II Ca 438/24
Common courts2025-04-01
Case number
II Ca 438/24
Judgment date
2025-04-01
Type
REGULATION
Legal basis
Judgment text
<p>
<strong>
<!-- -->Sygn. akt II Ca 438/24</strong>
</p>
<div>
<h2>UZASADNIENIE</h2>
<p>Zaskarżonym postanowieniem z dnia 29 lutego 2024r. Sąd Rejonowy oddalił wniosek <span class="anon-block">A. T.</span> o stwierdzenie nabycia przez zasiedzenie <span class="anon-block">działki nr (...)</span>, położnej w <span class="anon-block">Ś.</span> przy <span class="anon-block">Ulicy (...)</span>, dla której Sąd Rejonowy w <span class="anon-block">Ś.</span> prowadzi <span class="anon-block">księgę wieczystą nr (...)</span>.</p>
<p>Sąd Rejonowy poczynił ustalenia faktyczne (k. . <span class="anon-block">(...)</span>), które Sąd Okręgowy przyjął za własne (<a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 387;art. 387 § 2(1);art. 387 § 2(1) pkt. 1)">art. 387 § 2<sup>
<!-- -->1 </sup>pkt 1</a> w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 13;art. 13 § 2)">art. 13 § 2 kpc</a>).</p>
<p>Sąd Okręgowy również za własne przyjął oceny Sądu pierwszej instancji (k. 129 – 130, <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 387;art. 387 § 2(1);art. 387 § 2(1) pkt. 2)">art. 387 § 2<sup>
<!-- -->1 </sup>pkt 2 kpc</a> w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 13;art. 13 § 2)">art. 13 § 2 kpc</a>).</p>
<p>W apelacji od powyższego postanowienia wnioskodawczyni zarzuciła:</p>
<p>1.
naruszenie prawa procesowego mające wpływ na treść zaskarżonego postanowienia tj. <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 233;art. 233 § 1)">art. 233 § 1 kpc</a>, poprzez dokonanie dowolnej, a nie swobodnej oceny materiału dowodowego,</p>
<p>2.
będąca wynikiem powyższej wadliwej oceny dowodów, sprzeczność istotnych ustaleń Sądu z treścią materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie,</p>
<p>3.
naruszenia przepisu prawa materialnego, tj. <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 172;art. 172 § 1;art. 172 § 2)">art. 172 § 1 i 2 kc</a>, poprzez jego niezastosowanie w sprawie.</p>
<p>Wskazując na powyższe zarzuty wnioskodawczyni wniosła o zmianę zaskarżonego postanowienia poprzez stwierdzenie, że <span class="anon-block">A. T.</span> nabyła przez zasiedzenie własność nieruchomości o nr <span class="anon-block">działki (...)</span>, położnej w <span class="anon-block">Ś.</span> przy <span class="anon-block">ul. (...)</span>, dla której Sąd Rejonowy w <span class="anon-block">Ś.</span> prowadzi <span class="anon-block">księgę wieczystą nr (...)</span> oraz o zasądzenie na jej rzecz kosztów postępowania za obie instancje.</p>
<p>
<strong>
<!-- -->Sąd Okręgowy rozpoznając apelację zważył co następuje</strong>. Apelacja wnioskodawczyni nie jest uzasadniona. Sąd Okręgowy podziela, jak już wskazano, ustalenia faktyczne, ocenę dowodów oraz rozważania prawne uzasadnienia Sądu pierwszej instancji, których zarzuty apelacji tak naruszenia prawa procesowego jak i materialnego w żaden skuteczny sposób nie podważają, stanowiąc z nimi w istocie jedynie pozbawioną podstaw polemikę, a ponadto apelacja przytacza nowe, dotychczas nie podnoszone okoliczności i względy, mające, w ocenie skarżącej, istotny wpływ na wynik sprawy, a o czym w dalszej części rozważań.</p>
<p>Wnioskodawczyni, jak wynika z jej twierdzeń i zeznań swoje posiadanie objętej wnioskiem <span class="anon-block">działki nr (...)</span>, stanowiącej część nieruchomości należącej do <span class="anon-block">G. (...)</span> <span class="anon-block">Ś.</span>, objętej <span class="anon-block">księgą wieczystą nr (...)</span>, wywodzi z kontynuacji uprzedniego posiadania (<a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 176;art. 176 § 1)">art. 176 § 1 kc</a>), jak uważa samoistnego, przez jej poprzedników prawnych od około połowy lat osiemdziesiątych ubiegłego wieku, <span class="anon-block">D. M.</span> i <span class="anon-block">K. M. (1)</span>, od których nabyła własność jednego z dwóch lokali mieszkalnych położnych w budynku na sąsiedniej <span class="anon-block">działce nr (...)