II OSK 721/15
Sądy administracyjne2016-12-13
Sygnatura
II OSK 721/15
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia
2016-12-13
Rodzaj
Wyrok NSA
Sędziowie
Anna ŁuczajJerzy SiegieńZygmunt Zgierski
Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżony wyrok oraz decyzję I i II instancji
Treść orzeczenia
SENTENCJA
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Jerzy Siegień /spr./ Sędziowie sędzia NSA Anna Łuczaj sędzia del. NSA Zygmunt Zgierski Protokolant starszy inspektor sądowy Marcin Sikorski po rozpoznaniu w dniu 13 grudnia 2016 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej sprawy ze skargi kasacyjnej P. N. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 17 grudnia 2014 r. sygn. akt II SA/Kr 1501/14 w sprawie ze skargi P. N. na decyzję nr [...] [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia [...] sierpnia 2014 r. znak: [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki 1. uchyla zaskarżony wyrok oraz decyzję nr [...] [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia [...] sierpnia 2014 r. znak: [...] oraz poprzedzającą ją decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w S. z dnia [...] maja 2014 r. nr [...], 2. zasądza od [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. na rzecz P. N. kwotę 1300 (jeden tysiąc trzysta) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
UZASADNIENIE
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie po rozpoznaniu w dniu 17 grudnia 2014 r. sprawy o sygn. akt II SA/Kr 1501/14 ze skargi P. N. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia [...] sierpnia 2014 r., nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki wiaty (podcieni) skargę oddalił.
Przedmiotowy wyrok został wydany w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych sprawy.
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w S. na terenie Ośrodka Rekolekcyjnego "P. N." w G. przeprowadził w dniu 17 maja 2012 r. kontrolę, w trakcie której ustalił, że P. N. zrealizował budynek konstrukcji murowanej (rotundę). Do protokołu kontroli dołączono dokumentację fotograficzną potwierdzającą ustalenia organu pierwszej instancji (akta PINB k. nr 1-2).
Kolejną kontrolę PINB przeprowadził w dniu 18 lipca 2012 r., ustalając w jej trakcie, że na działce nr [...] w G. zlokalizowany jest budynek konstrukcji murowanej (rotunda) o wysokości ok. 8 m i średnicy ok. 10 m. Do protokołu dołączono szkic sytuacyjny oraz dokumentację fotograficzną (akta PINB k. nr 8).
Mając na uwadze powyższe PINB wszczął z urzędu postępowanie administracyjne w sprawie robót budowlanych realizowanych przez P. N. na działkach nr [...] i nr [...] w G. bez wymaganego zgłoszenia i pozwolenia na budowę, informując o tym strony postępowania pismem z dnia 26 lipca 2012 r. (akta PINB k. nr 9).
Burmistrz M. za pismem z dnia [...] sierpnia 2012 r. wskazał, że działka nr [...] w G. znajduje się w jednostce strukturalnej "ZL1", tj. tereny zalesień oraz że przedmiotowa rotunda nie jest zgodna z planem zagospodarowania przestrzennego (akta PINB k. nr 16).
W dniu [...] września 2012 r. PINB wydał decyzję, którą nakazał P. N. dokonać rozbiórki budynku (rotundy) oraz wykonanych wokół niego murów oporowych, wzniesionych na działce nr [...] w G. bez wymaganego pozwolenia na budowę (akta PINB k. nr 23). P. N. odwołał się od powyższej decyzji do [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. (dalej [...]WINB). W trakcie postępowania odwoławczego [...]WINB w dniu 23 listopada 2012 r. przeprowadził oględziny na działce nr [...] w G., stwierdzając wybudowanie rotundy wraz z podcieniem. Dokonano pomiarów tego obiektu i stwierdzono, że konstrukcja dachowa podcieni połączona jest ze ścianą rotundy za pomocą kształtowników stalowych umocowanych na kołkach rozporowych (k. 33 akt [...]WINB).
