III SA/Gl 1809/21

SENTENCJA Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Barbara Brandys-Kmiecik, Sędziowie Sędzia WSA Marzanna Sałuda, Asesor WSA Aleksandra Żmudzińska (spr.), Protokolant Katarzyna Czabaj, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 sierpnia 2022 r. sprawy ze skargi P. J. na decyzję Wojewody Śląskiego z dnia 12 października 2021 r. nr PSIII.8640.232.2021 w przedmiocie statusu bezrobotnego oddala skargę. UZASADNIENIE Zaskarżoną decyzją Wojewoda Śląski (dalej zwany organem odwoławczym), po rozpatrzeniu odwołania P. J.(dalej zwanego skarżącym) utrzymał w mocy Prezydenta Miasta D. (dalej zwanego organem I instancji) z dnia 13 sierpnia 2021 r. nr [...]. Decyzja ta wydana została w następującym stanie faktycznym i prawnym: Decyzją z dnia 18 maja 2021 r. nr [...] organ I instancji, działając w oparciu o regulację ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (t.j. Dz.U. z 2020 r. poz. 1409, ze zm. – dalej zwanej ustawą o promocji zatrudnienia) orzekł o uznaniu skarżącego z dniem 11 maja 2021 r. za osobę bezrobotną oraz o przyznaniu skarżącemu od tej daty prawa do zasiłku. Postanowieniem z dnia [...] r. organ I instancji, na podstawie art. 145 § 1 pkt 5 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz.U. z 2021 r. poz. 735 – dalej zwanej k.p.a.) wznowił z urzędu postępowanie zakończone powyższą decyzją z dnia 18 maja 2021 r. Następnie decyzją z dnia 13 sierpnia 2021 r., w powołaniu na art. 151 § 1 pkt 2 k.p.a. uchylił tę decyzję i orzekł o odmowie uznania skarżącego z dniem 11 maja 2021 r. za osobę bezrobotną i o odmowie przyznania prawa do zasiłku od dnia 11 maja 2021 r. W uzasadnieniu decyzji wskazano, że w dniu 28 lipca 2021 r. do organu wpłynął druk ZUS ZLA, zgodnie z którym od 29 kwietnia 2021 r. do 18 maja 2021 r. skarżący był niezdolny do pracy. Przywołując treść zawartej w art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy o promocji zatrudnienia definicji "bezrobotnego" organ I instancji zauważył, że skarżący na dzień rejestracji, tj. 11 maja 2021 r. nie spełniał wymogów tego przepisu. Podał również, że na podstawie art. 33 ust. 4 pkt 1 ustawy o promocji zatrudnienia starosta ma obowiązek pozbawić statusu bezrobotnego osobę, który nie spełnia warunków, o których mowa w art. 2 ust. 1 pkt 2 tej ustawy. Skarżący wniósł odwołanie, w którym podał, że został wprowadzony w błąd przez pracownika Urzędu Pracy, gdy rejestrował się jako bezrobotny w dniu 11 maja 2021 r., gdyż już wówczas wskazywał na posiadane zwolnienie lekarskie do 18 maja 2021 r. Jego zdaniem powinien zostać zarejestrowany zatem z dniem 19 maja 2021 r. a nie od 11 maja 2021 r. Zwrócił się o przywrócenie mu statusu osoby bezrobotnej oraz prawa do zasiłku od 19 maja 2021 r. do 28 lipca 2021 r. Odwołanie to nie przyniosło jednak zamierzonego skutku, gdyż zaskarżoną obecnie decyzją organ odwoławczy utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu tej decyzji wskazano, że skarżący rejestrując się w Powiatowym Urzędzie Pracy w D. w dniu 11 maja 2021 r. oświadczył, że jest zdolny i gotowy do podjęcia zatrudnienia w pełnym wymiarze czasu pracy obowiązującego w danym zawodzie lub służbie. Otrzymał także wyraźne pouczenie odnośnie warunków posiadania statusu osoby bezrobotnej. Natomiast w rażącej sprzeczności z tymi deklaracjami stoi zaświadczenie lekarskie z 29 kwietnia 2021 r., gdyż wynika z niego, że zarówno w dniu rejestracji w charakterze osoby bezrobotnej jak i w dniach kolejnych skarżący był niezdolny do podjęcia pracy. Zdaniem organu odwoławczego skarżący nie spełniał zatem przesłanek do posiadania statusu bezrobotnego określonych w art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy o promocji zatrudnienia, ponieważ faktycznie był niezdolny i niegotowy do podjęcia zatrudnienia w pełnym wymiarze czasu pracy w okresie od 11 do 18 maja 2021 r. Jednocześnie, w powołaniu na stanowisko pośrednika pracy dokonującego rejestracji skarżącego w dniu 11 maja 2021 r., organ odwoławczy wskazał, że skarżący w dniu rejestracji oświadczył, że wszystkie dane zawarte we wniosku o rejestrację są aktualne i zgodne ze stanem faktycznym, nie zgłaszał żadnych wątpliwości i pytań. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i przywrócenie mu statusu osoby bezrobotnej od 19 maja 2021 do 28 lipca 2021 r. Wyjaśniał, że będąc na zwolnieniu lekarskim, mając na uwadze kończący się termin, postanowił uzyskać informacje w Powiatowym Urzędzie Pracy w D. jakich formalności musi dopełnić celem rejestracji jako osoba bezrobotna po zakończeniu leczenia. Jego zdaniem zaistniała w sprawie sytuacja wynikła jedynie z zaniedbania i braku ludzkiego podejścia urzędnika PUP do petenta. Skarżący uważa zatem, że powinien zostać zarejestrowany jako bezrobotny od 19 maja 2021 r. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie podtrzymując dotychczasowe stanowisko i argumentację. Na rozprawie w dniu 23 sierpnia 2022 r. wnosząc i wywodząc jak w skardze podkreślił, że dwa razy zaznaczał w Urzędzie Pracy, że przebywa na L4. Wskazał, że zależy mu na statusie bezrobotnego we wskazanym okresie z uwagi na świadczenia i ciągłość zatrudnienia. Aktualnie prowadzi działalność gospodarczą. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje: Skarga jest niezasadna. Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2021 r. poz. 137), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Natomiast według art. 3 § 1 i § 2 pkt 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2022 r. poz. 329, ze zm.- dalej zwanej p.p.s.a.) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Kontrola działalności administracji publicznej obejmuje, między innymi orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne. Tylko zatem stwierdzenie, że zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, z naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub z innym naruszeniem przepisów postępowania, jeżeli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy, może skutkować uchyleniem przez Sąd zaskarżonego aktu (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a, b, c p.p.s.a.). Wojewódzki Sąd Administracyjny, dokonując kontroli legalności zaskarżonej decyzji wydanej po wznowieniu postępowania, w sprawie odmowy uznania skarżącego z dniem 11 maja 2021 r. za osobę bezrobotną oraz odmowy przyznania prawa do zasiłku z tego tytułu, w świetle powołanych wyżej kryteriów oraz w oparciu o akta sprawy, zgodnie z art. 133 § 1 p.p.s.a., nie stwierdził naruszeń prawa dających podstawę do jej wyeliminowania z obrotu prawnego. Podkreślić należy, że instytucja wznowienia postępowania uregulowana jest w przepisach ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz.U. z 2021 r. poz. 735 – dalej zwanej jak dotychczas k.p.a.), które wyodrębniają dwa etapy postępowania w sprawie wznowienia postępowania. W pierwszym etapie organ, który zamierza z urzędu wznowić postępowanie zakończone decyzją ostateczną bada, czy zaistniały przesłanki wznowienia, o których mowa w art. 145 § 1 k.p.a. Pozytywne ustalenie w tym zakresie uzasadnia wydanie postanowienia o wznowieniu postępowania, które rozpoczyna drugi etap postępowania i stanowi podstawę do przeprowadzenia postępowania co do przyczyn wznowienia oraz co do rozstrzygnięcia istoty sprawy (art. 149 § 1 i 2 k.p.a.). Wznowienie postępowania jest instytucją procesową stwarzającą możliwość prawną ponownego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej zakończonej decyzją ostateczną, jeżeli postępowanie, w którym