Ppolska.starec← UrzadnikLog in

I Ns 458/23

Common courts2025-05-08
Case number
I Ns 458/23
Judgment date
2025-05-08
Type
DECISION

Judges

Anna Lisowska (PRESIDING_JUDGE)

Legal basis

Summary

zaliczenie darowizn na schedę spadkową

Judgment text

<p>Sygn. akt I Ns 458/23</p> <div> <h2>POSTANOWIENIE</h2> <p> Dnia 8 maja 2025 r.</p> <p>Sąd Rejonowy w Piszu I Wydział Cywilny w składzie:</p> <p>Przewodniczący: sędzia Anna Lisowska</p> <p>Protokolant: starszy sekretarz sądowy Judyta Masłowska</p> <p>po rozpoznaniu w dniu 8 kwietnia 2025 roku na rozprawie</p> <p>sprawy z wniosku <span class="anon-block">J. P. (1)</span> </p> <p>z udziałem <span class="anon-block">C. S.</span>, <span class="anon-block">L. S.</span>, <span class="anon-block">A. S.</span>, <span class="anon-block">Z. S. (1)</span>, <span class="anon-block">M. D.</span>, <span class="anon-block">B. I.</span>, <span class="anon-block">H. S.</span> </p> <p>o dział spadku i podział majątku wspólnego</p> <p>postanawia:</p> <p>I.  Dokonać podziału majątku wspólnego <span class="anon-block">F. S.</span> i <span class="anon-block">Z. S. (2)</span>, w którym przypadające im udziały były równe oraz działu spadku po <span class="anon-block">F. S.</span> i <span class="anon-block">Z. S. (2)</span>, w skład którego wchodzi nieruchomość gruntowa zabudowana składająca się z działek gruntu nr geod. <span class="anon-block">(...)</span> i <span class="anon-block">(...)</span>, położonych w obrębie ewidencyjnym <span class="anon-block">K.</span>, gm. <span class="anon-block">R.</span>, dla której Sąd Rejonowy w Piszu prowadzi <span class="anon-block">księgę wieczystą nr (...)</span> o wartości 262 536 zł (dwieście sześćdziesiąt dwa tysiące pięćset trzydzieści sześć złotych) oraz częściowego działu spadku po <span class="anon-block">S. S.</span> w zakresie udziału przypadającego mu jako spadkobiercy w w/w majątku spadkowym w ten sposób, że nieruchomość tą przyznać w całości na własność <span class="anon-block">J. P. (1)</span>.</p> <p>II.  Zasądzić od wnioskodawczyni <span class="anon-block">J. P. (1)</span> na rzecz uczestniczki <span class="anon-block">M. D.</span> tytułem spłaty kwotę 52 507,20 zł (pięćdziesiąt dwa tysiące pięćset siedem złotych 20/100) płatną w terminie 3 (trzech) miesięcy od daty uprawomocnienia się niniejszego orzeczenia z ustawowymi odsetkami za opóźnienie w przypadku zwłoki w jej płatności.</p> <p>III.  Nakazać ściągnąć od wnioskodawczyni <span class="anon-block">J. P. (1)</span> na rzecz Skarbu Państwa Sądu Rejonowego w Piszu kwotę 1 547,32 zł (jeden tysiąc pięćset czterdzieści siedem złotych 32/100) z tytułu brakującej zaliczki na poczet wynagrodzenia biegłego pokrytej tymczasowo ze środków Skarbu Państwa Sądu Rejonowego w Piszu.</p> <p>IV.  Zasądzić od uczestniczki <span class="anon-block">M. D.</span> na rzecz wnioskodawczyni <span class="anon-block">J. P. (1)</span> kwotę 1 250 zł (jeden tysiąc dwieście pięćdziesiąt złotych) z tytułu połowy opłaty od wniosku.</p> <p>V.  Orzec, iż zainteresowani ponoszą pozostałe koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie.</p> <p>Sygn. akt I Ns 458/23</p> </div> <div> <h2>UZASADNIENIE</h2> <p> <span class="anon-block">J. P. (1)</span> wystąpiła z wnioskiem o dział spadku i podział majątku wskazując jako uczestników postępowania <span class="anon-block">C. S.</span>, <span class="anon-block">L. S.</span>, <span class="anon-block">A. S.</span>, <span class="anon-block">Z. S. (1)</span>, <span class="anon-block">M. D.</span> i <span class="anon-block">B. I.