VII U 487/21
Common courts2022-11-17
Case number
VII U 487/21
Judgment date
2022-11-17
Type
SENTENCE
Judges
Monika Rosłan-Karasińska (PRESIDING_JUDGE)
Legal basis
Judgment text
<p>
<strong>
<!-- --> Sygn. akt VII U 487/21</strong>
</p>
<div>
<h2>WYROK</h2>
<h5>W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ</h5>
<p>Dnia 17 listopada 2022 r.</p>
<p>Sąd Okręgowy Warszawa - Praga w Warszawie VII Wydział Pracy <br/>i Ubezpieczeń Społecznych</p>
<p>w składzie:</p>
<p>Przewodniczący: sędzia Monika Rosłan-Karasińska</p>
<p>po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 17 listopada 2022 r. w Warszawie</p>
<p>sprawy <span class="anon-block"> (...) Sp. z o.o.</span> z siedzibą w <span class="anon-block">W.</span> (płatnika składek)</p>
<p>przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych <span class="anon-block">(...)</span> Oddział w <span class="anon-block">W.</span>
</p>
<p>z udziałem zainteresowanej <span class="anon-block">D. B.</span>
</p>
<p>o ustalenie podlegania ubezpieczeniom społecznym</p>
<p>na skutek odwołania <span class="anon-block"> (...) Sp. z o.o.</span> z siedzibą w <span class="anon-block">W.</span>
</p>
<p>od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych <span class="anon-block">(...)</span> Oddział w <span class="anon-block">W.</span>
</p>
<p>z dnia 5 stycznia 2021 r. nr <span class="anon-block"> (...)</span>
</p>
<p>1.
oddala odwołanie;</p>
<p>2.
zasądza od <span class="anon-block"> (...) Sp. z o.o.</span> z siedzibą w <span class="anon-block">W.</span> (płatnika składek) na rzecz organu rentowego Zakładu Ubezpieczeń Społecznych <span class="anon-block">(...)</span> Oddział w <span class="anon-block">W.</span> kwotę 180,00 zł (sto osiemdziesiąt złotych) tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego.</p>
<p>Sygn. akt VII U 487/21</p>
</div>
<div>
<h2>UZASADNIENIE</h2>
<p>
<span class="anon-block"> (...) Sp. z o.o.</span> z siedzibą w <span class="anon-block">W.</span> w dniu 23 lutego 2021 r. złożyła odwołanie od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych <span class="anon-block">(...)</span> Oddział w <span class="anon-block">W.</span> z dnia 5 stycznia 2021 r. nr <span class="anon-block"> (...)</span> i zaskarżyła ją w części, w której organ rentowy stwierdza, że ubezpieczona jako osoba wykonująca pracę na podstawie umowę o pracę u płatnika nie podlega obowiązkowo ubezpieczeniom społecznym od 1 grudnia 2019 r. do 31 grudnia 2019 r. oraz ustala podstawę wymiaru na ubezpieczenie społeczne i ubezpieczenie zdrowotne tj. w zakresie pkt 2, 4 i 5 ww. decyzji.</p>
<p>Płatnik składek wniósł o zmianę zaskarżonej decyzji w części poprzez ustalenie, że ubezpieczona jako osoba wykonująca pracę na podstawie umowę o pracę u płatnika podlega obowiązkowo ubezpieczeniom społecznym i ubezpieczeniu zdrowotnemu od 1 grudnia 2019 r. do 31 grudnia 2019 r., a w konsekwencji podstawa wymiaru składek na obowiązkowe ubezpieczenie emerytalne, rentowe, chorobowe, wypadkowe i zdrowotne za miesiąc styczeń wynosi 325 zł.</p>
<p>W uzasadnieniu płatnik składek podniósł, że ubezpieczona była zatrudniona u płatnika na podstawie umowy o pracę z dnia 2 grudnia 2019 r. na stanowisku młodszego specjalisty ds. kadr i płac. Umowa była zawarta na czas nieokreślony i dotyczyła zatrudnienia w pełnym wymiarze czasu pracy. Przed podjęciem pracy ubezpieczona została przeszkolona z dziedziny bezpieczeństwa i higieny pracy, oraz przedstawiła aktualne orzeczenie lekarskie stwierdzające brak przeciwwskazań do wykonywania pracy na stanowisku asystenta ds. księgowości. Płatnik podkreślił, że prowadzi przeważającą działalność gospodarczą w zakresie sprzedaży detalicznej prowadzonej przez domy sprzedaży wysyłkowej lub Internet (PKD 47.91.Z). Płatnik dokonał zgłoszenia ubezpieczonej do ubezpieczeń społecznych na formularzu ZUS ZUA, który wpłynął do organu w dniu 28 maja 2020 r. Opóźnienie w zgłoszeniu ubezpieczonej spowodowane było błędem programu księgowego. Umowa o pracę została rozwiązana za porozumieniem stron z dniem 31 grudnia 2019 r. na wniosek ubezpieczonej. W tym samym okresie ubezpieczona współpracowała z płatnikiem także na podstawie umowy zlecenia z dnia 2 grudnia 2019 r. W ramach umowy zlecenia ubezpieczona zobowiązała się do osobistego wystawiania rachunków dla osób realizujących zamówienia na rzecz płatnika na podstawie umów zlecenia, a obowiązki te wykonywała poza siedzibą zleceniodawcy. Ubezpieczona w grudniu 2019 r. otrzymała kwotę 300 zł płacy zasadniczej i 25 zł dodatku wyrównawczego, które zostały wypłacone gotówką. Na liście płac znajduje się potwierdzenie odbioru gotówki przez ubezpieczoną, co dodatkowo potwierdza, że środki te zostały wypłacone. Jednym z dowodów świadczenia pracy przez ubezpieczoną na stanowisku młodszego specjalisty ds. kadr i płac jest lista płac, która - zgodnie z wydrukiem z sytemu komputerowego - została przygotowana przez ubezpieczoną. Był to jeden z głównych obowiązków ubezpieczonej <em>
