II SA/Wa 1218/22
Sądy administracyjne2022-11-25
Sygnatura
II SA/Wa 1218/22
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia
2022-11-25
Rodzaj
Wyrok WSA w Warszawie
Sędziowie
Andrzej GórajEwa KwiecińskaMichał Sułkowski
Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżone postanowienie
Treść orzeczenia
SENTENCJA
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Andrzej Góraj, Sędzia WSA Ewa Kwiecińska, Asesor WSA Michał Sułkowski (spr.), po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 25 listopada 2022 r. sprawy ze skargi A.P. na postanowienie Wojewody [...] z dnia [...]kwietnia 2022 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania uchyla zaskarżone postanowienie.
UZASADNIENIE
Prezydent [...] decyzją z [...] listopada 2021 r. nr [...], na podstawie art. 33 ust. 4 pkt 4, pkt 3 lit. a oraz ust. 4c i ust. 4ca, art. 9 ust. 1 pkt 14 lit. a i lit. b ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, rozstrzygnął o utracie przez A.P. statusu osoby bezrobotnej oraz prawa do zasiłku z dniem [...] października 2021 r.
Powołaną decyzję doręczono skarżącemu przez operatora pocztowego na adres zameldowania na pobyt stały podany w karcie rejestracyjnej bezrobotnego. Przesyłka pocztowa po dwukrotnym awizowaniu w dniach 20 i 29 listopada 2021 r. została zwrócona do nadawcy z adnotacją "nie podjęto w terminie".
A.P. w piśmie z 22 lutego 2022 r. nadanym w placówce pocztowej 22 lutego 2022 r. wniósł odwołanie od decyzji Prezydenta [...] z [...] listopada 2021 r. nr [...].
Wojewoda [...] w piśmie z 14 marca 2022 r., działając na podstawie art. 15zzzzzn2 ust. 1 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych, zawiadomił A.P. o uchybieniu terminu do wniesienia odwołania od decyzji Prezydenta [...] z [...] listopada 2021 r. nr [...]. Jednocześnie na podstawie art. 15zzzzzn2 ust. 2 powołanej ustawy, organ odwoławczy wyznaczył skarżącemu termin 30 dni od doręczenia zawiadomienia na złożenie wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania. Wojewoda wskazał, że prośba o przywrócenie terminu powinna: 1) zostać wniesiona w terminie 30 dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu; 2) zawierać wskazanie konkretnej daty, tj. dnia, miesiąca, roku
– ustania przyczyny uchybienia terminu, czyli przyczyny uniemożliwiającej złożenie odwołania w terminie; 3) zawierać wskazanie przyczyn, które uniemożliwiły złożenie odwołania od decyzji organu pierwszej instancji w terminie; 4) zostać opatrzona: a) podpisem osobistym – w przypadku przesłania wniosku za pośrednictwem operatora pocztowego, b) kwalifikowanym podpisem elektronicznym albo podpisem zaufanym
– w przypadku przesłania wniosku za pośrednictwem platformy usług elektronicznych ePUAP.
Zawiadomienie z 14 marca 2022 r. doręczono skarżącemu 24 marca 2022 r.
A.P. 7 kwietnia 2022 r. złożył do elektronicznej skrzynki podawczej [...] Urzędu Wojewódzkiego pismo ogólne do podmiotu publicznego z 7 kwietnia 2022 r. Pismo zostało oznaczone jako "WNIOSEK – Wniosek o przywrócenie terminu do odwołania", w którym skarżący wniósł "o przywrócenie terminu do odwołania od decyzji Prezydenta [...] nr [...] z [...].11.2021r.". W piśmie tym skarżący stwierdził też: "Wniosek i Odwołanie z dokumentami w załącznikach (siedem dokumentów)".
Do pisma ogólnego A.P. dołączył siedem załączników stanowiących pliki zapisane w formacie doc i pdf, w tym plik w formacie dok zawierający pismo z 7 kwietnia 2022 r. oznaczone jako "Wniosek o przywrócenie terminu do odwołania", w którym wniósł "o przywrócenie terminu do odwołania od decyzji Prezydenta [...] nr [...] z [...].2021r.", a ponadto zawarł uzasadnienie żądania przywrócenia terminu.
