II SAB/Ol 30/20

SENTENCJA Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Adam Matuszak (spr.) Sędziowie sędzia WSA Ewa Osipuk sędzia WSA Bogusław Jażdżyk po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 29 września 2020 r. sprawy ze skargi H.N. na bezczynność Wójta "[...]" w udostępnianiu informacji publicznej I. zobowiązuje Wójta "[...]"do rozpoznania pkt. 13 wniosku skarżącej z dnia 2 czerwca 2020 r. w terminie 14 dni od daty zwrotu akt organowi; II. w pozostałym zakresie oddala skargę; III. stwierdza, że bezczynność nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; IV. zasądza od Wójta "[...]"na rzecz skarżącej H.N. kwotę 100 zł. (sto złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. UZASADNIENIE H.N. (dalej jako: "Skarżąca") wnioskiem z 2 czerwca 2020 r. zwróciła się, za pośrednictwem poczty elektronicznej, do Wójta "[...]" (dalej jako: "Wójt") o udzielenie, na podstawie ustawy z 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2019 r., poz. 1429), informacji polegającej na udzieleniu odpowiedzi na następujące pytania: 1) czy Gmina ma podpisaną umowę na 2020 r. z Przedsiębiorstwem Prowadzenia Schronisk "[...]" i od jakiego roku; sformułowano też prośbę o udostępnienie kopii umów zawartych z ww. schroniskiem; 2) czy Gmina posiada dane osób, które adoptowały odłowione z terenu Gminy zwierzęta z ww. schroniska; 3) czy Gmina kontroluje losy zwierząt oddanych z terenu Gminy do schroniska i podanie, w jaki sposób to robi; 4) czy Gmina sprawdzała autentyczność adopcji wykazywanych przez schronisko i w jaki sposób to robiła; 5) zawnioskowano o udostępnienie kopii aktualnych umów, obowiązujących z lekarzami weterynarii, którzy świadczą usługi w schronisku; 6) czy Gmina posiada wiedzę na temat źródła pochodzenia karmy, która podawana jest zwierzętom odłowionym z terenu Gminy i przekazanym do schroniska za ww. okres; a) jakie rodzaje karmy zakupuje schronisko; sformułowano prośbę o podanie ceny za 1 kg karmy suchej i mokrej, odpadów mięsnych nabywanych w zakładach uboju zwierząt gospodarskich i przedstawienie kilku faktur za zakup karmy w minionych latach; 7) zawnioskowano o udostępnienie kopii dokumentów za ww. okres, potwierdzających leczenie zwierząt oddanych z terenu Gminy do schroniska; 8) zawnioskowano o potwierdzenie przyjęcia zwierząt odłowionych z terenu gminy za ww. okres przez schronisko i załączenie protokołów odłowień; 9) zawnioskowano o: a) przesłanie fotokopii zdjęć wszystkich zwierząt (psy, szczenięta i koty) odłowionych z terenu Gminy i przyjętych do schroniska ww. okres, a w przypadku gdyby Gmina nie posiadała wszystkich zdjęć - zdjęcia zwierząt aktualnie przebywających w schronisku, według stanu na 31 maja 2020 r.; b) podanie numerów kojców, c) podanie numerów ewidencyjnych, d) podanie numerów chipów i udzielenie informacji czy chipy zostały wprowadzone do Międzynarodowej Bazy Danych Safe Animal? 10) w jaki sposób Gmina promuje swoje zwierzęta, aby szybciej znalazły domy, aby w ten sposób zmniejszyć wydatki gminne na bezdomne zwierzęta; 11) podanie szczegółowych informacji na temat wolontariatu w schronisku; jeśli wolontariat nie istnieje - podanie, w jaki sposób dba się o kondycję zwierząt (wyprowadzanie na spacer i socjalizacja psów); 12) zawnioskowano o udostępnienie kopii dokumentów dotyczących sterylizacji, kastracji oraz czipowania zwierząt odłowionych z terenu Gminy za ww. okres; 13) zawnioskowano o udostępnienie kopii protokołów kontroli przeprowadzonych przez Gminę w schronisku w ww. okresie; 14) zawnioskowano o udostępnienie kopii dokumentów przetargowych