II GZ 876/15

SENTENCJA Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Andrzej Kisielewicz po rozpoznaniu w dniu 16 grudnia 2015 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia J. O. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W. z dnia 13 października 2015 r. sygn. akt V SA/Wa 3571/15 o odmowie wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi J. O. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia [...] czerwca 2015 r. nr [...] w przedmiocie określenia kwoty dotacji przypadającej do zwrotu postanawia: oddalić zażalenie UZASADNIENIE Postanowieniem z dnia 13 października 2015 r. sygn. akt V SA/Wa 3571/15 Wojewódzki Sąd Administracyjny w W. odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi J. O. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia [...] czerwca 2015 r. nr [...] w przedmiocie określenia kwoty dotacji przypadającej do zwrotu. Przedstawiając stan sprawy, Sąd I instancji podał, że J. O. w skardze na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia [...] czerwca 2015 r. zawarła wniosek o wstrzymanie jej wykonania. W uzasadnieniu podała, że wykonanie decyzji rodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia jej znacznej szkody, bowiem przypadająca do zwrotu kwota w wysokości przeszło 50.000 zł kilkakrotnie przekracza miesięczne zarobki skarżącej. Obowiązek zapłaty tak wysokiej należności oznaczałby dla skarżącej nie tylko zaburzenie jej stabilności finansowej, co wręcz pozbawienie środków utrzymania. Skarżąca podkreśliła, że nie posiada oszczędności, nie dysponuje majątkiem, którym mogłaby rozporządzić, zaś wszystkie środki, jakimi dysponowała, zostały przeznaczone na otwarcie i rozpoczęcie prowadzenia działalności. Sąd I instancji, odmawiając wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji, uznał, że skarżąca nie przedstawiła dowodów na okoliczność, że obowiązek zwrotu należności pieniężnej w wysokości ponad 50.000 zł rodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody. Skarżąca nie udokumentowała w żaden sposób aktualnej sytuacji majątkowej i ewentualnego wpływu na tą sytuację wykonania decyzji, co dopiero umożliwiłoby Sądowi ustalenie prawdopodobieństwa wystąpienia przesłanek zastosowania ochrony tymczasowej określonych w art. 63 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270, dalej: p.p.s.a.). Sąd I instancji stwierdził, że skarżąca nie wykazała, by znajdował się w takiej sytuacji finansowej, że wykonanie decyzji spowoduje dla niej znaczną szkodę. Z kolei oceniając wniosek w zakresie badania przesłanki dotyczącej nieodwracalnych skutków, Sąd I instancji uznał, że wykonanie świadczenia pieniężnego z natury rzeczy nie wywołuje takich skutków, gdyż ewentualne uchylenie zaskarżonej decyzji spowoduje konieczność zwrotu należności. Zażalenie na powyższe postanowienie złożyła J. O., zaskarżając je w całości i wnosząc o jego zmianę i wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Zaskarżonemu postanowieniu zarzuciła naruszenie art. 61 § 3 p.p.s.a., poprzez nieuprawnione uznanie, że nie zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia stronie znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, w sytuacji gdy całokształt okoliczności sprawy prowadzi do wniosków przeciwnych i przemawia za koniecznością wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. W uzasadnieniu zażalenia skarżąca podniosła, że prowadzi przedszkole, a wykonanie zaskarżonej decyzji nie będzie wymierzone wyłącznie w sferę majątkową skarżącej, ale równocześnie odciśnie piętno na beneficjentach świadczonych przez nią usług. Powoływany fakt braku oszczędności, które umożliwiłyby jednorazową spłatę kwoty ponad 50.000 zł będzie najpewniej skutkował koniecznością zlikwidowania prowadzonej przez nią działalności. To wszystko odbije się na jej podopiecznych, których rodzice będą musieli szukać innej alternatywy dla dotychczasowej placówki