządowe Kolegium Odwoławcze w L. utrzymało w mocy decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy podkreślił, że stosownie do art. 21 ust. 1 ustawy z dnia 17 maja 1989r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. z 2000r. Nr 193, poz. 1287 ze zm.) podstawę wymiaru podatków w tym podatku rolnego i podatku od nieruchomości stanowią dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków, którą to ewidencję prowadzą starostowie. Przepis ten wyraźnie stanowi, że dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków są podstawą do dokonania wymiaru przedmiotowych podatków. Na konieczność ustalenia rodzaju gruntu, na potrzeby opodatkowania podatkiem od nieruchomości i podatkiem rolnym, na podstawie danych wynikających z ewidencji gruntów wskazuje też bezpośrednio art. la ust. 3 ustawy z dnia 12 stycznia 1991r. o podatkach i opłatach lokalnych (tekst jedn. z 2010 r. Dz. U. Nr 95, poz. 613 ze zm.) oraz art. 1 ustawy z dnia 15 listopada 1984 roku o podatku rolnym (t.j. z 2006 roku Dz. U. Nr 136, poz. 969 ze zm.), w których wymienia się ewidencję jako dokument rozstrzygający o powierzchni gruntu i jego klasyfikacji, a także właścicielach. W przedmiotowej sprawie organ podatkowy I instancji ustalił łączne zobowiązanie pieniężne w podatku rolnym i podatku od nieruchomości za rok 2012 zgodnie z danymi wynikającymi z ewidencji gruntów i budynków, prowadzonej przez Starostę K. oraz w sposób zgodny ze złożonymi przez podatników informacjami w sprawie podatku od nieruchomości i podatku rolnego. W toku przeprowadzonego postępowania wyjaśniającego ustalono, że M. i H. C. są właścicielami położonych na terenie gminy K. działek: - nr geod. [...], stanowiącej grunty orne klasy IVb o powierzchni [...] ha i - nr geod. [...], stanowiącej grunty orne klasy IIIa i IVa o powierzchni łącznej [...] ha, z czego [...] zajętych jest na działalność gospodarczą. Podatnicy są właścicielami gospodarstwa rolnego o powierzchni łącznej [...] ha fizycznych. Podstawę opodatkowania podatkiem rolnym stanowi liczba hektarów przeliczeniowych, ustalana na podstawie powierzchni, rodzajów i klas użytków rolnych wynikających z ewidencji gruntów i budynków oraz zaliczenia do kręgu podatkowego stosownie do art. 4 ust. 1 pkt 1 ustawy o podatku rolnym. W oparciu o tabelę przeliczników powierzchni użytków rolnych zawartą w art. 4 ust. 5 ustawy o podatku rolnym przy uwzględnieniu powierzchni, rodzajów i klas użytków rolnych wynikających z ewidencji gruntów ustalono liczbę hektarów przeliczeniowych stanowiących podstawę opodatkowania podatkiem rolnym dla gruntów gospodarstwa rolnego, przyjmując, iż [...] ha fizycznych stanowi odpowiednio [...] ha przeliczeniowych. Organ podatkowy I instancji dokonał w sposób prawidłowy obliczenia wysokości podatku rolnego kierując się brzmieniem art. 6 ust. 1 pkt 1 ustawy o podatku rolnym, wg którego podatek rolny za dany rok podatkowy wynosi od 1 ha przeliczeniowego gruntów gospodarstwa rolnego równowartość pieniężną 2,5 q żyta, obliczone wg średniej ceny skupu żyta za pierwsze trzy kwartały roku poprzedzającego rok podatkowy. W ocenie SKO w L prawidłowo ustalono również wysokości podatku od nieruchomości za 2012 r. w kwocie [...] zł, na podstawie powierzchni gruntów związanych z prowadzoną działalnością gospodarczą ([...] m²), powierzchni użytkowej budynków mieszkalnych ([...] m²) oraz powierzchni budynków związanych z działalnością gospodarczą ([...] m²). Prawidłowo określono podmioty podatku, przedmioty opodatkowania podatkiem od nieruchomości, podstawę opodatkowania jak również stawki podatku od nieruchomości określone zostały w uchwale Rady Gminy Kościan nr XI/120/11 z dnia 26 października 2011 r. w sprawie wysokości stawek podatku od nieruchomości na rok 2012. W skardze skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu M. i H. C. zakwestionowali trafność decyzji organów obu instancji, przez pominięcie kwestii związanej z uszczupleniem powierzchni gruntu przez drogę i wadliwe pomiary geodezyjne. Skarżący przedstawili również historie nabycia działek objętych przedmiotową decyzją podatkową oraz wyrazili przekonanie, że zostali oszukani, ponieważ Spółdzielnia Rolnicza P. na części jednej z działek urządziła drogę wewnętrzną. Podkreślili, że z powodu błędów i zaniedbań w dokumentacji geodezyjnej Urzędu Miasta K. płacą zbyt wysoki podatek rolny. W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje. Skarga nie zasługiwała na uwzględnienie. Przedmiotem spornych stanowisk, w rozpoznawanej sprawie była kwestia dotycząca powierzchni nieruchomości gruntowej, a w konsekwencji wymiar podatku rolnego. Dokonując ustaleń odnośnie powierzchni nieruchomości gruntowej organy orzekające posłużyły się danymi wynikającymi z zapisów zawartych w ewidencji budynków i gruntów. Zgodnie z art. 21 ust. 1 ustawy z dnia 17 maja 1989r. - Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. z 