VI SA/Wa 1089/20

SENTENCJA Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Danuta Szydłowska Sędziowie Sędzia WSA Agnieszka Łąpieś-Rosińska (spr.) Sędzia WSA Joanna Wegner po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 29 grudnia 2020 r. sprawy ze skargi S. W. na decyzję Ministra Infrastruktury z dnia [...] marca 2020 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia opłaty za używanie jednego niezarejestrowanego odbiornika radiofonicznego 1. uchyla zaskarżoną decyzję i utrzymaną nią w mocy decyzję Dyrektora Centrum Obsługi Finansowej Poczty Polskiej S.A. z dnia [...] stycznia 2020 r.; 2. zasądza od Ministra Infrastruktury na rzecz skarżącego S. W. kwotę 100 (sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. UZASADNIENIE W dniu [...] sierpnia 2020 r., zgodnie z treścią art. 7 ust. 1 ustawy o opłatach abonamentowych, przeprowadzona została kontrola wykonania obowiązku rejestracji odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych w lokalu pod adresem: ul. [...],[...], zajmowanym przez [...] . Kontrola została przeprowadzona w obecności B. W. W trakcie kontroli w lokalu ujawniono jeden odbiornik radiofoniczny. Odbiornik podczas kontroli był uruchomiony i odbierał program [...]. Stwierdzono, że odbiornik radiofoniczny jest w stanie umożliwiającym natychmiastowy odbiór programu. W protokole z kontroli odnotowano: "Stwierdzony okres używania odbiornika w tym lokalu wynosi od 10 lat i został ustalony na podstawie ustne oświadczenie B. W. Protokół z kontroli został bez zastrzeżeń podpisany przez osoby przeprowadzające kontrolę oraz B. W. Do protokołu załączono oświadczenie B. W. z dnia [...] sierpnia 2019 r., z którego wynika, że w kontrolowanym lokalu stwierdzono jeden odbiornik radiofoniczny w stanie umożliwiającym natychmiastowy odbiór programu. Pismem z dnia [...] października 2019 r. organ I instancji zawiadomił stronę o wszczęciu postępowania administracyjnego w sprawie stwierdzenia używania niezarejestrowanego odbiornika radiofonicznego. W piśmie z dnia [...] października 2019 r. strona zakwestionowała ustalenia kontroli jako niezgodne ze stanem faktycznym. Oświadczyła, że odbiornik wykazany podczas kontroli należał do A. Z. - pracownika. Strona podkreśliła, że informacja o okresie używania odbiornika radiofonicznego została przez osoby przeprowadzające kontrolę wymuszona na B. W. Ponadto w piśmie z dnia [...] listopada 2019r. strona oświadczyła, że protokół zawiera szereg nieprawdziwych ustaleń. Błędnie określony został właściciel odbiornika radiofonicznego, czas jego używania oraz z jakich przyczyn znajdował się on podczas kontroli w hali piekarni. Odbiornik należał do znajomego, który pomagał okazjonalnie w piekarni i używał odbiornika po zakończeniu pracy zabierając go ze sobą. Ponadto odbiornik na skutek zapylenia mąką regularnie się psuł. Dodał, że B. W. pod wpływem presji i sugestii kontrolerów nie była świadoma sensu swojej wypowiedzi i zeznała nieprawdę co do okresu używania odbiornika radiofonicznego oraz że nie miała ona bezpośredniego kontaktu z A. Z., który pracował na hali a nie w części sklepowej. Decyzją z dnia [...] stycznia 2019r. Nr [...] Dyrektor Centrum Obsługi Finansowej Poczty Polskiej S.A. ustalił opłatę za używanie jednego niezarejestrowanego odbiornika radiofonicznego w kwocie 210 zł. W dniu [...] lutego 2020 r. strona wniosła odwołanie od decyzji w którym zwróciła się o uchylenie decyzji i ponowne rozpatrzenie sprawy. Do odwołania załączyła oświadczenie B. W., która zakwestionowała treść podpisanego przez siebie protokołu kontroli, ponieważ została wprowadzona w błąd przez kontrolerów Poczty Polskiej S.A. i nieświadomie złożyła swój podpis pod protokołem. Decyzją z dnia [...] marca 2020r. nr [...] Minister Infrastruktury działając na podstawie art. 5 ust. 1 i 3 oraz art. 7 ust. 7 ustawy z dnia 21 kwietnia 2005 r. o opłatach abonamentowych (Dz. U. z 2019 r. poz. 1801) oraz art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2020 r. poz. 256) po rozpatrzeniu odwołania wniesionego przez S. W., prowadzącego działalność gospodarczą pod firmą [...], od decyzji z dnia [...] stycznia 2020 r. Nr [...], wydanej przez Dyrektora Centrum Obsługi Finansowej Poczty Polskiej S.A., ustalającej opłatę za używanie jednego niezarejestrowanego odbiornika radiofonicznego w kwocie 210 zł orzekł o utrzymaniu w mocy zaskarżonej decyzję. W