dotyczących odławiania i umieszczania zwierząt w schronisku ww. okres; 15) zawnioskowano o udostępnienie kopii faktur za usługi odławiania bezdomnych zwierząt i opieki nad nimi za ww. okres; 16) w jakiej odległości od terenu Gminy położone jest ww. schronisko? a) czy jest ono pod nadzorem inspekcji weterynaryjnej i jakiej; b) czy jest dostępne dla osób zainteresowanych adopcją zwierząt, w dni powszednie, w godzinach popołudniowych i weekendy? c) jaki zakres zabiegów lekarsko-weterynaryjnych zapewnia schronisko? d) czy schronisko posiada wyszkolony personel i w jakiej liczbie? 17) podanie liczby zwierząt adoptowanych z Gminy od daty podpisania umowy z ww. schroniskiem; sformułowano prośbę o udostępnienie kopii umów adopcyjnych; 18) czy walka z bezdomnością na terenie Gminy przynosi efekty i jeśli tak, to jakie oraz czy wskutek działań Gminy zmniejszyła się bezdomność; 19) czy Gmina dopłaca do sterylizacji/kastracji zwierząt właścicielskich; 20) czy Gmina rozważała możliwość współpracy z innymi gminami wybudowanie schroniska między gminnego lub przytuliska. Pismem z 2 lipca 2020 r. Wójt udzielił odpowiedzi na wniosek. Odnosząc się do pkt. 1 załączył skany umów za lata 2015-2020 i wyjaśnił, że nie posiada dokumentów z lat wcześniejszych gdyż upłynął termin przechowywania i archiwizacji dokumentów. W odpowiedzi na pkt. 3 podał, że kontrola w schronisku planowana w 2020 r., w związku z zagrożeniem COVID 19, zostanie przeprowadzona w późniejszym terminie, gdy minie stan epidemii, zaś z wcześniejszych kontroli dokumenty zostały zniszczone ze względu na terminy archiwizacji. Odnośnie do pkt. 2, 4, 5, 6, 11 i 18 stwierdził, że Gmina nie posiada żądanych informacji. Dodatkowo wyjaśnił co do pkt. 5., że Gmina nie ma kompetencji do ingerowania w proces zatrudniania pracowników schroniska oraz współpracę schroniska z weterynarzami i wynika to z odrębnych przepisów. Wskazał, odpowiadając na pkt. 7, że Gmina nie posiada żądanej informacji, a dokumentację posiada schronisko/weterynarz prowadzący. W odpowiedzi na pkt. 8 załączył skany kart. Wyjaśnił, co do pkt. 9, że jedyne zwierzęta przyjmowana do schroniska z terenu Gminy to psy, gdyż koty nie są odławiane. Poinformował, że dane żądane w pkt 8 lit. b są w skanach kart, zaś Gmina nie posiada żądanej informacji żądanej w pkt 8 lit. d. Odnosząc się do pkt. 10 podał, że Gmina poszukuje prawowitych opiekunów lub ewentualnych chętnych do przygarnięcia zagubionego psa przez zamieszczanie informacji na tablicy ogłoszeń (w siedzibie Urzędu, sołectwach), kontakt z sołtysami i umieszczanie informacji w aktualnościach na stronie Gminy. W odpowiedzi na pkt. 12 i 15 Wójt załączył skany zaświadczeń o sterylizacji i kastracji zwierzęcia i skany kart psów z danymi oraz skany faktur. Wyjaśnił, odnośnie do pytania z pkt. 13, że kontrola w schronisku planowana w 2020 r. w związku z zagrożeniem COVID 19 zostanie przeprowadzona w późniejszym terminie, gdy minie stan epidemii. W odniesieniu do pkt. 14, wskazał, że zakres żądanych informacji znajduje się w biuletynie informacji publicznej na stronie: "[...]". Co do pkt. 16 Wójt podał ponadto odległość od schroniska do siedziby organu gminy i wyjaśnił, że odległość do schroniska zależy od miejsca zgłoszenia psa z terenu Gminy. Wskazał też (co do pkt. 16 lit. a), że schronisko jest pod nadzorem Państwowej Inspekcji Weterynaryjnej "[...]", zaś co do lit. b-d Gmina nie posiada żądanych informacji. Zaznaczył, że wykonywane są zabiegi sterylizacji i kastracji psów oraz zapewniona jest opieka weterynaryjna i wyjaśnił, że nie ma kompetencji do ingerowania w