Wojewoda [...] w piśmie z 14 kwietnia 2022 r., na podstawie art. 64 § 2 K.p.a., wezwał A.P. do usunięcia – w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwania – braków formalnych pisma z 7 kwietnia 2022 r. przesłanego za pośrednictwem platformy ePUAP poprzez złożenie podpisu na piśmie. Organ odwoławczy wskazał, że skarżący może uzupełnić brak formalny poprzez: 1) przesłanie za pośrednictwem operatora pocztowego wydrukowanego i podpisanego pisma o identycznej treści jak pismo z 7 kwietnia 2022 r. oznaczone jako "Wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania"; 2) przesłanie za pośrednictwem platformy ePUAP przepisanego i opatrzonego podpisem kwalifikowanym lub profilem zaufanym pisma z 7 kwietnia 2022 r. oznaczonego jako "Wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania". Wojewoda stwierdził również, że: 1) pismo przesłane za pośrednictwem platformy ePUAP nie spełnia przesłanek pisma elektronicznego, ponieważ przesłany załącznik w formacie doc, tj. "Wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania", nie został podpisany; 2) podpis elektroniczny znajduje się jedynie na piśmie ogólnym do podmiotu publicznego; 3) procedura administracyjna wymaga, aby podpis znajdował się na podaniu; 4) opatrzenie pisma przewodniego podpisem elektronicznym nie skutkuje podpisaniem całego dokumentu elektronicznego; 5) brak technicznej możliwości podpisania załącznika z poziomu ePUAP nie wyklucza możliwości podpisania takiego dokumentu w innym miejscu, a następnie dołączenia go do korespondencji, ażeby uczynić zadość wymogom określonym w obowiązujących przepisach.
Wezwanie z 14 kwietnia 2022 r. doręczono skarżącemu za pomocą środków komunikacji elektronicznej 22 kwietnia 2022 r.
A.P. , w odpowiedzi na wezwanie z 14 kwietnia 2022 r., 22 kwietnia 2022 r. wniósł do elektronicznej skrzynki podawczej [...] Urzędu Wojewódzkiego pismo ogólne do podmiotu publicznego, do którego dołączył trzy załączniki w postaci plików zapisanych w formacie pdf, w tym (załącznik nr 1) pilik zawierający skan wydrukowanego pisma z 7 kwietnia 2022 r. oznaczonego jako "Wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania", na którym skarżący złożył własnoręczny podpis.
Wojewoda [...] w piśmie z [...] kwietnia 2022 r.
znak: [...] zawiadomił A.P. o pozostawieniu bez rozpoznania wniosku o przywrócenie terminu z uwagi na niezłożenie podpisu pod tym wnioskiem zgodnie z wezwaniem z 14 kwietnia 2022 r. Organ odwoławczy wyjaśnił w szczególności, że nie uznaje skanu wniosku przesłanego przy piśmie ogólnym z 22 kwietnia 2022 r. jako prawidłowego uzupełnienia braku formalnego wniosku, ponieważ nie spełnia on warunków przewidzianych dla pisma elektronicznego. Nie został bowiem podpisany podpisem kwalifikowanym lub profilem zaufanym.
Wojewoda [...] postanowieniem z [...] kwietnia 2022 r. nr [...], na podstawie art. 134 K.p.a., stwierdził uchybienie przez A.P. terminu do wniesienia odwołania od decyzji Prezydenta [...] z [...] listopada 2021 r. nr [...].
Organ odwoławczy przywołał w uzasadnieniu postanowienia treść art. 129 § 1 i § 2 oraz art. 134 K.p.a. Następnie wywiódł, że w sytuacji gdy organ stwierdzi, że odwołanie zostało wniesione z uchybieniem terminu wskazanego w art. 129 § 2 K.p.a., na podstawie art. 134 K.p.a. stwierdza w drodze postanowienia uchybienie terminu do jego wniesienia. Wojewoda wskazał, że wydanie postanowienia o stwierdzeniu uchybienia terminu do wniesienia odwołania jest obowiązkiem organu odwoławczego w każdym przypadku, gdy takie uchybienie ma miejsce. Uchybienie terminu jest okolicznością obiektywną i w razie jej wystąpienia organ odwoławczy nie może przystąpić do merytorycznego rozpatrzenia odwołania, lecz ma obowiązek stwierdzić uchybienie terminu do wniesienia odwołania.
Dalej Wojewoda [...] stwierdził, że decyzja Prezydenta [...] z [...] listopada 2021 r. nr [...] została wysłana do A.P. za pośrednictwem operatora pocztowego przesyłką poleconą za zwrotnym potwierdzeniem odbioru na adres zameldowania na pobyt stały podany w karcie rejestracyjnej bezrobotnego. Wskazał, że ze znajdującej się w aktach sprawy zwróconej przesyłki wynika, że w dniu 20 listopada 2021 r. została podjęta próba doręczenia przesyłki. Z uwagi na niezastanie adresata, w oddawczej skrzynce pocztowej pozostawiono zawiadomienie o możliwości odbioru przesyłki w placówce pocztowej. W dniu 29 listopada 2021 r. pozostawiono kolejne zawiadomienie o możliwości odbioru przesyłki. W związku z niepodjęciem przesyłki w terminie została ona zwrócona do nadawcy. Wobec powyższego, zgodnie z art. 44 § 4 K.p.a., przesyłka została uznana za doręczoną w dniu 4 grudnia 2021 r., czyli po upływie 14 dni od dnia pozostawienia pierwszego zawiadomienia.