ona zapadła, było dotknięte kwalifikowaną wadą wymienioną w przepisach prawa procesowego. Nadto wyjaśnić wymaga, odwołując się do uchwały 7 sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 2 grudnia 2002 r., sygn. akt OPS 11/02, że celem wznowionego postępowania jest ustalenie, czy postępowanie zwykłe było dotknięte określonymi wadami i usunięcie ewentualnych wadliwości zakończonego postępowania zwykłego, ustalenie, czy i w jakim zakresie wadliwość postępowania zwykłego wpłynęła na byt prawny decyzji ostatecznej wydanej w postępowaniu zwykłym oraz, w razie stwierdzenia określonej wadliwości decyzji dotychczasowej, doprowadzenie do jej uchylenia i wydania nowej decyzji rozstrzygającej o istocie sprawy albo stwierdzenie, że decyzja dotychczasowa wydana została z określonym naruszeniem prawa (art. 151 § 1 pkt 1 i 2 i § 2 k.p.a.). Stosownie do art. 151 §1 k.p.a. decyzją wydaną po wznowieniu postępowania organ odmawia uchylenia decyzji dotychczasowej, gdy stwierdzi brak podstaw do jej uchylenia na podstawie art. 145 § 1, art. 145a lub 145b (pkt 1) albo uchyla decyzję dotychczasową, gdy stwierdzi istnienie podstaw do jej uchylenia na podstawie art. 145 § 1, art. 145a lub 145b, i wydaje nową decyzję rozstrzygającą o istocie sprawy (pkt 2), bądź też w przypadku gdy w wyniku wznowienia postępowania nie można uchylić decyzji na skutek okoliczności, o których mowa w art. 146, organ administracji publicznej ograniczy się do stwierdzenia wydania zaskarżonej decyzji z naruszeniem prawa oraz wskazania okoliczności, z powodu których nie uchylił tej decyzji (§ 2). W niniejszej sprawie w dniu 28 lipca 2021 r. do Powiatowego Urzędu Pracy w D. wpłynął druk ZUS ZLA, z którego jednoznacznie wynika, że od 29 kwietnia 2021 r do 18 maja 2021 r. skarżący był niezdolny do pracy. Sam skarżący przyznał tę okoliczność, a więc jest ona bezsporna. Skarżący nie neguje też przedstawionego przez organ odwoławczy rozumienia art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy o promocji zatrudnienia wprowadzającego ustawową definicję bezrobotnego. Organ odwoławczy prawidłowo wskazał, że w świetle tego przepisu brak zdolności do podjęcia pracy oznacza niespełnienie podstawowego warunku posiadania statusu osoby bezrobotnej, natomiast potwierdzenie, że dana osoba te warunki spełnia nie może ograniczać się tylko do zgłoszenia się w Urzędzie Pracy w wyznaczonych terminach w celu podpisania stosowanego oświadczenia. Słusznie zatem zauważa organ odwoławczy, że omawiana zdolność musi być oznaczać rzeczywistą, faktyczną i aktualną możliwość podjęcia pracy. Z akt sprawy wynika, że skarżący w dniu 11 maja 2021 r. nie był faktycznie zdolny do podjęcia zatrudnienia. Przypomnieć należy, że zgodnie z art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy o promocji zatrudnienia status bezrobotnego może posiadać jedyne osoba zdolna i gotowa do podjęcia zatrudnienia w pełnym wymiarze czasu pracy obowiązującym w danym zawodzie lub służbie albo innej pracy zarobkowej (...), zarejestrowana we właściwym dla miejsca zameldowania stałego lub czasowego powiatowym urzędzie pracy oraz poszukująca zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej. Skarżący powyższy warunek naruszył, mimo że został o nim wyraźnie pouczony w dacie rejestracji jako bezrobotny w dniu 11 maja 2021 r. Skarżący poświadczył własnoręcznym podpisem, że otrzymał egzemplarz informacji dla osób rejestrujących się (w postaci wyciągu z ustawy o promocji zatrudnienia) i że został pouczony o warunkach nabycia i posiadania statusu osoby bezrobotnej (oświadczenie złożone w dniu 11 maja 2021 r.). Zapoznając się z ww. informacją, w której zawarta została także treść art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy o promocji