proces zatrudniania pracowników przez schronisko i współpracy tej jednostki z weterynarzami. W odniesieniu do pkt. 17 podał, że wszystkie dane są w skanach. Gmina nie dopłaca do zabiegów sterylizacji i kastracji zwierząt właścicielskich (pyt. 19) i obecnie Gminy nie rozważały kwestii współpracy. Rozmowy o wspólnym schronisku były prowadzone przed 2010 r., jednak nie wypracowano jednolitego stanowiska (pyt. 20). Skarżąca wywiodła skargę na bezczynność Wójta, zarzucając, że organ nie udzielił jej wnioskowanej informacji. W odpowiedzi na skargę Wójt wyjaśnił, że w okresie, w którym Skarżąca złożyła przedmiotowy wniosek, do organu wpłynęło pięć żądań o treści tożsamej z wnioskiem Skarżącej. Pracownik urzędu omyłkowo przeoczył udzielenie odpowiedzi na przedmiotowy wniosek. Wójt dodał, że adres pocztowy, na który został skierowany wniosek, jest ogólnym adresem Urzędu Gminy, na który wpływa każdego dnia kilkadziesiąt wiadomości. Podniósł też, że niezwłocznie, po otrzymaniu skargi udostępniono drogą elektroniczną żądane informacje. Z uwagi na powyższe, w ocenie organu, nie doszło do działania z rażącym naruszeniem prawa. W tym stanie rzeczy, z uwagi na bezprzedmiotowość postępowania, Wójt wniósł o jego umorzenie zgodnie z art. 161 § 1 pkt. 3 p.p.s.a. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje: W pierwszej kolejności należy wyjaśnić, że złożona skarga została przez Sąd rozpoznana na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym, stosownie do art. 119 pkt 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325, z późn. zm.), dalej jako: "p.p.s.a.", zgodnie z którym sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania. W takim przypadku skierowanie sprawy do rozpoznania w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym nie jest uzależnione od wniosku strony. Przechodząc do meritum sprawy, należy podnieść, że zgodnie z art. 3 § 1 p.p.s.a. sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki przewidziane w ustawie, zaś kontrola tej działalności, zgodnie z § 2 pkt 8 tego artykułu, obejmuje orzekanie w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt. 1 - 4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt. 4a. W tym zakresie przedmiotem sądowej kontroli nie jest określony akt lub czynność organu administracji, lecz ich brak, w sytuacji gdy organ miał obowiązek podjąć działanie w danej formie i w określonym przez prawo terminie. Instytucja skargi na bezczynność organu ma na celu ochronę praw strony przez doprowadzenie do wydania w sprawie rozstrzygnięcia lub podjęcia innej czynności dotyczącej uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa. Powyższe determinuje zakres kontroli Sądu, sprowadzającej się w tym wypadku do oceny, czy sprawa podlega załatwieniu przez organ w drodze określonego przez ustawodawcę aktu administracyjnego lub czynności. W rozpoznawanej sprawie Skarżąca domagała się udostępnienia informacji w trybie ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2019 r. poz. 1429), dalej jako: "u.d.i.p.". Ustawa ta, stanowiąc generalną zasadę udostępniania informacji publicznej, reguluje zarówno zakres podmiotowy, przedmiotowy stosowania ustawy, procedurę i tryb udostępniania informacji publicznej, przewidując różne sposoby udostępniania informacji publicznych. Jednym z nich, zgodnie z art. 10 u.d.i.p., jest udostępnianie informacji publicznej na wniosek. Złożenie wniosku do organu administracji (podmiotu zobowiązanego) przesądza o tym, że w odniesieniu do tego konkretnego organu należy ustalić, czy jest on zobowiązany, w świetle przepisów u.d.i.p., do udzielenia