<!-- -->
(odwołanie, k. 4-11 a.s.).</em>
</p>
<p>W odpowiedzi na odwołanie Zakład Ubezpieczeń Społecznych <span class="anon-block">(...)</span> Oddział w <span class="anon-block">W.</span> wniósł o jego oddalenie i zasądzenie od odwołującej spółki na rzecz organu rentowego zwrotu kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.</p>
<p>W uzasadnieniu swojego stanowiska organ rentowy podniósł, że odwołanie nie zasługuje na uwzględnienie. Z dokumentów ubezpieczeniowych wynika, że <span class="anon-block">D. B.</span> została zgłoszona do obowiązkowych ubezpieczeń społecznych i ubezpieczenia zdrowotnego przez płatnika składek <span class="anon-block"> (...) Sp. z o.o.</span> z tytułu zatrudnienia na podstawie umowy o pracę od 1 grudnia 2019 r. do 31 grudnia 2019 r. oraz od 25 maja 2020 r. Zgłoszenie do obowiązkowych ubezpieczeń od 1 grudnia 2019 r. wpłynął do organu rentowego w dniu 28 maja 2020 r., czyli znacznie po obowiązującym terminie. <span class="anon-block">D. B.</span> została także zgłoszona przez ww. płatnika do obowiązkowych ubezpieczeń społecznych z tytułu wykonywania umowy zlecenia od 2 grudnia 2019 r., a dokument zgłoszeniowy również wpłynął znacznie po obowiązującym terminie tj. 11 maja 2020 r. Z przekazanych przez płatnika składek dokumentów wynika, że w dniu 2 grudnia 2019 r. strony podpisały umowę o pracę na czas nieokreślony w wymiarze 1/1 etatu z wynagrodzeniem w wysokości 2.600,00 zł. Jako termin rozpoczęcia pracy została wpisana data 27 grudnia 2019 r. Natomiast z dniem 31 grudnia 2019 r. ww. umowa o pracę została rozwiązania za porozumieniem stron. Do odwołania został załączony wydruk wiadomości e-mail z dnia 27 grudnia 2019 r., z której wynika, ze <span class="anon-block">D. B.</span> miała przesłać zaświadczenie o dochodach oraz wykaz wypłaconych wynagrodzeniach w poszczególnych miesiącach, bark jest jednak potwierdzenia, że wraz z wiadomością zostały przesłane załączniki. Od 2 grudnia 2019 r. <span class="anon-block">D. B.</span> wykonywała czynności na rzecz płatnika w ramach umowy zlecenia, zatem trudno stwierdzić, czy załączona wiadomość dotyczy obowiązków wynikających z umowy o pracę czy umowy zlecenia. Odnośnie listy płac z 31 grudnia 2019 r. organ rentowy podniósł, że brak jest na tej liście daty otrzymania przez ubezpieczoną wynagrodzenia, z kolei data otrzymania wynagrodzenia jest ważna z punktu widzenia określenia daty powstania obowiązku podatkowego. W ocenie organu rentowego w toku postępowania, jak i w złożonym odwołaniu, nie zostało wykazane, że <span class="anon-block">D. B.</span> w spornym okresie świadczyła pracę na rzecz <span class="anon-block"> (...) Sp. z o.o.</span> Organ rentowy podkreślił, że płatnik składek jest beneficjentem pomocy publicznej otrzymanej m.in. z <span class="anon-block">(...)</span>. Jednym, z warunków otrzymania wsparcia z <span class="anon-block">(...)</span> jest posiadanie na dzień 31 grudnia 2019 r. co najmniej 1 pracownika zatrudnionego na podstawie umowy o pracę<em>
<!-- --> (odpowiedź na odwołanie, k. 23- 24 v. a.s.).</em>
</p>
<p>
<strong>
<!-- -->Sąd Okręgowy ustalił następujący stan faktyczny:</strong>
</p>
<p>
<span class="anon-block"> (...) Sp. z o.o.</span> z siedzibą w <span class="anon-block">W.</span> została zarejestrowana w Rejestrze Przedsiębiorców Krajowego Rejestru Sądowego 25 lutego 2014 r. Członkami zarządu spółki są <span class="anon-block">P. P.</span> i <span class="anon-block">K. P.</span>. Spółka zajmuje się produkcją odzieży, wyrobów i handlem detalicznym prowadzonym przez domy sprzedaży wysyłkowej lub Internet <em>
<!-- -->(wydruk z KRS k. 71-78 a.s.).</em>
</p>