</span>.</p> <p> <span class="anon-block">J. P. (1)</span> wniosła o ustalenie, że wkład masy spadkowej po zmarłych <span class="anon-block">F.</span> i <span class="anon-block">Z. S. (2)</span> wchodzi budynek gospodarczy 29 m2, gospodarstwo rolne 0,5500 ha, budynek <span class="anon-block">mieszkalny (...)</span> m2, nieruchomość o powierzchni gruntu 1330 m2. Jednocześnie wniosła o dokonanie podziału spadku po zmarłych w ten sposób, że przyznać jej na własność przedmiotową nieruchomość, przy uwzględnieniu, że <span class="anon-block">C. S.</span>, <span class="anon-block">Z. S. (1)</span>, <span class="anon-block">B. I.</span> zrzekają się swojej części spadku po rodzicach na rzecz <span class="anon-block">J. P. (1)</span>oraz zasądzenie spłaty na rzecz <span class="anon-block">L. S.</span> w kwocie 5000 złotych, <span class="anon-block">A. S.</span> -2500 złotych oraz <span class="anon-block">M. D.</span> 2500 złotych.</p> <p>W uzasadnieniu wniosku wnioskodawczyni wskazała, że na przedmiotowej nieruchomości mieszka <span class="anon-block">C. S.</span>, który jest osobą niepełnosprawną po amputacji dwóch kończyn dolnych. Od dwóch lata <span class="anon-block">J. P. (1)</span> mieszka razem z nim, opiekuje się z nim i dba o gospodarstwo. Od dwóch lat podatek od nieruchomości opłaca wnioskodawczyni. Pozostali spadkobiercy nie interesują się posiadłością, nie dbają o nią, nie pomagają w opiece nad <span class="anon-block">C. S.</span>.</p> <p>W odpowiedzi na wniosek uczestniczka postępowania <span class="anon-block">M. D.</span> wniosła:</p> <p>- o ustalenie, że w skład majątku wspólnego byłych małżonków <span class="anon-block">F.</span> i <span class="anon-block">Z. S. (2)</span>, według stanu na dzień 3 lipca 2011 roku, wchodzi prawo własności nieruchomości składającej się z działek oznaczonych <span class="anon-block">numerami ewidencyjnymi (...)</span> o łącznej powierzchni 0,1986 ha, zabudowanych budynkiem mieszkalnym i budynkiem gospodarczym, położonej w <span class="anon-block">K.</span>, gmina <span class="anon-block">R.</span>, powiat <span class="anon-block"> (...)</span>, województwo <span class="anon-block"> (...)</span>, dla której Sąd Rejonowy w Piszu, IV Wydział Ksiąg Wieczystych prowadzi <span class="anon-block">księgę wieczystą nr (...)</span> – o wartości 500 000 złotych,</p> <p>- ustalenie, że w skład majątku spadkowego po <span class="anon-block">F. S.</span>, wchodzi udział w wysokości ½ w wyżej opisanym prawie własności nieruchomości gruntowej zabudowanej o wartości 250 000 złotych,</p> <p>- ustalenie, że w skład majątku spadkowego po <span class="anon-block">Z. S. (2)</span>, wchodzi 5/8 w wyżej opisanym prawie własności nieruchomości gruntowej o wartości 312 500 złotych,</p> <p>- dokonanie podziału majątku wspólnego <span class="anon-block">F.</span> i <span class="anon-block">Z. S. (2)</span> oraz jednoczesnego działu spadku po <span class="anon-block">F. S.</span> i <span class="anon-block">Z. S. (2)</span> poprzez przyznanie nieruchomości na własność <span class="anon-block">J. P. (2)</span> i zasądzenie od wnioskodawczyni na rzecz uczestniczki postępowania <span class="anon-block">M. D.</span> kwoty 36 458,33 złotych tytułem spłaty jej udziałów spadkowych, płatnej w terminie miesiąca od uprawomocnienia się postanowienia z ustawowymi odsetkami za opóźnienie na wypadek uchybienia terminowi płatności.</p> <p>Wniosła również o wezwanie do udziału w sprawie <span class="anon-block">H. S.</span> w charakterze uczestniczki postępowania.