</span> wraz z udziałem w gruncie. Własność drugiego z lokali została przez wnioskodawczynię nabyta nieco wcześniej w <span class="anon-block">(...)</span> lub 2018r. (k. <span class="anon-block">(...)</span>), od <span class="anon-block">B. S. (1)</span>. Zatem kluczowy dla oceny rodzaju posiadania objętej wnioskiem części nieruchomości, jako prowadzącego do zasiedzenia bądź jego braku, a więc samoistnego lub zależnego, był sposób posiadania przedmiotowej w sprawie części nieruchomości, przez poprzedników wnioskodawczyni <span class="anon-block">D.</span> i <span class="anon-block">K. M. (2)</span>. Zasadnicze znaczenie dla powyższej kwestii miała zatem treść korespondencji prowadzonej między tymi poprzednikami prawnymi wnioskodawczyni z jednostką <span class="anon-block">G.</span> zarządzająca nieruchomościami oraz treść zeznań przesłuchanych jako świadków <span class="anon-block">D. M.</span> i <span class="anon-block">K. M. (1)</span>.</p>
<p>Skarżąca w ramach zarzutów apelacji naruszenia prawa procesowego jak i materialnego oraz wywodów ich uzasadnienia <strong>
<!-- -->
po pierwsze</strong> podnosiła (a czego właśnie nie podnosiła w toku postępowania pierwszoinstancyjnego), że przedmiotem umowy dzierżawy <span class="anon-block">D. M.</span> i <span class="anon-block">K. M. (3)</span> z <span class="anon-block">G.</span> był wyłącznie budynek garażu znajdujący się na działce, nie zaś sama działka, <strong>
<!-- -->
po drugie</strong> że umowa ta była zawarta tylko na okres od <span class="anon-block">(...)</span> do <span class="anon-block">(...)</span>, <strong>
<!-- -->
po trzecie</strong> że w piśmie skierowanym do <span class="anon-block">U. (...)</span> w <span class="anon-block">Ś.</span> z <span class="anon-block">(...)</span>(k.<span class="anon-block">(...)</span>), <span class="anon-block">D. M.</span> zwróciła się o sprzedaż zabudowań „znajdujących się na mojej posesji”, co miało wskazywać na samoistność posiadania, po <strong>
<!-- -->
czwarte</strong> skarżąca wskazała, że na samoistność posiadania działki przez wnioskodawczynię <span class="anon-block">D.</span> i <span class="anon-block">K. M. (2)</span> wskazywał również fakt, że właściciel drugiego z mieszkań <span class="anon-block">budynku działce nr (...)</span>, płacił co jakiś czas rocznie małżonkom <span class="anon-block">M.</span> pieniądze za korzystanie ze składzika gospodarczego w budynku na <span class="anon-block">działce nr (...)</span>, w którym <span class="anon-block">K. M. (2)</span> dokonywał napraw i wreszcie <strong>
<!-- -->
po piąte</strong> małżonkowie <span class="anon-block">M.</span> właśnie prowadzili remonty znajdującego sią na działce budynku gospodarczego, a co także, w ocenie skarżącej, miało wskazywać na ich samoistne posiadanie nieruchomości.</p>
<p>Odnosząc się do powyższych kwestii przede wszystkim należy zauważyć, iż z treści zeznań obojga świadków <span class="anon-block">D. M.</span> i <span class="anon-block">K. M. (1)</span> (k. <span class="anon-block">(...)</span> odwr.), w sposób oczywisty i jednoznaczny wynikają okoliczności, których skarżąca nie chce dostrzec, a które nie budzą wątpliwości co do charakteru posiadania przez nich i budynku gospodarczego, i <span class="anon-block">działki nr (...)</span>, i które to posiadanie bez wątpienia, przez cały okres jego trwania, miało charakter posiadania zależnego. Przede wszystkim z zeznań obojga świadków wynika zatem, że byli świadomi, istnienia nie należącej do nich, odrębnej działki, na której znajdował się budynek gospodarczy i określali nawet w tychże zeznaniach właściwie jej numer, jako <span class="anon-block">działkę (...)</span>. Ponadto świadek <span class="anon-block">K. M. (2)</span> w tychże zeznaniach konkretnie powoływał się na to, że podstawą korzystania także właśnie z działki była decyzja <span class="anon-block">U. (...)</span> z <span class="anon-block">(...)</span>, która zezwalała im na korzystanie z tejże <span class="anon-block">działki nr (...)</span>, w tym budynku gospodarczego, poprzez „nieodpłatny wynajem” (a na co wskazywała też w swoich zeznaniach <span class="anon-block">D. M.</span>), w zamian za wyremontowanie obiektu. Jak wskazał nadto świadek <span class="anon-block">K. M. (2)</span> <span class="underline">
