II SA/Gd 793/22

SENTENCJA Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Asesor WSA Justyna Dudek-Sienkiewicz po rozpoznaniu w dniu 24 października 2022 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi H. N. na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia 2 sierpnia 2022 r., nr PP/15/032169861 w przedmiocie świadczenia pieniężnego z tytułu pracy przymusowej postanawia: odrzucić skargę. UZASADNIENIE H. N. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku skargę na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia 2 sierpnia 2022 r. nr PP/15/032169861 w przedmiocie wypłaty świadczenia pieniężnego z tytułu pracy przymusowej. W odpowiedzi na skargę Zakład Ubezpieczeń Społecznych wniósł o odrzucenie skargi wskazując, że nie należy ona do właściwości sądów administracyjnych. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: Zgodnie z art. 3 § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2022 r., poz. 329, dalej: "p.p.s.a."), kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne. W przypadku jednak niektórych spraw kończących się wydaniem decyzji, z woli ustawodawcy ich kontrola należy do właściwości innych sądów niż sądy administracyjne. Zgodnie z art. 83 ust. 1 i 2 ustawy z 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz.U. z 2022 r. poz. 1009 ze. zm., dalej u.s.u.s.) Zakład wydaje decyzje w zakresie indywidualnych spraw, przedmiotowo określonych w treści tego przepisu, od których przysługuje odwołanie do właściwego sądu w terminie i według zasad określonych w przepisach Kodeksu postępowania cywilnego. Zgodnie z art. 476 § 2 pkt 4 ustawy z 17 listopada 1964 r. – Kodeks postępowania cywilnego (Dz.U. z 2021 r. poz. 1805 ze zm., dalej k.p.c.) przez sprawy z zakresu ubezpieczeń społecznych rozumie się sprawy, w których wniesiono odwołanie od decyzji organów rentowych, dotyczących innych świadczeń w sprawach należących do właściwości Zakładu Ubezpieczeń Społecznych. Sprawy z zakresu ubezpieczeń społecznych należą zatem – co do zasady – do spraw cywilnych podlegających rozpoznaniu w postępowaniu przed sądem powszechnym według przepisów Kodeksu postępowania cywilnego (art. 1 k.p.c.). W tych sprawach właściwy jest sąd powszechny. Z akt sprawy wynika, że decyzją Szefa Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych z dnia 7 kwietnia 2022 r. nr DSE2-K0971-PT1796-11D/22, wydaną na podstawie art. 2 pkt 2, art. 4 ust. 1, ust. 2 i ust. 4 ustawy z dnia 31 maja 1996 r. o osobach deportowanych do pracy przymusowej oraz osadzonym w obozach pracy przez III Rzeszę i Związek Socjalistycznych Republik Radzieckich (tekst jedn. Dz.U. z 2021 r., poz. 1818) przyznano skarżącej uprawnienie do świadczenia pieniężnego przewidzianego w powołanej wyżej ustawie z tytułu deportacji do pracy przymusowej w maksymalnym wymiarze określonym w art. 3 ust. 1 tej ustawy. Zgodnie z art. 5 ust. 1 powyższej ustawy świadczenie to wypłaca właściwy organ emerytalno-rentowy, na wniosek osoby uprawnionej złożony w tym organie wraz z decyzją stwierdzającą uprawnienie do tego świadczenia. Będąca przedmiotem skargi decyzja ZUS wydana została na podstawie tego przepisu. Wypłata świadczenia na podstawie art. 5 ust. 1 powyższej ustawy należy do spraw z zakresu ubezpieczeń społecznych w rozumieniu art. 476 § 2 pkt 4 k.p.c., a więc spraw cywilnych, do rozpoznawania których powołane są sądy powszechne (art. 2 § 1, w związku z art. 1 k.p.c.). Zgodnie z art. 58 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2022 r., poz. 329) Sąd odrzuca skargę jeżeli sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego. Z taką sytuacją mamy do czynienia w niniejszej sprawie i dlatego Sąd na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 powołanej ustawy orzekł jak w sentencji.