I C 140/24

Common courts2025-04-23

Case number

I C 140/24

Judgment date

2025-04-23

Type

SENTENCE

Judges

Krzysztof Połomski (PRESIDING_JUDGE)

Judgment text

Sygn. akt: I C 140/24 <div> <h2>WYROK</h2> <h5>W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ</h5> Dnia 23 kwietnia 2025 roku Sąd Rejonowy w Mrągowie I Wydział Cywilny w składzie następującym: <table> <colgroup> <col width="186"/> <col width="525"/> </colgroup> <tr> <td> Przewodniczący: </td> <td> sędzia Krzysztof Połomski </td> </tr> <tr> <td> Protokolant: </td> <td> starszy sekretarz sądowy Milena Urbanowicz-Wójcicka </td> </tr> </table> po rozpoznaniu w dniu 9 kwietnia 2025 roku w Mrągowie na rozprawie sprawy z powództwa A. P. przeciwko M. L. o przywrócenie stanu zgodnego z prawem i zaniechanie naruszeń powództwo oddala. </div> <div> <h2>ZARZĄDZENIE</h2> 1. (...) 2. (...) M., dnia 23 kwietnia 2025r. Sygn. akt I C 140/24 </div> <div> <h2>UZASADNIENIE</h2> Powód A. P. wystąpił przeciwko pozwanemu M. L. z powództwem o przywrócenie stanu zgodnego z prawem poprzez nakazanie pozwanemu usunięcia nielegalnie wybudowanej na nieruchomości gruntowej stanowiącej własność powoda oznaczonej jako działka gruntu numer (...), położonej w miejscowości Z., gmina S., sieci wodociągowej i przyłącza elektrycznego kablowego 0,4kV, a także usunięcia anten telewizyjnych zainstalowanych na ścianie garażu od strony posesji powoda, jak i zakazania dalszych naruszeń prawa własności nieruchomości stanowiącej własność powoda. Nadto wniósł o zasądzenie od pozwanego na jego rzecz kosztów procesu według norm przepisanych. W uzasadnieniu wskazał, że pozwany w 2002 roku bez zgody powoda wybudował na części jego nieruchomości przyłącze wodociągowe oraz podziemne przyłącze kablowe, a także zamontował anteny telewizyjne na ścianie nielegalnie wybudowanego garażu na granicy jego nieruchomości, które zasłaniają widoczność z okien budynku mieszkalnego powoda i szpecą część jego nieruchomości. Podał, że wielokrotnie wzywał pozwanego ustnie oraz na piśmie do usunięcia w/w przyłączy, co nie odniosło jednak zamierzonych rezultatów. Pozwany M. L. w odpowiedzi na pozew wniósł o oddalenie powództwa w całości. W uzasadnieniu wskazał, że prace opisane w pozwie dotyczące przyłączy zostały wykonane na podstawie zgody powoda wyrażonej przez niego ponad 20 lat temu. Co więcej, powód osobiście nadzorował przebieg przeprowadzanych prac na jego nieruchomości i nie wnosił żadnych zastrzeżeń. W ocenie pozwanego powyższe świadczy o tym, że brak jest podstaw do uznania, że pozwany naruszył i dalej narusza prawo własności powoda. Niezrozumiałe jest stanowisko powoda, który nagle po wielu latach żąda usunięcia sieci wodociągowej oraz elektrycznej, na które pozwany poniósł znaczne nakłady finansowe. W zakresie anten podał natomiast, że znajdują się one na budynku gospodarczym pozwanego i – wbrew twierdzeniom powoda – nie zasłaniają mu widoku z budynku mieszkalnego. Są to standardowe anteny telewizyjne, które wiszą niemalże przy każdym domu. Zaznaczył, że od kilku lat wspólnie z rodziną zmaga się z nieustanną agresją ze strony powoda, który bezpodstawnie pomawia pozwanego, zawiadamia Policję oraz inne instytucje, co ma na celu uprzykrzenie mu życia i zmuszenie pozwanego i jego rodziny do opuszczenia nieruchomości, którą zamieszkują od 30 lat. Jednocześnie zaznaczył, że na nieruchomości pozwanego znajduje się instalacja sanitarna należąca do powoda, bowiem A. P. wpiął się do przyłącza teletechnicznego, które