uzasadnieniu organ wskazał, że zgodnie z art. 2 ust. 1 ustawy o opłatach abonamentowych za używanie odbiorników radiofonicznych oraz telewizyjnych pobiera się opłaty abonamentowe. Zgodnie z art. 2 ust. 2 w/w ustawy domniemywa się, że osoba, która posiada odbiornik radiofoniczny lub telewizyjny w stanie umożliwiającym natychmiastowy odbiór programu, używa tego odbiornika. W świetle w/w uregulowań prawnych zdolność do natychmiastowego odbioru programu jest równoznaczna ze stwierdzeniem, iż odbiornik jest używany, a to z kolei prowadzi do wniosku, że posiadacz jest obowiązany do wniesienia opłaty abonamentowej za jego używanie. Opłatę tę uiszcza się za każdy odbiornik. Wyjątek od tej zasady dotyczy m.in. osób fizycznych, które uiszczają tylko jedną opłatę abonamentową niezależnie od liczby odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych używanych w gospodarstwie domowym. W przedmiotowej sprawie w dniu [...] sierpnia 2019 r. przeprowadzona została kontrola wykonania obowiązku rejestracji odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych w lokalu użytkowym pod adresem: ul. [...],[...], zajmowanym przez S. W., prowadzącego działalność gospodarczą pod firmą [...]. Kontrola została przeprowadzona w obecności B. W. - żony właściciela. W jej wyniku w lokalu ujawniono jeden odbiornik radiofoniczny, który podczas kontroli był uruchomiony i odbierał program [...]. W protokole zapisano: "Stwierdzony okres używania odbiornika w tym lokalu wynosi od 10 lat i został ustalony na podstawie ustne oświadczenie B. W.". Protokół został podpisany bez zastrzeżeń przez osoby kontrolujące oraz B. Wl. Nie budzi zatem wątpliwości okoliczność, iż podczas kontroli w kontrolowanym lokalu znajdował się jeden odbiornik radiofoniczny będący w stanie umożliwiającym natychmiastowy odbiór programu. Zgodnie z § 3 rozporządzenia Ministra Administracji i Cyfryzacji z dnia 17 grudnia 2013 roku w sprawie warunków i trybu rejestracji odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych (Dz. U. poz. 1676), odbiorniki podlegają zarejestrowaniu w terminie 14 dni od dnia wejścia w ich posiadanie. W przedmiotowej sprawie odbiornik radiofoniczny używany był przez dziesięć lat przed przeprowadzeniem kontroli, co oznacza, że Strona używała niezarejestrowanego odbiornika przez okres przekraczający wyznaczony przepisami prawa termin na jego rejestrację. Odnosząc się do stwierdzenia strony, że okres używania odbiornika był inny niż wskazany w protokole, należy zauważyć, że został on określony na podstawie oświadczenia B. W.. Podstawą do wydania rozstrzygnięcia przez organ I instancji był protokół sporządzony przez kontrolerów. Protokół z kontroli zaliczyć należy do kategorii dowodów wymienionych w art. 75 § 1 K.p.a., traktujących jako dowód wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy a nie jest sprzeczne z prawem. W mechanizmie odpowiedzialności za używanie niezarejestrowanych odbiorników podstawowe znaczenie mają ustalenia dotyczące stanu faktycznego, stwierdzone w toku kontroli. W odniesieniu do oświadczenia strony, że nie była obecna podczas kontroli, a B. W. nie posiadała wystarczającej wiedzy odnośnie odbiornika radiofonicznego, organ podkreślił, że żaden przepis ustawy o opłatach abonamentowych nie wymaga, aby w kontroli wykonania obowiązku rejestracji odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych uczestniczył organ uprawniony do reprezentowania podmiotu kontrolowanego. Oświadczenia składane przez osobę uczestniczącą w kontroli przeprowadzanej na podstawie ustawy o opłatach abonamentowych mają wyłącznie charakter oświadczeń wiedzy, co potwierdzają liczne wyroki sądów administracyjnych. Zgodnie z art. 7 ust. 6 ustawy o opłatach abonamentowych, w przypadku stwierdzenia podczas kontroli, iż Strona używa niezarejestrowanych odbiorników radiofonicznych lub telewizyjnych, kierownik jednostki operatora publicznego wydaje decyzję, w której nakazuje rejestrację odbiorników oraz ustala opłatę za używanie niezarejestrowanych odbiorników. Wysokość tej opłaty wynika wprost z treści art. 5 ust. 3 w/w ustawy i stanowi trzydziestokrotność miesięcznej opłaty abonamentowej obowiązującej w dniu stwierdzenia używania niezarejestrowanych odbiorników, która została określona w § 1 pkt 1 rozporządzenia Krajowej Rady Radiofonii i Telewizji z dnia 10 maja 2018 r. w sprawie wysokości opłat abonamentowych za