<p>W dniu 2 grudnia 2019 r. <span class="anon-block"> (...) Sp. z o.o.</span> z siedzibą w <span class="anon-block">W.</span> zawarła <span class="anon-block">umowę zlecenia nr (...)</span> z <span class="anon-block">D. B.</span>, w której powierzono zleceniodawcy wystawianie comiesięcznych rachunków dla osób realizujących zamówienia na podstawie umów zlecenia, za wynagrodzeniem 100 zł brutto w przypadku gdy na wykonanie tych czynności poświęcane będą 2 godziny robocze, a w przypadku 2-3 godzin za wynagrodzeniem 132,50 zł brutto. Jako datę rozpoczęcia obowiązywania umowy strony określiły 2 grudnia 2019 r. Wynagrodzenie było wypłacane na podstawie rachunków do umowy zlecenia do rąk własnych za miesiąc grudzień 2019 r. w wysokości 75,75 zł, styczeń - maj 2020 r. w wysokości 75,75 zł, przelewem na rachunek bankowy za miesiąc czerwiec 2020 r. w wysokości 100 zł, do rąk własnych za miesiąc sierpień – październik 2020 r. w wysokości 100 zł <em>
<!-- -->(umowa zlecenia z 2 grudnia 2019 r. rachunki do umów zlecenia za okres od grudnia 2019 r. do października 2020 r. – nienumerowane karty a.r.).</em>
</p>
<p>W dniu 2 grudnia 2019 r. <span class="anon-block"> (...) Sp. z o.o.</span> z siedzibą w <span class="anon-block">W.</span> i <span class="anon-block">D. B.</span> zawarli umowę o pracę na czas nieokreślony w wymiarze pełnego etatu za wynagrodzeniem 2.600 zł na stanowisku młodszego specjalisty ds. kadr i płac, jako termin rozpoczęcia pracy strony wskazały datę 27 grudnia 2019 r. Umowa została rozwiązana za porozumieniem stron z dniem 31 grudnia 2019r. Orzeczeniem lekarskim z dnia 7 września 2018 r. <span class="anon-block">D. B.</span> została uznana za zdolną do podjęcia pracy na stanowisku asystenta ds. księgowości. W dniu 27 grudnia 2019 r. <span class="anon-block">D. B.</span> odbyła wstępne szkolenie w dziedzinie BHP. W świadectwie pracy wskazano, że <span class="anon-block">D. B.</span> wykorzystała 2 dni urlopu wypoczynkowego <em>
<!-- -->(umowa o pracę z 2 grudnia 2019 r., świadectwo pracy z 31 grudnia 2019 r., orzeczenie lekarskie z dnia 7 września 2018 r., karta wstępnego szkolenia w dziedzinie BHP, wniosek o rozwiązanie umowy o pracę za porozumieniem stron z 31 grudnia 2019 r. – nienumerowane karty a.r.).</em>
</p>
<p>Wynagrodzenie za miesiąc grudzień 2019 r. <span class="anon-block">D. B.</span> otrzymała w gotówce w dniu 10 stycznia 2020 r. <em>
<!-- -->(oświadczenie <span class="anon-block">D. B.</span> z dnia 14 kwietnia 2021 r., k. 38 a.s.).</em>
</p>
<p>W dniu 25 maja 2020 r. <span class="anon-block"> (...) Sp. z o.o.</span> z siedzibą w <span class="anon-block">W.</span> i <span class="anon-block">D. B.</span> zawarli kolejną umowę o pracę na czas nieokreślony w wymiarze pełnego etatu za wynagrodzeniem 2.600 zł na stanowisku młodszego specjalisty ds. kadr i płac, jako termin rozpoczęcia pracy strony wskazały datę 25 maja 2020 r. Wynagrodzenie było wypłacane przelewem na rachunek bankowy. <span class="anon-block">D. B.</span> była zobowiązana do podpisywania list obecności od 25 maja 2020 r. Do jej obowiązków należało obsługiwanie kadr i płac oraz naliczanie list płac. Pracę ubezpieczonej nadzorował <span class="anon-block">P. P.</span> <em>
<!-- -->(umowa o pracę z 25 maja 2020 r., potwierdzenia przelewów, listy płac za okres od maja 2020 r. do października 2020 r., listy obecności za okres od maja do października 2020 r. - nienumerowane karty a.r.).</em>
</p>
<p>W dniu 28 maja 2020 r. na druku ZUS ZUA <span class="anon-block"> spółka (...) Sp. z o.o.</span> z siedzibą w <span class="anon-block">W.</span> zgłosiła <span class="anon-block">D. B.</span> do obowiązkowych ubezpieczeń społecznych od 1 grudnia 2019 r. <em>
<!-- -->(bezsporne).</em>
</p>
<p>W dniu 30 października 2020 r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych <span class="anon-block">(...)</span> Oddział w <span class="anon-block">W.</span> zawiadomił ubezpieczoną i płatnika składek o wszczęciu postępowania w sprawie ustalenia prawidłowości zgłoszenia <span class="anon-block">D. B.</span> do obowiązkowych ubezpieczeń społecznych i podstaw wymiaru składek na te ubezpieczenia z tytułu wykonywania umowy o pracę u płatnika <span class="anon-block"> (...) Sp. z o.o.</span> z siedzibą w <span class="anon-block">W.</span>. W toku postępowania wyjaśniającego płatnik składek oraz ubezpieczona złożyli wyjaśnienia oraz przedłożyli dokumenty. W wyniku przeprowadzonego postępowania, w dniu 5 stycznia 2021 r. organ rentowy wydał <span class="anon-block">decyzję nr (...)</span>, w której stwierdził, że:</p>
<p>1.
