I C 1347/24

Common courts2025-05-23

Case number

I C 1347/24

Judgment date

2025-05-23

Type

SENTENCE

Judges

Asesor Daniel Kwiatkowski (PRESIDING_JUDGE)

Legal basis

840 § 1 pkt 2 kpc i 116 ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych

Summary

stwierdzone prawomocnym postanowieniem komornika sądowego należności z tytułu opłat egzekucyjnych i wydatków poniesionych w ramach egzekucji przedawniają się w terminie 3 lat od uprawomocnienia się postanowienia wydanego na podstawie art. 770 § 2 kpc

Judgment text

<div> <h2>WYROK</h2> <h5>W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ</h5> 17 kwietnia 2025 roku Sąd Rejonowy Gdańsk – Północ w Gdańsku I Wydział Cywilny w składzie następującym: przewodniczący: asesor sądowy Daniel Kwiatkowski protokolant: Małgorzata Stelmach po rozpoznaniu 14 kwietnia 2025 roku w G. na rozprawie sprawy z powództwa T. B. przeciwko Komornikowi Sądowemu przy (...) R. R. o pozbawienie wykonalności tytułu wykonawczego 1. pozbawia wykonalności tytuł wykonawczy w postaci postanowienia Komornika Sądowego przy (...) R. R. z 30 czerwca 2011 roku wydanego w sprawie o sygnaturze akt (...) w zakresie punktu 2 (drugiego) co do kwoty 2.154,35 złotych (dwa tysiące sto pięćdziesiąt cztery złote i trzydzieści pięć groszy); 2. oddala powództwo w pozostałej części; 3. zasądza od pozwanego na rzecz powoda 200,00 złotych (dwieście złotych) tytułem zwrotu kosztów procesu wraz z odsetkami w wysokości odsetek ustawowych za opóźnienie w spełnieniu świadczenia pieniężnego od dnia uprawomocnienia się niniejszego orzeczenia do dnia zapłaty. asesor sądowy Daniel Kwiatkowski 1. Stanowiska procesowe stron. Powód T. B. wniósł pozew przeciwko Komornikowi Sądowemu przy (...) R. R. o pozbawienie wykonalności tytułu wykonawczego w postaci postanowienia tegoż Komornika wydanego w dniu 30 czerwca 2011 r. w sprawie o sygnaturze akt (...) oraz o zasądzenie od pozwanego kosztów procesu wg. norm prawem przepisanych. (vide: k. 3-4). W uzasadnieniu wskazał, iż należności objęte rzeczonym postanowieniem uległy przedawnieniu, bowiem termin przedawnienia wynosi 5 lat. (vide: k. 4-5). Postanowieniem z dnia 24 października 2024 r. Sąd Rejonowy Gdańsk – Północ w Gdańsku udzielił zabezpieczenia powództwa w niniejszej sprawie poprzez zawieszenie postępowania egzekucyjnego prowadzonego przez Komornika Sądowego przy (...) R. R. przeciwko T. B. w zakresie egzekucji prowadzonej na podstawie prawomocnego postanowienia Komornika Sądowego przy (...) R. R. z 30 czerwca 2011 r. w sprawie o sygnaturze akt (...) – do czasu prawomocnego zakończenia postępowania w sprawie o sygnaturze akt (...) prowadzonej przez (...). (vide: k. 9). W odpowiedzi na pozew pozwany reprezentowany przez zawodowego pełnomocnika w osobie adwokata wniósł o oddalenie powództwa oraz o zasądzenie od powoda kosztów procesu według norm prawem przypisanych. (vide: k. 24-25). W uzasadnieniu zaprzeczył twierdzeniom powoda, by w sprawie doszło do przedawnienia opłaty egzekucyjnej ustalonej postanowieniem z dnia 30 czerwca 2011 r. w sprawie o sygn. (...) prowadzonej przez pozwanego. Podniósł, iż brak jest jakichkolwiek regulacji dotyczących przedawnienia należności komorniczych, a brak możliwości ich wyegzekwowania nie może nieść za sobą negatywnych konsekwencji dla systemu egzekucyjnego. Zdaniem pozwanego, w przypadku opłat egzekucyjnych w ogóle nie dochodzi do rozpoczęcia biegu przedawnienia, gdyż trwale od momentu ich