przebiega przez nieruchomość pozwanego. Poza tym nieruchomość powoda zasilana jest elektryczną linią napowietrzną przeprowadzoną przez nieruchomość pozwanego. Jednocześnie powód korzysta z sieci wodociągowej przebiegającej przez nieruchomość pozwanego, która zaspokaja potrzeby bytowe pozwanego. Mimo tych niedogodności pozwany i jego rodzina nie zmuszają powoda do odłączenia, czy też usunięcia sieci oraz jej elementów, mając na względzie zasady współżycia społecznego, a także prawo sąsiedzkie. Sąd ustalił, co następuje: Od lat 90-tych XX wieku A. P. i M. L. są sąsiadami. A. P. jest współwłaścicielem nieruchomości stanowiącej działkę gruntu numer (...), położonej w miejscowości Z., gmina S., z którą graniczy nieruchomość stanowiąca działkę gruntu o numerze ewidencyjnym (...), której właścicielem jest m.in. M. L.. (bezsporne, a nadto dowód: mapa sytuacyjna – k. 58, przesłuchanie powoda A. P. – k. 42-42v, przesłuchanie pozwanego M. L. – k. 42v-43) Do 2002 roku A. P. rzadko przebywał na nieruchomości stanowiącej działkę gruntu o numerze ewidencyjnym (...). W latach 1990-2002 sprawował funkcję Burmistrza Miasta B. i w tym też mieście zamieszkiwał. Od 2020 roku do chwili obecnej na nieruchomości stanowiącej działkę numer (...) zamieszkuje natomiast syn powoda – G. P.. A. P. jest zameldowany pod adresem właściwym dla nieruchomości położonej w Z., jednak na co dzień w dalszym ciągu mieszka w B.. (dowód: przesłuchanie powoda A. P. – k. 42-42v, przesłuchanie pozwanego M. L. – k. 42v-43) Około 1999/2000 roku M. L. wybudował na części nieruchomości stanowiącej działkę gruntu o numerze ewidencyjnym (...) przyłącze wodociągowe oraz podziemne przyłącze kablowe. M. L. zamontował też anteny telewizyjne na ścianie budynku gospodarczego położonego na nieruchomości stanowiącej działkę gruntu numer (...), położonej w miejscowości Z., gmina S.. (dowód: dokumentacja fotograficzna – k. 46- 48, przesłuchanie pozwanego M. L. – k. 42v-43) W bliżej nieokreślonym terminie sporządzono pismo zatytułowane (...) podpisane przez osobę identyfikującą się jako (...), przy którym postawiono pieczątkę „Burmistrz inż. A. P.” o treści „Oświadczam, że wyrażam zgodę na wykonanie linii kablowej 0,4kV (...) na mojej działce o nr (...) w miejscowości Z., gmina S., zasilającej budynek mieszkalny M. L. (...)”. (dowód: oświadczenie – k. 101) Od chwili, gdy na nieruchomości stanowiącej działkę gruntu o numerze ewidencyjnym (...) zamieszkał G. P., dotychczas poprawne relacje pomiędzy stronami uległy pogorszeniu. Aktualnie A. P. i M. L. są silnie skonfliktowani, a konflikt ten w dalszym ciągu eskaluje. (dowód: dokumentacja KPP M. – k. 68, zeznania świadka I. P. – k. 102-104, przesłuchanie powoda A. P. – k. 42-42v, przesłuchanie pozwanego M. L. – k. 42v-43) Pismem z dnia 27 grudnia 2023 roku A. P. wezwał M. L. i I. L. do zdemontowania masztów antenowych znajdujących się po stronie stanowiącej jego współwłasność działki gruntu numer (...), położonej w miejscowości Z., gmina S.. Przedmiotowa korespondencja została odebrana przez M. L. w dniu 2 stycznia 2024 roku. (dowód: pismo z dnia 27 grudnia 2023r. wraz z potwierdzeniem odbioru – k. 10 i k. 69) Pismem z dnia 28 grudnia 2023 roku A. P. wezwał M. L. i I. L. do usunięcia wybudowanego przez nich bez zgody właścicieli przyłącza elektrycznego oraz sieci wodociągowej przebiegającej przez stanowiącą jego współwłasność działkę gruntu numer (...), położonej w miejscowości Z., gmina S. – w terminie do dnia 19 stycznia 