II FSK 420/08

SENTENCJA Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA : Edyta Anyżewska po rozpoznaniu w dniu 30 października 2009 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej Syndyka Masy Upadłości [...] K. sp. z o.o. w upadłości z siedzibą w W. od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 23 lipca 2007 r. sygn. akt I SA/Wr 1132/07 odrzucającego skargę Syndyka Masy Upadłości [...] K. sp. z o.o. w upadłości z siedzibą w W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia 11 kwietnia 2007 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia zaległości podatkowych postanawia: 1) podjąć postępowanie w sprawie, 2) oddalić skargę kasacyjną. UZASADNIENIE Postanowieniem z dnia 23 lipca 2007 r., sygn. akt I SA/Wr 1132/07, Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu odrzucił skargę Syndyka Masy Upadłości [...] "K." sp. z o.o. w upadłości z/s w W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia 11 kwietnia 2007 r. w przedmiocie umorzenia zaległości podatkowych z tytułu podatku od nieruchomości za poszczególne miesiące 2004 r. i 2005 r. wraz z odsetkami za zwłokę. Jak stwierdzono w motywach postanowienia, "w sytuacji gdy (...) przedmiotem skargi jest rozstrzygnięcie organu drugiej instancji uchylające akt pierwszoinstancyjny, którym stronie została określona wysokość zobowiązania podatkowego, i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia, przedmiotem zaskarżenia nie jest należność pieniężna, a stwierdzenie konieczności ponownego przeprowadzenia pierwszoinstancyjnego postępowania podatkowego". W związku z tym Sąd uznał, że skarga dotyczy sprawy z zakresu zobowiązań podatkowych i jako taka podlega wpisowi stałemu w wysokości 500 zł, zgodnie z § 2 ust. 3 pkt 12 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 221, poz. 2193 ze zm.), dalej zwanego rozporządzeniem. Opłaty tej nie uiścił samodzielnie reprezentujący stronę adwokat (wpłacono jedynie 200 zł w terminie przewidzianym w art. 53 § 1 P.p.s.a.). Wobec tego skarga podlega odrzuceniu, stosownie do art. 221 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej P.p.s.a. W skardze kasacyjnej od powyższego postanowienia strona zarzuciła naruszenie ostatnio wymienionego przepisu poprzez przyjęcie, że w sprawie pismo podlega opłacie stałej i w związku z tym poprzez odrzucenie go. Ponadto zarzucono naruszenie art. 230 P.p.s.a. poprzez przyjęcie, że przedmiotem skargi jest decyzja kasacyjna organu drugiej instancji (uchylająca decyzję wymiarową organu niższego stopnia i przekazująca sprawę do ponownego rozpatrzenia), a także art. 227 § 1 tej ustawy poprzez niedoręczenie pełnomocnikowi strony zarządzenia z dnia 16 lipca 2007 r. w przedmiocie wpisu sądowego od skargi i uniemożliwienie w ten sposób złożenia zażalenia na to zarządzenie. Na tej podstawie zgłoszono wnioski o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi wojewódzkiemu, a także o zasądzenie kosztów postępowania. Według strony, skarga na przedmiotową decyzję, dotyczącą (wbrew temu co wskazał Sąd pierwszej instancji) odmowy umorzenia zaległości podatkowych, podlega wpisowi stosunkowemu. Wobec tego skarżący powinien być wezwany do jego uiszczenia, zgodnie z art. 220 § 1 P.p.s.a. Postanowieniem z dnia 13 sierpnia 2009 r. Sąd odwoławczy zawiesił postępowanie kasacyjne w sprawie, na podstawie art. 125 § 1 pkt 1 P.p.s.a., ze względu na to, że jej rozstrzygnięcie zależy od wyniku innego toczącego się postępowania sądowoadministracyjnego w rozumieniu tego przepisu, t.j. postępowania uchwałodawczego o sygn. akt II FPS 2/09. W dniu 26 października 2009 r. skład siedmiu sędziów NSA podjął uchwałę o w/w sygnaturze. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Z uwagi na podjęcie uchwały, ze względu na którą zawieszono postępowanie w sprawie niniejszej (sygn. akt II FPS 2/09), uzasadnione było jego podjęcie (z urzędu), stosownie do art. 128 § 1 pkt 4 P.p.s.a. We wskazanej uchwale (treść rozstrzygnięcia dostępna w internetowej bazie orzeczeń, http://orzeczenia.nsa.gov.pl) skład powiększony Sądu kasacyjnego stwierdził, że "od skargi na decyzję organu podatkowego odmawiającą umorzenia zaległości podatkowej pobiera się wpis stały, o którym mowa w zdaniu drugim art. 231 P.p.s.a." Uchwałą powyższą skład orzekający w sprawie niniejszej jest związany, stosownie do art. 269 § 1 P.p.s.a., bowiem nie znajduje podstaw do odstąpienia od stanowiska w niej wyrażonego, t.j. do ponownego wystąpienia do składu poszerzonego z zagadnieniem prawnym tą uchwałą rozstrzygniętym (szerzej o ogólnej mocy