stwierdzenia jest prowadzone postępowanie w celu ich wyegzekwowania. (vide: k. 26-27). W piśmie procesowym z dnia 27 stycznia 2025 r. powód podtrzymał swoje stanowisko w spawie. (vide: k. 52-53). W piśmie procesowym z dnia 14 lutego 2025 r. pozwany wniósł o zawiadomienie o toczącym się postępowaniu i wezwanie do udziału w sprawie (...) S.A. oraz Towarzystwa (...) S.A., z którymi związany jest umowami ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej komorników sądowych wraz z dobrowolnym ubezpieczeniem odpowiedzialności cywilnej deliktowej w związku z prowadzeniem Kancelarii (...). (vide: k. 60). Zarządzeniem z 17 lutego 2025 roku ww. podmioty zostały zawiadomione o toczącym się procesie i wezwane do wzięcia w nim udziału. (vide: k. 62 v.). Do zamknięcia rozprawy żaden z zawiadomionych podmiotów nie wziął udziału w sprawie, a dotychczas zajmowane stanowiska procesowe stron pozostały bez zmian. (vide: k. 62). 2. Stan faktyczny. Komornik Sądowy przy (...) R. R. prowadził przeciwko T. B. i L. B. postępowanie egzekucyjne z wniosku (...) Bank (...) S.A. w W. pod sygn. akt (...) Postanowieniem z dnia 30 czerwca 2011 r. wydanym w tejże sprawie Komornik Sądowy na wniosek wierzyciela, umorzył postępowanie egzekucyjne oraz ustalił koszty egzekucyjne w wysokości 2.154,35 zł, na które złożyła się opłata stosunkowa w wysokości 2.111,10 złotych oraz koszty doręczenia korespondencji w wysokości 43,25 złotych. Postanowienie uprawomocniło się w dniu 28 lipca 2011 r.  (fakt bezsporny, a nadto: kserokopia postanowienia z dnia 30 czerwca 2011 r. wydanego w sprawie (...) – k. 32 – 33, 74 - 75). W dniu 4 października 2024 r. Komornik Sądowy przy (...) R. R. wszczął egzekucję w celu ściągnięcia kosztów egzekucyjnych i zawiadomił T. B. o zajęciu wynagrodzenia za pracę oraz dokonał zajęcia tegoż wynagrodzenia w wysokości 2.145,35 zł tytułem opłaty egzekucyjnej. Komornik zawiadomił również powoda o zajęciu wierzytelności pieniężnej z tytułu zwrotu lub nadpłaty podatku.  (fakt bezsporny, a nadto: kserokopia zawiadomienia o zajęciu wynagrodzenia za pracę z dnia 4 października 2024 r. wydanego w sprawie (...)– k. 34 – 45, kserokopia zawiadomienia o zajęciu wierzytelności pieniężnej z tytułu zwrotu lub nadpłaty podatku – k. 82). Zawiadomienie o zajęciu wynagrodzenia zostało doręczone powodowi w dniu 15 października 2024 roku.  (fakt bezsporny, a nadto: wydruk komputerowy w postaci elektronicznego potwierdzenia odbioru – k. 79). 20 października 2024 roku powód wniósł skargę na czynność komornika, wskazując iż doszło do przedawnienia opłaty egzekucyjnej. Postanowieniem z dnia 7 listopada 2024 r. wydanym w sprawie o sygnaturze akt (...) Sąd Rejonowy (...) oddalił skargę powoda.   (fakt bezsporny, a nadto: kserokopia skargi na czynności komornika – k. 36 – 40, postanowienie Sądu Rejonowego (...) wydane w sprawie o sygnaturze akt (...) – k. 43). 3. Ocena dowodów. Powyższy stan faktyczny Sąd w całości ustalił na podstawie dowodów w postaci kserokopii przedłożonych przez powoda i pozwanego do akt sprawy oraz na podstawie dokumentów znajdujących się w aktach sprawy o sygn. (...) prowadzonej przez Komornika Sądowego przy (...) R. R.. Na rozprawie w dniu zarządzono wykonanie kserokopii dokumentów znajdujących się w aktach sprawy o sygnaturze (...) na kartach 19 i 19 v., 33 – 51 oraz 59. Sąd ma świadomość tego, że powód nie uzupełnił braku formalnego wniosku dowodowego, do czego był zobowiązany na mocy