</p> <p>W uzasadnieniu odpowiedzi na wniosek zakwestionowała wartość nieruchomości określoną przez wnioskodawczynię ma kwotę 77 400 złotych. W ocenie uczestniczki postępowania wartość nieruchomości wynosi 500 000 złotych.</p> <p>W odpowiedzi na wniosek <span class="anon-block">A. S.</span> przychylił się do wniosku. Zakwestionował wycenę nieruchomości w kwocie 77 400 złotych, wskazując, że jest to kwota zaniżona. Wskazał, że we wniosku nie została ujęta <span class="anon-block">H. S.</span>, która również ma swój udział w spadku. Uczestnik postępowania podał, że udział w spadku chce podarować swojej siostrze <span class="anon-block">M. D.</span>.</p> <p>Uczestnik postępowania <span class="anon-block">L. S.</span> w odpowiedzi na wniosek przychylił się do wniosku, kwestionując jednocześnie wartość nieruchomości wskazaną przez wnioskodawczynię. Podał również, że wnioskodawczyni nie zamieszkała w przedmiotowej nieruchomości w związku z opieką nad bratem, gdyż brat utracił nogi w późniejszym terminie.</p> <p>Uczestniczka postępowania <span class="anon-block">H. S.</span> w odpowiedzi na wniosek przychyliła się do wniosku, ale nie zgodziła się z wyceną nieruchomości. Podała, że swój udział w spadku chce podarować swojej córce <span class="anon-block">M. D.</span>.</p> <p>Wnioskodawczyni pismem z 17 września 2024 roku wniosła o dokonanie częściowego działu spadku po <span class="anon-block">S. S.</span> w zakresie udziału nabytego po zmarłym <span class="anon-block">F. S.</span>.</p> <p> <strong> <!-- -->Sąd ustalił, co następuje:</strong> </p> <p>W dniu 21 października 1992 roku w Kancelarii Notarialnej w <span class="anon-block">P.</span> przy <span class="anon-block">ulicy (...)</span> przed notariuszem <span class="anon-block">W. G.</span> <span class="anon-block">F. S.</span> oraz <span class="anon-block">Z. S. (2)</span> darowali swojemu synowi <span class="anon-block">L. S.</span> niezabudowaną działkę gruntu oznaczoną numerem <span class="anon-block">(...)</span> o obszarze 14 arów położoną w <span class="anon-block">K.</span>, gmina <span class="anon-block">R.</span>.</p> <p> <em> <!-- -->(dowód: umowa darowizny k. 106-107)</em> </p> <p>Postanowieniem z 12 czerwca 2023 roku w sprawie sygn. akt I Co 999/22 Referendarz Sądowy w Sądzie Rejonowym w Piszu przysądził prawo własności nieruchomości gruntowej położonej w miejscowości <span class="anon-block">K.</span>, składającej się z działki gruntu o numerze <span class="anon-block">(...)</span>, dla której Sąd Rejonowy w Piszu prowadzi <span class="anon-block">księgę wieczystą (...)</span> na rzecz <span class="anon-block">M. G.</span> za cenę 405 000 złotych, która została w całości złożona przez nabywcę na rachunek depozytowy Ministra Finansów. Jednocześnie stwierdził, że dłużnik <span class="anon-block">L. S.</span> ma obowiązek wydać nieruchomość <span class="anon-block">M. G.</span>.</p> <p> <em> <!-- -->(dowód: postanowienie z 12.06.2023r. sygn. Akt I CO 999/22 k. 141, odpis treści <span class="anon-block">księgi wieczystej (...)</span> k. 143)</em> </p> <p>Postanowieniem z dnia 22 czerwca 2022 roku w sprawie I Ns 92/22 Sąd Rejonowy w Piszu stwierdził, że spadek po <span class="anon-block">F. S.</span> zmarłym 3 lipca 2011 roku w <span class="anon-block">P.</span> na podstawie ustawy nabyli żona <span class="anon-block">Z. S. (2)</span> w 6/24 części, syn <span class="anon-block">S. S.</span> w 3/24 części, córka <span class="anon-block">J. S.