wnioskowanej informacji publicznej oraz czy podjął stosowne czynności, których brak jest jednoznaczny z bezczynnością. Pojęcie informacji publicznej zdefiniowane zostało w art. 1 ust. 1 i art. 6 u.d.i.p. Zgodnie z powołanymi przepisami informacją publiczną jest każda informacja o sprawach publicznych, w szczególności o sprawach wymienionych w art. 6. Dokonując interpretacji tego pojęcia należy odwołać się do art. 61 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, stanowiącej, że obywatel ma prawo do uzyskiwania informacji o działalności organów władzy publicznej oraz osób pełniących funkcje publiczne (ust. 1). Prawo to obejmuje również uzyskiwanie informacji o działalności organów samorządu gospodarczego i zawodowego, a także innych osób oraz jednostek organizacyjnych w zakresie, w jakim wykonują one zadania władzy publicznej i gospodarują mieniem komunalnym lub majątkiem Skarbu Państwa (ust. 2). Prawo do uzyskiwania informacji obejmuje m.in. dostęp do dokumentów (ust. 3). Uwzględniając powyższe należy stwierdzić, że informacją publiczną będzie każda wiadomość wytworzona lub odnosząca się do władz publicznych, a także wytworzona lub odnoszona do innych podmiotów wykonujących zadania publiczne, w zakresie tych zadań. Informacja publiczna dotyczy sfery faktów, stanowi ją treść dokumentów wytworzonych przez organy władzy publicznej oraz podmioty niebędące organami administracji, treść wystąpień, opinii i ocen przez nie dokonywanych niezależnie od tego, do jakiego podmiotu są one kierowane. Zgodnie zaś z art. 11 ust. 1 ustawy z 21 sierpnia 1997 r. o ochronie zwierząt (Dz. U. z 2019 r., poz. 122, z późn. zm.), zapewnianie opieki bezdomnym zwierzętom oraz ich wyłapywanie należy do zadań własnych gminy. Wypełniając ten obowiązek, rada gminy określa, w drodze uchwały, corocznie do dnia 31 marca, program opieki nad zwierzętami bezdomnymi oraz zapobiegania bezdomności zwierząt (art. 11a ust. 1 ustawy o ochronie zwierząt). Program, o którym mowa w ust. 1, obejmuje w szczególności: 1) zapewnienie bezdomnym zwierzętom miejsca w schronisku dla zwierząt; 2) opiekę nad wolno żyjącymi kotami, w tym ich dokarmianie; 3) odławianie bezdomnych zwierząt; 4) obligatoryjną sterylizację albo kastrację zwierząt w schroniskach dla zwierząt; 5) poszukiwanie właścicieli dla bezdomnych zwierząt; 6) usypianie ślepych miotów; 7) wskazanie gospodarstwa rolnego w celu zapewnienia miejsca dla zwierząt gospodarskich; 8) zapewnienie całodobowej opieki weterynaryjnej w przypadkach zdarzeń drogowych z udziałem zwierząt (art. 11a ust. 2 tej ustawy). Stosownie do art. 11a ust. 4 i 5 zd. drugie ww. ustawy, realizacja zadań, o których mowa w ust. 2 pkt. 3-6, może zostać powierzona podmiotowi prowadzącemu schronisko dla zwierząt. Koszty realizacji tego programu ponosi gmina. Uwzględniając powyższe, nie może budzić wątpliwości, że skoro wymienione zadania są finansowane ze środków publicznych, to sposób ich realizacji stanowi informację publiczną. W rozpoznawanej sprawie Skarżąca adresatem wniosku uczyniła Wójta i nie jest kwestionowane, że jest on podmiotem zobowiązanym do udzielenia informacji publicznej. Wskazać należy, że udostępnienie informacji publicznej jest obowiązkiem tylko odnośnie do danych, które są w posiadaniu zobowiązanego podmiotu. Ponieważ Burmistrz umownie i odpłatnie powierzył wykonywanie części swoich zadań innemu podmiotowi, czyniąc go tym samym podmiotem zobowiązanym na podstawie art. 4 ust. 1 u.d.i.p., to w zakresie, w jakim Wójt nie posiadał informacji i odesłał do Schroniska, jego odpowiedź czyniła bezskutecznym zarzut