zarządzenia z 06 lutego 2025 roku (vide: k. 55). Niemniej, nie umknęło uwadze Sądu, że powód nie był reprezentowany w sprawie przez zawodowego pełnomocnika, stąd też z uwagi na postulat szybkości postępowania do wniosków formułowanych przez powoda należało podejść z mniejszym formalizmem. Zgodnie natomiast z przepisem art. <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 243(2))">Art. 243 2 kpc</a> – dokumenty znajdujące się w aktach sprawy lub do nich dołączone stanowią dowody bez wydawania odrębnego postanowienia. Oceniając zebrany w niniejszej sprawie materiał dowodowy Sąd nie dopatrzył się żadnych podstaw do kwestionowania prawdziwości i wiarygodności dokumentów powołanych w ustaleniach stanu faktycznego. Podkreślić bowiem należy, iż dokumenty w postaci postanowienia Komornika w przedmiocie umorzenia postępowania egzekucyjnego oraz ustalenia kosztów egzekucji, a także pozostałe pisma sporządzone przez Komornika mają charakter dokumentów urzędowych w rozumieniu <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 244)">art. 244 kpc</a>, a zatem korzystają z domniemania autentyczności i zgodności z prawdą wyrażonych w nim oświadczeń, których żadna ze stron nie kwestionowała w trybie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 252)">art. 252 kpc</a>. 4. Ocena prawna powództwa. Stan faktyczny w sprawie pozostawał w zasadzie bezsporny. Spór w głównej mierze koncentrował się wokół oceny prawnej kwestii przedawnienia należności z tytułu kosztów związanych z egzekucją, w tym zwłaszcza opłaty egzekucyjnej. Zgodnie z przepisem <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 840(2))">art. 840 2 kpc</a>, jeżeli egzekucja prowadzona jest na podstawie tytułu egzekucyjnego lub innego dokumentu, któremu nie nadaje się klauzuli wykonalności, do ochrony praw dłużnika stosuje się odpowiednio przepisy <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 840;art. 843)">art. 840 i art. 843 kpc</a>. Skoro egzekucja kosztów egzekucyjnych w wysokości 2.154,35 złotych prowadzona była na podstawie postanowienia komornika sądowego z 30 czerwca 2011 roku, któremu nie nadaje się klauzuli wykonalności, to odpowiednie zastosowanie w sprawie znalazł przepis <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 840;art. 840 § 1;art. 840 § 1 pkt. 2)">art. 840 § 1 pkt 2 kpc</a>. W myśl ww. przepisu, dłużnik może w drodze powództwa żądać pozbawienia tytułu wykonawczego wykonalności w całości lub części albo ograniczenia, jeżeli po powstaniu tytułu egzekucyjnego nastąpiło zdarzenie, wskutek którego zobowiązanie wygasło albo nie może być egzekwowane; gdy tytułem jest orzeczenie sądowe, dłużnik może oprzeć powództwo także na zdarzeniach, które nastąpiły po zamknięciu rozprawy, na zarzucie spełnienia świadczenia, jeżeli zgłoszenie tego zarzutu w sprawie było z mocy ustawy niedopuszczalne, a także na zarzucie potrącenia. Jak wskazuje się w orzecznictwie podstawą pozbawienia wykonalności tytułu wykonawczego obejmującego orzeczenie sądowe nie mogą być takie okoliczności faktyczne, które zostały pominięte w postępowaniu rozpoznawczym jako spóźnione, albo nie zostały w ogóle zgłoszone. Podstawę do uwzględnienia powództwa opozycyjnego z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 840;art. 840 § 1;art. 840 § 1 pkt. 2)">art. 840 § 1 pkt 2 kpc</a> mogą dawać tylko takie zdarzenia, które nastąpiły po powstaniu tytułu egzekucyjnego albo po zamknięciu rozprawy, po której wydano tytuł