I Ns 242/25
Sądy powszechne2025-08-20
Sygnatura
I Ns 242/25
Data orzeczenia
2025-08-20
Rodzaj
DECISION
Sędziowie
Krzysztof Chruszczewski (PRESIDING_JUDGE)
Treść orzeczenia
<p>Sygn. akt I Ns 242/25</p>
<div>
<h2>POSTANOWIENIE</h2>
<p>Dnia 20 sierpnia 2025 roku</p>
<p>Sąd Rejonowy w <span class="anon-block">G.</span> I Wydział Cywilny</p>
<p>w składzie:</p>
<p>Przewodniczący: sędzia Krzysztof Chruszczewski</p>
<p>po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym</p>
<p>sprawy z wniosku wierzycieli <span class="anon-block">X. M.</span>, mał. <span class="anon-block">C. M.</span> i mał. <span class="anon-block">L. M.</span>
</p>
<p>o ustanowienie kuratora spadku po zmarłym dłużniku <span class="anon-block">E. M.</span>
</p>
<p>w postępowaniu egzekucyjnym prowadzonym przez Komornika Sądowego przy Sądzie Rejonowym w <span class="anon-block">G.</span> <span class="anon-block">G. S.</span> pod sygn. akt <span class="anon-block">(...)</span>
</p>
<p>postanawia:</p>
<p>oddalić wniosek.</p>
<p>Sygn. akt I Ns 242/25</p>
</div>
<div>
<h2>UZASADNIENIE</h2>
<p>postanowienia z dnia 20 sierpnia 2025 roku</p>
<p>Pełnomocnik wierzycieli <span class="anon-block">X. M.</span>, małoletniego <span class="anon-block">C. M.</span> i małoletniej <span class="anon-block">L. M.</span> w dniu 10 grudnia 2024 r. do tut. Sądu złożył wniosek o wyznaczenie w trybie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 819;art. 819 § 2)">art. 819 § 2 k.p.c.</a> kuratora spadku nieobjętego w postępowaniu egzekucyjnym po zmarłym dłużniku <span class="anon-block">E. M.</span>.</p>
<p>W uzasadnieniu wniosku wskazano, że dłużnik <span class="anon-block">E. M.</span>, który zmarł w dniu 4 marca 2024 roku, był ojcem małoletnich <span class="anon-block">C. M.</span> i <span class="anon-block">L. M.</span>. W chwili śmierci nie pozostawał w związku małżeńskim z <span class="anon-block">X. M.</span>. Małoletnie dzieci zmarłego odrzuciły spadek po spadkodawcy, są przy tym jego wierzycielami z tytułu świadczeń alimentacyjnych, zaś spadek po <span class="anon-block">E. M.</span> pozostaje spadkiem nieobjętym, a wnioskodawcy nie dysponują wiedzą w zakresie kręgu spadkobierców ustawowych a także tego czy toczy się postępowanie spadkowe.</p>
<p>
<strong>
<!-- -->Sąd zważył, co następuje:</strong>
</p>
<p>Wniosek nie zasługiwał na uwzględnienie.</p>
<p>Jak wynika z przedstawionych przez wnioskodawców dokumentów <span class="anon-block">X. M.</span>, działająca jako przedstawiciel ustawowy swoich małoletnich dzieci <span class="anon-block">L. M.</span> i <span class="anon-block">C. M.</span>, po uzyskaniu zgody Sądu Rejonowego w <span class="anon-block">G.</span>, wyrażonej w postanowieniu z dnia<span class="anon-block">(...)</span> roku w sprawie sygn. akt <span class="anon-block">(...)</span>, w dniu <span class="anon-block">(...)</span> roku przed notariuszem odrzuciła spadek przypadający <span class="anon-block">L. M.</span> i <span class="anon-block">C. M.</span> z ustawy po ich ojcu <span class="anon-block">E. M.</span>.</p>
<p>Wnioskodawcy <span class="anon-block">X. M.</span>, <span class="anon-block">C. M.</span> i <span class="anon-block">L. M.</span> są przy tym wierzycielami zmarłego <span class="anon-block">E. M.</span>.</p>