2005r., Nr 240, poz. 2027 ze zm.) podstawą planowania gospodarczego, planowania przestrzennego, wymiaru podatków i świadczeń, oznaczania nieruchomości w księgach wieczystych, statystyki państwowej i gospodarki gruntami powinny być dane wynikające z ewidencji gruntów i budynków. Z przepisu tego wynika, iż ewidencja gruntów i budynków jest urzędowym źródłem informacji faktycznych wykorzystywanych w postępowaniach administracyjnych, także w postępowaniu podatkowym. Od tej reguły nie zostały przewidziane żadne wyjątki, a zatem organy ustalające wysokość zobowiązań w podatku od nieruchomości nie są uprawnione do przyjęcia innej podstawy wymiaru podatku niż dane wskazane w ewidencji gruntów. Także ustawa z dnia 15 listopada 1984 – O podatku rolnym (Dz. U. 2006r., Nr 136, poz. 969 ze zm.) odsyła w art. 4 ust.1 pkt 1 wprost do ewidencji gruntów, stanowiąc, iż podstawę opodatkowania podatkiem rolnym dla gruntów gospodarstw rolnych stanowi liczba hektarów przeliczeniowych ustalana na podstawie powierzchni, rodzajów i klas pożytków rolnych wynikających z ewidencji gruntów i budynków. W niniejszym postępowaniu objęte deklaracją podatnika działki o nr geod. [...] (o powierzchni [...] ha) oraz [...] (o powierzchni łącznej [...] ha ) figurowały w ewidencji gruntów i budynków odpowiednio jako grunty orne klasy RIVb oraz RIIIa i RIVa. Powierzchnia działek widniejąca w wypisie z rejestru gruntów zgodna była z danymi wskazanymi przez podatnika w deklaracji. Organ podatkowy ustalając wymiar podatku zasadnie uwzględnił dane wynikające z ewidencji. Powierzchnia gruntów określona w ha fizycznych, zawarta w decyzji z dnia [...], odpowiadała danym podanym w informacji o gruntach, a także informacjom podanym przez samego podatnika. Zasadnie więc organy podatkowe, ustalając wymiar podatku rolnego, powołały art. 1 ustawy o podatku rolnym. Stanowi on, iż podatkiem rolnym objęte są grunty sklasyfikowane w ewidencji gruntów i budynków jako użytki rolne lub jako grunty zadrzewione i zakrzewione na użytkach rolnych, z wyjątkiem gruntów zajętych na prowadzenie działalności gospodarczej innej niż działalność rolnicza. Z kolei "użytek rolny" to zgodnie z § 68 ust.1 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 roku w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz. U. Nr 38, poz. 454 ze zm.) to pojęcie obejmujące grunty orne oznaczone symbolem R. W efekcie zasadnie przedmiotowe grunty opodatkowano podatkiem rolnym, jako właściwym dla tego rodzaju gruntów. Stosownie zaś do treści art. 6 ust. 1 pkt 2 i ust. 2 oraz art. 4 ust. 1 pkt 1 ustawy o podatku rolnym uwzględniono przy ustalaniu wysokości podatku rolnego komunikat Prezesa GUS z dnia 19 października 2011r w sprawie średniej ceny skupu żyta za 1g za pierwsze trzy kwartały 2011r. Słusznie też organy zaliczyły przedmiotowe działki do pierwszego okręgu podatkowego. Pozostaje to w zgodzie z załącznikiem do Rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 10 grudnia 2001r. (Dz. U. Nr 143, poz. 1614) w sprawie zaliczenia gmin oraz miast do jednego z czterech okręgów podatkowych. Zarówno w decyzji organu I jak i II instancji wskazano postawy prawne wyliczeń, a strona skutecznie ich nie zakwestionowała. Niezależnie od powyższego podkreślić należy, że kwestie dotyczące nieprawidłowo ujawnionej powierzchni gruntów mogą być rozpatrzone w odrębnych postępowaniach przed organem właściwym w sprawach ewidencji gruntów , natomiast nie mogą być przedmiotem postępowania, w którym jest ustalany wymiar podatku. Skarżący dopiero w skardze podniósł kwestie związane z rozgraniczeniem nieruchomości. Te kwestie jednak, jak i ewentualne przekwalifikowanie gruntów pozostają w gestii podatnika. To podatnik winien doprowadzić do zgodności zapisów w ewidencji gruntów i budynków z rzeczywistym stanem. Podatnicy winni zatem wystąpić z wnioskiem do Starosty K. o zmianę wpisu w ewidencji gruntów, jeżeli powierzchnia posiadanych przez nich nieruchomości uległa zmianie (art. 22 Prawa geodezyjnego i kartograficznego). Ich obowiązkiem jest skorygowanie złożonych deklaracji (informacji w sprawie podatku rolnego), w terminie 14 dni od dnia zaistnienia zmian (art. 6a ust 5 ustawy o podatku rolnym). Dopiero na tej podstawie istnieje możliwość obniżenia uprzednio naliczonego podatku. Skarżący nie podjęli takich czynności. Zatem organ podatkowy zobowiązany był do uwzględnienia informacji aktualnie wynikających z ewidencji gruntów. Czyniąc tak nie naruszył prawa i prawidłowo naliczył łączne zobowiązanie podatkowe w podatku rolnym i od nieruchomości. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art.151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012r., poz. 270), orzeczono o oddaleniu skargi. O kosztach postanowiono na podstawie art. 250 powołanej ustawy oraz 8 ust.1 pkt 1 lit.c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. z 2002 , Nr 163, poz.13348 ze zm.)