Następnie organ odwoławczy stwierdził, że ostatni dzień czternastodniowego terminu do wniesienia odwołania przypadł w sobotę 18 grudnia 2021 r. Zgodnie więc z art. 57 § 4 K.p.a. odwołanie należało wnieść najpóźniej w poniedziałek 20 grudnia 2021 r.
Wojewoda [...] zauważył następnie, że A.P. nadał odwołanie za pośrednictwem operatora pocztowego w dniu 22 lutego 2022 r., co oznacza, że zostało ono wniesione z uchybieniem terminu przewidzianego do jego wniesienia.
Organ odwoławczy wskazał także, że A.P. skorzystał z możliwości przywrócenia terminu do wniesienia odwołania na podstawie art. 15zzzzzn2 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych, jednakże wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania pozostał bez rozpoznania z uwagi na niewywiązanie się z wezwania Wojewody [...].
Jako skonkludował organ odwoławczy, mając na względzie przedstawiony powyżej stan faktyczny i prawny, należało stwierdzić uchybienie terminu do wniesienia odwołania.
A.P. zaskarżył postanowienie Wojewody [...] z [...] kwietnia 2022 r. nr [...] do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego.
Skarżący wniósł o "unieważnienie" zaskarżonego postanowienia, "uzasadnionego brakiem podpisów wszystkich załączników w przesłanym za pośrednictwem ePUAP wniosku o przywrócenie terminu". Podkreślił, że wszystkie dokumenty wysłał za pośrednictwem Urzędu Wojewody [...], Urzędu Pracy [...], a w załączniku wyjaśnił przyczyny przekroczenia terminu do odwołania. Stwierdził, że ze strony ePUAP otrzymał potwierdzenie prawidłowego podpisu wszystkich dokumentów. Wskazał, że strona ePUAP nie zawiera żadnej informacji dotyczącej podpisu każdego dokumentu oddzielnym podpisem, a także instrukcji wykonania takich podpisów.
Skarżący zażądał także "unieważnienia" decyzji Prezydenta [...] z [...] listopada 2021 r. nr [...].
Wojewoda [...] wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując w odpowiedzi na skargę stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.
W pierwszej kolejności należy zauważyć, że zgodnie z art. 119 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r. poz. 329 ze zm.; dalej powoływana jako "P.p.s.a."), sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty oraz postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie. Stosownie natomiast do treści, art. 120 P.p.s.a., w trybie uproszczonym sąd rozpoznaje sprawy na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów.
Przedmiotem skargi A.P. jest postanowienie Wojewody [...] z [...] kwietnia 2022 r. nr [...], którym organ odwoławczy na podstawie art. 134 K.p.a. stwierdził uchybienie terminu do wniesienia przez skarżącego odwołania od decyzji Prezydenta [...] z [...] listopada 2021 r. nr [...]. Postanowienie to kończy zatem postępowanie.
W związku z powyższym, Sąd rozpoznał sprawę w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów.
Skarga podlegała uwzględnieniu.
Z uzasadnienia zaskarżonego postanowienia wynika, że organ odwoławczy, stwierdzając uchybienie przez A.P. terminu do wniesienia odwołania od decyzji Prezydenta [...] z [...] listopada 2021 r. nr [...], wziął pod uwagę następujące okoliczności:
1. decyzję organu pierwszej instancji doręczono skarżącemu (w trybie art. 44 K.p.a.) w dniu 4 grudnia 2021 r.;
2. skarżący złożył odwołanie od tej decyzji (oddając pismo w placówce pocztowej) w dniu 22 lutego 2022 r.;
3. skarżący skorzystał z możliwości złożenia wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania na podstawie art. 15zzzzzn2 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. z 2021 r. poz. 2095 ze zm. – stan prawny na dzień wydania zaskarżonego postanowienia; dalej powoływana jako "uCOVID-19");
4. wniosek o przywrócenie terminu został pozostawiony bez rozpoznania z uwagi na niewykonanie przez stronę wezwania Wojewody [...] do uzupełnienia braku formalnego – podpisanie wniosku.