<span class="anon-block">D. B.</span> jako osoba wykonująca pracę na podstawie umowy zlecenia u płatnika składek <span class="anon-block"> (...) Sp. z o.o.</span> z siedzibą w <span class="anon-block">W.</span> podlega obowiązkowo ubezpieczeniom społecznym od 01.12.2019 r. do 31.12.2019 r.</p>
<p>2.
<span class="anon-block">D. B.</span> jako osoba wykonująca pracę na podstawie umowy o pracę u płatnika składek <span class="anon-block"> (...) Sp. z o.o.</span> z siedzibą w <span class="anon-block">W.</span> nie podlega obowiązkowo ubezpieczeniom społecznym od 01.12.2019 r. do 31.12.2019 r.</p>
<p>3.
<span class="anon-block">D. B.</span> jako osoba wykonująca pracę na podstawie umowy o pracę u płatnika składek <span class="anon-block"> (...) Sp. z o.o.</span> z siedzibą w <span class="anon-block">W.</span> podlega obowiązkowo ubezpieczeniom społecznym od 25.05.2020 r.</p>
<p>4.
podstawy wymiaru składek na obowiązkowe ubezpieczenia społeczne <span class="anon-block">D. B.</span> z tytułu zatrudnienia na podstawie umowy o pracę u płatnika składek <span class="anon-block"> (...) Sp. z o.o.</span> wynoszą:</p>
<p>- od 05.2020 r. do 06/2020 r. - po 100,00 zł,</p>
<p>- za 07/2020 r. - 2732,50 zł,</p>
<p>- za 08/2020r. - 132,50 zł,</p>
<p>- od 09/2020 r. do 11/2020 r, - po 2732,50 zł.</p>
<p>5.
podstawy wymiaru składek na ubezpieczenie zdrowotne <span class="anon-block">D. B.</span> z tytułu zatrudnienia na podstawie umowy o pracę u płatnika składek <span class="anon-block"> (...) Sp. z o.o.</span> wynoszą:</p>
<p>- od 05.2020 r. do 06/2020 r. - 86,29 zł,</p>
<p>- za 07/2020 r. - 2357,87 zł,</p>
<p>- za 08/2020 r. - 114,33 zł,</p>
<p>- od 09/2020 r. do 11/2020 r, - po 2357,87 zł.</p>
<p>6. podstawy wymiaru składek na obowiązkowe ubezpieczenia społeczne <span class="anon-block">D. B.</span> z tytułu wykonywania umowy zlecenia u płatnika składek <span class="anon-block"> (...) Sp. z o.o.</span> wynoszą:</p>
<p>- za 12/2019 r. - 0,00 zł,</p>
<p>- od 01/2020 r. do 04/2020 r. -po 100,00 zł.</p>
<p>7. podstawy wymiaru składek na ubezpieczenie zdrowotne <span class="anon-block">D. B.</span> z tytułu zatrudnienia na podstawie umowy zlecenia u płatnika składek <span class="anon-block"> (...) Sp. z o.o.</span> wynoszą:</p>
<p>- za 12/2019 r. - 0,00 zł,</p>
<p>- od 01/2020 r. do 04/2020 r. -po 88,74 zł <em>
<!-- -->(zawiadomienia z 30 października 2020 r., decyzja ZUS z 5 stycznia 2021 r. – nienumerowane karty akt ZUS).</em>
</p>
<p>
<span class="anon-block"> (...) Sp. z o.o.</span> z siedzibą w <span class="anon-block">W.</span> zwracał się do <span class="anon-block"> (...) S. A.</span> z siedzibą w <span class="anon-block">W.</span> o udzielenie subwencji finansowej po raz pierwszy w maju 20202 r. Decyzją z dnia 27 maja 2020 r. <span class="anon-block"> (...) S. A.</span> z siedzibą w <span class="anon-block">W.</span> poinformował, że <span class="anon-block"> (...)</span> dokonał negatywnej weryfikacji spełnienia przez <span class="anon-block"> (...) Sp. z o.o.</span> z siedzibą w <span class="anon-block">W.</span> warunków otrzymania subwencji finansowej i odmówił wypłaty wnioskowanej subwencji finansowej z powodu braku pracowników na koniec 2019 r. <em>
<!-- -->(decyzja odmowna w sprawie subwencji finansowej z 27 maja 2020 r., k. 165 -173, decyzja odmowna w sprawie subwencji finansowej z 28 maja 2020 r., k. 174- 182, decyzja odmowna w sprawie subwencji finansowej z 4 czerwca 2020 r., k. 183 a.s.).</em>
</p>
<p>
<span class="anon-block"> (...) Sp. z o.o.</span> z siedzibą w <span class="anon-block">W.</span> w czerwcu 2020 r. ponownie wystąpiło z wnioskiem o udzielenie subwencji finansowej z <span class="anon-block"> (...)</span>. Spółka decyzją z dnia 8 czerwca 2020 r. otrzymała subwencje finansową w ramach Tarczy Antykryzysowej związanej z <span class="anon-block"> (...)</span>19 z <span class="anon-block">(...)</span> w wysokości 324.000 zł, Subwencja została rozliczona, w dniu 7 lipca 2021 r. została wydana decyzja w sprawie zwolnienia od obowiązku zwrotu subwencji finansowej, w której wskazano, że wartość zwolnienia z obowiązku zwrotu wynosi 243.000 zł, a wartość subwencji finansowej pozostająca do spłaty wynosi 81.000 zł <em>
<!-- -->(pismo <span class="anon-block"> (...)</span> z 5 kwietnia 2022 r., k. 140-141 a.s., umowa o subwencji finansowej z 7 czerwca 2020 r., k. 147 – 164 a.s., decyzja w sprawie subwencji finansowej z 7 czerwca 2020 r., k. 155, decyzja w sprawie zwolnienia z obowiązku zwrotu subwencji finansowej z 7 lipca 2021 r., k. 156 a.s.).</em>
