VI SA/Wa 1921/20

SENTENCJA Dnia 25 listopada 2020 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Pamela Kuraś - Dębecka Sędziowie Sędzia WSA Sławomir Kozik Sędzia WSA Dorota Pawłowska (spr.) po rozpoznaniu w dniu 25 listopada 2020 r. na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi D. G. na postanowienie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia [...] lipca 2020 r. nr [...] w przedmiocie opinii w sprawie zezwolenia na wywóz broni postanawia: 1. odrzucić skargę; 2. zwrócić ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na rzecz skarżącego D. G. kwotę 100 (sto) złotych uiszczoną tytułem wpisu sądowego od skargi. UZASADNIENIE Postanowieniem z dnia [...] lipca 2020 r. nr [...] (dalej "zaskarżone postanowienie") Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji (dalej "Organ", "MSWiA") zaopiniował negatywnie wniosek D. G. (dalej "Skarżący", "Strona") nr [...] z dnia [...] maja 2020 r. o wydanie zezwolenia indywidualnego na wywóz do USA 20 000 kutych trzonów zamka AKM. Zaskarżone postanowienie zostało wydane w oparciu o art. 12 ust. 2 i art. 12a ust. 1 ustawy z dnia 29 listopada 2000 r. o obrocie z zagranicą towarami, technologiami i usługami o znaczeniu strategicznym dla bezpieczeństwa państwa, a także dla utrzymania międzynarodowego pokoju i bezpieczeństwa (Dz. U. z 2020 r. poz. 509, dalej ,,ustawa o obrocie") oraz na podstawie art. 106 § 5 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2020 r. poz. 256, z późn. zm., dalej ,,Kpa"). W uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia Organ wskazał, że negatywnie opiniuje przedmiotowy wniosek z uwagi na fakt, iż Strona nie daje rękojmi zgodnego z prawem prowadzenia obrotu uzbrojeniem, co jest przesłanką do odmowy udzielenia zezwolenia zgodnie z art. 16 ust. 1 pkt 6 ustawy o obrocie. Organ zaznaczył, że brak rękojmi wynika z faktu, że Skarżący nie posiada koncesji ministra właściwego do spraw wewnętrznych na wykonywanie działalności w zakresie obrotu bronią. W pouczeniu zaskarżonego postanowienia Organ wskazał, że Strona niezadowolona z niniejszego postanowienia może zwrócić się w terminie 7 dni od dnia jego doręczenia do organu prowadzącego postępowanie z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy (art. 101 § 3, art. 141 § 2 oraz art. 144 w związku z art. 127 § 3 Kpa). Jednocześnie Organ pouczył, że jeżeli Strona nie chce skorzystać z ww. prawa to może wnieść do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę w terminie 30 dni od dnia doręczenia postanowienia. Pismem z dnia 30 lipca 2020 r. Skarżący wniósł, zgodnie z pouczeniem Organu, skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, w której zarzucił MSWiA naruszenie : 1) art. 16 ust. 1 pkt 6 ustawy o obrocie w związku z art. 7 i art. 3 ust. 1 pkt. 3 i 4 ustawy z dnia 13 czerwca 2019 r. o wykonywaniu działalności gospodarczej w zakresie wytwarzania i obrotu materiałami wybuchowymi, bronią, amunicją oraz wyrobami i technologią o przeznaczeniu wojskowym lub policyjnym (Dz. U. z 2019 r., poz. 1214, dalej ,,ustawa koncesyjna") poprzez ich błędną wykładnię i przyjęcie, że działalność gospodarcza Skarżącego stanowi "obrót bronią" i wymaga koncesji ministra właściwego do spraw wewnętrznych, a z uwagi na jej brak Strona nie daje rękojmi zgodnego z prawem prowadzenia obrotu uzbrojeniem, podczas gdy Skarżący nie dokonuje "wytwarzania i obrotu bronią" uzasadniającego posiadanie koncesji; 2) art. 3 ust. 1 pkt 3 i 4 ustawy koncesyjnej, poprzez jego błędną wykładnię i przyjęcie, że skoro jedną z istotnych części broni jest zamek to trzon zamka w przypadku strzeleckiej broni palnej AKM stanowi istotny element, a zatem jego obrót wymaga koncesji, skoro Skarżący takiej koncesji nie posiada to nie daje rękojmi zgodnego z prawem prowadzenia obrotu, podczas gdy regulacja prawna nie definiuje pojęcia zamek, a przyjęcie wykładni rozszerzającej jest w tej sprawie nieuprawnione; 3) art. 31 ust. 3 Konstytucji RP w związku z art. 87 ust. 1 i 2 Konstytucji RP w związku z art. 8 ust. 1 Kpa poprzez ich niezastosowanie, i przyjęcie, że ograniczenia w zakresie korzystania z konstytucyjnych wolności i praw w postaci - prowadzenia działalności gospodarczej określonego rodzaju - mogą być ustanawiane, nie tylko w ustawie, ale mogą być wywodzone, z nieujętych w systemie źródeł prawa norm technicznych, w tym przypadku z normy PKN nr PN-V-0106 z lipca 2004 r. "Broń strzelecka. Terminologia", podczas gdy takie stanowisko Organu jest sprzeczne z zasadą zaufania do organów władzy publicznej, zwłaszcza biorąc pod uwagę, że Skarżący w tych samych okolicznościach faktycznych i prawnych dnia 7 maja 2019 roku otrzymał zezwolenie na wywóz do USA 260 000 sztuk kłutych trzonów zamka AKM