</span> 3/24 części, córka <span class="anon-block">Z. S. (1)</span> w 3/24 części, syn <span class="anon-block">C. S.</span> w 3/24 części, córka <span class="anon-block">B. H.</span> w 3/24 części, syn <span class="anon-block">L. S.</span> w 3/24 części. Ponadto stwierdził, że spadek po <span class="anon-block">Z. S. (2)</span> zmarłej w dniu 15 grudnia 2021 roku w <span class="anon-block">K.</span> na podstawie ustawy nabyli córka <span class="anon-block">J. S.</span> w 2/12 części, syn <span class="anon-block">C. S.</span> w 2/12 części, córka <span class="anon-block">Z. S. (1)</span> w 2/12 części, córka <span class="anon-block">B. H.</span> w 2/12 części, syn <span class="anon-block">L. S.</span> w 2/12 części, wnuczka <span class="anon-block">M. D.</span> w 1/12 części, wnuk <span class="anon-block">A. S.</span> w 1/12 części.</p> <p>Spadek po <span class="anon-block">S. S.</span> zmarłym dnia 6 maja 2019 roku w <span class="anon-block">P.</span> na podstawie ustawy nabyli żona <span class="anon-block">H. S.</span> w 1/3 części, córka <span class="anon-block">M. D.</span> w 1/3 części, syn <span class="anon-block">A. S.</span> w 1/3 części.</p> <p> <em> <!-- -->(dowód: odpis postanowienia z 22.06.2022r. sygn. akt I Ns 92/22 k. 7, odpis skrócony aktu zgonu k. 9-10, 14, odpis skrócony aktu urodzenia k. 11-12, 15 odpis skrócony aktu małżeństwa k. 12, 16, 17, akt poświadczenia dziedziczenia k. 48-48v, rejestr spadkowy k. 49)</em> </p> <p> <span class="anon-block">B. I.</span>, <span class="anon-block">Z. S. (1)</span> oraz <span class="anon-block">C. S.</span> przekazali swoje udziały w spadku <span class="anon-block">J. P. (1)</span>. <span class="anon-block">A. S.</span> i <span class="anon-block">H. S.</span> przekazali swoje udziały <span class="anon-block">M. D.</span>.</p> <p> <em> <!-- -->(dowód: oświadczenia k. 4-6, oświadczenie zawarte w odpowiedzi na wniosek k. 51, oświadczenie zawarte w odpowiedzi na wniosek k. 73)</em> </p> <p>W skład majątku wspólnego byłych małżonków <span class="anon-block">F.</span> i <span class="anon-block">Z. S. (2)</span> wchodzi prawo własności nieruchomości składającej się z działek oznaczonych <span class="anon-block">numerami ewidencyjnymi (...)</span>, o łącznej powierzchni 0,1986 ha, zabudowanych budynkiem mieszkalnym i budynkiem gospodarczym, położonej w <span class="anon-block">K.</span>, gmina <span class="anon-block">R.</span>, powiat <span class="anon-block"> (...)</span>, województwo <span class="anon-block"> (...)</span>, dla której Sąd Rejonowy w Piszu, IV Wydział Ksiąg Wieczystych prowadzi <span class="anon-block">księgę wieczystą nr (...)</span>.</p> <p> <em> <!-- -->(dowód: odpis treści księgi wieczystej k. 8)</em> </p> <p>Wartość nieruchomości gruntowej zabudowanej oznaczonej numerami ewidencyjnymi <span class="anon-block">działek (...)</span> w obrębie ewidencyjnym <span class="anon-block">K.</span>, gmina <span class="anon-block">R.</span> wynosi 262 536 złotych.</p> <p> <em> <!-- -->(dowód: opinia biegłego sądowego z zakresu wyceny nieruchomości k. 186-209)</em> </p> <p>Wartość nieruchomości gruntowej niezabudowanej obejmującej działkę o <span class="anon-block">numerze ewidencyjnym (...)</span> w obrębie ewidencyjnym <span class="anon-block"> (...)</span> <span class="anon-block">K.</span> gmina <span class="anon-block">R.</span> wynosi 119 400 złotych.</p> <p> <em> <!-- -->(dowód: opinia biegłego sądowego z zakresu wyceny nieruchomości k. 212-224)</em> </p> <p> <strong> <!