<!-- -->
tą decyzję i inną dokumentację, przy sprzedaży lokalu, przekazał wnioskodawczyni</span>. Świadkowie jako podstawy korzystania z sąsiedniej <span class="anon-block">działki nr (...)</span> oraz znajdującego się na nim budynku upatrywali zatem, jak wskazywali i jak to formułowali w zeznaniach, w decyzji <span class="anon-block">U. (...)</span> oddającej im budynek w nieodpłatny najem w zamian za wyremontowanie tego budynku. W świetle tak jednoznacznych w treści zeznań obojga świadków, w tym samej <span class="anon-block">D. M.</span>, nie przekonuje odwoływanie się przez skarżącą do krótkiego sformułowania zawartego w piśmie <span class="anon-block">D. M.</span> z <span class="anon-block">(...)</span> (k. <span class="anon-block">(...)</span>), w którym zwracała się ona do <span class="anon-block">U. (...)</span> w <span class="anon-block">Ś.</span> o sprzedaż zabudowań gospodarczych „znajdujących na mojej posesji przy <span class="anon-block">ul. (...)</span>”, które to pismo, już w świetle powołanych zeznań <span class="anon-block">D. M.</span>, najprawdopodobniej było po prostu sformułowane w sposób nie dość precyzyjny. Ponadto sama <span class="anon-block">działka nr (...)</span> była ściśle funkcjonalnie powiązana ze znajdującym się na niej budynkiem gospodarczym, gdyż przez nią istniał jedyny dostęp do budynku w którym był garaż i inne pomieszczenia gospodarcze i działka ta stanowiła w istocie dojazd do tego budynku. Zatem trudne do zaakceptowania jest stanowisko, które wydaje się forsować skarżąca, że posiadaniem zależnym mógł być objęty sam garaż, ale już działka miałaby znajdować się w posiadaniu samoistnym poprzedników wnioskodawczyni, małżonków <span class="anon-block">M.</span>, a następnie wnioskodawczyni. Przede wszystkim jednak, niezleżenie czy wskazywana przez świadków decyzja czy umowa najmu formalnie dotyczyła tylko budynku na <span class="anon-block">działce nr (...)</span>, czy też tego budynku i działki, to zeznania świadków jednoznacznie wskazują, że w taki sam sposób wykonywali oni posiadanie i budynku, i działki, a zatem nie jak właściciele, a jak posiadacze zależni, gdyż posiadanie i budynku, i działki, która jest funkcjonalnie ściśle związana z budynkiem (o czym już wyżej), wywodzili z powyższej decyzji. Ze wskazanych zatem przyczyn podnoszone przez wnioskodawczynię prowadzenie przez małżonków <span class="anon-block">M.</span> remontów budynku na <span class="anon-block">działce nr (...)</span> nie było przejawem samoistnego posiadania przez nich budynku i działki, a wykonaniem, jak wskazywali świadkowie, decyzji Gminy oddającej część nieruchomości w „nieodpłatny najem”, za wyremontowanie budynku. Przeprowadzone w sprawie dowody nie potwierdziły też twierdzeń wnioskodawczyni o posiadaniu <span class="anon-block">działki nr (...)</span> wyłącznie przez jej poprzedników, a następnie przez nią, z wyłączeniem innych osób, gdyż i z zeznań samej wnioskodawczyni i świadka <span class="anon-block">B. S. (2)</span> wynikało, że przez działkę przemieszczano ciężki sprzęt przeciwpowodziowego sztabu kryzysowego, który „miał tam swoje magazyny” (k. <span class="anon-block">(...)</span>odwr. i <span class="anon-block">(...)</span> odwr.). Również, wbrew stanowisku skarżącej, nie wskazywała na samoistność posiadania działki przez małżonków <span class="anon-block">M.</span> okoliczność przekazywania im co jakiś czas przez właściciela drugiego z lokali <span class="anon-block">B. S. (2)</span> środków pieniężnych za korzystanie ze składzika gospodarczego w budynku na <span class="anon-block">działce nr (...)</span>, skoro, jak wskazał sam świadek <span class="anon-block">B. S. (2)</span>, to <span class="anon-block">K. M. (2)</span> co jakiś czas prowadził naprawy budynku, z czym należałoby wiązać przekazywanie powyższych środków przez świadka, jako ekwiwalent korzystania z rzeczy, którą inny korzystający remontował, nie zaś z posiadaniem samoistnym działki przez małżonków <span class="anon-block">M.</span>.</p>