zatrudnienia, skarżący będąc na zwolnieniu lekarskim już od 29 kwietnia 2021 r. winien mieć świadomość, że w dacie rejestracji nie spełnia omówionego wyżej warunku zdolności do podjęcia zatrudnienia. Na podstawie art. 33 ust. 4 pkt 1 ustawy o promocji zatrudnienia starosta ma obowiązek pozbawić statusu bezrobotnego osobę, który nie spełnia warunków, o których mowa w art. 2 ust. 1 pkt 2 tej ustawy. Stosownie do art. 33 ust. 4c o promocji zatrudnienia w przypadku pozbawienia statusu bezrobotnego ponowne nabycie statusu bezrobotnego może nastąpić w wyniku ponownej rejestracji, przy spełnieniu warunków zawartych w ustawie do ich nabycia. Na zasadzie tych przepisów utrata statusu bezrobotnego następuje w momencie niespełnienia warunków z art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy o promocji zatrudnienia. Starosta ma obowiązek potwierdzić powyższe decyzją, pozbawiając statusu bezrobotnego z dniem ziszczenia się negatywnej przesłanki, wykluczającej posiadanie tego statusu. Ponowna rejestracja wymaga ponownego wniosku. Zgodnie z tymi unormowaniami, w realiach niniejszej sprawy skarżący utracił status bezrobotnego z dniem 11 maja 2021 r., gdyż w tym dniu nadał pozostawał na zwolnieniu lekarskim i nie spełniał z tego powodu przesłanek do uzyskania statusu bezrobotnego do dnia 18 maja 2021 r. Po tej dacie, aby móc uzyskać status bezrobotnego skarżący musiałby ponownie wystąpić z wnioskiem o rejestrację jako bezrobotny, czego nie uczynił. W świetle powyższych rozważań zgodzić należy się z organami administracji publicznej, że weryfikowana decyzja obarczona była wadą kwalifikowaną, o której mowa w art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. Okolicznością istotną dla rozstrzygnięcia, nieznaną organowi w dniu wydania decyzji, tj. 18 maja 2021 r., była niezdolność skarżącego do pracy wynikająca z zaświadczenia lekarskiego wystawionego w dniu 29 kwietnia 2021 r. Organ ten wydał zatem decyzję opartą na błędnym założeniu. Podkreślić należy, że w aktach sprawy znajduje się notatka służbowa sporządzona przez pośrednika pracy Powiatowego Urzędu Pracy w D. w dniu 11 października 2021 r., z której wynika, że druk ZUS ZLA za okres od 29 kwietnia do 18 maja 2021 r. został przesłany do tego organu przez skarżącego (drogą elektroniczną) w dniu 28 lipca 2021 r. Jego przesłanie było z kolei następstwem zgłoszenia się w tym dniu skarżącego do Urzędu z powodu problemów z wypłatą zasiłku chorobowego z ZUS w związku z rejestracją w Powiatowym Urzędzie Pracy w D. w dniu 11 maja 2021 r. Skarżący nie przeczy tej okoliczności. Dopiero w tej dacie organ I instancji powziął zatem wiedzę o niezdolności skarżącego do pracy na podstawie w/w zaświadczenia lekarskiego. Bez wpływu na tę okoliczność pozostaje natomiast podnoszona przez skarżącego kwestia dwukrotnego informowania pracownika PUP w dniu 11 maja 2021 r. o przebywaniu na L4. Brak jest możliwości weryfikacji prawdziwości tego twierdzenia, ale także przy założeniu, że taka informacja miała miejsce, lecz pracownik PUP jej nie usłyszał (umknęła ona jego uwadze) oznacza nadal, że w dacie wydania decyzji z dnia 18 maja 2021 r. istniała okoliczność istotna dla rozstrzygnięcia sprawy zakończonej tą decyzją nieznana organowi I instancji. Powyższe uzasadniało uchylenie weryfikowanej decyzji i ponowne rozstrzygnięcie co do istoty zgodnie z normą art. 151 § 1 pkt 2 k.p.a. Na zasadzie tego przepisu organ I instancji zobowiązany był orzec o utracie przez skarżącego statusu bezrobotnego zgodnie z rzeczywistością według pierwotnej przyczyny. Odmowa zaś przyznania prawa do zasiłku stanowi konsekwencję utraty statusu bezrobotnego. Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach oddalił skargę działając na podstawie art. 151 p.p.s.a.