-- -->Sad zważył, co następuje:</strong> </p> <p>Zgodnie z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640090059" title="Ustawa z dnia 25 lutego 1964 r. - Kodeks rodzinny i opiekuńczy - Dz. U. z 1964 r. Nr 9, poz. 59 (art. 31;art. 31 § 1)">art. 31 § 1 k.r.o.</a> majątkiem wspólnym małżonków są przedmioty majątkowe nabyte w czasie trwania wspólności ustawowej przez oboje małżonków lub przez jednego z nich. Przepis <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640090059" title="Ustawa z dnia 25 lutego 1964 r. - Kodeks rodzinny i opiekuńczy - Dz. U. z 1964 r. Nr 9, poz. 59 (art. 43;art. 43 § 1)">art. 43 § 1 k.r.o.</a> zawiera domniemanie, iż oboje małżonkowie mają równe udziały w majątku wspólnym.</p> <p>Zgodnie z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640090059" title="Ustawa z dnia 25 lutego 1964 r. - Kodeks rodzinny i opiekuńczy - Dz. U. z 1964 r. Nr 9, poz. 59 (art. 46)"> <span class="underline"> <!-- -->art. 46 k.r.o</span>.</a> od chwili ustania wspólności ustawowej do majątku, który był nią objęty, jak również do podziału tego majątku w sprawach nie unormowanych w <span class="underline"> <!-- --> <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640090059" title="Ustawa z dnia 25 lutego 1964 r. - Kodeks rodzinny i opiekuńczy - Dz. U. z 1964 r. Nr 9, poz. 59 ()">kodeksie rodzinnym i opiekuńczym</a> </span> stosuje się odpowiednio przepisy o wspólności majątku spadkowego i dziale spadku. Podobne odesłanie w kwestiach proceduralnych do przepisów o dziale spadku zawiera przepis <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 567;art. 567 § 3)"> <span class="underline"> <!-- -->art. 567 § 3 k.p.c</span>.</a> </p> <p>Skład i wartość majątku wspólnego oraz spadku ulegającego podziałowi ustala sąd (<a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 684)">art. 684 k.p.c.</a>).</p> <p>Zasadą jest, iż podział majątku wspólnego i dział spadku obejmuje składniki należące do danego majątku w dacie ustania wspólności/otwarcia spadku oraz istniejące w chwili dokonywania podziału.</p> <p>Przepisy regulujące postępowanie o dział spadku (<a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 680;art. 681;art. 682;art. 683;art. 684;art. 685;art. 686;art. 687;art. 688;art. 689)"> <span class="underline"> <!-- -->art. 680-689 k.p.c</span>.</a>), jak i przepisy normujące podział majątku wspólnego (<a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 566;art. 567)">art. 566-567 <span class="underline"> <!-- -->k.p.c</span>.</a>), nie określają wprost sposobów podziału. Odsyłają do uregulowań dotyczących zniesienia współwłasności (<a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 688)"> <span class="underline"> <!-- -->art. 688 k.p.c</span>.</a>).</p> <p>W myśl <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 622;art. 622 § 2)">art. 622 § 2 k.p.c.</a> w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 688)">art. 688 k.p.c.</a>, gdy wszyscy współwłaściciele złożą zgodny wniosek co do sposobu zniesienia współwłasności, sąd wydaje postanowienie odpowiadające treści wniosku, jeżeli projekt podziału nie sprzeciwia się prawu ani zasadom współżycia społecznego, ani też nie narusza w sposób rażący interesu osób uprawnionych.</p> <p>W przypadku braku zgodnego wniosku, a zachodzą warunki do dokonania podziału w naturze, sąd dokonuje tego podziału na części odpowiadające wartością udziałom współwłaścicieli z uwzględnieniem wszelkich okoliczności zgodnie z interesem społeczno-gospodarczym. Różnice wartości wyrównuje się przez dopłaty pieniężne (<a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 623)">art. 623 k.p.c.