W dniu [...] stycznia 2013 r. [...]WINB wydał decyzję Nr [...], którą uchylił zaskarżoną decyzję i orzekł na podstawie art. 48 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego rozbiórkę budynku (rotundy) wykonanego na działce nr [...] w G. bez wymaganego pozwolenia na budowę oraz na podstawie art. 105 K.p.a. umorzył postępowanie administracyjne w części dotyczącej murków oporowych wykonanych na tej działce.
Na powyższą decyzję P. N. złożył skargę. Po rozpatrzeniu i uwzględnieniu skargi w całości [...]WINB decyzją z dnia [...] kwietnia 2013 r., nr [...], na podstawie art. 54 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270, ze zm.), zwanej dalej P.p.s.a., uchylił w całości decyzję własną z dnia [...] stycznia 2013 r., nr [...] oraz na podstawie art. 138 § 2 K.p.a. uchylił w całości decyzję PINB z dnia [...] września 2012 r. i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji. Z uwagi na powyższe WSA w Krakowie postanowieniem z dnia 3 czerwca 2013 r., sygn. akt II SA/Kr 594/13 umorzył postępowanie sądowe.
Organ pierwszej instancji ponownie rozpatrując przedmiotową sprawę, w dniu 29 listopada 2013 r. przeprowadził oględziny, w trakcie których ustalił, że na działce nr [...] znajduje się budynek rotundy o konstrukcji murowanej, wysokości 9,90 m, średnicy zewnętrznej 5,20 m, dach kryty gontem. Roboty budowlane w obiekcie zostały zakończone. Wokół budynku zlokalizowane są podcienia (wiata, zadaszenie) o szerokości od 2,05 do 2,45 m, konstrukcji murowano-drewnianej, przekryte dachem jednospadowym krytym gontem. Według oświadczenia P. N. obiekty te zostały zrealizowane około 2011/2012 r., prace zakończono w 2012 r., inwestor nie posiada zgody właściwego organu administracji architektoniczno-budowlanej. Do protokołu dołączono szkic sytuacyjny oraz dokumentację fotograficzną (akta PINB k. 37).
W dniu 28 lutego 2014 r. PINB ponownie przeprowadził oględziny stwierdzając, że "między budynkiem rotundy a podcieniami została wykonana szczelina ok. 0,03 do 0,04 m, co powoduje, że są to dwa oddzielne obiekty, a pierwotnie był jeden. Po wykonaniu szczeliny między rotundą a podcieniami konstrukcja dachu podcieni podparta została na żerdziach drewnianych od strony rotundy, wcześniej była osadzona na budynku rotundy za pomocą kształtowników metalowych na kołkach rozporowych" (akta PINB k. 43).
W dniu 28 marca 2014 r. do PINB wpłynęło pismo Urzędu Miejskiego w M. z dnia [...] marca 2014 r., znak [...], z którego wynika, że działka nr [...] w G. zlokalizowana jest w jednostce strukturalnej oznaczonej symbolem "ZL1", tj. tereny zalesień, wobec czego budynek rotundy oraz podcienia na niej zlokalizowane nie są zgodne z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego wsi G. (akta PINB k. 46).
Po uprzednim zawiadomieniu o możliwości zapoznania się z aktami sprawy oraz wypowiedzenia się co do zebranego materiału dowodowego (pismo z dnia 5 maja 2014 r. - akta PINB k. 47) PINB wydał w dniu [...] maja 2014 r. decyzję nakazującą P. N. rozbiórkę wiaty (podcieni-arkad) wybudowanej bez wymaganego pozwolenia na budowę na działce nr [...] w G.
W odwołaniu P. N. zarzucił naruszenie art. 49b Prawa budowlanego poprzez jego niezastosowanie oraz art. 10, art. 7 i art. 77 § 1 oraz art. 78 w związku z art. 107 § 3 K.p.a., wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji.
[...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. decyzją z dnia [...] sierpnia 2014 r., nr [...], na podstawie art. 48 ust. 1, art. 80 ust. 2 pkt 2 i art. 83 ust. 2 Prawa budowlanego, utrzymał w mocy decyzję PINB z dnia [...] maja 2014 r.