egzekucyjny i jednocześnie na skutek których zobowiązanie objęte tytułem wygasło. Są to wszelkie zdarzenia wywołujące taki skutek na gruncie prawa cywilnego materialnego (np. spełnienie świadczenia, potrącenie, odnowienie, przyjęcie innego świadczenia przez wierzyciela w zamian za objęte tytułem, niemożność świadczenia, zwolnienie z długu). Ponadto są to także wszelkie zdarzenia wywołujące na gruncie prawa cywilnego taki skutek, że zobowiązanie objęte tytułem nie może być egzekwowane, np. przedawnienie, odroczenie terminu spełnienia świadczenia, rozłożenie świadczenia na raty (vide: wyrok Sądu Apelacyjnego w Gdańsku z dnia 5 kwietnia 2019 roku w sprawie o sygnaturze akt I ACa 379/18). W niniejszej sprawie powód oparł swoje powództwo na przedawnieniu roszczenia objętego tytułem wykonawczym. Przypomnienia w tym miejscu wymaga, iż zgodnie z przepisem <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 770(1))">art. 770 1 kpc</a> prawomocne postanowienie komornika przyznające zwrot kosztów postępowania egzekucyjnego podlega wykonaniu bez zaopatrywania go w klauzulę wykonalności. Nie ulega zatem wątpliwości, iż postanowienie Komornika Sądowego z dnia 30 czerwca 2011 r., będące przedmiotem niniejszego postępowania, stanowi tytuł egzekucyjny, a zatem może być przedmiotem powództwa przeciwegzekucyjnego z przepisu <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 840)">art. 840 kpc</a>. Między stronami nie było sporu co do tego, że Komornik Sądowy przy (...) R. R. prowadził postępowanie egzekucyjne przeciwko T. B. oraz to, że postępowanie to zostało umorzone, a powód został obciążony kosztami tegoż postępowania. Spór sprowadzał się do oceny, czy w sprawie doszło do przedawnienia należności objętych tym tytułem egzekucyjnym, a w konsekwencji, czy powództwo w niniejszej sprawie jest zasadne. Wskazać w tym miejscu należy, iż przedawnienie, jako jedna z instytucji dotyczących zagadnień dawności, jest od dziesięcioleci znane prawu prywatnemu, w którym uważane jest za instrument eliminowania sytuacji umożliwiających istnienie trwałych i nierozwiązywalnych stosunków prawnych między podmiotami, których interesy są sprzeczne oraz uzgadniania stanu faktycznego ze stanem prawnym. Zgodnie z przepisem <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 117)">art. 117 kc</a>, przedawnieniu podlegają roszczenia majątkowe, a jego skutkiem jest to, że z upływem przewidzianego terminu osoba zobowiązana może uchylić się od spełnienia obowiązku, który odpowiada treści przedawnionego roszczenia. Instytucja przedawnienia nie została unormowana jednolicie, gdyż w ramach jej konstrukcji konieczne jest zrównoważenie różnych, zazwyczaj sprzecznych interesów uczestników obrotu cywilnego. Ani obecnie obowiązująca ustawa z 28 lutego 2018 r. o kosztach komorniczych (Dz. U. z 2024 r. poz. 377), ani uchylona <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19971330882" title="Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. o komornikach sądowych i egzekucji - Dz. U. z 1997 r. Nr 133, poz. 882 ()">ustawa o komornikach sądowych i egzekucji</a> w brzmieniu obowiązującym w chwili wydania postanowienia w przedmiocie ustalenia kosztów egzekucyjnych nie zawierają przepisu normującego przedawnienie należności komornika ustalonych na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 770;art. 770 § 2)">art. 770 § 2 kpc</a>. Słusznie wskazał Sąd Najwyższy w uchwale z dnia 11 września 2020 roku