</a> w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 687)">art. 687 k.p.c.</a> w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 688)">art. 688 k.p.c.</a>).</p> <p>Zgodnie z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 211)">art. 211 k.c.</a> każdy ze współwłaścicieli może żądać, ażeby zniesienie współwłasności nastąpiło przez podział rzeczy wspólnej, chyba że podział byłby sprzeczny z przepisami ustawy lub ze społeczno-gospodarczym przeznaczeniem rzeczy albo że pociągałby za sobą istotną zmianę rzeczy lub znaczne zmniejszenie jej wartości.</p> <p>Rzecz, która nie daje się podzielić, może być przyznana stosownie do okoliczności jednemu ze współwłaścicieli z obowiązkiem spłaty pozostałych albo sprzedana stosownie do przepisów <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 ()">kodeksu postępowania cywilnego</a> (<a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 212;art. 212 § 2)">art. 212 § 2 k.c.</a>).</p> <p>W niniejszej sprawie bezspornie ustalono, że w skład majątku wspólnego spadkodawców wchodziło prawo własności zabudowanej nieruchomości stanowiącej działkę gruntu oznaczoną <span class="anon-block">numerami geodezyjnymi (...)</span>, położonej w <span class="anon-block">K.</span> w gminie <span class="anon-block">R.</span>, dla której Sąd Rejonowy w Piszu prowadzi <span class="anon-block">księgę wieczystą numer (...)</span>, oraz, że prawo własności w całości wyczerpuje majątek spadkowy po <span class="anon-block">F. S.</span> i <span class="anon-block">Z. S. (2)</span>.</p> <p> <span class="anon-block">S. S.</span> zmarł 6 maja 2019 roku. Spadek po nim nabyli w 1/3 części żona <span class="anon-block">H. S.</span>, córka <span class="anon-block">M. D.</span> oraz syn <span class="anon-block">A. S.</span>. Sąd dokonał częściowego działu spadku również po <span class="anon-block">S. S.</span>. Wydanie postanowienia częściowego przewiduje <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 317;art. 317 § 1)">art. 317 § 1 k.p.c.</a> w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 13;art. 13 § 2)">art. 13 § 2 k.p.c.</a> Przypomnieć trzeba, że w postępowaniu procesowym sąd wydaje wyrok częściowy (<a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 317;art. 317 § 1)">art. 317 § 1 k.p.c.</a>), jeżeli część dochodzonego w pozwie żądania lub niektóre z żądań pozwu są dostatecznie wyjaśnione do stanowczego rozstrzygnięcia, a wydanie takiego wyroku uzna sąd za celowe ("może wydać"). Nie jest wyłączone odpowiednie (<a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 13;art. 13 § 2)">art. 13 § 2 k.p.c.</a>) - a więc z uwzględnieniem rodzaju rozpoznawanej sprawy - stosowanie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 317)">art. 317 k.p.c.</a> w postępowaniu nieprocesowym, w szczególności także w postępowaniu o dział spadku (<a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 680)">art. 680 i nast. k.p.c.</a>). Celowe bowiem może być wydanie orzeczenia częściowego tylko co do jednego składnika majątkowego spadku. Wydane w postępowaniu o dział spadku postanowienie częściowe co do określonego składnika majątkowego (także w przypadku działu częściowego - <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 1038;art. 1038 § 1;art. 1038 § 1 zd. 2)">art. 1038 § 1 zdanie drugie k.c.</a>) czyni zadość wymogom <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 317;art. 317 § 1)">art. 317 § 1 k.p.c.