używanie odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych oraz zniżek za ich uiszczanie z góry za okres dłuższy niż jeden miesiąc w 2019 r. (Dz. U. poz. 1013) i wynosi 7,00 zł za jeden miesiąc. Tak, więc należna opłata z tytułu używania niezarejestrowanego odbiornika radiofonicznego w przedmiotowej sprawie wynosi 210,00 zł (30 x 7,00 zł x 1 odbiornik radiofoniczny). Opłata w takiej wysokości została ustalona przez organ I instancji. Biorąc pod uwagę deklarację Strony, że ujawniony podczas kontroli odbiornik radiofoniczny został usunięty z kontrolowanego obiektu, Minister uznał decyzję organu I instancji za bezprzedmiotową w zakresie nakazu rejestracji odbiornika. Pismem z dnia [...] kwietnia 2020r. S. W. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na powyższą decyzję. W skardze podniesiono zarzuty naruszenia szeregu przepisów kodeksu postępowania administracyjnego tj. art. 6, art. 7 kpa, art. 10 kpa, art. 77 oraz art. 79 kpa. Dodatkowo skarżący zarzucił naruszenia art. 2 ust. 2 ustawy o opłatach abonentowych oraz przepisy rozdziału 5 ustawy o swobodzie działalności gospodarczej, zawarte w ustawie o swobodzie działalności gospodarczej (obecnie ustawa - Prawo przedsiębiorców). Skarżący ponownie zakwestionował ustalenia kontroli jako niezgodne ze stanem faktycznym. Oświadczył, że odbiornik wykazany podczas kontroli należał do A. Z. – pracownika oraz podkreślił, że informacja o okresie używania odbiornika radiofonicznego została przez osoby przeprowadzające kontrolę wymuszona na jego żonie B. W. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. 2019 poz. 2167), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle paragrafu drugiego powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Innymi słowy, wchodzi tutaj w grę kontrola aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywana pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów odnoszących się do słuszności rozstrzygnięcia. Ponadto, co wymaga podkreślenia, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy – ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Dz. U z 2019 poz. 2325, dalej jako "p.p.s.a."). Rozpoznając skargę w świetle wskazanych kryteriów sąd stwierdza, że skarga zasługuje na uwzględnienie. Przechodząc do merytorycznej oceny zaskarżonej decyzji w ocenie sądu stwierdzić należy, że jest ona jest przedwczesna, albowiem organ nie ustalił wszystkich istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy okoliczności. Zdaniem sądu na uwzględnienie zasługują zarzuty skargi, że organ dopuścił się naruszenia art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 kpa oraz art. 107 § 3 kpa poprzez niewyczerpujące zebranie i rozpatrzenie całego materiału dowodowego w sprawie i niepodjęcie wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i załatwienia sprawy, w tym niewyjaśnienie, oraz sporządzenie uzasadnienia niezgodnie z wymogami wynikającymi z art. 107 § 3 kpa. Skarżący konsekwentnie podnosił w toku postępowania, że nie jest właścicielem spornego odbiornika radiofonicznego ujawnionego w trakcie kontroli dniu [...] sierpnia 2020 r., w lokalu pod adresem: ul. [...],[...], zajmowanym przez [...]. Podkreślał, że odbiornik wykazany podczas kontroli należał do A. Z. - pracownika. Pomimo to organ nie podjął jakichkolwiek działań mających na celu ustalenie czy odbiornik należy do A. Z. i czy odbiornik radiofoniczny został przez niego zarejestrowany. W konsekwencji organ nie wyjaśnił sprawy w sposób wszechstronny, czym naruszył przepisy procesowe, tj.: art. 7, art. 77 § 1, art. 80 oraz art. 107 § 3 kpa. Mając na uwadze, że sąd administracyjny nie czyni własnych ustaleń w sprawie, a jedynie ocenia zaskarżony akt pod względem jego zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, a taka kontrola jest jednak możliwa tylko w warunkach wyczerpujących istotę zagadnień ustaleń faktycznych i prawnych dokonanych przez organ administracyjny rozstrzygający sprawę, za niezbędne sąd uznał uchylenie wydanych w sprawie decyzji i przekazanie sprawy organowi pierwszej instancji. W ponownie przeprowadzonym postępowaniu organ uwzględni wyrażone powyżej stanowisko Sądu. Dlatego Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c orzekł jak w sentencji. O kosztach Sąd orzekł na podstawie art. 200 p.p.s.a zasądzając na rzecz strony kwotę 100 zł tytułem zwrotu uiszczonego w sprawie wpisu sądowego.