II SAB/Kr 131/22

SENTENCJA Dnia 19 grudnia 2022 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Jacek Bursa (spr.) Sędziowie: WSA Monika Niedźwiedź WSA Agnieszka Nawara-Dubiel po rozpoznaniu w dniu 19 grudnia 2022 roku na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym przy udziale Prokuratora Prokuratury Rejonowej Kraków Śródmieście – Wschód sprawy ze skargi Federacja Związkowa [....] na bezczynność Dyrektor Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w Brzesku w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej I. zobowiązuje Dyrektor Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w Brzesku do wydania aktu lub dokonania czynności w przedmiocie wniosku strony skarżącej z dnia 26 kwietnia 2022 roku, znak: PFZ/W/145/2022 w terminie 14 dni; II. stwierdza, że Dyrektor Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w Brzesku dopuściła się bezczynności, która miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa; III. zasądza od Dyrektor Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w Brzesku na rzecz Federacja Związkowa [....] kwotę 100 (sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania UZASADNIENIE Federacja Związkowa [....] pismem z dnia 2 czerwca 2022r. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie na bezczynność Dyrektora Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w Brzesku w sprawie rozpatrzenia wniosku nr PFZAV/145/2022 z dnia 26.04.2022r. o udostępnienie informacji publicznej, zarzucając naruszenie art. 4, art. 13 oraz art. 16 ust. 1 ustawy z 6.09.2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2020 r. poz. 2176, dalej u.d.i.p.) i wnosząc o stwierdzenie, że doszło do bezczynności w zakresie odpowiedzi organu na pytania zawarte we wniosku, zobowiązanie organu do rozpatrzenia wniosku i zasądzenie zwrotu kosztów postępowania. W uzasadnieniu podano, iż w/w wnioskiem zażądano informacji publicznej: 1. Jaka jest średnia, najniższa oraz najwyższa wypłacona pensja zasadnicza na wszystkich i poszczególnych stanowiskach w tut. jednostce. Przy wskazaniu najniższej oraz najwyższej pensji zasadniczej prosimy także o podanie stażu pracownika, wg stanu na dzień 1 stycznia 2022r. oraz 31 marca 2022r. 2. Ilu pracowników MOPS w Brzesku otrzymało wynagrodzenie zasadnicze na poziomie minimalnego wynagrodzenia za pracę? Prosimy o podanie danych liczbowych oraz procentowych w odniesieniu do całkowitej liczby osób zatrudnionych w MOPS w Brzesku wg stanu na dzień 1 stycznia 2022r. oraz 31 marca 2022r. 3. Ilu pracowników MOPS w Brzesku, w otrzymało wynagrodzenie zasadnicze na poziomie niższym bądź równym płacy minimalnej? Prosimy o podanie danych liczbowych oraz procentowych w odniesieniu do całkowitej liczby osób zatrudnionych w MOPS w Brzesku wg stanu na dzień 31 grudnia 2021 r. oraz 1 stycznia 2022r. 4. Czy pracownikom w okresie od listopada 2021r. do marca 2022r. dokonano zwiększenia wynagrodzenia zasadniczego? Jeśli tak to prosimy o wyszczególnienie wszystkich stanowisk, których to zwiększenie dotyczyło oraz podanie kwoty i tytułu z powodu którego zwiększenie nastąpiło. Podkreślono, iż dane te stanowią informację publiczną, a organ jej nie udzielił. Do dnia złożenia skargi pozostawał on w bezczynności oraz, że z bezczynnością mamy do czynienia, gdy podmiot "milczy" w sprawie wniosku strony o udostępnienie informacji publicznej, w szczególności nie podejmuje stosownej czynności materialno-technicznej, tj. nie udostępnia żądanej informacji w ustawowym terminie, nie wydaje decyzji odmownej, bądź nie informuje wnioskodawcy o tym, że objęta wnioskiem informacja nie stanowi informacji publicznej i nie podlega udostępnieniu w trybie przepisów ustawy o dostępie do informacji publicznej. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenia podając, iż nie pozostawał w bezczynności bo pismem z dnia 5 maja 2022 roku, wskazał, że we wniosku nie podano konkretnego przepisu ani Dziennika Ustaw ustawy o dostępie do informacji publicznej a przesłane zapytania są bardzo szczegółowe i rozbudowane. W związku z powyższym wymaga to dużego zaangażowania kadry księgowo-finansowej i innych pracowników a jak wiadomo Ośrodki Pomocy Społecznej w obecnym czasie są obciążone wieloma zadaniami, związanymi nie tylko z pomocą społeczną dla obywateli polskich ale również dla obywateli innych państw wymagających opieki. W związku z powyższym zwrócono się do Skarżącej o sprecyzowanie pytań, tak aby Federacja sama w swoim rozeznaniu określiła i zweryfikowała jakie informacje są jej rzeczywiście potrzebne do konkretnego celu Federacji realizowanego dla związku zawodowego tutejszego Ośrodka. Federacja nie ustosunkowała się do wyżej wymienionej prośby, jedynie w dniu 17 maja 2022 roku ponowiła wniosek. Organ w odpowiedzi wskazał, że wezwanie do udostępnienia informacji nie zostało podpisane kwalifikowanym podpisem elektronicznym oraz że organ nie pozostaje w bezczynności gdyż wysłał prośbę o doprecyzowanie wniosku i wskazanie jego podstawy prawnej. Ponadto w dniu 25 maja 2022 roku do Skarżącej wysłano kolejne pismo w którym organ po raz drugi wniósł prośbę o sprecyzowanie przez Federację pytań tak aby Federacja sama określiła jakie informacje są jej potrzebne do konkretnego celu. Organ powołał się na duże obciążenie pracą. Organ poprosił Federację o określenie, czy rzeczywiście potrzebuje wskazanych we wniosku informacji, gdyż było to również potrzebne do oceny, czy te informacje jako informacje przetworzone w rozumieniu art. 3 ust. 1 pkt. 1 u.d.i.p. są szczególnie istotne dla interesu publicznego i do tego aby organ mógł podjąć decyzje o udostępnieniu tej informacji bądź odmowie jej udostępnienia ze względu na powyższa przesłankę szczególnej istotności dla interesu publicznego. Nie odmówił rozpatrzenia wniosku ani nie pozostawał w bezczynności. Organ pozostawał w korespondencji z Federacją i dążył do sprecyzowania wniosku przez Federację w taki sposób, aby móc sprostać jego wymaganiom i aby przygotowywanie odpowiedzi nie wpływało na pracę w Ośrodku albo jak najmniej obciążało pracowników. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 3 § 1 p.p.s.a., sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Natomiast § 2 cytowanego artykułu w pkt 8 w związku z pkt 4 precyzuje, że kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje także orzekanie w sprawach skarg na bezczynność organów, w tym na bezczynność w dokonywaniu czynności materialno – technicznych z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień wynikających z przepisów prawa. W myśl art. 119 pkt 4 p.p.s.a. sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania. W trybie uproszczonym sąd rozpoznaje sprawę na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów. Sąd wskazuje, że nie znalazł podstaw do przekazania, na podstawie art. 122 p.p.s.a., sprawy do rozpoznania na rozprawie. W niniejszej sprawie brak było ograniczeń, związanych z orzekaniem w trybie uproszczonym, uniemożliwiających rozpoznanie skargi. Sprawa nie wymagała przeprowadzenia rozprawy, a dla jej rozstrzygnięcia udział stron nie był niezbędny. W pierwszej kolejności wskazać należy, iż przepisy u.d.i.p. stanowią, iż bezczynność podmiotu zobowiązanego do udzielenia informacji publicznej ma miejsce wówczas, gdy w prawnie ustalonym terminie podmiot ten nie podjął żadnych