</a>, jeżeli stanowi przyznanie danego przedmiotu lub prawa jednemu ze spadkobierców (por. także <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 1044)">art. 1044 k.c.</a>) z obowiązkiem spłaty pozostałych (<a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 212)">art. 212</a> w związku z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 1035)">art. 1035 k.c.</a>), gdy zatem rozstrzyga całościowo co do objętego działem spadku składnika, rozliczając go kompleksowo między wszystkimi spadkobiercami.</p> <p>Przedmiotem postanowienia częściowego - zarówno wtedy, gdy działem spadku objęty jest cały spadek, jak i wtedy, gdy chodzi tylko o jego część (<a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 1038;art. 1038 § 1)">art. 1038 § 1 k.c.</a>) - określony składnik majątkowy lub kilka określonych składników (w przypadku działu częściowego nie wyczerpujących, oczywiście, objętej działem części) i w tym zakresie (danego składnika) obowiązuje zgodnie z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 317;art. 317 § 1)">art. 317 § 1 k.p.c.</a> wymóg rozstrzygnięcia całkowitego ("dostatecznie wyjaśniona do rozstrzygnięcia część żądania lub niektóre z żądań"), rozstrzygnięcie zaś całkowite wymaga – w świetle powołanych przepisów prawa materialnego o dziale spadku - orzeczenia o należnych spłatach lub dopłatach (por. także uchwałę Sądu Najwyższego z dnia 8.VI.1977 r. - OSNCP z 1978 r. z. 2, poz. 24 - w sprawie o zniesienie współwłasności).</p> <p>Wnioskodawczyni i uczestnicy postępowania zgodnie wnieśli o przyznanie przedmiotowej nieruchomości w całości wnioskodawczyni.</p> <p>Z uwagi na powyższe, mając ponadto na uwadze fakt, że przedmiotowa nieruchomość stanowi centrum życiowe wnioskodawczyni, która od dwóch lat stale na niej zamieszkuje, czyni codzienne starania o jej pielęgnację i dba o posadowiony na niej budynek, a także, która wspomaga swojego brata <span class="anon-block">C. S.</span>, który również zamieszkuje na przedmiotowej nieruchomości, Sąd dokonał podziału majątku wspólnego <span class="anon-block">F. S.</span> i <span class="anon-block">Z. S. (2)</span>, w którym przypadające im udziały były równe, oraz działu spadku po <span class="anon-block">F. S.</span> i <span class="anon-block">Z. S. (2)</span> i zniesienia współwłasności przedmiotowej nieruchomości, w ten sposób, że nieruchomość tą przyznał wnioskodawczyni. W ocenie Sądu taki podział nie sprzeciwia się prawu ani zasadom współżycia społecznego, ani też nie narusza w sposób rażący interesu osób uprawnionych.</p> <p>Wartość przedmiotowej nieruchomości – według stanu na dzień otwarcia spadku i według cen aktualnych – wobec braku zgodnego stanowiska zainteresowanych w tym zakresie Sąd ustalił w oparciu opinię powołanego w niniejszej sprawie biegłego sądowego z zakresu szacowania nieruchomości na kwotę 262 536 złotych.</p> <p>Sąd w pełni podzielił opinię biegłego. Jest ona jasna i pełna, wyjaśnia wszystkie istotne okoliczności, uzasadnia przedstawione w niej wnioski i dokonane wyliczenia, a równocześnie jest poparta wiedzą i doświadczeniem zawodowym biegłego. Ponadto nie była ona kwestionowana przez zainteresowanych.</p> <p>Wobec przyznania całej nieruchomości wnioskodawczyni, stosownie do treści <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 212;art. 212 § 2)">art. 212 § 2 k.c.</a> zaszła konieczność zasądzenia spłat na rzecz żądającej tego uczestniczki postępowania – <span class="anon-block">M. D.</span>. Wobec ustalonej przez biegłego wartości nieruchomości (262 536 zł), wartość majątku spadkowego wynosi 262 536 zł. Zważywszy na przypadające uczestnikom <span class="anon-block">M. D.