I SA/Wa 1863/21

SENTENCJA Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie: Przewodnicząca: Asesor WSA Dorota Kozub-Marciniak po rozpoznaniu 17 listopada 2022 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi R. C., J. B., J. C., J. W., N. W., P. W., P. P., T. P., D. C. i J. C. o wznowienie postępowania sądowego zakończonego prawomocnym wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 6 września 2017 r., sygn. akt I SA/Wa 899/17 oddalającym skargę R. C., D. C., J. C., J. C., J. B., P. P., P. W., R. W., T. P. na decyzję Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 30 marca 2017 r., nr GZ.rn.626.1.2017 w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności orzeczenia administracyjnego postanawia: odrzucić skargę o wznowienie postępowania sądowego. UZASADNIENIE Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 6 września 2017 r., sygn. akt I SA/Wa 899/17 oddalił skargę R. C., D. C., J. C., J. C., J. B., P. P., P. W., R. W., T. P. na decyzję Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 30 marca 2017 r. nr GZ.rn.626.1.2017 w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności orzeczenia administracyjnego. Od wyroku tego środek odwoławczy nie został wniesiony, zatem wyrok uzyskał walor prawomocności od dnia 7 października 2017 r. Skargą z dnia 30 grudnia 2019 r. R. C., J. B., J. C., R. W., P. P., T. P., D. C. i J. C., reprezentowani przez tego samego pełnomocnika przez którego działali w sprawie I SA/Wa 899/17, wystąpili do Sądu o wznowienie postępowania zakończonego powyższym wyrokiem z dnia 6 września 2017 r. Skarżący wskazali, że skargę opierają na przesłance wymienionej w art. 271 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (dalej, jako: P.p.s.a.), jako, że ani ich pełnomocnik, ani oni nie otrzymali zawiadomienia z dnia 25 lipca 2017 r. o wyznaczonym w sprawie terminie rozprawy na dzień 6 września 2017 r., bowiem doręczona ich pełnomocnikowi 2 sierpnia 2017 r. przesyłka nie zawierała pisma przewodniego ani zawiadomienia o rozprawie. Również na kopercie nie ujawniono jakichkolwiek informacji o jej zawartości. Podali też, że o wydanym wyroku pełnomocnik skarżących dowiedział się telefonicznie w dniu 5 listopada 2019 r., a następnie w dniu 22 listopada 2019 r. zapoznając się z aktami sprawy w siedzibie Sądu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 20 kwietnia 2020 r. sygn. akt IV SA/Wa 143/20 odrzucił skargę o wznowienie postępowania. Sąd ten uznał, że skarga o wznowienie postępowania, mimo wskazania art. 271 pkt 2 P.p.s.a., nie zawierała ustawowej podstawy wznowienia postępowania, co uzasadniało jej odrzucenie. Skargę kasacyjną od powyższego postanowienia złożyli R. C., J. B., J. C., P. W., P. P., T. P., D. C. i J. C. Zaskarżonemu postanowieniu na podstawie art. 174 pkt 2 P.p.s.a. zarzucili naruszenie przepisów postępowania: 1) Art. 124 § 1 pkt 1 P.p.s.a. poprzez niewydanie postanowienia w przedmiocie zawieszenia postępowania pomimo śmierci R. W. w dniu [...] lutego 2020 r. i wydanie zaskarżonego wyroku, który z tego powodu należało uznać za wydany w warunkach nieważności postępowania, o której mowa w art. 183 § 1 pkt 2 P.p.s.a., co stanowi samodzielną podstawę uchylenia zaskarżonego wyroku; 2) art. 271 pkt 2 P.p.s.a. oraz art. 280 § 1 P.p.s.a. poprzez sprzeczne z przywoływanymi przepisami przyjęcie, że złożona w niniejszej sprawie skarga o wznowienie postępowania sądowoadministracyjnego zakończonego prawomocnym wyrokiem WSA w Warszawie z dnia 6 września 2017 r. nie została oparta na ustawowej podstawie wznowienia, chociaż zawierała obszerny opis (wraz z uzasadnieniem) przepisów prawa, do naruszenia których doszło w związku z brakiem właściwego zawiadomienia o wyznaczonej w sprawie rozprawie, co skutkowało pozbawieniem Skarżących możności działania - co miało istotny wpływ na wynik sprawy, ponieważ doprowadziło do błędnego przyjęcia, że wniesiona skarga nie została oparta na ustawowych przesłankach. Mając powyższe na uwadze skarżący wnieśli o uchylenie zaskarżonego orzeczenia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania, zasądzenia koszów postępowania i rozpoznanie skargi kasacyjnej na rozprawie. Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 27 maja 2021 r. sygn. akt I OSK 299/21 uchylił zaskarżone postanowienie Sądu I instancji i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. W uzasadnieniu Sąd ten wskazał, że skarga o wznowienie postępowania została wywiedziona pismem z 30 grudnia 2019 r. Pismem z 6 kwietnia 2020 r., a zatem przed wydaniem zaskarżonego postanowienia, pełnomocnik skarżących kasacyjnie poinformował Sąd o śmierci R. W. dnia [...] lutego 2020 r. Wskazał przy tym, że nie posiada informacji na temat postępowania spadkowego i kręgu spadkobierców zmarłego. Sąd I instancji był zatem obowiązany zweryfikować, czy R. W. faktycznie zmarł. NSA uznał, że wydanie orzeczenia kończącego postępowanie skierowanego w stosunku do osoby zmarłej przesądza, że zaszła przesłanka nieważności postępowania określona w art. 183 § 2 pkt 2 P.p.s.a. Po zwrocie akt z Naczelnego Sądu Administracyjnego, Sąd zarządzeniem z dnia 22 września 2021 r. zwrócił się do Urzędu Stanu Cywilnego w G. o nadesłanie zupełnego odpisu aktu zgonu zmarłego R. W. Pismem z dnia 28 października 2021 r. przesłano powyższy akt zgonu. Następnie Sąd Rejonowy w K. I Wydział Cywilny przesłał prawomocny odpis postanowienia tego Sądu z dnia 25 listopada 2020 r. sygn. akt [...] o stwierdzeniu nabycia spadku po R. W., który nabyli: J. W. oraz N. W. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Skarga o wznowienie postępowania jest nadzwyczajnym środkiem zaskarżenia, zmierzającym do uchylenia lub zmiany prawomocnego orzeczenia kończącego postępowanie sądowoadministracyjne i nie stanowi alternatywy dla zwykłego środka odwoławczego służącego usunięciu istniejącej wadliwości postępowania. Zgodnie z art. 270 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r. poz. 329 ze zm.) w przypadkach przewidzianych w dziale VII dotyczącym wznowienia postępowania można żądać wznowienia postępowania, które zostało zakończone prawomocnym orzeczeniem. Stosownie do treści przepisu art. 280 § 1 tej ustawy sąd bada na posiedzeniu niejawnym, czy skarga jest wniesiona w terminie i czy opiera się na ustawowej podstawie wznowienia. W braku jednego z tych wymagań sąd wniosek odrzuci, w przeciwnym razie wyznaczy rozprawę. Skarżący przedmiotową skargę o wznowienie postępowania oparli na podstawie mającej umocowanie w treści art. 271 pkt 2 P.p.s.a., podnosząc, że wskutek niedoręczenia ich pełnomocnikowi zawiadomienia o rozprawie zostali pozbawieni realnej możności działania w sprawie. Podkreślenia wymaga, że samo sformułowanie podstawy wznowienia w sposób odpowiadający ustawie nie oznacza, że skarga opiera się na ustawowej podstawie wznowienia, jeżeli już z samego jej uzasadnienia wynika, że podnoszona podstawa nie zachodzi. Zgodnie z art. 280 § 1 P.p.s.a., Sąd na posiedzeniu niejawnym bada, czy twierdzenia skargi określane jako "podstawa wznowienia", w rzeczywistości taką podstawę stanowią. Jeżeli już z samego uzasadnienia skargi wynika, że podnoszona podstawa wznowienia postępowania nie zachodzi, taka skarga, jako nieoparta na ustawowej podstawie wznowienia, podlega odrzuceniu. Skarżący w skardze jako podstawę wznowienia wskazali art. 271 pkt 2 P.p.s.a. wobec pozbawienia ich możności działania w sprawie wskutek niedoręczenia ich pełnomocnikowi zawiadomienia o rozprawie, którzy jak twierdzą uzasadnia wznowienie postępowania. Jednak w ocenie Sądu przedmiotowa skarga nie została oparta na ustawowej podstawie wznowienia postępowania sądowoadministracyjnego. Brakiem ustawowej podstawy wznowienia postępowania jest bowiem nie tylko sytuacja, gdy skarga w ogóle nie opiera się na jednej z podstaw wznowienia wskazanych w ustawie - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, ale również gdy powołana podstawa treściowo odpowiada powyższym przepisom, ale już tylko na podstawie oceny akt sprawy Sąd władny jest ocenić, że powołane przez stronę przesłanki nie stanowią rzeczywistej podstawy wznowienia (zob. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 28 stycznia 2010 r., sygn. akt I OSK 44/10 i z dnia 14 maja 2013 r., sygn. akt II OSK 1003/13, dostępne na wskazanej wyżej stronie internetowej). Z treści skargi o wznowienie wynika, że skarżący upatrują podstawę wznowieniową w naruszeniu przepisów prawa pozbawiających ich możności działania z uwagi na niezawiadomienie ich pełnomocnika o terminie rozprawy. Przedstawiona w skardze argumentacja, że pełnomocnik skarżących nie otrzymał zawiadomienia o rozprawie, nie może stanowić podstawy wznowienia postępowania. Wskazać trzeba, że ze zwrotnego potwierdzenia odbioru przesyłki – znajdującej się w sprawie I SA/Wa 899/17, karta 61 – wynika, że została ona prawidłowo doręczona adresatowi, co wynika z adnotacji doręczyciela placówki pocztowej. Na uwagę zasługuje też to, że powyżej miejsca, w którym pełnomocnik potwierdził odbiór przesyłki, w miejscu "Rodzaj przesyłki" i "Termin" znajduje się skrótowy opis jej zawartości, z którego wynika, że przesyłka zawierała "zawiadomienie o rozprawie 6.09.2017 g. 11.00 s. B". Zatem w chwili odbierania przesyłki pełnomocnik mógł bez trudu zweryfikować jej zawartość, tym bardziej, że będąc adwokatem – w związku z posiadaną przez siebie wiedzą z zakresu prawa oraz znajomością procedury sądowej – zobligowany jest do zachowania dużo dalej posuniętej staranności niż wymagana jest od osób niebędących profesjonalnymi pełnomocnikami. Zwrócić należy uwagę, że wypełnione prawidłowo potwierdzenie odbioru stanowi dokument urzędowy w rozumieniu art. 244 K.p.c., potwierdzający fakt i datę doręczenia wskazanego pisma. W tym zakresie dokument urzędowy korzysta z domniemania zgodności z prawdą, zaś adresat przesyłki, który twierdzi, że nie doręczono mu pisma wymienionego na formularzu doręczenia i którego przyjęcie pokwitował, powinien ten fakt udowodnić (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 16 stycznia 2020 r., sygn. akt I OZ 1335/19, dostępne na wskazanej wyżej stronie internetowej). W tym kontekście, zupełnie niezrozumiałe i pozbawione oparcia w przepisach prawa jest twierdzenie pełnomocnika jakoby to na kopercie należało ujawnić informację na temat jej zawartości. W niniejszej sprawie wnoszący skargę o wznowienie postępowania nie zdołał podważyć okoliczności doręczenia mu zawiadomienia o rozprawie. Na poparcie swoich twierdzeń nie przedstawił żadnych dowodów. W aktach sprawy o sygn. I SA/Wa 899/17 próżno doszukać się jakiegokolwiek pisma pełnomocnika, który usiłowałby – z uwagi, jak twierdzi na brak zawartości przesyłki kierowanej do niego przez Sąd, jej uszkodzenie – wyjaśnić sprawę, zwrócić się o ponownie o doręczenie przesyłki. Brak pisma, które świadczyłoby o próbie uzyskania informacji o zawartości przesyłki. Kwestie te zostały przez profesjonalnego pełnomocnika podniesione dopiero w skardze o wznowienie postępowania zakończonego wyrokiem z dnia 6 września 2017 r., sygn. akt I SA/Wa 899/17, złożonej niemal dwa lata po wydaniu wyroku, z tym, że na poparcie stawianych zarzutów nie przedstawiono, jak już wskazał Sąd, żadnych dowodów. Dostrzec też należy, iż pełnomocnik będący adwokatem nie ma wątpliwości, że przesyłka Sądu dotarła do adresata bez pełnej jej zawartości, jednocześnie nie podjął on żadnych działań zamierzających do ustalenia jej zawartości i wyjaśnienia sprawy, czego należałoby wymagać od profesjonalisty. Konfrontacja treści akt sprawy z twierdzeniami pełnomocnika prowadzić musi do wniosku, że skarga o wznowienie postępowania w istocie, mimo wskazania przepisu art. 271 pkt 2 P.p.s.a., nie zawierała ustawowej podstawy wznowienia postępowania, co uzasadniało jej odrzuceniem. Z powyższych względów, w na mocy art. 280 § 1 P.p.s.a., Sąd orzekł jak w sentencji postanowienia.