Organ odwoławczy wskazał, że z zebranego materiału dowodowego, w szczególności pomiarów wymiarów wiaty dokonanych w trakcie oględzin, naniesionych na zalegające w aktach sprawy szkice sytuacyjne, wynika, że jej powierzchnia zabudowy znacznie przekracza dopuszczalne 25 m2, bowiem wynosi około 48 m2. Przedmiotowy obiekt nie mieści się zatem w wyłączeniach, o których mowa w art. 29-31 Prawa budowlanego z uwagi na przekroczenie powierzchni zabudowy wskazanej w art. 29 ust. 1 pkt 2 tej ustawy, zatem na jego wykonanie koniecznym było uzyskanie decyzji pozwolenia na budowę. Bezspornym jest, że inwestor nie legitymuje się ostateczną decyzją o pozwoleniu na realizację przedmiotowej inwestycji. Wobec powyższego w sprawie zastosowanie mają przepisy art. 48 Prawa budowlanego. Samowolnie wzniesiony obiekt można doprowadzić do stanu zgodnego z prawem jedynie wówczas, gdy obiekt ten jest zgodny z przepisami o planowaniu przestrzennym i nie narusza przepisów, w tym przepisów techniczno-budowlanych, w stopniu uniemożliwiającym doprowadzenie do stanu zgodnego z prawem.
Zgromadzony w sprawie materiał dowodowy wskazuje, że działka nr [...] w G. znajduje się zgodnie z zapisami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego zatwierdzonego uchwałą Nr [...] Rady Miejskiej w M. z dnia [...] kwietnia 2005 r. [...] i uchwałą Nr [...] Rady Miejskiej w M. z dnia [...] lutego 2006 r. [...] w jednostce strukturalnej "ZL1", tj. tereny zalesień. Analiza wypisu z wyżej wymienionego planu prowadzi do wniosku, że będąca przedmiotem niniejszego postępowania wiata jest niezgodna z jego przepisami. Jako przeznaczenie dopuszczalne plan przewiduje możliwość realizacji obiektów małej architektury. W świetle art. 3 pkt 4 Prawa budowlanego przez obiekty małej architektury należy rozumieć niewielkie obiekty, a w szczególności kultu religijnego, jak np. kapliczki czy obiekty architektury ogrodowej, bądź użytkowe służące rekreacji codziennej. Wymiary przedmiotowej wiaty (powierzchnia około 48 m2) nie pozwalają więc na uznanie, że jest ona obiektem niewielkim, a to stanowi jedną z głównych cech obiektu małej architektury. W ocenie organu odwoławczego nie sposób uznać przedmiotowej wiaty za obiekt małej architektury.
W związku z powyższym organ wskazał, że brak jest podstaw do wdrożenia postępowania legalizacyjnego z uwagi na fakt, iż przedmiotowa wiata nie jest zgodna z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Tym samym organ nadzoru budowlanego zobowiązany był do wydania decyzji, o której mowa w art. 48 ust. 1 Prawa budowlanego nakazującej rozbiórkę przedmiotowego obiektu.
W ocenie organu odwoławczego, PINB nie naruszył przepisów procesowych prowadząc jedno postępowanie w dwóch sprawach i kończąc je wydaniem dwóch odrębnych decyzji. Nadmienić należy, że zarówno rotunda, jak i podcienia były przedmiotem postępowania PINB prowadzonego pod znakiem [...]. W wyniku tego postępowania, wobec zmiany stanu faktycznego sprawy zapadły dwie decyzje w przedmiocie nakazu rozbiórki rotundy oraz w przedmiocie nakazu rozbiórki wiaty (podcienia - arkady), z uwagi na to, że zarówno rotunda, jak i wiata (podcienia - arkady) stanowią odrębne konstrukcyjnie obiekty. Powyższe wynika z protokołu oględzin przeprowadzonych w dniu 28 lutego 2014 r.