Uwzględniając powyższe, w pierwszym rzędzie należy zauważyć, że:
1. Prezydent [...] doręczył decyzję z [...] listopada 2021 r. nr [...] przez operatora pocztowego w rozumieniu art. 3 pkt 12 ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. Prawo pocztowe (Dz. U. z 2020 r. poz. 1041) na adres zameldowania na pobyt stały podany przez A.P. w karcie rejestracyjnej bezrobotnego;
2. ze znajdujących się w aktach sprawy koperty oraz dołączonego do niej zwrotnego potwierdzenia odbioru wynika, że przesyłka pocztowa była dwukrotnie awizowana
- pierwszy raz 20 listopada 2021 r., drugi raz 29 listopada 2022 r. Doręczyciel umieścił na potwierdzeniu odbioru informację o tym, że zawiadomienie o złożeniu pisma w placówce pocztowej umieszczono w oddawczej skrzynce pocztowej. Zwrot przesyłki do nadawcy nastąpił 8 grudnia 2022 r. z adnotacją "Nie podjęto w terminie";
3. A.P. 22 lutego 2022 r. nadał odwołanie od decyzji Prezydenta [...] z [...] listopada 2021 r. nr [...] w placówce pocztowej operatora wyznaczonego w rozumieniu art. 3 pkt 13 ustawy Prawo pocztowe.
W świetle powyższego należy stwierdzić, że Wojewoda [...] trafnie ustalił, że (1) decyzję organu pierwszej instancji doręczono skarżącemu w trybie art. 44 K.p.a., (2) czternastodniowy termin do wniesienia odwołania (art. 129 § 2 K.p.a.) upłynął 20 grudnia 2022 r., natomiast odwołanie zostało wniesione 22 lutego 2022 r. (art. 57 § 5 pkt 2 K.p.a.) – z uchybieniem terminu.
Mając to na uwadze, dalej należy zaznaczyć, że co do zasady dopuszczalność rozstrzygnięcia stwierdzającego na podstawie art. 134 K.p.a. uchybienie terminu do wniesienia odwołania nie jest uzależniona od uprzedniego rozpatrzenia wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania. Jak podnosi się w orzecznictwie sądów administracyjnych, rozpatrzenie sprawy z wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania w trybie art. 58 i art. 59 K.p.a. może być na osi czasu etapem następującym po wydaniu postanowienia stwierdzającego uchybienie terminu na postawie art. 134 K.p.a. niezależnie od tego, kiedy ów wniosek został złożony. Pozostawienie w obiegu prawnym postanowienia stwierdzającego uchybienie terminu do wniesienia odwołania nie stoi bowiem na przeszkodzie rozpatrzeniu wniosku o przywrócenie terminu do złożenia odwołania. Wskazuje się także, że aby móc rozstrzygnąć o przesłankach przywrócenia terminu najpierw należy ustalić, że doszło do uchybienia terminu (zob. np. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego: z 23 lutego 2021 r. sygn. akt I OSK 2378/20, z 7 maja 2020 r. sygn. akt I OSK 1696/19, z 21 stycznia 2021 r. sygn. akt I FSK 13168/20, z 7 sierpnia 2020 r. sygn. akt I FSK 1986/17, z 25 listopada 2020 r. sygn. akt I GSK 811/17 i sygn. akt I GSK 812/17
– niepublikowane; dostępne: https://orzeczenia.nsa.gov.pl).
Niemniej jednak, w okolicznościach przedmiotowej nie ulega wątpliwości, że Wojewoda [...], dostrzegłszy, iż odwołanie A.P. od decyzji Prezydenta [...] z [...] listopada 2021 r. nr [...] zostało wniesione z uchybieniem terminu, najpierw podjął działania przewidziane przez art. 15zzzzzn2 uCOVID-19, tj. zawiadomił stronę o uchybieniu terminu (art. 15zzzzzn2 ust. 1), wyznaczając termin 30 dni na złożenie wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania (art. 15zzzzzn2 ust. 2). Na konieczność podjęcia czynności przewidzianych w art. 15zzzzzn2 uCOVID-19 przed wydaniem postanowienia na podstawie art. 134 K.p.a. zwraca się zresztą uwagę w judykaturze podnosząc, że działania związane z wyznaczeniem terminu 30 dni na złożenie wniosku o przywrócenie terminu powinny zostać przez organ podjęte po dostrzeżeniu uchybienia terminu, a przed ewentualnym wydaniem postanowienia stwierdzającego uchybienie terminu (zob. prawomocne wyroki: Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z 4 sierpnia 2022 r. sygn. akt I SA/Po 88/22 i sygn. akt I SA/Po 93/22 oraz Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z 1 marca 2022 r. sygn. akt I SA/Rz 29/22
– niepublikowane; dostępne: https://orzeczenia.nsa.gov.pl).
