II OZ 693/20

SENTENCJA Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodnicząca: Sędzia NSA Małgorzata Masternak-Kubiak (spr.) po rozpoznaniu w dniu 25 września 2020 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia J. B. na zarządzenie Przewodniczącego Wydziału II Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy z dnia 28 listopada 2019 r. sygn. akt II SA/Bd 1420/18 o pozostawieniu bez rozpoznania wniosku J. B. o sporządzenie uzasadnienia wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy z dnia 22 października 2019 r. sygn. akt II SA/Bd 1420/18 w sprawie ze skargi J. B. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...] października 2018 r. nr [...] w przedmiocie uchylenia decyzji umarzającej postępowanie dotyczące samowolnej zmiany sposobu użytkowania obiektu budowlanego postanawia: oddalić zażalenie. UZASADNIENIE Przewodniczący Wydziału II Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy zarządzeniem z dnia 28 listopada 2019 r. sygn. akt II SA/Bd 1420/18 - na podstawie art. 49 § 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, tekst jedn. Dz. U. z 2019 r. poz. 2325) – dalej: "P.p.s.a." - pozostawił bez rozpoznania wniosek J. B. o sporządzenie uzasadnienia wyroku tego Sądu z dnia 22 października 2019 r. w sprawie ze skargi J. B. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...] października 2018 r., nr [...], w przedmiocie uchylenia decyzji umarzającej postępowanie dotyczące samowolnej zmiany sposobu użytkowania obiektu budowlanego. W uzasadnieniu zarządzenia podano, że pismem z dnia 24 października 2019 r. radca prawny K. S. wniósł w imieniu skarżącego o sporządzenie i doręczenie pisemnego uzasadnienia wyroku. Na podstawie zarządzenia Przewodniczącego Wydziału z dnia 29 października 2019 r. wezwano ww. radcę prawnego do nadesłania pełnomocnictwa do występowania przed Sądem w imieniu skarżącego J. B. w terminie 7 dni, pod rygorem postawienia wniosku bez rozpoznania. Powyższe wezwanie doręczono w dniu 13 listopada 2019 r. W zakreślonym przez Sąd terminie, ustanowiony w sprawie pełnomocnik skarżącego radca prawny T. B. wyjaśnił, że odpowiednie pełnomocnictwo zostało przedłożone na rozprawie i zostało załączone do akt sprawy. Jednocześnie przedłożył kopię pełnomocnictwa procesowego złożonego na rozprawie z tym, że z jego treści wynika umocowanie do występowania w imieniu skarżącego dla radcy prawnego T. B., a nie K. S. Na podstawie akt sprawy Sąd pierwszej instancji ustalił, że stosowne pełnomocnictwo dla radcy prawnego K. S. nie zostało przedłożone zgodnie z wezwaniem, w wyznaczonym, siedmiodniowym terminie, który upłynął z dniem 20 listopada 2019 r. W tym stanie rzeczy na podstawie art. 49 § 1 i 2 P.p.s.a. zarządzono, jak w sentencji. Zażalenie od powyższego zarządzenia wniósł J. B. reprezentowany przez radcy prawnego T. B. Wniósł o uchylenie zaskarżonego zarządzenia i sporządzenie uzasadnienia wyroku. W uzasadnieniu podniósł, że jest jedynym pełnomocnikiem J. B. ustanowionym w niniejszej sprawie i to on a nie K. S. zawnioskował o sporządzenie uzasadnienia wyroku Sądu pierwszej instancji. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie jako bezzasadne podlega oddaleniu. Z treści art. 37 § 1 P.p.s.a. wynika, że pełnomocnik jest obowiązany przy pierwszej czynności procesowej dołączyć do akt sprawy pełnomocnictwo z podpisem mocodawcy. Sformułowanie "przy pierwszej czynności procesowej" należy rozumieć jako pierwszą czynność procesową z udziałem tego pełnomocnika. Może to być czynność polegająca na wszczęciu postępowania przez wniesienie skargi, jak również kolejna czynność postępowania, ale z udziałem tego pełnomocnika, który na tym etapie wstąpił do sprawy. Z kolei art. 46 § 3 P.p.s.a. stanowi, że do pisma należy dołączyć pełnomocnictwo, jeżeli pismo wnosi pełnomocnik, który przedtem nie złożył pełnomocnictwa. Z brzmienia tych przepisów wyraźnie wynika, że obowiązkiem pełnomocnika, będącego radcą prawnym, jest dołączenie do akt sprawy pełnomocnictwa z podpisem mocodawcy przy podejmowaniu przez niego pierwszej czynności procesowej w sprawie. Niezależnie od powyższego trzeba dodać, że powołane przepisy regulują doniosłe kwestie procesowe wpływające na realizację podmiotowego prawa do sądu. Po pierwsze właściwe ich zastosowanie daje sądowi administracyjnemu pewność, że dana osoba lub pełnomocnik są rzeczywiście upoważnieni do dokonania konkretnej czynności, po drugie stanowi gwarancję dla strony, że będzie należycie reprezentowana w toczącym się postępowaniu. Analizowane przepisy nabierają szczególnego znaczenia zwłaszcza, jeśli weźmie się pod uwagę jak poważne konsekwencje mogą wystąpić gdyby nie interpretować ich w sposób ścisły. Zgodnie z art. 183 § 2 pkt 2 P.p.s.a. nienależyte umocowanie pełnomocnika powoduje nieważność postępowania. Także stosownie do treści art. 271 pkt 2 P.p.s.a. nienależyta reprezentacja strony, której przejawem jest działanie w jej imieniu nieumocowanej osoby, stanowi przesłankę do wznowienia postępowania z powodu jego nieważności. Skoro zatem ustawodawca nałożył na sądy administracyjne obowiązek, aby wyegzekwować wykazanie tego umocowania przy pierwszej czynności procesowej, to powinność tę Przewodniczący Wydziału II Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy zrealizował poprzez zarządzenie z dnia 29 października 2019 r. wzywające radcę prawnego K. S. do nadesłania w terminie 7 dni pełnomocnictwa procesowego do występowania w imieniu skarżącego J. B., pod rygorem pozostawienia wniosku o sporządzenie i doręczenie uzasadnienia bez rozpoznania. W tym miejscu zaznaczyć należy, że wbrew twierdzeniom zawartym w zażaleniu, pod wnioskiem o sporządzenie uzasadnienia wyroku z dnia 24 października 2019 r. (k.71) widnieje podpis i pieczątka radcy prawnego K. S., a nie T. B., pełnomocnika ustanowionego w sprawie. Tym samym prawidłowe było stanowisko Przewodniczącego Wydziału II WSA w Bydgoszczy, który w tej sytuacji wezwał radcę prawnego K. S. do przedstawienia stosownego pełnomocnictwa upoważniającego go do działania w imieniu skarżącego. Wymogu tego nie mogło spełnić nadesłanie przez radcę prawnego T. B. kserokopii pełnomocnictwa, albowiem wynikało z jego treści, że pełnomocnikiem skarżącego jest T. B. a nie K. S. W tym stanie rzeczy Sąd pierwszej instancji prawidłowo zastosował normę art. 49 § 2 P.p.s.a pozostawiając bez rozpoznania wniosek J. B. o sporządzenie uzasadnienia wyroku Z tych względów Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że zaskarżone zarządzenie nie narusza prawa, wobec czego, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 1 i 2 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.