Odnośnie wskazania przez organ pierwszej instancji daty wykonania przebudowy obiektu polegającej na likwidacji połączenia między rotundą a okalającymi ją podcieniami na styczeń 2013 r., jako wiadomej mu z urzędu, organ odwoławczy zauważył, że czas przebudowy został określony w treści skargi z dnia 21 lutego 2013 r. złożonej przez P. N. do WSA w Krakowie na decyzję [...]WINB z dnia [...] stycznia 2013 r., w której autor wskazał: "W styczniu 2013 r. przebudowałem obiekt budowlany znajdujący się na działce o nr ewid. [...] poprzez likwidację zadaszenia stanowiącego o istnieniu podcieni, w wyniku czego powstały dwie odrębne budowlane: rotunda o wymiarach zewnętrznych wysokość około 10 metrów oraz szerokość około 5 metrów oraz wolnostojący mur okalający powyższy obiekt budowlany". Tym samym, w ocenie [...]WINB, organ pierwszej instancji nie naruszył przepisów procesowych bowiem powołał się na informację zawartą w ostatecznej decyzji, o której wiadomo mu z urzędu. Treść tej decyzji powinna być znana również skarżącemu, gdyż została ona doręczona P. N. w dniu [...] kwietnia 2014 r.
Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia [...] sierpnia 2014 r., nr [...] złożył P. N.
Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Wskazał, że w postępowaniu administracyjnym nie obowiązuje zasada, iż co do wszelkich obiektów budowlanych, znajdujących się na różnych działkach, realizowanych przez tego samego inwestora należy prowadzić jedno postępowanie. Istotnym jest natomiast, by stosunek administracyjny wynikał z tego samego stanu faktycznego oraz jednakowych więzi natury podmiotowej. O tożsamości sprawy administracyjnej z zakresu tzw. samowoli budowlanej decyduje fakt rozpoczęcia określonych robót budowlanych bez wymaganego pozwolenia na budowę albo zgłoszenia przez konkretnego inwestora, co ma wpływ na tożsamość kręgu stron. Tożsamości sprawy nie niweczy okoliczność, że rozpoczęte roboty budowlane są w toku postępowania administracyjnego kontynuowane, co jedynie wyjątkowo może mieć wpływ na przyjęcie materialnoprawnych podstaw rozstrzygania. Realizację przez inwestora już jednego obiektu budowlanego należy uznać za sprawę administracyjną, co do której organ nadzoru budowlanego wszczyna postępowanie, stosownie do zasady określonej w art. 61 K.p.a. Wszczęte postępowanie powinno zakończyć się wydaniem decyzji, o czym mowa w art. 104 – 105 K.p.a. Nie jest jednak wykluczonym uznanie za jedną sprawę administracyjną robót budowlanych polegających na rozpoczęciu budowy przez tego samego inwestora różnych obiektów budowlanych na określonej działce ewidencyjnej, względnie nawet na kilku działkach wtedy, gdy pozostają one ze sobą w wyżej opisanym związku podmiotowym i przedmiotowym, oraz podlegają temu samemu reżimowi prawnemu. W takim przypadku jest dopuszczalne wydanie decyzji rozstrzygającej sprawę w części, o ile umożliwia powyższe przedmiot postępowania, z uwagi na jego podzielność. Podkreślenia wymaga przy tym, że stosowanie art. 62 K.p.a. nie wyklucza wydawania odrębnych decyzji, w przypadku zaistnienia ku temu przesłanek.