</p>
<p>W dniu 11 czerwca 2021 r. <span class="anon-block"> (...) Sp. z o.o.</span> z siedzibą w <span class="anon-block">W.</span> dokonał zwrotu całośc kwoty otrzymanej w ramach subwencji finansowej z <span class="anon-block"> (...) S.A.</span> <em>
<!-- -->(pismo <span class="anon-block"> (...) S.A.</span> z 27 maja 2022 r., k. 270 a.s.).</em>
</p>
<p>Powyższy stan faktyczny Sąd ustalił na podstawie materiału dowodowego zgromadzonego w aktach sprawy, w tym w aktach rentowych oraz w niewielkim zakresie w oparciu o zeznania świadka <span class="anon-block">H. A.</span> i odwołującego <span class="anon-block">P. P.</span> oraz ubezpieczonej <span class="anon-block">D. B.</span>. Zdaniem Sądu powołane dokumenty, w zakresie w jakim Sąd oparł na nich swoje ustalenia, są wiarygodne i wzajemnie się uzupełniają.</p>
<p>Zeznaniom świadka <span class="anon-block">H. A.</span> Sąd dał wiarę w zakresie jakim twierdziła, że nie jest w stanie rozróżnić czasu umowy zlecenia i czasu umowy o pracę, z tej przyczyny Sąd oparł się na zeznaniach tego świadka jedynie w zakresie jakim potwierdziła wykonywane przez ubezpieczoną czynności na rzecz płatnika składek, które były przez nią niewątpliwie wykonywane w ramach umowy zlecenia. W pozostałym zakresie Sąd nie oparł się na zeznaniach tego świadka z uwagi na okoliczność, że świadek nie rozróżniała okresu kiedy ubezpieczona miała wykonywać czynności na podstawie umowy zlecenia, a kiedy na podstawie umowy o pracę, zaś pozostałe okoliczności na które zeznawała świadek nie miały znaczenia w sprawie.</p>
<p>Zeznania ubezpieczonej <span class="anon-block">D. B.</span> Sąd ocenił co do zasady za wiarygodne w zakresie jakim przedstawiła okoliczności zawarcia umowy o pracę. Sąd nie oparł się na zeznaniach ubezpieczonej w zakresie jakim twierdziła, że w ramach umowy o pracę wykonywała inne obowiązki niż w ramach umowy zlecenia, ponieważ nie zostały na tę okoliczność przedstawione żadne dowody poza twierdzeniami stron w tym zakresie, z kolei pozostałe okoliczności wynikające z umów zawieranych przez spółkę z <span class="anon-block"> (...)</span> oraz te wynikające z wystawionego przez spółkę świadectwa pracy prowadzą do wniosku, że umowa o pracę z dnia 2 grudnia 2019 r. została zawarta dla pozoru, o czym będzie mowa szerzej w rozważaniach prawnych.</p>
<p>Sąd nie dał wiary zeznaniom odwołującego <span class="anon-block">P. P.</span> w zakresie jakim twierdził, że w dacie 27 grudnia 2019 r. zachodziła potrzeba zatrudnienia <span class="anon-block">D. B.</span> na podstawi umowy o pracę, a kilka dni później 31 grudnia 2019 r. z przyczyn ekonomicznych nastąpiło rozwiązanie umowy o pracę, tj. w tym samym okresie w którym <span class="anon-block">D. B.</span> wykonywała już czynności na rzecz płatnika składek na podstawie umowy zlecenia. Sąd nie dał wiary odwołującemu w zakresie jakim twierdził, że ubezpieczona na podstawie umowy o pracę wykonywała takie czynności jak sporządzenie listy płac, zaświadczeń o zarobkach, czy wystawianie świadectw pracy, ponieważ nie zostały na te okoliczność przedstawione żadne dokumenty wystawione w dacie od 27 grudnia 2019 r. do 31 grudnia 2019 r. Ponadto twierdzeniom odwołującego w tym zakresie przeczy również fakt, że w świadectwie pracy <span class="anon-block">D. B.</span> widnieje informacja o wykorzystaniu 2 dni urlopu wypoczynkowego, co prowadzi do wniosku, że ubezpieczona była de facto w pracy jedynie przez jeden dzień obowiązywania umowy o prace, a mimo to na liście obecności za miesiąc grudzień widnieją jej podpisy w dniach 27,30,31 grudnia 2019 r. (dni 28-29 grudnia 2019 r. przypadały na sobotę i niedzielę).</p>
<p>Zeznania stron co do uzasadnienia zawarcia i wykonywania przez ubezpieczoną umowy o pracę z 2 grudnia 2019 r. i okoliczności związanych ze spóźnionym zgłoszeniem ubezpieczonej do obowiązkowych ubezpieczeń społecznych Sąd uznał za niewiarygodne. Strony nie przedstawiły bowiem dowodów potwierdzających wykonywanie przez <span class="anon-block">D. B.</span> powierzonych jej czynności w okresie obowiązywania umowy.</p>