wiążącej uchwał NSA por. np. wyrok NSA z dnia 13 marca 2008 r., sygn. akt II FSK 147/07, dostępny we wskazanej internetowej bazie orzeczeń; a także A. Skoczylas: Działalność uchwałodawcza Naczelnego Sądu Administracyjnego, Warszawa 2004, s. 226 i n.). Nie budzi wątpliwości, że przedmiotem skargi do Sądu wojewódzkiego jest decyzja organu odwoławczego wydana w przedmiocie odmowy umorzenia zaległości podatkowych (decyzją tą utrzymano w mocy orzeczenie organu niższego stopnia o takiej treści). W świetle przytoczonej uchwały, od skargi na decyzję tego rodzaju pobiera się wpis stały, a nie stosunkowy, jak twierdzi strona. Tym samym niezasadny jest zarzut naruszenia art. 221 P.p.s.a. Zgodnie z tym przepisem, pisma wnoszone przez adwokata lub radcę prawnego, które nie są należycie opłacone, pozostawia się bez rozpoznania albo odrzuca bez wezwania o uiszczenie opłaty, jeżeli pismo podlega opłacie stałej. Art. 220 § 1 w/w ustawy, na który powołuje się skarżący, nie znajduje - z uwagi na cytowane wyżej unormowanie -zastosowania w mającej miejsce w sprawie sytuacji nieuiszczenia (samodzielnie) wpisu stałego od skargi przez adwokata. Należy przy tym podkreślić, że strona nie kwestionuje wysokości opłaty stałej w przedmiotowej sprawie (500 zł - zgodnie z § 2 ust. 3 pkt 12 rozporządzenia), toteż mając na uwadze granice orzekania Sądu drugiej instancji (art. 183 § 1 P.p.s.a.) jedynie na marginesie należy wskazać na orzecznictwo tej kwestii dotyczące (por. post. NSA z dnia 11 października 2006 r., sygn. akt II FZ 638/06 i powołane tam orzecznictwo; dostępne w w/w internetowej bazie orzeczeń). Nie jest też sporny fakt nieuiszczenia opłaty stałej w w/w wysokości w terminie przewidzianym dla wniesienia skargi (art. 53 § 1 P.p.s.a.), toteż i w tej kwestii tylko dodatkowo przypomnieć można, że uiszczenie przez skarżącego, reprezentowanego przez profesjonalistę, o którym mowa w art. 221 P.p.s.a., wpisu stałego w niepełnej wysokości wywołuje skutek taki jak nieuiszczenie wpisu (post. NSA z dnia 4 lipca 2007 r., sygn. akt I OZ 487/07, Lex nr 360329). W związku z tym, że istota sporu sprowadzała się w niniejszej sprawie do przesądzenia, czy skarga do Sądu pierwszej instancji podlegała opłacie stałej, czy też stosunkowej i w konsekwencji do oceny zastosowania art. 221 P.p.s.a. (który to zarzut okazał się niezasadny), nie mogły też odnieść pożądanego skutku pozostałe zarzuty kasacyjne. Należy bowiem przyjąć, że decyzja w przedmiocie (odmowy) umorzenia zaległości podatkowych nie podlega wpisowi stosunkowemu w rozumieniu art. 230 § 1 (a także art. 231 zdanie pierwsze) P.p.s.a. Nie dotyczy ona bowiem należności pieniężnych. Ponadto fakt, że nie doręczono pełnomocnikowi strony zarządzenia o wezwaniu do uiszczenia wpisu sądowego od skargi (k. 22 akt sądowych pierwszej instancji) nie ma istotnego wpływu na wynik sprawy w rozumieniu art. 174 pkt 2 P.p.s.a. - co jest warunkiem wzruszenia zaskarżonego wyroku w oparciu o procesową podstawę kasacyjną (por. wyrok NSA z dnia 24 maja 2005 r. sygn. akt FSK 2321/04, LexPolonica nr 1074120) - skoro skarga podlegała odrzuceniu (wskazane zarządzenie było nieprawidłowe). W konsekwencji nie ma też takiego wpływu okoliczność uniemożliwienia skarżącemu (wobec niedoręczenia zarządzenia) skorzystania z trybu odwoławczego w powyższym zakresie, na podstawie art. 227 § 1 P.p.s.a. Poza tym przypomnieć należy, że zgodnie z tym przepisem, zażalenie na zarządzenie przewodniczącego w przedmiocie kosztów sądowych przysługuje, "jeżeli strona nie składa środka odwoławczego co do istoty sprawy". W niniejszej sprawie skarżący wniósł taki środek odwoławczy (skarga kasacyjna) i w postępowaniu kasacyjnym zbadana została w związku z tym (stosownie do cytowanego unormowania) zgodność w/w zarządzenia z prawem oraz wpływ uchybienia w tym zakresie popełnionego na wynik sprawy. Z uwagi na zasadność zastosowania w zaskarżonym postanowieniu art. 221 P.p.s.a. bez wpływu na wynik sprawy pozostaje również fakt, że Sąd wojewódzki błędnie zidentyfikował w motywach orzeczenia przedmiot zaskarżenia (decyzja kasacyjna w postępowaniu wymiarowym, zamiast decyzji utrzymującej w mocy rozstrzygnięcie o odmowie umorzenia zaległości podatkowych). Ponadto w sentencji postanowienia wskazano tenże przedmiot prawidłowo. O oddaleniu skargi kasacyjnej orzeczono na podstawie art. 184 P.p.s.a. Zgodnie z tym przepisem, Naczelny Sąd Administracyjny oddala skargę kasacyjną, jeżeli nie ma usprawiedliwionych podstaw albo jeżeli zaskarżone orzeczenie mimo błędnego uzasadnienia odpowiada prawu.