Ponadto, w dniu 23 listopada 2012 r. organ przeprowadził oględziny na działce nr [...] w G., w trakcie, których stwierdzono m.in. istnienie rotundy wraz z podcieniami. Dokonano pomiarów przedmiotowego obiektu dalmierzem laserowym. Stwierdzono m.in., że budynek został wykonany w konstrukcji murowej z kamienia łamanego przewiązywanego cegłą ceramiczną, nadproża łukowe wykonane z cegły ceramicznej nad wejściem do obiektu, otworami okiennymi oraz między słupami podcieni. Pokrycie dachowe wykonano z gontów drewnianych na konstrukcji drewnianej i deskowaniu pełnym. Konstrukcja dachowa podcienia połączona jest ze ścianą rotundy za pomocą kształtowników stalowych umocowanych na kołkach rozporowych. Wzdłuż północno-zachodniej, północnej i południowej granicy działki wykonany został murek betonowy o szerokości 0,70 m i zmiennej wysokości od 0,30 m do 0,80 m (licząc od podłoża). Ustalone wówczas gabaryty rotundy wraz z podcieniami wynosiły: średnica rotundy 5,17 m, średnica rotundy z podcieniami 9,42 m, wysokość ściany od poziomu murłaty 4,89 i wysokość rotundy wraz z hełmem 10,09.
W czasie oględzin dnia 29 listopada 2013 r. ustalono, że na działce nr [...] znajduje się budynek rotundy o konstrukcji murowanej, wysokość 9,90 m, średnicy zewnętrznej 5,20 m, dach kryty gontem, roboty budowlane w obiekcie zakończone. Wokół budynku zlokalizowane są podcienia (wiata, zadaszenie) o szerokości od 2,05 do 2,45 m, konstrukcji murowano-drewnianej, przekryte dachem jednospadowym krytym gontem".
Według odnotowanego w protokole oświadczenia P. N. przedmiotowe obiekty zostały zrealizowane około 2011/2012 r., prace zakończono w 2012 r., inwestor nie posiada na ich realizację ani pozwolenia na budowę, ani zgłoszenia.
Ponownie oględziny przeprowadzono w dniu [...] lutego 2014 r., stwierdzając, że "między budynkiem rotundy a podcieniami została wykonana szczelina ok. 0,03 do 0,04 m, co powoduje, iż są to dwa obiekty, a pierwotnie był jeden". Poza zainteresowaniem organu pierwszej instancji pozostał przy ponownym rozpatrzeniu sprawy murek z trylinki, uznawany poprzednio za mur oporowy.
Inwestor realizował na działce nr [...] w G. kaplicę [...], będąca rotundą z arkadami (podcieniami), która stanowiła budynek. Obiekty te zdaniem P. N. pozostawały w związku funkcjonalnym i nigdy nie ujawniał zamiaru użytkowania podcieni-arkad w inny sposób, niż jako elementu architektonicznego będącego ozdobą rotundy. Nie można jednak nie dostrzegać, że konstrukcyjny związek pomiędzy rotundą i jej ozdobą został rozerwany, zaś podcienia-arkady potencjalnie mogą pełnić różne funkcje, także użytkowe. Okoliczność dokonania przez inwestora zmian w stanie faktycznym poprzez likwidację elementów stanowiących o konstrukcyjnym powiązaniu podcieni-arkad z rotundą oraz wykonaniu elementów umożliwiających samodzielne powiązanie ich z gruntem upoważnia do traktowania takiego obiektu, jako odrębnego obiektu budowlanego.
Z uwagi na cechy konstrukcyjne owe podcienia-arkady traktowane samodzielnie stanowią wiatę, tj. budowlę, której nie można jednak uznać za obiekt małej architektury. Przy braku definicji legalnych wiaty, należy mieć na uwadze znaczenie tego pojęcia w języku potocznym, w którym wiatą określa się lekką budowlę w postaci dachu wspartego na słupach, np. nad przystaniem lub parkingiem Wiata może służyć także innym celom, mieć różną wysokość i powierzchnię (w tym powierzchnię zabudowy). Jeżeli budowla konstrukcji wiaty jest obiektem niewielkim, niewykluczonym będzie jej kwalifikacja, jako obiektu małej architektury. Tak jednak nie jest w niniejszej sprawie, co wykazano w toku postępowania wyjaśniającego oraz w obu kontrolowanych decyzjach. O prawidłowości przyjętej przez organ nadzoru budowlanego kwalifikacji decyduje już tylko powierzchnia wiaty wynosząca ok. 48 m2. Przedmiotowa wiata, o znacznych wymiarach nie spełnia warunków uznania jej za mały obiekt małej architektury, o którym mowa w art. 3 pkt 4 Prawa budowlanego. Chociaż definicja obiektu małej architektury jest otwarta w tym sensie, że opisuje definiowane pojęcie poprzez wskazanie reprezentatywnych przykładów form zaliczanych do małej architektury, co nie wyklucza zaliczenia do tego katalogu również innych, niewielkich obiektów o podobnych cechach, to jednakże muszą to być obiekty małe, czy inaczej niewielkie.