Z uwagi na skorzystanie przez A.P. z prawa do złożenia wniosku o przywrócenie terminu w terminie 30 dni od doręczenia zawiadomienia z 14 marca 2022 r. (art. 15zzzzzn2 ust. 2 uCOVID-19), organ odwoławczy wezwał następnie do uzupełnienia braku formalnego wniosku (poprzez jego podpisanie), po czym – wobec nieuzupełnienia tego braku – pozostawił wniosek bez rozpoznania, odwołując się do tego faktu w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. Jak wynika z akt sprawy, o pozostawieniu bez rozpoznania wniosku o przywrócenie terminu Wojewoda [...] zawiadomił skarżącego w piśmie z [...] kwietnia 2022 r.
znak: [...] doręczonym razem z zaskarżonym postanowieniem.
Niewątpliwie zatem - jak już powyżej zaznaczono - okoliczność pozostawienia bez rozpoznania wniosku skarżącego o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania złożonego w związku z zawiadomieniem wystosowanym w trybie art. art. 15zzzzzn2 uCOVID-19 stała się dla organu odwoławczego istotnym elementem stanu faktycznego sprawy, który legł u podstaw wydania zaskarżonego postanowienia.
Należy przy tym podkreślić, że wniosek skarżącego o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania nie został rozpatrzony – został pozostawiony bez rozpoznania. Oznacza to, że jakkolwiek skarżący wystąpił z wnioskiem, który mógłby skutkować uwolnieniem się od negatywnych skutków przekroczenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji pozbawiającej go statusu bezrobotnego i prawa do zasiłku, organ odwoławczy nie wydał postanowienia, o którym mowa 59 § 2 K.p.a. (o przywróceniu terminu do wniesienia odwołania lub zażalenia postanawia ostatecznie organ właściwy do rozpatrzenia odwołania lub zażalenia). Wojewoda [...] nie podjął zatem rozstrzygnięcia, w którym należałoby zawrzeć pouczenie o prawie wniesienia skargi do sądu administracyjnego (art. 107 § 1 pkt 9 w zw. z art. 126 K.p.a.) i które (w przypadku skorzystania z tego prawa) podlegałoby kontroli sądowoadministracyjnej.
Jedynym środkiem pozwalającym obecnie skarżącemu na podważenie prawidłowości pozostawienia jego wniosku bez rozpatrzenia jest zaskarżenie do sądu administracyjnego bezczynności Wojewody [...] w przedmiocie rozpatrzenia wniosku z 7 kwietnia 2022 r. o przywrócenie terminu. Możliwość ta nie wynika przy tym wprost z przepisów prawa, lecz z uchwały Naczelnego Sądu Administracyjnego z 3 września 2013 r. sygn. akt I OPS 2/13 (ONSAiWSA 2014 nr 1, poz. 2), a z akt sprawy nie wynika też, by A.P. o takiej możliwości został pouczony.
Nie budzi również wątpliwości, że każdy kolejny wniosek skarżącego o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania od decyzji Prezydenta [...] z [...] listopada 2021 r. nr [...] będzie wnioskiem spóźnionym. Upłynął już bowiem termin 30 od doręczenia zawiadomienia z 14 marca 2022 r. skierowanego do A.P. w trybie art. 15zzzzzn1 uCOVID-19, natomiast przyczyna uchybienia terminu ustała najpóźniej w dniu jego wniesienia, tj. 22 lutego 2022 r.
Z powyższych względów (tj. 1. z uwagi na uwzględnienie przez organ odwoławczy okoliczności pozostawienia bez rozpoznania wniosku skarżącego z 7 kwietnia 2022 r. o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania, jako elementu stanu faktycznego, który legł u podstaw wydania zaskarżonego postanowienia; 2. z uwagi niewydanie postanowienia rozstrzygającego o tym – złożonym w terminie 30 dni od doręczenia zawiadomienia z 14 marca 2022 r. - wniosku, które podlegałoby kontroli sądowoadministracyjnej), kontrola legalności zaskarżonego postanowienia wymagała w ocenie Sądu rozważania, czy w sprawie zasadnie pozostawiono bez rozpoznania wniosek A.P. o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania od decyzji Prezydenta [...] z [...] listopada 2021 r. nr [...].
