III FZ 742/21

SENTENCJA Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA: Jolanta Sokołowska po rozpoznaniu w dniu 24 listopada 2021 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia Z. W. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 30 listopada 2020 r., sygn. akt I SA/Kr 816/19 odrzucające skargę Z. W. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Krakowie z dnia 8 maja 2019 r., nr [...] w przedmiocie egzekucji świadczeń pieniężnych postanawia oddalić zażalenie. UZASADNIENIE Postanowieniem z dnia 30 listopada 2020 r., sygn. akt I SA/Kr 816/19, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie odrzucił skargę Z. W. (dalej: skarżący) na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Krakowie z dnia 8 maja 2019 r. w przedmiocie egzekucji świadczeń pieniężnych. Stan sprawy przedstawia się następująco: Postanowieniem z dnia 21 listopada 2019 r., sygn. akt I SPP/Kr 236/19, Starszy referendarz sądowy w WSA w Krakowie oddalił, złożony w niniejszej sprawie, wniosek skarżącego o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Orzeczenie to zostało utrzymane w mocy postanowieniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 24 stycznia 2020 r. W związku z powyższym, zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału z dnia 13 marca 2020 r. skarżący został ponownie wezwany do uiszczenia wpisu sądowego od skargi na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Krakowie w kwocie 100 zł – w terminie 7 dni od daty doręczenia odpisu zarządzenia, pod rygorem odrzucenia skargi. Odpis tego zarządzenia doręczono skarżącemu w dniu 7 kwietnia 2020 r. W dniu 14 kwietnia 2020 r. skarżący wniósł o zwolnienie od wpisu w całości. Wskazywanym na wstępie postanowieniem Sąd pierwszej instancji odrzucił skargę skarżącego. W uzasadnieniu tego postanowienia Sąd wyjaśnił, że w zakreślonym terminie, skarżący nie uiścił należnego wpisu od skargi, lecz wystąpił z kolejnym wnioskiem o przyznanie prawa pomocy. Sąd wskazał, że w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego ugruntował się pogląd, zgodnie z którym, ponowne złożenie wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych, nawet dokonane w terminie określonym w ponownym wezwaniu do uiszczenia wpisu, wystosowanym do strony po wydaniu prawomocnego postanowienia odmawiającego zwolnienia od kosztów, nie może uchylić skutków prawomocności wydanego bezpośrednio wcześniej rozstrzygnięcia i tym samym nie ma wpływu na bieg terminu do uiszczenia wpisu od skargi. Sąd pierwszej instancji uznał zatem, że złożenie kolejnego wniosku o przyznanie prawa pomocy, nie mogło uchronić skarżącego przed ujemnymi następstwami niewykonania wezwania do uiszczenia wpisu od skargi. Skoro więc skarżący nie uiścił w wyznaczonym terminie wskazanego w zarządzeniu wpisu od skargi, to Sąd pierwszej instancji ją odrzucił. Na powyższe postanowienie, w ustawowym terminie, skarżący wniósł zażalenie, wnosząc o uchylenie w całości zaskarżonego orzeczenia. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 230 § 1 i § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.; dalej P.p.s.a.) od pism wszczynających postępowanie przed sądem administracyjnym w danej instancji pobiera się wpis stosunkowy lub stały. Pismem takim jest między innymi skarga. Stosownie zaś do art. 220 § 1 P.p.s.a. sąd nie podejmie żadnej czynności, na skutek pisma, od którego nie zostanie uiszczona należna opłata. Z kolei w myśl art. 220 § 3 P.p.s.a. skarga, od której pomimo wezwania nie został uiszczony należny wpis, podlega odrzuceniu przez sąd. Z orzecznictwa Naczelnego Sądu Administracyjnego jednoznacznie wynika, że jeżeli strona po doręczeniu jej wezwania do uiszczenia opłaty sądowej, ale przed upływem siedmiodniowego terminu, złoży wniosek o zwolnienie jej od kosztów sądowych, pierwotne wezwanie traci aktualność. W sytuacji wydania postanowienia o odmowie przyznania prawa pomocy, wezwanie do uiszczenia opłaty sądowej powinno być powtórzone. W takim przypadku siedmiodniowy termin do wniesienia opłaty biegnie od daty doręczenia nowego wezwania. W niniejszej sprawie miała miejsce opisana wyżej sytuacja - skarżący, po prawomocnym negatywnym rozpoznaniu jego wniosku o przyznanie prawa pomocy, został ponownie wezwany do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwania. Wezwanie to zostało doręczone skarżącemu w dniu 7 kwietnia 2020 r. Skarżący nie uiścił wpisu sądowego w wymaganym terminie. To zaś obligowało Sąd pierwszej instancji do odrzucenia skargi skarżącego. Natomiast w odniesieniu do kolejnego wniosku skarżącego o przyznanie prawa pomocy Naczelny Sąd Administracyjny wskazuje, że ponowne złożenie takiego wniosku, nawet dokonane w terminie określonym w wezwaniu do uiszczenie wpisu sądowego, pozostaje bez wpływu na bieg terminu do dokonania tej czynności. Kolejny wniosek o przyznanie prawa pomocy nie chroni strony przed skutkami niezastosowania się do treści wezwania do wykonania prawomocnego zarządzenia o uiszczenie wpisu. Ponowne złożenie ww. wniosku nie wywołuje bowiem skutków suspensywnych (por. m.in. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego: z 18 czerwca 2009 r., sygn. akt I FZ 159/09; z 24 marca 2010 r., sygn. akt I OSK 444/10; z 28 maja 2010 r., sygn. akt II FSK 1003/10; z 26 stycznia 2015 r., sygn. akt II OSK 66/15; publik. http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Zatem, zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, prawidłowo Sąd pierwszej instancji uznał, że złożenie kolejnego wniosku o przyznanie prawa pomocy nie mogło uchronić skarżącego przed ujemnymi następstwami niewykonania zarządzenia o wezwaniu do uiszczenia wpisu od skargi, jako że wniosek ten nie mógł dotyczyć zwolnienia od kosztów sądowych, które strona miała obowiązek uiścić przed jego złożeniem. Wobec powyższego Naczelny Sąd Administracyjny stwierdzając, że zaskarżone postanowienie odpowiada przepisom prawa, w oparciu o art. 184 w związku z art. 197 § 2 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.