W sprawie niniejszej organy dokonały zatem właściwej kwalifikacji zrealizowanych przez inwestora robót budowlanych oraz trafnego wyboru materialnoprawnych podstaw orzekania. Okoliczność uniemożliwiająca legalizację przedmiotowej wiaty (podcieni-arkad) w sprawie niniejszej została wykazana w sposób nie budzący zastrzeżeń. W szczególności, przedmiotowa wiata została wzniesiona w sprzeczności z założeniami obowiązującego w gminie M. (w której znajduje się miejscowość G.) miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego zatwierdzonego uchwałą Nr [...] Rady Miejskiej w M. z dnia [...] kwietnia 2005 r. [...]. Ustalenia planu miejscowego, wyłączają możliwość budowy na działce nr [...] w G. przedmiotowej wiaty.
Skargę kasacyjną od wyroku WSA w Krakowie z dnia 17 grudnia 2014 r., sygn. akt II SA/Kr 1501/14 złożył P. N. zarzucając zaskarżonemu wyrokowi naruszenie:
1) przepisów postępowania w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy, tj.:
- art. 145 § 1 pkt 1 lit. c w zw. z art. 135 P.p.s.a. w zw. z art. 7 i art. 77 § 1 K.p.a. poprzez błędną ocenę, że organy administracji publicznej dokonały wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego, co w konsekwencji doprowadziło do błędnego zastosowania normy prawnej wyrażonej w art. 48 Prawa budowlanego do obiektu - wiaty, który może być wybudowany w oparciu o zgłoszenie,
- art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a. w zw. z art. 135 P.p.s.a. w zw. z art. 7 i art. 77 § 1 K.p.a. poprzez ich niezastosowanie i brak stwierdzenia przez Sąd pierwszej instancji, iż organy administracji publicznej nie dokonały ustalenia daty wzniesienia obiektu budowlanego, którego dotyczyło postępowanie administracyjne, a jedynie organy administracji publicznej ustaliły datę jego przebudowy, zgodnie z oświadczeniem inwestora, wobec czego Sąd pierwszej instancji powinien uchylić zaskarżoną decyzję, jako wydaną bez ustalenia stanu faktycznego określającego przepisy będące podstawą wydania decyzji, w myśl art. 103 ust. 1 Prawa budowlanego,
2) przepisów prawa materialnego, a mianowicie:
- art. 3 pkt 4 Prawa budowlanego poprzez jego błędną wykładnię polegającą na przyjęciu, iż obiekt budowlany o określonej wysokości i określonej powierzchni, co do zasady nie może stanowić obiektu małej architektury, niezależnie od jego wysokości, konstrukcji, a także usytuowania i sąsiedztwa obiektu, co doprowadziło do uznania przez Sąd pierwszej instancji, że zastosowanie przez organ administracji publicznej art. 48 tej ustawy było zgodne z prawem,
- § 16 ust. 3 pkt 4 uchwały Nr [...] Rady Miejskiej w M. z dnia [...] kwietnia 2005 r. w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla obszaru obejmującego wieś G. w Gminie M., poprzez jego niewłaściwe zastosowanie i uznanie przez Sąd pierwszej instancji, że organ administracji publicznej w sposób prawidłowy ustalił, iż obiekt budowlany, będący przedmiotem postępowania administracyjnego jest niezgodny z obowiązującym miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego,
- rażącego naruszenia art. 103 ust. 2 Prawa budowlanego poprzez uznanie przez Sąd pierwszej instancji, że zaskarżona decyzja organu administracji publicznej odpowiada prawu, pomimo że została wydana bez ustalenia daty budowy obiektu budowlanego, co w konsekwencji spowodowało, iż organy nadzoru budowlanego nie mogły ustalić w sposób prawidłowy podstawy prawnej wydanej decyzji administracyjnej.