2024 roku. Przedmiotowa korespondencja została odebrana przez M. L. w dniu 2 stycznia 2024 roku. (dowód: pismo z dnia 28 grudnia 2023r. wraz z potwierdzeniem odbioru – k. 11 i k. 70) Sąd zważył, co następuje: Powództwo było niezasadne i nie zasługiwało na uwzględnienie. Podstawę prawną dochodzonego roszczenia stanowi <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 222;art. 222 § 2)">art. 222 § 2 kc</a>, zgodnie z którym przeciwko osobie, która narusza własność w inny sposób aniżeli pozbawienie właściciela faktycznego władztwa na rzeczą przysługuje właścicielowi roszczenie o przywrócenie stanu zgodnego z prawem i zaniechanie naruszeń. Przedmiotowe roszczenie określa się mianem negatoryjnego, które powstaje wtedy, gdy prawo własności zostało naruszone w inny sposób niż pozbawienie właściciela faktycznego władztwa na rzeczą, w tym poprzez immisje bezpośrednie lub pośrednie (<a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 144)">art. 144 kc</a>). Przywrócenie stanu zgodnego z prawem polega na odwróceniu stanu, jaki powstał na skutek wkroczenia w cudzy przedmiot, natomiast zaniechanie dalszych naruszeń oznacza zaprzestanie bezprawnej ingerencji w sferę cudzego prawa własności ( vide: wyrok Sadu Najwyższego z dnia 8 lipca 2005 roku sygn. akt II CK 678/04, publ. LEX nr 303337). Niemniej jednak o takiej ingerencji nie może być mowy, gdy osoba trzecia – dokonująca naruszeń prawa własności – dysponuje zgodą samego właściciela. Zgoda właściciela na określony sposób korzystania z jego nieruchomości daje bowiem osobie trzeciej skuteczne względem właściciela uprawnienie do takiego korzystania z nieruchomości, a zatem uchyla bezprawność działania i niweczy możliwość realizacji roszczenia zarówno z § 1, jak i <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (§ 2;art. 222)">§ 2 art. 222 kc</a> ( vide: wyrok Sądu Najwyższego z dnia 30 stycznia 2009 roku sygn. akt II CSK 461/08, publ. LEX nr 511038, wyrok Sądu Najwyższego z dnia 8 marca 2018 roku sygn. akt II CSK 299/17, publ. LEX nr (...)). W ocenie Sądu całokształt okoliczności niniejszej sprawy wskazuje, że powód wyraził – jeżeli nie uprzednią, to co najmniej następczą, dorozumianą – zgodę na wykonane przez pozwanego prace związane z wykonaniem przyłącza wodociągowego oraz kablowego przez nieruchomość stanowiącą działkę gruntu numer (...), położoną w miejscowości Z., gmina S.. Nie sposób bowiem przyjąć innego stanowiska w sytuacji, gdy zgromadzony w sprawie materiał dowodowy, w tym zgodne twierdzenia stron jednoznacznie wskazują na to, że do wykonania prac, o których mowa w pozwie a dotyczących przyłączy, doszło już około lat 1999/2000, a jedyny udokumentowany przejaw kwestionowania przez powoda zasadności i legalności przeprowadzenia tych prac pochodzi z dnia 28 grudnia 2023 roku. Zaniechanie jakiejkolwiek reakcji ze strony powoda przez okres ponad 20 lat, a bynajmniej brak wykazania, by takie reakcje w rzeczywistości miały miejsce, stanowi w ocenie Sądu dobitny przejaw tolerowania istniejącego stanu faktycznego. Uwzględniając zatem brak dowodu na sprzeciw powoda co do przeprowadzonych przez pozwanego prac i istnienia infrastruktury wybudowanej przez pozwanego na jego nieruchomości przez kilkadziesiąt uznać należało, że działania pozwanego w zakresie wykonania przyłączy były jawne i znane powodowi oraz przez niego akceptowane. Sąd nie dał przy tym wiary zeznaniom świadka żony powoda I. P., że pozwany miał rzekomo deklarować usunięcie przyłączy. Po