czynności w sprawie lub prowadził postępowanie w sprawie, ale mimo istnienia ustawowego obowiązku nie zakończył go wydaniem w terminie decyzji, postanowienia lub też innego aktu, albo nie podjął stosownej czynności. Stosownie do art. 13 ust 1 i 2 u.d.i.p. samo udostępnienie informacji następuje bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku, a jeżeli informacja nie może być udostępniona w tym terminie to podmiot obowiązany do jej udostępnienia powiadamia w tym terminie o powodach opóźnienia oraz o terminie w jakim udostępni informację, nie dłuższym jednak niż 2 miesiące od złożenia wniosku. Wskazany w skardze organ jest w świetle art. 4 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p. podmiotem obowiązanym do udostępniania informacji publicznej, gdyż w świetle jego brzmienia takimi organami są władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne, w szczególności organy władzy publicznej. Ocena ta nie była kwestionowana przez organ. Również z treści wniosku wynika, iż żądana informacja związana jest z podaniem stanu zatrudnienia i średniej wysokości zarobków pracowników organu, a zatem dotyczy spraw publicznych i stanowi informację publiczną. Dlatego wniosek strony skarżącej jest czytelny i nie budzi wątpliwości, że musiał być potraktowany jako udzielenie konkretnej informacji publicznej. Wobec tego korespondencja skarżonego organu, celem wezwania wnioskodawcy o wskazanie co mu jest "rzeczywiście potrzebne" i jaki jest cel wniosku, czyli jak chce te dane wykorzystać, nie stanowi trybu ustawowego z u.d.i.p. i jest bezpodstawne. Jak wyżej wskazano w świetle przepisów u.d.i.p. podmiot do którego kieruje się wniosek, bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku, udostępnia informację. Jeżeli informacja nie może być udostępniona w tym terminie to podmiot obowiązany do jej udostępnienia powiadamia w tym terminie o powodach opóźnienia oraz o terminie w jakim udostępni informację, nie dłuższym jednak niż 2 miesiące od złożenia wniosku. Powyższe wymogi zostały naruszone i skarżony organ nie zakończył postępowania ani wydaniem w terminie decyzji, postanowienia lub też innego aktu, ani nie podjął stosownej czynności. Stąd skoro, jak wyżej wskazano żądana informacja stanowi informację publiczną, a organ jest w jej posiadaniu, to winien udzielić takiej informacji. Jeśli natomiast uważa, iż nie może udostępnić informacji, to winna zostać wydana decyzja administracyjna w tym względzie. Bezczynność podmiotu zobowiązanego do udzielenia informacji publicznej ma miejsce wówczas, gdy w prawnie ustalonym terminie organ lub inny podmiot zobowiązany do podjęcia czynności materialno-technicznej w przedmiocie informacji publicznej nie podejmuje takiej czynności ani nie wydaje decyzji o odmowie udzielenia informacji publicznej. Wobec nie uczynienia zadość temu obowiązkowi, w pkt I sentencji wyroku Sąd uznając, iż skarżony organ dopuścił się bezczynności zobowiązał go na podstawie art. 149 § 1 pkt 1 p.p.s.a. do wydania aktu lub dokonania czynności, w terminie 14 dni. W zakresie oceny czy bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa (art. 149 § 1a p.p.s.a.) zdaniem Sądu, skarżony organ działał z rażącym naruszeniem prawa, ponieważ kilkukrotnie pomimo czytelnego i nie budzącego wątpliwości wniosku, w oparciu o nieznaną ustawie procedurę bezpodstawnie przedłużał rozpoznanie wniosku, co doprowadziło do prawie 8-miesięcznej zwłoki. Wobec tego orzeczono jak w pkt II sentencji wyroku. O kosztach orzeczono w oparciu o art. 200 p.p.s.a., zasądzając na rzecz strony skarżącej kwotę 100 zł, na którą składa się koszt wpisu, o czym orzeczono w pkt III sentencji wyroku.