Mając powyższe na względzie Skarżący wniósł o uchylenie w całości zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Krakowie względnie, w przypadku niestwierdzenia naruszeń przepisów postępowania, które mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a stwierdzenia naruszenia przepisów prawa materialnego, na podstawie art. 188 P.p.s.a. uchylenie zaskarżonego wyroku i rozpoznanie przedmiotowej sprawy oraz uchylenie wydanych decyzji.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 183 § 1 P.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod uwagę nieważność postępowania. W sprawie nie występują, enumeratywnie wyliczone w art. 183 § 2 P.p.s.a., przesłanki nieważności postępowania sądowoadministracyjnego. Z tego względu, przy rozpoznaniu sprawy, Naczelny Sąd Administracyjny był związany granicami skargi kasacyjnej.
Skarga kasacyjna zasługuje na uwzględnienie. Zasadny jest zarzut naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a. w zw. z art. 135 P.p.s.a. oraz art. 7 i art. 77 § 1 K.p.a. poprzez błędną ocenę, że organy administracji publicznej dokonały wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego, a w szczególności dokonania ustaleń daty wzniesienia wiaty (podcieni). Organy administracji publicznej ustaliły jedynie datę jej przebudowy, zgodnie z oświadczeniem inwestora, która polegała na likwidacji elementów stanowiących o konstrukcyjnym powiązaniu podcieni-arkad z budynkiem rotundy oraz wykonaniu elementów umożliwiających samodzielne powiązanie wiaty z gruntem.
W aktach administracyjnych organu pierwszej instancji znajduje się protokół z oględzin z dnia 17 maja 2012 r. stwierdzający wybudowanie przez P. N. m.in. kaplicy okrągłej (rotundy) bez ustalenia daty jej realizacji.
Następne oględziny organ pierwszej instancji przeprowadził w dniu 18 lipca 2012 r. (protokół kontroli k- 8 akt administracyjnych). W protokole brak jest ustaleń co do daty budowy przedmiotowej rotundy.
Kolejne oględziny na działce nr [...] w G. PINB przeprowadził w dniu 29 listopada 2013 r., w trakcie których ustalił, że na działce nr [...] znajduje się budynek rotundy o konstrukcji murowanej, wysokości 9,90 m, średnicy zewnętrznej 5,20 m, dach kryty gontem. Roboty budowlane w obiekcie zostały zakończone. Wokół budynku zlokalizowane są podcienia (wiata, zadaszenie) o szerokości od 2,05 do 2,45 m, konstrukcji murowano-drewnianej, przekryte dachem jednospadowym krytym gontem. Według oświadczenia P. N. obiekty te zostały zrealizowane około 2011/2012 r., prace zakończono w 2012 r., inwestor nie posiada zgody właściwego organu administracji architektoniczno-budowlanej. Do protokołu dołączono szkic sytuacyjny oraz dokumentację fotograficzną (akta PINB k. 37).
W dniu 28 lutego 2014 r. PINB ponownie przeprowadził oględziny stwierdzając, że "między budynkiem rotundy a podcieniami została wykonana szczelina ok. 0,03 do 0,04 m, co powoduje, że są to dwa oddzielne obiekty, a pierwotnie był jeden. Po wykonaniu szczeliny między rotundą a podcieniami konstrukcja dachu podcieni podparta została na żerdziach drewnianych od strony rotundy, wcześniej była osadzona na budynku rotundy za pomocą kształtowników metalowych na kołkach rozporowych". Według oświadczenia P. N. obiekty te zostały zrealizowane około 2011/2012 r., prace zakończono w 2012 r., (akta PINB k. 43).