pierwsze, okoliczność ta nie znajduje potwierdzenia w pozostałym materiale dowodowym, w szczególności w relacjach samego pozwanego. Po drugie zaś, zeznania te miały charakter wysoce subiektywny, co wynika zarówno z faktu pokrewieństwa z powodem (małżeństwo), jak i obecnego konfliktu pomiędzy rodzinami stron. Ze względu na ten kontekst zeznania żony powoda nie mogły zostać uznane za w pełni wiarygodne. Poza tym wskazać należy, że w ocenie Sądu działania powoda podejmowane po upływie ponad 20 lat od wykonania przyłączy, o których mowa w pozwie, jawią się jako sprzeczne z zasadną lojalności sąsiedzkiej. Z kolei konflikt stron, który eskalował w zasadzie dopiero po zamieszkaniu syna na jego nieruchomości, nie może usprawiedliwiać dalece spóźnionego kwestionowania przez pozwanego stanu rzeczy, który przez dwie dekady był przez niego akceptowany. Na marginesie zauważyć również należy, że wersji zdarzeń przedstawionej przez powoda dodatkowo przeczy także przedłożony przez pozwanego wydruk dokumentu zatytułowanego (...), z którego treści wynika, że osoba identyfikująca się jako powód A. P., obok którego podpisu widnieje pieczątka „Burmistrz inż. A. P.” oświadczyła, że wyraża zgodę na wykonanie linii kablowej na działce gruntu o numerze ewidencyjnym (...), położonej w miejscowości Z., gmina S. celem zasilenia budynku mieszkalnego pozwanego M. L.. Wprawdzie powód zakwestionował ten dokument, w tym autentyczność podpisu widniejącego pod nim wskazując, że nie został on nakreślony przez niego, to jednak nie podjął żadnej inicjatywy dowodowej w zakresie wykazania tej okoliczności na gruncie niniejszego postępowania, co skutkuje przyjęciem, że nie zdołał podważyć skutecznie domniemania autentyczności dokumentu prywatnego. W kontekście powyższego wskazać również należy, że kwestia złożenia przez powoda zawiadomienia Prokuratury Rejonowej w Mrągowie przez powoda o możliwości popełniania przez pozwanego przestępstwa fałszerstwa w/w dokumentu pozostawała bez znaczenia dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy. Sąd nie czynił bowiem z tego dokumentu podstawy oddalenia powództwa, a jedynie odnotował jego istnienie jako jednego z elementów stanu faktycznego. Kluczowe znaczenie dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy stanowił natomiast fakt wieloletniego, bo co najmniej dwudziestoletniego tolerowania przez powoda przebiegającej przez jego nieruchomość infrastruktury wybudowanej przez pozwanego, co świadczy o dorozumianej, a co najmniej następczej zgodzie na wybudowanie i korzystanie przez pozwanego z nieruchomości powoda. Odnosząc się natomiast do żądania powoda dotyczącego usunięcia anten telewizyjnych wskazać należy, że w żaden sposób nie udowodnił on, by urządzenia te znajdowały się na jego części nieruchomości, jak i tego, by stanowiły one ewentualnie immisje ponad przeciętną miarę, o których mowa w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 144)">art. 144 kc.</a> Twierdzenia pozwanego w zakresie zasłaniania widoku z jego budynku mieszkalnego nie zostały przy tym poparte żadnym miarodajnym materiałem dowodowym, który pozwalałby obiektywnie stwierdzić, że doszło do istotnego ograniczenia korzystania z nieruchomości powoda. Mając na uwadze powyższe okoliczności – na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 144)">art. 144 kc</a> w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 222;art. 222 § 2)">art. 222 § 2 kc</a> – powództwo oddalono w całości. /-/ sędzia Krzysztof Połomski </div>