wydanej w sprawie o sygnaturze akt III CZP 84/19, że uprawnienie komornika do pobrania opłat egzekucyjnych nie jest roszczeniem cywilnoprawnym w rozumieniu <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 117;art. 117 § 1)">art. 117 § 1 kc</a>, a zatem nie mają do niego zastosowania przepisy <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 ()">kodeksu cywilnego</a> o przedawnieniu roszczeń. Niemniej, opłaty egzekucyjne pobierane przez komorników na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19971330882" title="Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. o komornikach sądowych i egzekucji - Dz. U. z 1997 r. Nr 133, poz. 882 ()">ustawy o komornikach sądowych i egzekucji</a> (aktualnie ustawa o kosztach komorniczych) uznane zostały przez orzecznictwo za jedną z kategorii opłat sądowych, a zatem z odwołaniem się do przepisu art. 116 ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych, powinna być też oznaczona długość terminu, w którym przedawnia się zarówno uprawnienie do ich wyegzekwowania, jak i możliwość żądania zwrotu nadpłaconej opłaty przez stronę. Powiązanie w art. 116 cytowanej wyżej ustawy, początku biegu terminu przedawnienia należności z tytułu opłat egzekucyjnych z prawomocnym ustaleniem kosztów postępowania (co w postępowaniu egzekucyjnym prowadzonym przez komornika oznacza rozpoczęcie biegu terminu przedawnienia od uprawomocnienia się postanowienia komornika wydanego na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 770;art. 770 § 2)">art. 770 § 2 kpc</a>), pozwala też na jednoznacznie i uwzględniające specyfikę orzecznictwa w sprawach egzekucyjnych określenie momentu, w którym dochodzi do przedawnienia uprawnienia do wyegzekwowania tych należności. Jak stanowił przepis art. 116 ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych w brzmieniu obowiązującym w dniu uprawomocnienia się postanowienia, roszczenie Skarbu Państwa o uiszczenie kosztów sądowych przedawnia się z upływem trzech lat, licząc od dnia, w którym nastąpiło prawomocne zakończenie sprawy. Nie ulega zatem wątpliwości, mając na względzie przytoczone wyżej stanowisko Sądu Najwyższego, które Sąd orzekający w niniejszym składzie podziela, że opłaty egzekucyjne przedawniają się w terminie trzyletnim. Zgodnie z treścią przepisu <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 123;art. 123 pkt. 1;art. 123 pkt. 2)">art. 123 pkt 1 i 2 kc</a>, bieg przedawnienia przerywa się przez każdą czynność przed sądem lub innym organem powołanym do rozpoznawania spraw lub egzekwowania roszczeń danego rodzaju albo przed sądem polubownym, przedsięwziętą bezpośrednio w celu dochodzenia lub ustalenia albo zaspokojenia lub zabezpieczenia roszczenia oraz przez uznanie roszczenia przez osobę, przeciwko której roszczenie przysługuje. Powyższe oznacza w konsekwencji, że początek biegu terminu przedawnienia należności z tytułu opłat egzekucyjnych związany jest z prawomocnym ustaleniem kosztów postępowania, co w postępowaniu egzekucyjnym prowadzonym przez komornika oznacza rozpoczęcie biegu terminu przedawnienia od uprawomocnienia się postanowienia komornika wydanego na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 770;art. 770 § 2)">art. 770 § 2 kpc</a>. Przenosząc powyższe na grunt rozpoznawanej sprawy stwierdzić należy, iż należność objęta tytułem egzekucyjnym uległa przedawnieniu. Zauważyć należy, iż postanowienie z dnia 30 czerwca 2011 roku uprawomocniło się w dniu 