Z akt sprawy wynika, że:
1. A.P. 7 kwietnia 2022 r. wniósł do elektronicznej skrzynki podawczej [...] Urzędu Wojewódzkiego w elektronicznej platformie usług administracji publicznej (ePUAP) pismo ogólne do podmiotu publicznego (dalej "pismo ogólne") z 7 kwietnia 2022 r., do którego dołączył siedem załączników w postaci plików w formacie doc (trzy załączniki) i pdf (cztery załączniki), w tym (załącznik nr 1) pismo z 7 kwietnia 2022 r. oznaczone jako "Wniosek o przywrócenie terminu do odwołania" zapisane w formacie doc;
2. Wojewoda [...], stwierdziwszy, że powołany wyżej załącznik do pisma ogólnego nie jest podpisany, w piśmie z 14 kwietnia 2022 r. wezwał skarżącego do usunięcia w terminie 7 dni braków formalnych pisma z 7 kwietnia 2022 r. poprzez złożenie podpisu, wskazując dwa możliwe sposoby zadośćuczynienia wezwaniu: a) przesłanie wydrukowanego i podpisanego pisma o identycznej treści jak pismo z 7 kwietnia 2022 r. oznaczone jako "Wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania" lub b) przesłanie za pośrednictwem platformy ePUAP przepisanego i opatrzonego podpisem kwalifikowanym lub profilem zaufanym pisma z 7 kwietnia 2022 r. oznaczonego jako "Wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania");
3. w wezwaniu z 14 kwietnia 2022 r. wyjaśniono m.in., że: a) przesłany załącznik w formacie doc, tj. "Wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania", nie został podpisany; b) podpis elektroniczny znajduje się jedynie na piśmie ogólnym do podmiotu publicznego;
4. w odpowiedzi na wezwanie z 14 kwietnia 2022 r., A.P. 22 kwietnia 2022 r. wniósł do elektronicznej skrzynki podawczej organu administracji w ePUAP pismo ogólne z 22 kwietnia 2022 r., do którego dołączył trzy załączniki w postaci plików w formacie pdf, w tym pilik zawierający skan wydrukowanego pisma z 7 kwietnia 2022 r. oznaczonego jako "Wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania", na którym skarżący złożył własnoręczny podpis (załącznik nr 1);
5. żaden z załączników do pisma ogólnego z 22 kwietnia 2022 r., w tym plik stanowiący odpisany wyżej załącznik nr 1, nie został podpisany kwalifikowanym podpisem elektronicznym, podpisem zaufanym albo podpisem osobistym;
6. w opisanych okolicznościach w piśmie z [...] kwietnia 2022 r.
znak: [...] Wojewoda [...] zawiadomił A.P. o pozostawieniu bez rozpoznania wniosku o przywrócenie terminu z uwagi na niezłożenie podpisu pod tym wnioskiem zgodnie z wezwaniem z 14 kwietnia 2022 r. Organ odwoławczy wyjaśnił w szczególności, że nie uznaje skanu wniosku przesłanego przy piśmie ogólnym z 22 kwietnia 2022 r. jako prawidłowego uzupełnienia braku formalnego wniosku, ponieważ nie spełnia on warunków przewidzianych dla pisma elektronicznego. Nie został bowiem podpisany podpisem kwalifikowanym lub profilem zaufanym.
Mając powyższe na uwadze, należy stwierdzić, co następuje.
1. Stosownie do treści art. 14 § 1a zd. 2 i zd. 3 K.p.a., pisma utrwalone w postaci papierowej opatruje się podpisem własnoręcznym (zd. 1), natomiast pisma utrwalone w postaci elektronicznej opatruje się kwalifikowanym podpisem elektronicznym, podpisem zaufanym albo podpisem osobistym lub kwalifikowaną pieczęcią elektroniczną organu administracji publicznej ze wskazaniem w treści pisma osoby opatrującej pismo pieczęcią (zd. 2).
2. Skarżący 7 kwietnia 2022 r. wniósł do Wojewody [...] pisma utrwalone w postaci elektronicznej, w tym podpisane podpisem elektronicznym pismo ogólne z 7 kwietnia 2022 r. oraz - stanowiące załącznik nr 1 do tego pisma - pismo z 7 kwietnia 2022 r. oznaczone jako "Wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania", które nie zostało podpisane podpisem elektronicznym, podpisem elektronicznym, podpisem zaufanym albo podpisem osobistym.
3. Stosownie do treści art. 63 § 1 K.p.a., podania (żądania, wyjaśnienia, odwołania, zażalenia) wnosi się na piśmie. Zgodnie zaś z 63 § 2 K.p.a., podanie powinno zawierać co najmniej wskazanie osoby, od której pochodzi, jej adres, również w przypadku złożenia podania w postaci elektronicznej, i żądanie oraz czynić zadość innym wymaganiom ustalonym w przepisach szczególnych. Z powołanego wyżej art. 14 § 1a zd. 3 K.p.a. jednoznacznie natomiast wynika, że pismo (w tym pismo, w którym wnoszone jest podanie) utrwalone w postaci elektronicznej opatruje się kwalifikowanym podpisem elektronicznym, podpisem zaufanym albo podpisem osobistym.
4. Wojewoda [...] trafnie stwierdził zatem, że - stanowiące załącznik do pisma ogólnego z 7 kwietnia 2022 r. - pismo z 7 kwietnia 2022 r. oznaczone jako "Wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania" dotknięte jest brakiem formalnym w postaci braku podpisu.