<p>Sąd uznał za wiarygodne dokumenty związane z zawarciem umowy o pracę jedynie w zakresie ich faktycznego wytworzenia na potrzeby uzyskania przez płatnika składek dofinansowania z <span class="anon-block">(...)</span>. Jak bowiem wynika z decyzji <span class="anon-block"> (...)</span> z 27 maja 2020 r. odmówiono <span class="anon-block"> (...) Sp. z o.o.</span> z siedzibą w <span class="anon-block">W.</span> wypłaty wnioskowanej subwencji finansowej z powodu braku pracowników na koniec 2019 r. Następnie spółka ponownie wystąpiła o przyznanie subwencji w czerwcu 2020 r., wówczas wskazała, że zatrudnia pracownika na koniec 2019 r., tym samym spełniła warunki do przyznania wnioskowanej subwencji, ponieważ <span class="anon-block"> (...) S.A.</span> decyzją z dnia 8 czerwca 2020 r. przyznał spółce subwencje finansową. Okoliczność, że subwencja ta została rozliczona oraz zwrócona jest drugorzędna, bowiem kluczowe znaczenie ma fakt, że spółka starała się o jej przyznanie i w związku z tym musiała wykazać, że zatrudnia pracownika na koniec 2019 r., a było to możliwe w wyniku pozornego zatrudnienia ubezpieczonej w grudniu 2019 r.</p>
<p>
<strong>
<!-- -->Sąd Okręgowy zważył, co następuje:</strong>
</p>
<p>
<span class="anon-block"> (...) Sp. z o.o.</span> z siedzibą w <span class="anon-block">W.</span> było niezasadne i podlegało oddaleniu.</p>
<p>Przystępując do oceny prawnej przedmiotu sporu, w pierwszej kolejności wskazać należy, że dokonywana przez organ rentowy kontrola zgłoszeń do ubezpieczenia oraz prawidłowości i rzetelności obliczenia składki oznacza przyznanie Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych kompetencji do badania samego tytułu ubezpieczenia wynikającego z zawarcia umowy o pracę, a zatem badania również ważności takiej umowy<em>
<!-- --> (postanowienia Sądu Apelacyjnego w Krakowie z dnia 10 stycznia 2013 r., III AUa 1039/12 oraz z dnia 25 września 2012 r., III AUa 398/12).</em>
</p>
<p>Spór koncentrował się wokół rozważenia, czy <span class="anon-block">D. B.</span>, jako pracownik u płatnika składek <span class="anon-block"> (...) Sp. z o.o.</span> z siedzibą w <span class="anon-block">W.</span> podlega obowiązkowo ubezpieczeniom społecznym od 1 grudnia 2019 r. do 31 grudnia 2019 r. Organ rentowy wskazywał, że brak jest dowodów potwierdzających faktyczne świadczenie pracy przez ubezpieczoną, a umowa o pracę z 2 grudnia 2019 r. nie była wykonywana.</p>
<p>Zgodnie z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 83;art. 83 § 1)">art. 83 § 1 k.c.</a>, nieważne jest oświadczenie woli złożone drugiej stronie za jej zgodą dla pozoru. Pozorność umowy wyraża się w braku zamiaru wywołania skutków prawnych przy jednoczesnym zamiarze stworzenia okoliczności mających na celu zmylenie osób trzecich. Pozorność w rozumieniu <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 83;art. 83 § 1)">art. 83 § 1 k.c.</a> inaczej można określić jako maskaradę. Strony już na etapie umawiania się wiedzą i godzą się, że nie będą realizować umowy o pracę (praca nie będzie wykonywana albo wprawdzie będzie realizowana, ale faktycznie w ramach innej więzi prawnej), a mimo to deklarują przez zawarcie stosunku pracy i głoszą na zewnątrz, że występują jako pracownik i pracodawca. W przypadku różnic między rodzajem pracy umówionej i realizowanej maskarada tego rodzaju nie występuje. Strony realizując model pracowniczy mogą zmieniać przedmiot postanowień umownych – również co do rodzaju pracy i wynagrodzenia, a zamiany te nie zmieniają oceny, że dochodzi do realizacji zobowiązania według wzorca z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19740240141" title="Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy - Dz. U. z 1974 r. Nr 24, poz. 141 (art. 22;art. 22 § 1)">art. 22 § 1 k.p.</a> <em>
<!-- -->(postanowienie Sądu Najwyższego z 21 stycznia 2021 r., III USK 23/21).</em> Umowa o pracę jest zawarta dla pozoru, a przez to nie stanowi tytułu do podlegania ubezpieczeniom społecznym, jeżeli przy składaniu oświadczeń woli obie strony mają świadomość, że osoba określona w umowie jako pracownik nie będzie świadczyć pracy, a osoba wskazana jako pracodawca nie będzie korzystać z jej pracy. Zakładając, że nie można przyjąć pozorności oświadczeń woli o zawarciu umowy o pracę, gdy pracownik podjął pracę i ją wykonywał, a pracodawca świadczenie to przyjmował wskazuje się na dopuszczalność rozważania, czy w danym przypadku zawarcie umowy zmierzało do obejścia prawa, zwłaszcza jeżeli jedynym celem umowy było umożliwienie pracownikowi skorzystania ze świadczeń z ubezpieczeń społecznych <em>