opiekuńczej. Skarżąca nie zgodziła się, że warunkiem sine qua non zasadności wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji jest udokumentowanie przesłanek z art. 61 § 3 p.p.s.a. Jej zdaniem specyfika niniejszej sprawy wymaga szczególnego względu na dobro podopiecznych przedszkola. A ta wartość nie jest mierzalna ani weryfikowalna. Faktem jednak jest, że zapłata kwoty wynikającej z zaskarżonej decyzji będzie pociągać za sobą zamknięcie przedszkola przez J. O., gdyż przedszkole to z charakteru tej działalności nie przynosi na tyle intratnych dochodów, by kwota do zwrotu dotacji nie łączyłaby się z koniecznością zamknięcia działalności. Skarżąca podkreśliła, że prowadzone przez nią przedszkole obejmuje opieką 40 osób i jest dedykowane dla dzieci z problemami autystycznymi i zespołem Aspergera. Jest to przy tym jedyne źródło dochodu strony skarżącej. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie znajduje usprawiedliwionych podstaw. Stosownie do treści art. 61 § 3 p.p.s.a. po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Strona skarżąca zgłaszająca wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności winna wykazać istnienie prawdopodobieństwa doznania znacznej szkody lub wystąpienia trudnych do odwrócenia skutków jego wykonania. Uzasadnienie wniosku powinno odnosić się do konkretnych okoliczności pozwalających wywieść, że wstrzymanie zaskarżonego aktu lub czynności jest w stosunku do wnioskodawcy zasadne. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, dokonana przez Sąd I instancji ocena wystąpienia przesłanek wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji jest prawidłowa, bowiem skarżąca nie uprawdopodobniła występowania w rozpoznawanej sprawie tego rodzaju okoliczności. Niewątpliwie wykonanie decyzji nakazującej zwrot dotacji w wysokości 55.274,54 zł spowoduje dla skarżącej określone koszty finansowe. Wystąpienie tego rodzaju kosztów nie oznacza jednak, że w każdym przypadku decyzja o zwrocie dotacji spowoduje znaczną szkodę lub trudne do odwrócenia skutki. Rozmiar szkody i charakter skutków zależeć będzie przede wszystkim od sytuacji finansowej skarżącej, w szczególności od wysokości przychodów z prowadzonej działalności gospodarczej. W rozpoznawanej sprawie te okoliczności nie zostały w ogóle przedstawione przez skarżącą we wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Skarżąca podniosła wprawdzie, że konieczność zapłaty określonej w decyzji kwoty doprowadzi do zaburzenia jej stabilności finansowej, a nawet pozbawi ją bieżących środków utrzymania. Takie stwierdzenie skarżącej powinno jednak zostać poparte dokumentami, dzięki którym Sąd I instancji mógłby ocenić sytuację majątkową skarżącej oraz rzeczywisty wpływ wykonania decyzji na tę sytuację. W zażaleniu skarżąca podnosi, że wykonanie decyzji spowoduje "niechybnie szereg negatywnych następstw", w tym w szczególności doprowadzi do likwidacji przedszkola. Naczelny Sąd Administracyjny zauważa, że choć niewątpliwie konieczność likwidacji prowadzonego przez skarżącą przedszkola stanowić może trudny do odwrócenia skutek w rozumieniu art. 61 § 3 p.p.s.a., to jednak nie sposób uznać, by skarżąca uprawdopodobniła, że taki skutek faktycznie mógłby zostać wywołany wykonaniem zaskarżonej decyzji. Nie można zgodzić się ze skarżącą, że nie jest zobowiązana do udokumentowania wystąpienia przesłanek z art. 61 § 3 p.p.s.a., ponieważ w sprawie występuje niemierzalna i nieweryfikowalna wartość, jaką jest dobro dzieci. W postępowaniu w sprawie wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji ocenie sądu podlegają potencjalne skutki wykonania decyzji, które są mierzalne i weryfikowalne, zaś ocena ta musi być dokonana, jak już wspomniano, w świetle konkretnych okoliczności przedstawionych i uprawdopodobnionych przez skarżącą. W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a. postanowił jak w sentencji.