5. Brakiem formalnym w postaci braku podpisu, ani żadnym innym brakiem uniemożliwiającym nadanie mu biegu, nie jest jednak dotknięte pismo ogólne z 7 kwietnia 2022 r. Pismo to zostało podpisane podpisem elektronicznym, co Wojewoda [...] potwierdził w treści wezwania z 14 kwietnia 2022 r., a także w odpowiedzi na skargę. W piśmie wskazano osobę, od której pochodzi (A.P. ). Nie wskazano wprawdzie adresu, niemniej nie ulega wątpliwości, że adres skarżącego jest organowi odwoławczemu znany. Został podany chociażby
w – własnoręcznie podpisanym – odwołaniu od decyzji Prezydenta [...] z [...] listopada 2021 r. nr [...]. Pismo ogólne zostało oznaczone jako "wniosek"
– "wniosek o przywrócenie do odwołania". Zawarto w nim również niebudzące wątpliwości żądanie - "wnoszę o przywrócenie terminu do odwołania od decyzji Prezydenta [...] nr [...] z [...].2021r.".
6. Podpisane przez skarżącego pismo ogólne stanowi więc skutecznie złożony wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania od decyzji Prezydenta [...] z [...] listopada 2021 r. nr [...] i podlega rozpatrzeniu.
7. Organ odwoławczy nie miał zatem podstaw do pozostawienia bez rozpoznania wniosku skarżącego o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania. Niepodpisanie
- stanowiącego załącznik do pisma ogólnego - pisma z 7 kwietnia 2022 r. oznaczonego jako "Wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania" mogło skutkować wyłącznie nieuwzględnieniem argumentacji podniesionej przez skarżącego w uzasadnieniu tego pisma, a nie pozostawieniem wniosku bez rozpoznania. Także wezwanie skierowane do A.P. nie powinno wskazywać, że niepodpisanie pisma będzie skutkować pozostawieniem wniosku bez rozpoznania, lecz nieuwzględnieniem zawartej w nim argumentacji w toku rozpatrzenia wniosku o przywrócenie terminu. Wezwanie powinno zawierać zobowiązanie do podpisania
– stanowiącego załącznik do pisma ogólnego - pisma z 7 kwietnia 2022 r. oznaczonego jako "Wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania" lub do złożenia odrębnego – podpisanego – pisma zawierającego uzasadnienie wniosku o przywrócenie terminu.
Mając zatem na względzie, że z przedstawionych wyżej powodów Sąd stwierdził, iż kontrola legalności zaskarżonego postanowienia wymagała rozważania, czy w sprawie zasadnie pozostawiono bez rozpoznania wniosek A.P. o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania od decyzji Prezydenta [...] z [...] listopada 2021 r. nr [...], należało uznać, że wskutek nieuprawnionego pozostawienia wniosku bez rozpoznania, zaskarżone postanowienie zostało wydane z naruszeniem art. 134 w zw. z art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 w zw. z art. 64 § 2 K.p.a., które miało wpływ na wynik sprawy.
Po zwrocie akt sprawy z odpisem prawomocnego wyroku, Wojewoda [...] ponownie wezwie skarżącego do podpisania - stanowiących załączniki do (podpisanego) pisma ogólnego z 7 kwietnia 2022 r. - pisma z 7 kwietnia 2022 r. oznaczonego jako "Wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania" oraz pisma z 7 kwietnia 2022 r. oznaczonego jako "Opis chronologiczny wydarzeń" lub do złożenia odrębnego (podpisanego) pisma zawierającego uzasadnienie wniosku o przywrócenie terminu, informując, że w przypadku niewykonania wezwania w wyznaczonym terminie rozpatrzy wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania w oparciu o akta sprawy. Następnie organ odwoławczy rozpatrzy wniosek A.P. o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania od decyzji Prezydenta [...] z [...] listopada 2021 r. nr [...] i w zależności od rozstrzygnięcia w tym przedmiocie, rozpatrzy odwołanie lub stwierdzi uchybienie terminu do jego wniesienia, przy czym ewentualne stwierdzenie uchybienia terminu do wniesienia odwołania nie będzie uzależnione od prawomocnego rozstrzygnięcia w przedmiocie wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania (zob. np. powołane wyżej wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z 23 lutego 2021 r. sygn. akt I OSK 2378/20 i z 7 maja 2020 r. sygn. akt I OSK 1696/19).
Trzeba także zaznaczyć, że bez znaczenia dla rozpatrzenia wniosku skarżącego o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania pozostaje odwołanie z dniem 16 maja 2022 r. stanu epidemii (rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 12 maja 2022 r. w sprawie odwołania na obszarze Rzeczypospolitej Polskiej stanu epidemii
- Dz. U. poz. 1027). Wniosek ten został bowiem skutecznie wniesiony w terminie 30 dni od dnia doręczenia skarżącemu zawiadomienia z 14 marca 2022 r. wystosowanego na podstawie art. 15zzzzzn2 uCOVID-19.