<!-- -->(postanowienie Sądu Najwyższego z 4 czerwca 2020 r., III UK 437/19).</em>
</p>
<p>W orzecznictwie Sądu Najwyższego podkreśla się, że przy ocenie istnienia tytułu <br/>do ubezpieczenia społecznego nacisk kładzie się na ustalenie faktycznego wykonywania umowy czy działalności <em>
<!-- -->
(zob. wyroki Sądu Najwyższego: z 26 lutego 2013 r., I UK 472/12, z 24 sierpnia 2010 r. I UK 74/10, z 13 listopada 2008 r., II UK 94/08, postanowienie Sądu Najwyższego z 18 października 2011 r., III UK 43/11). </em>Nie wystarczy zatem zawarcie samej umowy, lecz konieczne jest rozpoczęcie jej wykonywania. Umowa taka powinna mieć, przynajmniej w zamiarze, realne znaczenie gospodarcze, w innym bowiem przypadku można by mówić jedynie o relacji grzecznościowej, a nie stosunku prawnym. Sąd podziela stanowisko Sądu Apelacyjnego w Białymstoku, który w uzasadnieniu wyroku z dnia 30 kwietnia 2015r. podkreślił, że „jakkolwiek orzecznictwo Sądu Najwyższego z reguły dotyczy umowy o pracę lub działalności gospodarczej, to powyższe stwierdzenie ma walor ogólniejszy, gdyż obowiązek ubezpieczenia jest co do zasady powiązany z działalnością zapewniającą środki utrzymania. Celem ubezpieczenia jest ochrona przed skutkami zdarzeń losowych powodujących z reguły niezdolność do pracy, czyli ochrona dochodu uzyskiwanego z danego rodzaju działalności” <em>
<!-- -->
(zob. wyrok Sądu Apelacyjnego w Białymstoku z 30 kwietnia 2014 r., III AUa 1630/14).</em>
</p>
<p>Przechodząc do rozważenia, zasadności odwołania od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych <span class="anon-block">(...)</span> Oddział w <span class="anon-block">W.</span> z 5 stycznia 2021 r. nr <span class="anon-block"> (...)</span> dotyczącej <span class="anon-block">D. B.</span> Sąd zważył, że było ono niezasadne, a zawarta pomiędzy ubezpieczoną a <span class="anon-block"> (...) Sp. z o.o.</span> z siedzibą w <span class="anon-block">W.</span> umowa o pracę z 2 grudnia 2019 r. była pozorna.</p>
<p>Analiza akt sprawy w sposób jednoznaczny wykazała, że zawarcie umowy o pracę z <span class="anon-block">D. B.</span> służyć miało jedynie pozyskaniu przez płatnika składek subwencji z <span class="anon-block">(...)</span>. Na taki stan faktyczny sprawy wskazuje kilka niezależnych od siebie okoliczności.</p>
<p>Po pierwsze, z akt sprawy wynika, że płatnik składek zgłosił <span class="anon-block">D. B.</span> do ubezpieczeń społecznych po ustawowym terminie wynoszącym 7 dni, bowiem zgłoszenia dokonano 28 maja 2020 r. Strony umowy o pracę, nie potrafiły logicznie wyjaśnić z jakich powodów nastąpiło formalne zaniedbanie. Odwołujący <span class="anon-block">P. P.</span> wskazał, że wynikało to z jego zaniedbania, ponieważ nie wiedział, że termin na zgłoszenie pracownika do ubezpieczeń wynosi 7 dni. Stanowisko to jest nielogiczne, ponieważ współpracująca ze <span class="anon-block"> spółką (...)</span> zajmowała się sprawami kadrowymi i księgowymi, a także zgłoszeniem ubezpieczonej do ZUS. W ocenie Sądu jest więc mało prawdopodobnym, aby osoba, która ma w swoich obowiązkach dokonywanie zgłoszeń pracowników do ZUS, nie poinformowała <span class="anon-block">P. P.</span> ile wynosi ustawowy termin do dokonania tej czynności. Co więcej motywację w dokonaniu zgłoszenia ubezpieczonej do obowiązkowych ubezpieczeń społecznych potwierdza dokumentacja z <span class="anon-block"> (...) S.A.</span> Z dokumentacji złożonej do akt sprawy przez <span class="anon-block"> (...) S.A.</span>, jasno wynika, że w maju 2020 r. <span class="anon-block"> spółce (...) Sp. z o.o.</span> z siedzibą w <span class="anon-block">W.</span> odmówiono dofinansowania, ponieważ spółka nie zatrudniała żadnego pracownika na koniec 2019 r. Z kolei już w czerwcu 2020 r. przyznano spółce subwencje finansową, co zbiegło się w czasie ze zgłoszeniem w dniu 28 maja 2020 r. <span class="anon-block">D. B.</span> do obowiązkowych ubezpieczeń z tytułu zawartej umowy o pracę datowanej na grudzień 2019 r., a tym samym zostały spełnione warunki wymagane do przyznania subwencji. W ocenie Sądu powyższe potwierdza, że powodem zgłoszenia <span class="anon-block">D. B.</span> do obowiązkowych ubezpieczeń z tak znacznym opóźnieniem było podyktowane wyłącznie chęcią uzyskania dofinansowania w postaci subwencji finansowej z <span class="anon-block"> (...) S.A.