28 lipca 2011 roku, zaś pierwszą czynnością podjętą przez pozwanego, która przerwałaby bieg trzyletniego terminu przedawnienia było dopiero wszczęcie egzekucji polegające na zajęciu wynagrodzenia za pracę, które miało miejsce 4 października 2024 roku (<a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 805;art. 805 § 1)">art. 805 § 1 kpc</a>), a zatem po upływie ponad 13 lat od momentu uprawomocnienia się postanowienia, w którym na powoda nałożono obowiązek uiszczenia kosztów egzekucyjnych. Wcześniej, pomimo prawomocności postanowienia z dnia 30 czerwca 2011 roku, pozwany z niewiadomych przyczyn nie podejmował żadnych czynności zmierzających do wyegzekwowania należności ujętych w tym orzeczeniu. Nie wzywał także powoda do ich uregulowania, tak jak zrobił to pismem z 04 października 2024 roku (vide: k. 85). Sąd zwrócił jednocześnie uwagę na istniejące podobieństwo między opłatami egzekucyjnymi i opłatami sądowymi, o przedawnieniu których w trzyletnim terminie stanowi przepis art. 116 ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych. W pewnych sytuacjach bowiem sąd powszechny ma status organu egzekucyjnego, a do opłat sądowych należnych od jego czynności (art. 70 pkt 1-3 i art. 73 ustawy o kosztach sądowych) znajduje zastosowanie przepis art. 116 ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych. Zdaniem Sądu nie ma racjonalnych argumentów za przyjęciem, że należności pobierane przez sąd jako organ egzekucyjny podlegają przedawnieniu, a należności komornika przedawnieniu nie podlegają. Skoro opłaty za czynności egzekucyjne komornika są pobierane w postępowaniu cywilnym, to – zdaniem Sądu – właściwe jest oznaczenie terminu ich przedawnienia przy zastosowaniu w drodze analogii art. 116 ww. ustawy. Sąd dostrzegł także, że analogii takiej można poszukiwać również w przepisie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19971370926" title="Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa - Dz. U. z 1997 r. Nr 137, poz. 926 (art. 70;art. 70 § 1)">art. 70 § 1 ustawy z 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa</a> (Dz. U. z 2025 r. poz. 111). Istnieją wprawdzie daleko idące różnice w uregulowaniu egzekucji sądowej i administracyjnej, ale w świetle obowiązującego obecnie art. 149 ust. 1 ustawy z 22 marca 2018 r. o komornikach sądowych (Dz. U. z 2024 r. poz. 1458) opłata egzekucyjna stanowi niepodatkową należność budżetową o charakterze publicznoprawnym, a środki uzyskane z opłat egzekucyjnych, po potrąceniu wynagrodzenia prowizyjnego komornika, stanowią dochód budżetu państwa i podlegają przekazaniu na rachunek właściwego urzędu skarbowego. Na gruncie dawnej <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19971330882" title="Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. o komornikach sądowych i egzekucji - Dz. U. z 1997 r. Nr 133, poz. 882 ()">ustawy o komornikach sądowych i egzekucji</a> opłaty egzekucyjne stanowiły wprawdzie przychód komornika, ale miał on status funkcjonariusza publicznego będącego organem egzekucyjnym, a zatem realizującym zadania państwa na bazie środków uzyskanych z opłat egzekucyjnych. Ta okoliczność może oznaczać, że i w tym okresie opłaty egzekucyjne stanowiły niepodatkową należność budżetową o charakterze publicznoprawnym, a uprawnienie do jej zaspokojenia przedawniało się w terminie oznaczonym w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19971370926" title="Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa - Dz. U. z 1997 r. Nr 137, poz. 926 ()">ordynacji podatkowej</a>. Nawet jednak jeżeliby przyjąć, że koszty egzekucyjne przedawniają się z upływem 5 letniego terminu od dnia uprawomocnienia się postanowienia, to i tak termin ten upłynął zanim pozwany podjął pierwszą czynność w ramach egzekucji tychże kosztów, to jest najpóźniej z końcem 29 lipca 2016 roku. Tylko na marginesie należy podkreślić, że nie sposób zgodzić się z argumentacją pozwanego sprowadzającą się do tego, że przez to, iż komornik prowadzi egzekucję kosztów w ramach tego samego postępowania i nie wydaje postanowienia o jego umorzeniu, a ukończenie tego postępowania następuje jedynie przez faktyczne uregulowanie tych opłat, to w przypadku opłat egzekucyjnych nie dochodzi w ogóle do rozpoczęcia biegu przedawnienia, gdyż trwale od momentu ich stwierdzenia jest prowadzone postępowanie w celu ich wyegzekwowania. W ocenie Sądu powyższa praktyka ukształtowana jest przez komorników sądowych właśnie po to, aby pozornie nie dochodziło do przedawnienia należności z tytułu należności egzekucyjnych, bowiem oczywistym jest, że skoro egzekucja trwa, to pozornie nigdy nie dojdzie do przedawnienia należności. Nie sposób jednak zaakceptować sytuacji, w której przez wiele lat od umorzenia egzekucji, organ egzekucyjny nie podejmuje żadnych czynności w celu wyegzekwowania należności z tytułu opłat egzekucyjnych. Takie działanie zdaniem Sądu stawia dłużnika w sytuacji, w której nigdy nie mógłby skutecznie zwalczyć takiego tytułu egzekucyjnego, poza sytuacją, w której faktycznie doszłoby do zapłaty należności. Prawidłowa praktyka zdaniem Sądu powinna sprowadzać się do tego, że egzekucja należności z tytułu opłat egzekucyjnych powinna być prowadzona pod nową sygnaturą sprawy, a w takiej sytuacji argumentacja pozwanego pozbawiona byłaby sensu. Co zaś tyczy się poglądów doktryny przytoczonych przez pozwanego w piśmie procesowym z 16 grudnia 2024 roku (vide: k. 27) należy mieć na uwadze, że rzeczywiście kwestia przedawnienia należności egzekucyjnych jest w doktrynie sporna. Niemniej, Sąd orzekający w niniejszym składzie – nie powielając już wyżej przywołanej argumentacji – w pełni podziela stanowisko Sądu Najwyższego wyrażone w uchwale III CZP 14/19. Zdaniem Sądu przyjęcie odmiennego poglądu prowadziłoby w znacznym stopniu do naruszenia zasad współżycia społecznego i stawiałoby dłużnika w znacznie gorszej sytuacji niżeli chociażby stronę procesu, od której egzekwuje się koszty sądowe w ramach postępowania cywilnego. Takie różnicowanie pozycji dłużników w zależności od rodzaju postępowania jest pozbawione argumentacji. Powyższe argumenty doprowadziły Sąd do konkluzji, że należności egzekucyjne, na które złożyła się opłata stosunkowa ustalona przez komornika na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19971330882" title="Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. o komornikach sądowych i egzekucji - Dz. U. z 1997 r. Nr 133, poz. 882 (art. 49;art. 49 ust. 2)">art. 49 ust. 2 ustawy o komornikach sądowych i egzekucji</a> w wysokości 2.111,10 złotych oraz kwota 43,25 złotych tytułem poniesionych wydatków (art. 39 ust. 2 pkt 8 ww. ustawy) uległy przedawnieniu najpóźniej z dniem 29 lipca 2014 roku (3 lata liczone od 28 lipca 2011 roku, jako dnia uprawomocnienia się postanowienia z 30 czerwca 2011 roku). Nie ma przy tym żadnych podstaw ku temu, aby uznać, że koniec terminu przedawnienia przypada na ostatni dzień roku kalendarzowego. Nie ulega bowiem wątpliwości, że z przepisu art. 116 ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych jest unormowaniem szczególnym w stosunku do <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 117;art. 118;art. 119;art. 120;art. 121;art. 122;art. 123;art. 124;art. 125)">art. 117–125 kc.