I SA/Sz 586/20

SENTENCJA Sygn. akt I SA/Sz [...] P O S T A N O W I E N I E Dnia 10 listopada 2020 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie: Przewodniczący Sędzia WSA – K. M. po rozpatrzeniu w dniu 10 listopada 2020 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi M. M. na decyzję Prezes Zakładu Ubezpieczeń Społecznych/ZUS z dnia 19 czerwca2020 r., nr [...] w przedmiocie zwolnienia z opłacania należności z tytułu składek za kwiecień 2020 r. p o s t a n a w i a: umorzyć postępowanie sądowe UZASADNIENIE M. M. (dalej: "Strona", "Skarżąca") wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie skargę na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia z dnia [...] czerwca2020 r., nr [...] w przedmiocie zwolnienia z opłacania należności z tytułu składek za kwiecień 2020 r. Strona we wniosku (RDZ) z dnia [...] maja 2020 r. zwróciła się do ZUS o zwolnienie z obowiązku opłacenia należności z tytułu składek za kwiecień 2020 r. ZUS decyzją z dnia [...] czerwca 2020 r. wydaną na podstawie art. 105 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2020 r., poz. 256 z późn. zm.) w zw. z art. 31zo ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. z 2020 r. poz. 374, ze zm.) - dalej: "ustawa COVID-19", umorzył postępowanie w sprawie rozpatrzenia wniosku Strony o zwolnienie z opłacania należności z tytułu składek za okres objęty wnioskiem. Strona złożyła skargę na ww. decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie. W uzasadnieniu Strona wskazała, że na dzień złożenia wniosku spełnione były wszystkie warunki do zwolnienia, zgodnie z ustawą COVID-19. Podkreśliła, że ZUS nie informując Strony zaliczył nadpłatę powstałą za lata wcześniejsze na poczet składek za kwiecień i maj 2020 r. Strona stwierdziła, że takie załatwienie sprawy jest krzywdzące dla płatników składek, którzy mają na kontach ZUS nadpłatę. W konsekwencji podmioty takie pozbawione zostały możliwości skorzystania z tej formy pomocy. W odpowiedzi na skargę ZUS wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie. Ponadto wskazał, że po wejściu w życie zmian w przepisach, ponownie (z urzędu) rozpatrzył wniosek złożony w dniu [...] maja 2020 r. W uzasadnieniu wyjaśnił, że należności z tytułu składek za kwiecień pokryte zostały nadpłatą dokonaną przez Stronę, jako płatnika składek przed terminem ich płatności. Dokonane wpłaty zostały rozliczone na koncie Strony zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa, tj. Rozporządzeniem Rady Ministrów z dnia 21 września 2017 r. (Dz. U. z 2017 r., poz. 183 1) w sprawie szczegółowych zasad i trybu postępowania w sprawach rozliczania składek, do których poboru jest zobowiązany Zakład Ubezpieczeń Społecznych. Ponadto ZUS podkreślił, że w przesyłce masowej skierowanej do płatnika przekazał informację o rozliczeniu wpłat, które zostały zaksięgowane na koncie płatnika w 2019 r. (wg stanu na 31 grudnia 2019 r.). Stan konta na ten dzień wykazał nadpłatę w wysokości [...] zł. ZUS poinformował również Stronę, że nadpłata zostanie zaliczona na poczet bieżących należności, chyba że płatnik złoży wniosek o jej zwrot. Zdaniem ZUS ww. okoliczność uzasadniała umorzenie postępowania w sprawie rozpatrzenia wniosku o zwolnienie z opłacenia należności z tytułu składek za miesiąc kwiecień 2020 r., jako bezprzedmiotowe. W dniu [...] października 2020 r. do Sądu wpłynęło pismo pełnomocnika ZUS, w którym wyjaśnił, że na podstawie art. 10 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 24 lipca 2020 r. o zmianie ustawy o delegowaniu