II SA/Go 862/21

SENTENCJA Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Adam Jutrzenka-Trzebiatowski po rozpoznaniu w dniu 21 grudnia 2021 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A.F. na czynność Miejskiego Zakładu Komunikacji w przedmiocie odwołania kursów autobusowych postanawia: 1. odrzucić skargę, 2. zwrócić z urzędu od Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. skarżącemu A.F. kwotę 100 (sto) złotych, uiszczoną tytułem wpisu sądowego od skargi. UZASADNIENIE Pismem z dnia [...] września 2021 r. A.F. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. za pośrednictwem Rady Miasta skargę o przywrócenie częstotliwości autobusowych kursów nocnych co 40 minut w weekend z uwagi na tłok. W odpowiedzi na skargę organ, reprezentowany przez pełnomocnika, wniósł o odrzucenie skargi, powołując się na art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a. Zarządzeniem z dnia 5 października 2021 r. Przewodniczący Wydziału wezwał skarżącego do usunięcia braków formalnych skargi - w terminie 7 dni, pod rygorem odrzucenia skargi (art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a.) - przez: a) jej własnoręczne podpisanie, b) podanie numeru PESEL skarżącego i c) wskazanie numeru i daty zaskarżonego aktu (decyzji, postanowienia, innego aktu lub czynności) bądź bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania – pod rygorem przyjęcia, że skarga została wniesiona na działalność Rady Miasta w przedmiocie częstotliwości kursów autobusów miejskich. Wezwanie doręczono skarżącemu dnia 19 października 2021r. W odpowiedzi pismem z dnia [...] października 2021 r. (data nadania w urzędzie pocztowym) A.F. podpisał skargę, podał numer PESEL i wskazał, że zaskarżona decyzja to komunikat MZK o odwołaniu około sześćdziesięciu kursów autobusowych z połowy sierpnia 2021 r. Następnie pismem z dnia [...] października 2021 r. (data nadania w urzędzie pocztowym) skarżący raz jeszcze wskazał, że zaskarżony akt to czynność jakiej dokonał MZK, monopolista na rynku. Zlikwidował z końcem sierpnia 2021 r. znaczną część oferty i w ogóle nawet nie przywrócił oferty sprzed pandemii. Jednocześnie w dniu 21 października 2021 r. A.F. uiścił na rachunek bankowy tut. Sądu opłatę w wysokości 100 zł, powołując w tytule przelewu sygn. akt II SAB/Go 862/21 lub 199/21. W związku z tym, na podstawie zarządzenia z dnia 26 października 2021 r., wezwano skarżącego do jednoznacznego wskazania do której ze spraw uiścił ww. opłatę sądową – w terminie 7 dni, pod rygorem przyjęcia, że opłata została uiszczona do sprawy II SA/Go 862/21. Wezwanie doręczono skarżącemu dnia 3 listopada 2021 r. Ze względu na brak odpowiedzi, na podstawie zarządzenia z dnia 17 listopada 2021 r. uznano, że opłatę uiszczono do niniejszej sprawy. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Badanie merytorycznej zasadności skargi każdorazowo poprzedza analiza jej dopuszczalności, w tym czy sądy administracyjne są właściwe do rozpoznania danej sprawy. W myśl art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.; dalej jako p.p.s.a.) kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które przysługuje zażalenie; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2018 r. poz. 2096 oraz z 2019 r. poz. 60, 730, 1133 i 2196), postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2019 r. poz. 900, z późn. zm.), postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz. U. z 2019 r. poz. 768, 730, 1520, 1556 i 2200), oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw; 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a; 9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw. Zgodnie z art. 3 § 2a p.p.s.a. sądy administracyjne orzekają także w sprawach sprzeciwów od decyzji wydanych na podstawie art. 138 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego. W myśl art. 3 § 3 p.p.s.a. sądy administracyjne orzekają też w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę, i stosują środki określone w tych przepisach. W niniejszej sprawie przedmiotem skargi A.F. jest czynność Miejskiego Zakładu Komunikacji polegająca na odwołaniu (likwidacji) kursów autobusowych. Oznacza to, że skarga nie dotyczy aktu, o którym mowa w art. 3 § 2 pkt 1-3, gdyż zaskarżona czynność nie stanowi decyzji administracyjnej, ani postanowienia wydanego w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończącego postępowanie, ani postanowienia rozstrzygającego sprawę co do istoty, czy też postanowienia wydanego w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie. Zaskarżona czynność nie jest też żadnym z aktów, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4a do 7 p.p.s.a., ani też sprzeciwem od decyzji wydanej na podstawie art. 138 § 2 k.p.a. Kwestia objęta treścią skargi nie mieści się także w kategorii "innych aktów i czynności" w rozumieniu art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. W orzecznictwie i literaturze przedmiotu przyjmuje się, że stosowanie tego przepisu może mieć miejsce, gdy spełnione są następujące przesłanki: 1) akt lub czynność nie mają charakteru decyzji lub postanowienia, 2) są podejmowane w sprawach indywidualnych, skierowane do konkretnego podmiotu, 3) mają charakter publicznoprawny oraz 4) dotyczą uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa (por. J. P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Komentarz, LexisNexis, Warszawa 2012, s. 31-32; T. Woś, H. Knysiak-Molczyk, A. Romańska, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Komentarz, Warszawa 2009, s. 29-31). Naczelny Sąd Administracyjny w uchwale z dnia 4 lutego 2008 r., sygn. akt I OPS 3/07, wskazał, że o akcie lub czynności w rozumieniu w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a., na który może być wniesiona skarga do sądu administracyjnego, można mówić wówczas, gdy akt (czynność) podjęty jest w sprawie indywidualnej, skierowanej do oznaczonego podmiotu administrowanego, dotyczy uprawnienia lub obowiązku tego podmiotu, zaś samo uprawnienie lub obowiązek, którego akt (czynność) dotyczy, są określone w przepisie prawa powszechnie obowiązującego. W konsekwencji należało stwierdzić, że zaskarżona czynność MZK nie należy do żadnej kategorii spraw, które mieszczą się w zakresie objętym kognicją sądu administracyjnego, gdyż nie można tu mówić o czynności podjętej w sprawie indywidualnej, skierowanej do oznaczonego podmiotu administrowanego, która dotyczy uprawnienia lub obowiązku tego podmiotu, zaś samo uprawnienie lub obowiązek, jakiego czynność dotyczy, jest określony w przepisie prawa powszechnie obowiązującego. Ponadto należy wskazać, że z okoliczności sprawy nie wynika aby w zakresie objętym skargą zaskarżony podmiot był wyposażony w kompetencję do występowania jako organ administracji publicznej. Miejski Zakład Komunikacji, będący spółką miejską, tylko w ściśle określonych okolicznościach przewidzianych przepisami ustawy, mógłby stać się organem administracji publicznej, co w niniejszej sprawie nie ma miejsca. Z tych względów Sąd uznał, że sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego i na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a. skargę odrzucił (punkt 1 sentencji postanowienia). O zwrocie uiszczonego wpisu sądowego od skargi (pkt 2 sentencji postanowienia) Sąd orzekł na podstawie art. 232 § 1 pkt 1 p.p.s.a., zgodnie z którym sąd z urzędu zwraca stronie cały uiszczony wpis od pisma odrzuconego lub cofniętego do dnia rozpoczęcia rozprawy.