Mając z kolei na uwadze stanowisko A.P. zawarte w uzasadnieniu skargi, należy wyjaśnić, że podpisanie pisma ogólnego do podmiotu publicznego wnoszonego za pośrednictwem platformy ePUAP nie jest równoznaczne z podpisaniem załączników do tego pisma. Jeżeli do pisma ogólnego dołączane są inne pisma, stanowiące podania w rozumieniu art. 63 § 1 K.p.a. (żądania, wyjaśnienia, odwołania, zażalenia), także te pisma należy podpisać podpisem elektronicznym, podpisem zaufanym albo podpisem osobistym (art. 14 § 1a zd. 3 K.p.a.). Platforma ePUAP umożliwia podpisywanie dokumentów elektronicznych za pomocą podpisu zaufanego, a także dołączenie podpisanych w ten sposób pism do pisma ogólnego do podmiotu publicznego. Szczegółowe instrukcje dotyczące podpisania dokumentów za pomocą platformy ePUAP znajdują się na stornie internetowej https://epuap.login.gov.pl, po wybraniu zakładki "Podpisz dokument elektronicznie za pomocą podpisu zaufanego". Tak podpisany dokument można następnie dołączyć, jako załącznik do pisma ogólnego do podmiotu publicznego.
Odnosząc się natomiast do zawartego w skardze żądania "unieważnienia" decyzji Prezydenta [...] z [...] listopada 2021 r. nr [...], należy wskazać, że zgodnie z art. 134 § 1 P.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a. Pomiędzy postępowaniem zakończonym wdaniem decyzji Prezydenta [...] z [...] listopada 2021 r. nr [...], a zaskarżonym postanowieniem Wojewody [...] z [...] kwietnia 2022 r. nr [...], nie zachodzi tożsamość przedmiotowa. Odrębność spraw, w których wydano wymienione rozstrzygnięcia, przejawia się zakresem ich przedmiotu. W sprawie zakończonej decyzją Prezydenta [...] organ administracji, w oparciu o przepisy ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz. U. z 2021 r. poz. 1100 ze zm.), rozstrzygnął o utracie przez skarżącego statusu bezrobotnego i prawa do zasiłku. Z kolei zakres przedmiotowy sprawy, w której wydano zaskarżone postanowienie Wojewody [...] z [...] kwietnia 2022 r. nr [...], wyznacza rozstrzygnięcie w oparciu o art. 134 K.p.a. o stwierdzeniu uchybienia terminu do wniesienia odwołania. Wskazane sprawy pozostają ze sobą w związku chronologicznym i podmiotowym, jednakże ze względu na wzmiankowaną odrębność zakresów przedmiotowych nie można uznać, że tworzą one tę samą sprawę w znaczeniu materialnym. Dokonując zatem kontroli legalności decyzji Prezydenta [...] zgodnie z żądaniem skargi, Sąd rozstrzygnąłby poza granicami sprawy ze skargi na postanowienie Wojewody [...] z [...] kwietnia 2022 r. nr [...].
Należy ponadto zauważyć, że zaskarżone postanowienie oraz zawiadomienie z [...] kwietnia 2022 r. o pozostawieniu bez rozpoznania wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania doręczono skarżącemu z naruszeniem art. 391 § 1 pkt 1 K.p.a. (w brzmieniu obowiązującym do 4 października 2021 r.) w zw. z art. 158 ust. 1 ustawy z dnia 18 listopada 2020 r. o doręczeniach elektronicznych (Dz. U. z 2022 r.
poz. 569 – stan prawny na dzień wydania zaskarżonego postanowienia). Ponieważ skarżący złożył podanie w formie dokumentu elektronicznego przez elektroniczną skrzynkę podawczą Wojewody [...], a w aktach sprawy brak informacji o tym, że zrezygnował z doręczania pism za pomocą środków komunikacji elektronicznej, Wojewoda [...] powinien był (stosownie do treści art. 391 § 1 pkt 1 K.p.a. w brzmieniu obowiązującym do 4 października 2021 r.) doręczyć zarówno zaskarżone postanowienie, jak i zawiadomienie o pozostawieniu bez rozpoznania wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania, za pomocą środków komunikacji elektronicznej. Ponieważ jednak skarżący wniósł skargę (10 czerwca 2022 r.) w terminie trzydziestu dni od doręczenia zaskarżonego postanowienia przez operatora pocztowego (11 maja 2022 r.), stwierdzone uchybienie nie miało wpływu na wynik sprawy.
W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił zaskarżone postanowienie.