Organ pierwszej instancji wskazując datę wykonania przebudowy obiektu polegającej na likwidacji połączenia między rotundą a okalającymi ją podcieniami wskazał na styczeń 2013 r. Organ odwoławczy zauważył natomiast, że czas przebudowy został określony w treści skargi z dnia 21 lutego 2013 r. złożonej przez P. N. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie na decyzję [...]WINB z dnia [...] stycznia 2013 r., w której autor wskazał, że: "W styczniu 2013 roku przebudowałem obiekt budowlany znajdujący się na działce o numerze ewidencyjnym [...] poprzez likwidację zadaszenia stanowiącego o istnieniu podcieni, w wyniku czego powstały dwa odrębne obiekty budowlane".
Sąd pierwszej instancji dokonując kontroli zaskarżonej decyzji w odniesieniu do ustalenia czasu realizacji rotundy wskazał, że wobec prowadzonych robót budowlanych, pomimo wszczęcia postępowania przez organ nadzoru budowlanego, zmieniał się kształt obiektów budowlanych na działce nr [...] w G. Początkowo była to tylko rotunda, później wzniesione zostały wokół niej arkady, które zostały połączone zadaszeniem z rotundą i utworzyły podcienia stanowiąc z nią jeden obiekt. Sąd, podobnie jak organ odwoławczy powołał się na skarżącego, który w swojej skardze z dnia 21 lutego 2013 r. do WSA w Krakowie stwierdził, że przebudowa obiektu budowlanego została dokonana w styczniu 2013 r., w wyniku czego powstały dwa odrębne obiekty budowlane.
Z powyższego wynika jednoznacznie, że zarówno organy orzekające w sprawie, jak również Sąd pierwszej instancji ograniczyły się do ustalenia daty dokonania przebudowy podcieni polegającej na rozdzieleniu ich od budynku rotundy, nie ustalając pierwotnej daty ich realizacji. Wprawdzie z protokołów z oględzin z dnia 29 listopada 2013 r. oraz z dnia 28 lutego 2014 r. wynika, że według oświadczenia P. N. obiekty te zostały zrealizowane około 2011/2012 r., a prace zakończono w 2012 r., to jednak z uwagi na ogólnikowość tego oświadczenia oraz brak jakichkolwiek innych dowodów na tę okoliczność, nie sposób uznać ją za wyjaśnioną, w rozumieniu art. 7 i 77 § 1 K.p.a.
Z uwagi na niepełną ocenę materiału dowodowego i ogólnikowe uzasadnienie w zakresie ustalenia daty realizacji obiektu, uniemożliwiające kontrolę instancyjną zaskarżonego wyroku, należy uznać, że naruszone zostały powołane w skardze kasacyjnej przepisy postępowania mogące mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Odnoszenie się natomiast do zarzutów naruszenia prawa materialnego jest na tym etapie postępowania przedwczesne, gdyż organ pierwszej instancji ponownie rozpoznając sprawę jest obowiązany dokonać pełnej oceny ustalonego w sprawie stanu faktycznego, a następnie podjąć rozstrzygnięcie zgodne z prawem materialnym. Przy ponownym rozpoznawaniu sprawy organ pierwszej instancji powinien ponadto mieć na uwadze, że w dniu [...] lutego 2015 r. weszła w życie uchwała nr [...] Rady Miejskiej w M. z dnia [...] grudnia 2014 r. w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla obszaru obejmującego miejscowość G. w Gminie M. [...]. W § 28 pkt 1 powołanej wyżej uchwały stwierdzono, że z dniem jej wejścia w życie, w granicach objętych planem tracą moc ustalenia uchwały Nr [...] Rady Miejskiej w M. z dnia [...] kwietnia 2005 r. w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla obszaru obejmującego wieś G. w Gminie M., niezgodność z którym była powodem wydania decyzji o rozbiórce wiaty (podcieni).
Uznając zatem podniesione w skardze kasacyjnej zarzuty za usprawiedliwione, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 188 oraz art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a., orzekł jak w sentencji wyroku. O kosztach orzeczono na podstawie art. 200, 203 pkt 1 i 205 P.p.s.a.