pracowników w ramach świadczenia usług oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2020 r. poz. 1423 ze zm.) – dalej: "ustawa nowelizująca" Strona została zwolniona z obowiązku zapłaty składek za kwiecień 2020 r. Wyjaśnił, że zaskarżona przez Stronę decyzja z dnia [...] czerwca 2020 r. była prawidłowa, ponieważ na dzień jej wydania brak było podstawy prawnej do zwolnienia z obowiązku zapłaty opłaconych składek. Nowy stan prawny wprowadził podstawę do dokonania takiego zwolnienia, bez konieczności składania nowego wniosku. W załączeniu przedłożył skierowane do Strony zawiadomienie z dnia [...] września 2020 r. w tym przedmiocie oraz raport rozliczeń należności płatnika wskazujący sumę składek, jaka była należna za miesiąc kwiecień 2020 r. Z załączonego zawiadomienia wynika, że Strona została zwolniona z opłacania należności z tytułu składek za kwiecień 2020 r. w kwocie [...]zł. Wskazano, że kwota została ustalona na podstawie dokumentów rozliczeniowych złożonych do dnia [...] września 2020 r. oraz stanu konta na ten dzień. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie z w a ż y ł, co następuje: Zgodnie z art. 161 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm.) - dalej: "p.p.s.a.", sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania, gdy postępowanie z innych przyczyn stało się bezprzedmiotowe. Na podstawie art. 161 § 2 p.p.s.a., postanowienie o umorzeniu postępowania może zapaść na posiedzeniu niejawnym. Zgodnie z art. 10 ustawy nowelizującej, w przypadku złożenia do dnia 30 czerwca 2020 r. wniosku o zwolnienie z obowiązku opłacenia należności z tytułu składek, o których mowa w art. 31zo ustawy zmienianej w art. 4, w brzmieniu dotychczasowym, zwalnia się z obowiązku opłacenia należnych składek wykazanych w deklaracji rozliczeniowej za marzec, kwiecień i maj 2020 r., w wysokości określonej w art. 31zo, także wówczas, gdy składki te zostały opłacone lub na poczet tych składek Zakład Ubezpieczeń Społecznych zaliczył z urzędu nienależnie opłacone składki. Opłacone składki lub zaliczone z urzędu nienależnie opłacone składki podlegają zwrotowi na zasadach określonych w art. 24 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz.U. z 2020 r. poz. 266, 321, 568, 695, 875 i 1291) – (ust. 1). Zwolnieniu z obowiązku opłacenia, o którym mowa w ust. 1, podlegają należne składki wykazane w deklaracji rozliczeniowej za marzec, kwiecień i maj 2020 r. znane na dzień ponownego rozpatrzenia wniosku o zwolnienie z opłacenia składek – ust. 2). Zgodnie z art. 13 ustawy nowelizującej przepisy powołane powyżej weszły w życie w dniu 20 września 2020 r. Jak wynikało z pisma ZUS z dnia 29 października 2020 r., w dniu 24 września 2020 r. poinformowano Skarżącą o zwolnieniu jej z opłacenia należności z tytułu składek za kwiecień 2020 r. zgodnie z art. 31 zq ust. 5 ustawy COVID-19. Doszło więc w istocie do rozpoznania sprawy przez ZUS zgodnie z wnioskiem z dnia [...] maja 2020 r. W okolicznościach rozpoznawanej sprawy należy jednoznacznie stwierdzić, że postępowanie ze skargi na decyzję organu w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie rozpatrzenia wniosku z dnia [...] maja 2020 r., stało się bezprzedmiotowe, ponieważ ww. wniosek został ostatecznie przez organ rozpatrzony, w wyniku czego Skarżąca została zwolniona z obowiązku opłacania składek za ten okres. Z tych względów, sąd - na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 i art. 161 § 2 p.p.s.a. - umorzył postępowanie sądowoadministracyjne, o czym orzekł w postanowieniu