</a> Jest to następstwo charakteru prawnego roszczenia komornika o uiszczenie kosztów egzekucyjnych, które ma charakter publicznoprawny. Nie wynika ono ze stosunku cywilnoprawnego łączącego komornika z dłużnikiem. Dlatego do przedawnienia roszczeń komornika o uiszczenie kosztów egzekucyjnych w ocenie Sądu nie stosuje się przepisów <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 ()">kodeksu cywilnego</a> o przedawnieniu. Mając na względzie powyższe, Sąd uwzględnił powództwo, o czym orzekł w punkcie 1 wyroku. Jednocześnie podkreślenia wymaga, że powód w pozwie z 20 października 2024 roku dochodził pozbawienia wykonalności tytułu wykonawczego w postaci postanowienia Komornika Sądowego przy (...) R. R. w sprawie o sygnaturze (...) z 30 czerwca 2011 roku, co zdaje się sugerować, że powództwem przeciwegzekucyjnym była objęta całość postanowienia. Sentencja ww. postanowienia składała się natomiast z dwóch punktów. W punkcie pierwszym orzeczono o umorzeniu postępowania, co z oczywistych względów nie stanowi tytułu wykonawczego, a w punkcie drugim – Komornik przyznał koszty zastępstwa adwokackiego w postępowaniu egzekucyjnym na kwotę 600,00 złotych oraz ustalił koszty postępowania egzekucyjnego w sprawie w wysokości 2.154,35 złotych. W konsekwencji powyższego Sąd doprecyzował w pkt 1. wyroku, że pozbawia wykonalności tytuł wykonawczy w postaci postanowienia Komornika Sądowego przy (...) R. R. w sprawie o sygnaturze (...) z 30 czerwca 2011 roku w zakresie punktu 2. co do kwoty 2.154,35 złotych. W pozostałej zaś części powództwo podlegało oddaleniu, jako bezzasadne (<a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 840 § 1 pkt. 2)">pkt 2</a>. wyroku). Postanowienie co do umorzenia postępowania egzekucyjnego nie mogło być przedmiotem powództwa przeciwegzekucyjnego z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 840;art. 840 § 1;art. 840 § 1 pkt. 2)">art. 840 § 1 pkt 2 kpc</a> się z uwagi na fakt, że nie ma charakteru tytułu wykonawczego. Co zaś tyczy się ustalonych kosztów tytułem zastępstwa adwokackiego w postępowaniu egzekucyjnym – komornik nie posiadał w tym zakresie legitymacji procesowej biernej, bowiem koszty te zostały przyznane na rzecz wierzyciela. 5. Koszty procesu. O kosztach procesu Sąd orzekł w pkt 3. wyroku na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 98)">art. 98 kpc</a>, zgodnie z zasadą odpowiedzialności za wynik procesu, uznając powoda za stronę wygrywającą w całości. Powód poniósł koszty w związku z udziałem w procesie opiewające na kwotę 200,00 złotych z tytułu opłaty sądowej od pozwu (art. 13 ust. 1 pkt 3 ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych). Na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 98;art. 98 § 1(1))">art. 98 §1 1 kpc</a> od powyższej kwoty zasądzono odsetki w wysokości odsetek ustawowych za opóźnienie w spełnieniu świadczenia pieniężnego od uprawomocnienia się wyroku do dnia zapłaty. asesor sądowy Daniel Kwiatkowski Sygnatura akt: I C 1347/24 </div> <div> <h2>ZARZĄDZENIE</h2> 1. (...); 2. (...) 3. (...) G., 29.04.2025 r., asesor sądowy Daniel Kwiatkowski </div>