I SA/Łd 994/07

SENTENCJA Dnia 6 listopada 2007 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi - Wydział I w składzie następującym: Referendarz sądowy: Magdalena Sieniuć po rozpoznaniu w dniu 6 listopada 2007 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku B. K. o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego w sprawie ze skargi B. K. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. Ośrodek Zamiejscowy w P. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia zaległości podatkowych w podatku od towarów i usług za poszczególne miesiące w 2000, 2001, 2002, 2004 i 2005 roku p o s t a n a w i a: 1/ przyznać skarżącej – B. K. prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych; 2/ odmówić przyznania skarżącej prawa pomocy w pozostałym zakresie obejmującym ustanowienie radcy prawnego. UZASADNIENIE B.K. złożyła w dniu 31 sierpnia 2007 roku na urzędowym formularzu wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. OZ w P.T. z dnia [...] w przedmiocie odmowy umorzenia zaległości podatkowych w podatku od towarów i usług za poszczególne miesiące w 2000, 2001, 2002, 2004 i 2005 roku. Następnie w dniu 12 września 2007 roku w drodze pisma procesowego z dnia 11 września 2007 roku skarżąca przesłała "poprawiony formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy", wnosząc jednocześnie o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego. Z uwagi na fakt, iż powyższe pismo skarżącej zostało przesłane za pośrednictwem Kancelarii Radcy Prawnego – E.K., a nadesłany w dniu 12 września 2007 roku formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy nie zawierał oświadczenia skarżącej w kwestii pozostawania (niepozostawania) w stosunku prawnym z adwokatem, radcą prawnym oraz doradcą podatkowym, zarządzeniem z dnia 21 września 2007 roku wezwano skarżącą do wyjaśnienia kwestii nadesłania tegoż pisma za pośrednictwem wskazanej Kancelarii (w tym wskazania, czy udzieliła pełnomocnictwa radcy prawnemu do reprezentowania jej w postępowaniu przed sądem administracyjnym, a w razie udzielenia tego pełnomocnictwa do jego przesłania do Sądu) oraz do złożenia jednoznacznego oświadczenia w kwestii pozostawania bądź niepozostawania w stosunku prawnym z adwokatem, radcą prawnym lub doradcą podatkowym, w terminie 7 dni pod rygorem pozostawienia wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia radcy prawnego bez rozpoznania. W wykonaniu powyższego wezwania w dniu 9 października 2007 roku pełnomocnik skarżącej w osobie radcy prawnego E.K. wraz z pismem procesowym nadesłała pełnomocnictwo udzielone przez skarżącą do reprezentowania jej w postępowaniu przed wojewódzkim sądem administracyjnym w niniejszej sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Instytucja prawa pomocy w postępowaniu sądowoadministracyjnym uregulowana została w Rozdziale 3 Działu V ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. – dalej jako "p.p.s.a."). Z treści przepisów art. 243 § 1, art. 244, art. 245, art. 246 § 1 oraz art. 252 tej ustawy wynika, iż osobie fizycznej może być przyznane na jej wniosek prawo pomocy w zakresie całkowitym, jeżeli wykaże, iż nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, a w zakresie częściowym, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Wyjaśnić przy tym należy, iż prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie m.in. adwokata, radcy prawnego lub doradcy podatkowego. W zakresie częściowym obejmuje zaś zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie m.in. adwokata, radcy prawnego lub doradcy podatkowego (§ 2 i § 3 art. 245 powołanej ustawy). Wykazanie powyższych okoliczności powinno nastąpić poprzez złożenie na urzędowym formularzu stosownego oświadczenia obejmującego dokładne dane o stanie rodzinnym i majątkowym. Od Sądu zależy uznanie oświadczenia za wystarczające dla przyznania prawa pomocy we wskazanym zakresie. Stosownie do powyższych przepisów, warunkiem przyznania stronie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika (w osobie adwokata, radcy prawnego lub doradcy podatkowego) jest wykazanie przez stronę, iż występują przesłanki uzasadniające jej udzielenie. W interesie strony leży zatem przedstawienie wszelkich okoliczności, które wskazywałyby na fakt pozostawania w trudnej sytuacji materialnej, a ponadto wykazanie, iż nie pozostaje ona w stosunku prawnym z adwokatem, radcą prawnym oraz doradcą podatkowym. Ze złożonego wniosku o przyznanie prawa pomocy oraz z oświadczenia o stanie rodzinnym i majątkowym wynika, że skarżąca prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe. Utrzymuje się z emerytury w wysokości 790 zł brutto, z której po potrąceniach związanych z zajęciami komorniczymi pozostaje jej kwota 480 zł. Majątek skarżącej stanowią przy tym nieruchomości w postaci budynku gospodarczego o pow. 100 m2, części domu o pow. 130 m2 wraz z działką o pow. 0,08 ha, a także nieruchomość rolna (nieużytki) o pow. 1,41 ha. Koszty utrzymania domu w skali miesięcznej stanowią kwotę ok. 550 zł. Skarżąca korzysta z pomocy dzieci, które zaopatrują ją w żywność, wykonują prace remontowe domu oraz zapewniają opiekę lekarską. Skarżąca w związku z przebytym zawałem serca wymaga bowiem dalszego leczenia. Jednocześnie z akt sprawy wynika, że skarżąca pozostaje w stosunku prawnym z radcą prawnym, który na podstawie udzielonego pełnomocnictwa reprezentuje ją w postępowaniu ze skargi wniesionej w niniejszej sprawie. Biorąc pod uwagę powyższe okoliczności, Sąd uznał, że wniosek skarżącej zasługuje na uwzględnienie, choć jedynie w części dotyczącej zwolnienia od kosztów sądowych. Nie ulega bowiem wątpliwości, iż z uwagi na opisaną sytuację majątkową skarżąca nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie. W pozostałym zakresie dotyczącym ustanowienia radcy prawnego należało odmówić przyznania skarżącej prawa pomocy. Skarżąca potwierdziła bowiem fakt ustanowienia pełnomocnika z wyboru w drodze pisma procesowego z dnia 3 października 2007 r. Jednocześnie podkreślić należy, iż ustanawiając radcę prawnego, skarżąca dostatecznie dowiodła, że jest w stanie ponieść koszty związane z jego udziałem w postępowaniu zainicjowanym wniesioną skargą na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...], bez uszczerbku dla własnego koniecznego utrzymania. Z tych względów, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 245 § 2 i art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a., należało orzec jak w postanowieniu. (MSi)