</span> Sąd podzielił również stanowisko organu rentowego co do tego, że strony nie udowodniły faktycznego wykonywania przez <span class="anon-block">D. B.</span> spornej umowy o pracę. Zauważyć bowiem należało, że ze złożonych list płac owszem wynika, że zostały sporządzone przez <span class="anon-block">D. B.</span>, nie da się jednak jednoznacznie ustalić, że zostały sporządzone w ramach stosunku pracy, ponieważ praktycznie takie same czynności <span class="anon-block">D. B.</span> wykonywała na rzecz płatnika składek w ramach umowy zlecenia z 2 grudnia 2019 r. W świetle przyznanego przez strony faktu, że z ekonomicznego punktu widzenia nie było zasadne nawiązanie takiej umowy i zdecydowano o jej rozwiązaniu z dniem 31 grudnia 2019 r., a więc po 4 dniach od jej obowiązywania, w sytuacji, gdy strony realizowały zawartą już wcześniej umowę zlecenia, to należało ocenić, że umowa o pracę z 2 grudnia 2019 r. nie miała realnego znaczenia gospodarczego dla spółki. Zdaniem Sądu o pozorności umowy o pracę z 2 grudnia 2019 r. świadczy również okoliczność, że mimo iż na listach obecności widnieją podpisy <span class="anon-block">D. B.</span> od 27 do 31 grudnia 2019 r. to w świadectwie pracy wskazano, że wykorzystała ona w tym okresie 2 dni urlopu wypoczynkowego, zaś strony umowy nie potrafiły wyjaśnić tych rozbieżności. Powyższe okoliczności jednoznacznie wskazują, że dokumenty związane z zatrudnieniem ubezpieczonej na podstawie umowy o pracę, zostały utworzone jedynie na potrzeby niniejszego postepowania. Zdaniem Sądu wątpliwe było również wykonywanie przez ubezpieczoną pracy w powyższym okresie w ramach podporządkowania pracowniczego, ponieważ poza wpisami na liście obecności za grudzień 2019 r., strony nie przedstawiły jakichkolwiek dowodów pozwalających uznać, że praca była wykonywana w czasie i miejscu wskazanym przez płatnika składek.</p>
<p>Strony nie wyjaśniły również z jakiego powodu umowa o pracę miała być realizowana właśnie od daty 27 grudnia 2019 r., co również poddaje w wątpliwość realną potrzebę zatrudnienia pracownika w tym okresie, poza koniecznością zatrudniania pracownika na koniec 2019 r., stanowiącą jeden z warunków otrzymania subwencji finansowej z <span class="anon-block"> (...) S.A.</span>
</p>
<p>Mając na względzie powyższe okoliczności ostatecznie Sąd Okręgowy zważył, iż brak było podstaw do przyjęcia, że strony od 27 grudnia 2019 r. do 31 grudnia 2019 r. realizowały stosunek pracy w rozumieniu <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19740240141" title="Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy - Dz. U. z 1974 r. Nr 24, poz. 141 (art. 22;art. 22 § 1)">art. 22 § 1 k.p.</a> Być może współpraca stron w okresie późniejszym nabrała cech stosunku pracy, niemniej jednak zdaniem Sądu omówione wyżej okoliczności świadczą o pozorowaniu (<a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 83;art. 83 § 1)">art. 83 § 1 k.c.</a>) zatrudnienia odwołującej z datą wcześniejszą, tj. od 27 grudnia 2019 r. do 31 grudnia 2019 r., wyłącznie w celu wykazania odpowiedniego stanu zatrudnienia na 31 grudnia 2019 r. w związku ze złożeniem przez spółkę wniosku o subwencje finansowe z Programu Tarcza Antykryzysowa. Wskazuje na to szereg wymienionych wyżej okoliczności, w szczególności nieważność samej umowy o pracę oraz wątpliwości, co do faktycznej daty jej podpisania, znaczne opóźnienie w zgłoszeniu odwołującej do ubezpieczeń społecznych i złożeniu deklaracji przez płatnika, zbieżne w czasie ze złożeniem wniosku o subwencję finansową.</p>
<p>Mając więc powyższe na uwadze Sąd Okręgowy na mocy <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 477(14);art. 477(14) § 1)">art. 477 <sup>
<!-- -->14</sup> § 1 k.p.c.</a> oddalił odwołanie <span class="anon-block"> (...) Sp. z o.o.</span> z siedzibą w <span class="anon-block">W.</span>, o czym orzekł w punkcie 1 wyroku.</p>
<p>O kosztach zastępstwa procesowego Sąd orzekł w punkcie 2 wyroku na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 98)">art. 98 k.p.c.</a> mając na uwadze zasadę odpowiedzialności za przegranie procesu. Kwotę 180 zł na rzecz organu rentowego Sąd zasądził od <span class="anon-block"> (...) Sp. z o.o.</span> z siedzibą w <span class="anon-block">W.</span> na podstawie § 9 ust. 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (<em>
<!-- -->Dz. U. z 2018 r., poz. 265</em>).</p>
</div>