bezczynności. Wskazał bowiem miejsce znajdowania się informacji (podmiot, u którego informacje się znajdują), a miejsce to znajduje umocowanie w sposobie wykonywania zadań publicznych wymienionych w art. 11a ust. 2 ustawy o ochronie zwierząt. Zadania te mają bowiem być wykonywane przez gminę, ale mogą umownie być przekazane schronisku, co ma miejsce w niniejszej sprawie. Oceniając zasadność skargi należy stwierdzić, że treść przesłanej Skarżącej odpowiedzi i załączonych do niej skanów dokumentów, pozwala uznać, że przedmiotowy wniosek został załatwiony, z wyłączeniem pkt. 13. Jedynie w odniesieniu do tego punktu wniosku Sąd uznał, że udzielona odpowiedź nie stanowi udostępnienia informacji publicznej. We wskazanym punkcie Skarżąca domagała się przekazania kopii protokołów kontroli przeprowadzonych w okresie od 1 stycznia 2016 r. do 30 kwietnia 2020 r. W odpowiedzi Wójt podał, że kontrola w schronisku planowana w 2020 r. w związku z zagrożeniem COVID-19 zostanie przeprowadzona w późniejszym terminie, gdy minie stan epidemii. O ile można byłoby uznać to za informację udzieloną w części dotyczącej 2020 r., to nie odnosi się ona do lat poprzednich, które również były przedmiotem zainteresowania Skarżącej. W pozostałym zakresie, odpowiedzi zostały udzielone co do istoty zapytania, co wynika z treści odpowiedzi, które wskazano w części historycznej niniejszego uzasadnienia. Wniosek ten jest tym bardziej uprawniony, że Skarżąca w toku postępowania sądowoadministracyjnego skargi nie polemizuje z treścią udostępnionych jej informacji. Wprawdzie udzielone odpowiedzi są dość ogólne i zwięzłe, lecz zostały sformułowane z odniesieniem się przez organ do każdego punktu wniosku, a każda z odpowiedzi odnosi się do istoty pytań. Skarżąca nie żądała szczegółowych, precyzyjnych wyjaśnień. Stąd też udzielone odpowiedzi należy uznać za wystarczające i wyczerpujące zapytania. Zaznaczyć należy, że nie jest rolą sądu administracyjnego orzekającego w sprawie ze skargi na bezczynność w przedmiocie udzielenia informacji publicznej sprawdzanie prawdziwości udostępnionej informacji publicznej, jej kompletności w odniesieniu do deklarowanych przez organ zasobów (jeśli oświadczenie organu nie budzi wątpliwości a wnioskodawca go skutecznie w tym zakresie nie podważa), czy merytorycznej prawidłowości udzielonej informacji (por. wyrok NSA z 15 marca 2019 r., sygn. akt I OSK 1328/17, dostępny pod adresem https://cbois.nsa.gov.pl/). We wskazanym wyżej zakresie organ pozostaje w bezczynności od dnia złożenia wniosku do dnia wyrokowania, dlatego w pkt. I wyroku Sąd zobowiązał Wójta do rozpoznania pkt. 13 wniosku Skarżącej w terminie 14 dni od daty zwrotu akt organowi. Z uwagi na to, że pozostałe pytania Skarżącej spotkały się z reakcją organu, Sąd oddalił skargę w pozostałym zakresie (pkt II). W ocenie Sądu, omówiona bezczynność nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa, o czym orzeczono w pkt. III wyroku. W rozpoznawanej sprawie nie zachodzi przypadek oczywistego lekceważenia wniosku Skarżącej i braku woli załatwienia sprawy, które można byłoby rozpatrywać w kategoriach rażącego naruszenia prawa, oznaczającego wadliwość o szczególnie dużym ciężarze gatunkowym. Wójt odniósł się bowiem do pytania w pkt. 13, lecz udzielona odpowiedź nie mogła być oceniona jako udzielenie informacji publicznej. Brak było więc podstaw, by zwłoce organu w rozpoznaniu przedmiotowego wniosku o udostępnienie informacji publicznej przypisać charakter rażący. O kosztach postępowania, obejmujących wpis od skargi, orzeczono w pkt. IV, na podstawie art. 200 p.p.s.a.