<p>Zgodnie z przepisem <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 1025;art. 1025 § 1;art. 1025 § 1 zd. 1)">art. 1025 § 1 zd. 1 k.c.</a> „sąd na wniosek osoby mającej w tym interes stwierdza nabycie spadku przez spadkobiercę.” Stosownie natomiast do <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 819;art. 819 § 2)">art. 819 § 2 k.p.c.</a> jeżeli spadkobiercy dłużnika nie objęli spadku albo nie są znani, a nie ma kuratora spadku, sąd na wniosek wierzyciela ustanowi dla nich kuratora (…). W myśl <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 666;art. 666 § 1)">art. 666 § 1 k.p.c.</a> do czasu objęcia spadku przez spadkobiercę sąd czuwa nad całością spadku, a w razie potrzeby ustanawia kuratora spadku. Na mocy <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 667;art. 667 § 1;art. 667 § 2)">art. 667 § 1 i 2 k.p.c.</a> kurator spadku powinien starać się o wyjaśnienie, kto jest spadkobiercą, i zawiadomić spadkobierców o otwarciu spadku. Kurator spadku zarządza majątkiem spadkowym pod nadzorem sądu spadku. Do sprawowania zarządu stosuje się odpowiednio przepisy o zarządzie w toku egzekucji z nieruchomości.</p>
<p>Instytucja kuratora spadku służy celom chroniącym przedmioty spadku przed ich utratą, naruszeniem do czasu przeprowadzenia postępowania o stwierdzenie nabycia spadku. Co należy podkreślić, instytucja ta ma charakter czasowy i nie może zastępować postępowania w przedmiocie stwierdzenia nabycia spadku. Dla pewności obrotu prawnego, zasadne jest aby postępowanie spadkowe zostało przeprowadzone, jednakże postępowanie to nie może toczyć się z urzędu a jedynie na wniosek. Kurator spadku ma za zadanie czuwać na całością spadku do chwili jego objęcia przez spadkobierców. Instytucja ta nie powinna jednak stanowić substytutu dla stwierdzenia nabycia spadku.</p>
<p>Zgodnie z zapatrywaniem doktryny „Zarówno wierzyciel, jak i dłużnik są uprawnieni do wystąpienia z wnioskiem o stwierdzenie nabycia spadku, jako osoby zainteresowane w rozumieniu <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 1025;art. 1025 § 1)">art. 1025 § 1 k.c.</a> (…) Ustanowienie kuratora na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 819;art. 819 § 2)">art. 819 § 2</a> nie jest dopuszczalne, jeżeli wierzyciel ma możliwość wystąpienia z wnioskiem o stwierdzenie nabycia spadku w rozumieniu <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 1025;art. 1025 § 1)">art. 1025 § 1 k.c.</a>” (H. Ciepła [w:] Kodeks postępowania cywilnego. Komentarz. Tom IV. Artykuły 730–1088, red. T. Wiśniewski, Warszawa 2021, art. 819, LEX).</p>
<p>Wnioskodawcy są wierzycielami zmarłego <span class="anon-block">E. M.</span>, wobec czego są uprawnieni do wszczęcia postępowania o stwierdzenia nabycia spadku po nim. Powyższe uprawnienie implikuje brak podstaw do uwzględnienia wniosku o ustanowienie kuratora dla spadkobierców zmarłego dłużnika. W ocenie Sądu nie sposób bowiem zastępować stwierdzenia nabycia spadku (tj. instytucji, która całościowo rozstrzyga kwestię dziedziczenia) instytucją kuratora wyznaczonego dla nieznanych spadkobierców.</p>
<p>Mając na uwadze powyższe na podstawie powołanych przepisów, orzeczono jak w sentencji postanowienia.</p>
</div>