</span> i <span class="anon-block">A. S.</span> udziały w majątku spadkowym (po 1/15 części), spłaty na ich rzecz wyniosły po 17 502,40 złotych. Wobec złożonych oświadczeń <span class="anon-block">H. S.</span> i <span class="anon-block">A. S.</span> o przekazaniu swoich udziałów na rzecz <span class="anon-block">M. D.</span>, Sąd zasądził spłatę od wnioskodawczyni <span class="anon-block">J. P. (1)</span> na rzecz uczestniczki <span class="anon-block">M. D.</span> tytułem spłaty kwotę 52 507,20 (17 502,40 zł x 3 = 52 507,20 zł).</p> <p>Stosownie do treści <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 212;art. 212 § 3)">art. 212 § 3 k.c.</a> zasądzając spłaty Sąd wskazał termin ich uiszczenia i wysokość odsetek należnych w przypadku zwłoki w płatności. Sąd miał na uwadze, że uczestniczka sprzeciwiała się rozłożeniu kwoty zasądzonej tytułem spłaty raty. W ocenie Sądu okres 3 miesięcy od dnia uprawomocnienia się orzeczenia, to czas odpowiedni. Należy zauważyć, że wnioskodawczyni, wnioskując o dział spadku i zniesienie współwłasności poprzez przyznanie jej nieruchomości powinna liczyć się z koniecznością spłaty uczestników postępowania.</p> <p>Zgodnie z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 1039;art. 1039 § 1)">art. 1039 § 1 k.c.</a>, jeżeli w razie dziedziczenia ustawowego dział spadku następuje między zstępnymi albo między zstępnymi i małżonkiem, spadkobiercy ci są wzajemnie zobowiązani do zaliczenia na schedę spadkową otrzymanych od spadkodawcy darowizn oraz zapisów windykacyjnych, chyba że z oświadczenia spadkodawcy lub z okoliczności wynika, że darowizna lub zapis windykacyjny zostały dokonane ze zwolnieniem od obowiązku zaliczenia. Nie podlegają zaliczeniu na schedę spadkową drobne darowizny zwyczajowo w danych stosunkach przyjęte (§ 3).</p> <p>Z ustaleń wynika jednoznacznie, że wartość dokonanej przez spadkodawców darowizny na rzecz <span class="anon-block">L. S.</span> przewyższa wartość jego udziału w nieruchomości, czego konsekwencją jest brak po stronie wnioskodawczyni <span class="anon-block">J. P. (1)</span> obowiązku spłaty na jego rzecz.</p> <p>Nadto, na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20051671398" title="Ustawa z dnia 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych - Dz. U. z 2005 r. Nr 167, poz. 1398 (art. 83;art. 83 ust. 2)">art. 83 ust. 2</a> w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20051671398" title="Ustawa z dnia 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych - Dz. U. z 2005 r. Nr 167, poz. 1398 (art. 113;art. 113 ust. 1)">art. 113 ust. 1 ustawy z dnia 28 lipca 2005r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych</a>, Sąd nakazał pobrać od wnioskodawczyni na rzecz Skarbu Państwa Sądu Rejonowego w Piszu kwotę 1 547,20 zł tytułem zwrotu części wydatków na opinię biegłego, które tymczasowo wyłożone zostały przez Skarb Państwa.</p> <p>Opłata sądowa wyniosła w niniejszej 2 500 zł . Sąd uznał, że opłata powinna winny być pokryta przez wnioskodawczynię oraz uczestniczkę postępowania <span class="anon-block">M. D.</span>, albowiem były one w równym stopniu zainteresowani dokonaniem podziału majątku wspólnego, działu spadku i zniesienia współwłasności (2 500: 2 = 1 500 zł).</p> <p>Natomiast o pozostałych kosztach postępowania związanych z udziałem zainteresowanych w postępowaniu, Sąd rozstrzygnął w myśl <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 520;art. 520 § 1)">art. 520 § 1 k.p.c.</a> </p> </div>