ważne do 13 kwietnia 2020 r.; 4) art. 7a §1 Kpa poprzez jego niezastosowanie i nieprzyjęcie, iż wątpliwości prawne wynikające z braku definicji w ustawie koncesyjnej, jak i w dyrektywie 91/477/EWG oraz w rozporządzeniu 258/2012 "zamka" jak i "trzonu zamka", a także nieujęcie "trzonu zamka" w polskim tłumaczeniu dyrektywy 91/477/EWG jako elementu istotnego broni palnej, w przypadku postępowania w przedmiocie ograniczenia swobody działalności gospodarczej powinny być rozstrzygane na korzyść Strony, chyba że sprzeciwiają się temu sporne interesy stron albo interesy osób trzecich, na które wynik postępowania ma bezpośredni wpływ; 5) art. 77 § 1, art. 7 Kpa w związku z art. 106 §4 Kpa poprzez nieprzeprowadzenie postępowania wyjaśniającego w zakresie tego, czy kłuty trzon zamka stanowi element istotny broni palnej w przypadku karabinka AKM, prowadzące do arbitralnego przyjęcia, że tak, co doprowadziło do zakwalifikowania działalności Skarżącego jako nie dającej rękojmi prawidłowego wykonywania obrotu, podczas gdy organ współdziałający posiada dokumenty w postaci Opinii z [...] lutego 2018 r. Nr [...] Zakładu Badań Uzbrojenia Strzeleckiego Wojskowego Instytutu Technicznego Uzbrojenia wykonaną dla G. sp. z o.o. przez mgr inż. W. G. i J. B., która była dołączona do akt organu głównego w sprawie wydania zezwolenia indywidualnego dla Strony w 2019 roku, także opiniowana przez tut. organ współdziałający. Skarżący wniósł jednocześnie o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości. W odpowiedzi na skargę Organ wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga podlega odrzuceniu albowiem sprawa pozostaje poza zakresem właściwości sądu administracyjnego. Stosownie do postanowienia art. 3 § 2 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz.U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm., dalej ,,Ppsa") kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty. Zaskarżone postanowienie zostało wydane na podstawie art. 12 ust. 2 i art. 12a ust. 1 ustawy o obrocie w związku z art. 106 § 5 Kpa. Zgodnie z postanowieniem art. 12 ust. 2 ustawy o obrocie, organ kontroli obrotu przed wydaniem zezwolenia indywidualnego lub zezwolenia globalnego występuje, w formie pisemnej lub za pośrednictwem systemu elektronicznego, do organów opiniujących o zajęcie stanowiska co do istnienia przeciwwskazań do wydania takiego zezwolenia. Stanowisko to organy opiniujące przekazują organowi kontroli obrotu, w formie pisemnej lub za pośrednictwem systemu elektronicznego pozwalającego na identyfikację osoby upoważnionej do wydania takiego stanowiska, w terminie 14 dni od dnia wystąpienia o to stanowisko przez organ kontroli obrotu (art. 12a ust. 1 ustawy o obrocie). Stanowisko organów opiniujących nie wymaga formy postanowienia i nie podlega zaskarżeniu (art. 12a ust. 6 ustawy o obrocie). W myśl natomiast art. 5 ustawy o obrocie do spraw uregulowanych w tej ustawie stosuje się przepisy Kpa o ile ustawa nie stanowi inaczej. W niniejszej sprawie zaskarżone postanowienie jest przejawem jednej z form współdziałania organów administracji publicznej przy wydaniu decyzji w sprawie tj. wymaganym przepisem art. 12a ust. 1 w związku z art. 12 ust 2 ustawy o obrocie wyrażeniem stanowiska przez MSWiA, jako organu opiniującego w rozumieniu art. 3 pkt 11 ustawy o obrocie. Współdziałanie organów administracji publicznej jest instytucją przewidzianą w art. 106 Kpa z tym, że przepisy Kpa, z racji brzmienia wspomnianego art. 5 ustawy o obrocie, są stosowane w niniejszej sprawie w takim zakresie w jakim nie stanowi inaczej ta ustawa. Co do zasady zatem zajęcie stanowiska przez organ współdziałający następuje w drodze postanowienia na które służy zażalenie (art. 106 § 5 Kpa). Na gruncie jednak przepisów ustawy o obrocie, w odniesieniu do stanowiska organu opiniującego przyjęto, że zajęcie takiego stanowiska nie wymaga formy postanowienia a nadto nie podlega zaskarżeniu (art. 12a ust. 6 stawy o obrocie). Nie jest zatem postanowieniem, o którym mowa w art. 3 § 2 pkt 2 Ppsa. W takich przypadkach, kwestionowanie stanowiska organu opiniującego może nastąpić w ramach złożonego wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy od decyzji (art. 127 § 3 i art. 5 § 2 pkt 4 Kpa w związku z art. 3 pkt 10 i art. 9 ust. 1 ustawy o obrocie). W konsekwencji należy stwierdzić, że zaskarżone postanowienie nie mieści się w zakresie właściwości sądu administracyjnego określonej zgodnie z postanowieniem art. 3 § 2 pkt 2 Ppsa a zatem skarga na takie postanowienie podlega odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 Ppsa. O zwrocie uiszczonego wpisu sądowego Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowił w oparciu o art. 232 § 1 pkt 1 Ppsa.