<p>Z tych zatem względów trafnie Sąd pierwszej instancji, wbrew stanowisku skarżącej wnioskodawczyni, ocenił zebrane w sprawie dowody, dochodząc do wniosku, że nie zostało wykazane w sposób ewidentny i nie budzący wątpliwości, aby poprzednicy prawni wnioskodawczyni, jak i sama wnioskodawczyni, dokonali zmiany posiadania zależnego w samoistne, poprzez jednoznaczne i widoczne dla obiektywnego obserwatora zamanifestowanie takiej zmiany, a przeciwnie wyżej powołane dowody przede wszystkim z zeznań świadków <span class="anon-block">D. M.</span> i <span class="anon-block">K. M. (3)</span>, wskazywały wręcz, że nigdy nie podejmowali oni choćby próby takiego zamanifestowania, pozostając niezmiennie posiadaczami zależnymi na podstawie decyzji <span class="anon-block">G.</span>, na której istnienie świadkowie jednoznacznie i jednolicie wskazywali (i którą, co należy powtórzyć, przekazali wnioskodawczyni przy sprzedaży lokalu, jak wynikało z zeznań świadka – k. <span class="anon-block">(...)</span>odwr.), a co w sposób oczywisty wskazuje na ich wolę i realizację posiadania o charakterze zależnym, a nie właścicielskim, np. przez zajęcie i posiadanie wbrew woli właściciela i w jego miejsce.</p>
<p>Z przyczyn przytoczonych zatem w powyższych rozważaniach, gdy zarzuty apelacji naruszenia tak prawa procesowego jak i materialnego, dotyczące kwestii wskazanych na wstępie rozważań, nie miały żadnego uzasadnienia, apelacja wnioskodawczyni nie mogła podlegać uwzględnieniu. Bez znaczenia już we wskazanych okolicznościach sprawy i ze wskazanych względów, było podnoszenie przez skarżącą, w ramach zarzutu naruszenia <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 233;art. 233 § 1)">art. 233 § 1 kpc</a>, niesłusznego przyjęcia przez Sąd pierwszej instancji, że zwrócenie się przez posiadacza działki z wnioskiem do właściciela o jej wykup, świadczy o posiadaniu zależnym. Inne bowiem, wyżej wskazane okoliczności wskazywały, na takie posiadanie zależne przede wszystkim poprzedników prawnych wnioskodawczyni, gdyż jej posiadanie, z którego wywodziła żądanie zasiedzenia, miało miejsce dopiero od nabycia od nich lokalu z udziałem w <span class="anon-block">działce nr (...)</span>, w dniu <span class="anon-block">(...)</span> (k. <span class="anon-block">(...)</span>).</p>
<p>Odnosząc się do zarzutów apelacji wnioskodawczyni Sąd Okręgowy zauważa, że z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 378;art. 378 § 1)">art. 378 § 1 kpc</a> stanowiącego o obowiązku rozpoznania sprawy w granicach apelacji nie wynika konieczność osobnego omówienia przez Sąd w uzasadnieniu wydanego orzeczenia każdego argumentu podniesionego w apelacji. Za wystarczające należy uznać odniesienie się do sformułowanych w apelacji zarzutów i wniosków w sposób wskazujący na to, że zostały one przez sąd drugiej instancji w całości rozważone przed wydaniem wyroku <em>
<!-- -->(</em>zob. m. in. wyroki Sądu Najwyższego: z 5 października 2018 r., sygn. akt I CSK 608/17, LEX nr 2561619; z 22 sierpnia 2018 r., sygn. akt III UK 119/17, LEX nr 2542602; z 11 kwietnia 2018 r., sygn. akt II PK 20/17, LEX nr 2509624; z 4 kwietnia 2018 r., sygn. akt V CSK 266/17). Zatem z uwagi na sposób sformułowania powyższych zarzutów apelacji częściowo zostały one omówione łącznie.</p>
<p>Ze wskazanych zatem względów, gdy apelacja wnioskodawczyni w żaden sposób nie podważyła trafności stanowiska Sądu pierwszej instancji, nie mogła ona podlegać uwzględnieniu.</p>
<p>Z powyższych przyczyn Sąd Okręgowy, na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 385)">art. 385</a> w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 13;art. 13 § 2)">art. 13 § 2 kpc</a>, oddalił apelację.</p>
<p>
<strong>
<!-- -->Sygn. akt II Ca 438/24 <span class="anon-block">Ś.</span>, dnia 17 kwietnia 2024r.</strong>
</p>
</div>
<div>
<h2>ZARZĄDZENIE</h2>
<p>1.
<span class="anon-block">(...)</span>
</p>
<p>2.
<span class="anon-block">(...)</span>
</p>
</div>