IX U 112/19
Sądy powszechne2020-09-20
Sygnatura
IX U 112/19
Data orzeczenia
2020-09-20
Rodzaj
REGULATION
Treść orzeczenia
<div>
<h2>UZASADNIENIE</h2>
<p>Orzeczeniem z dnia 29 listopada 2018 roku <span class="anon-block"> (...)</span> do <span class="anon-block">S. N.</span> w <span class="anon-block">S.</span> postanowił nie zaliczyć <span class="anon-block">M. R.</span> do stopnia niepełnosprawności wskazując, że skutki jego schorzeń nie ograniczają w sposób istotny pełnienia ról społecznych i zdolności do wykonywania pracy, może zaspokajać podstawowe potrzeby życiowe bez pomocy innych osób (k. 138 akt rentowych).</p>
<p>Na skutek wniesionego przez przedstawiciela ustawowego <span class="anon-block">M. R.</span> odwołania (k. 142 akt rentowych) w dniu 17 grudnia 2018 roku <span class="anon-block">W. N.</span> w Województwie <span class="anon-block"> (...)</span> w <span class="anon-block">S.</span> utrzymał w mocy zaskarżone orzeczenie. W uzasadnieniu organ rentowy podniósł, że o ile wnioskodawca ma naruszoną sprawność organizmu i wymaga leczenia, o tyle skutki tego naruszenia nie powodują istotnych ograniczeń w możliwości funkcjonowania i pełnienia ról społecznych, na poziomie typowym dla osoby z pełną sprawnością. W ocenie organu wnioskodawca funkcjonuje stosownie do wieku i płci, czynników społecznych i kulturowych; może samodzielnie zaspokajać podstawowe potrzeby życiowe i uczestniczyć w życiu społecznym oraz kontynuować naukę stosownie do psychofizycznych możliwości (k. 152 akt rentowych).</p>
<p>Od powyższego orzeczenia przedstawiciel ustawowy, ojciec <span class="anon-block">M. G.</span> <span class="anon-block">R.</span> wniósł odwołanie do <span class="anon-block">S. C.</span> w <span class="anon-block">S.</span> domagając się jego zmiany i stwierdzenia umiarkowanego stopnia niepełnosprawności wnioskodawcy oraz o określenie wskazań dotyczących niepełnosprawności w ten sposób, że w pkt 1-4, 7, 9, 10 nie dotyczy, w pkt 5 – „wymaga diety, ćwiczeń, sprzętu do ćwiczeń” 6 - „wymaga zgodnie z przepisami” , 8 - „wymaga współudziału w procesie leczenia, rehabilitacji i edukacji oraz w niektórych czynnościowy życia codziennego”. Odwołujący się podniósł, że <span class="anon-block">M. R.</span> do tej pory posiadał orzeczenie o niepełnosprawności, co pomagało mu w leczeniu, w szczególności utrzymaniu diety potrzebnej w zahamowaniu chorób. Wskazał, że jego syn w części jest samodzielny, ale bywają okresy, że staje się bezradny i potrzebuje pomocy. Nadmienił, że badanie w poradni psychologiczno-pedagogicznej wykazało, że jego syn jest 3-4 lata opóźniony w rozwoju w stosunku do rówieśników, nadto w ostatnim czasie zdiagnozowano u niego cukrzycę oraz zagrożenie nadciśnieniem (k. 4-5 i 11-12).</p>
<p>W odpowiedzi na odwołanie <span class="anon-block">W. N.</span> wniósł o jego oddalenie wskazując, że wnioskodawca nie spełnia przesłanek do zaliczenia go do stopnia niepełnosprawności (k. 6).</p>
<p>
<strong>
<!-- -->Sąd ustalił następujący stan faktyczny:</strong>
</p>
<p>
<span class="anon-block">M. R.</span> <span class="anon-block">urodził się w dniu (...)</span> Aktualnie jest uczniem II klasy szkoły zawodowej w specjalności kierowca-mechanik. Do placówki uczęszcza regularnie. Nie sprawia trudności wychowawczych, nie wymaga specjalnej organizacji nauki. Od 2011 r. jest leczony z powodu niedoczynności tarczycy w przebiegu przewlekłego autoimmunologicznego zapalenia tarczycy. Pozostaje pod opieką poradni endokrynologicznej, zażywa stosowne leki. W badaniach kontrolnych poziom <span class="anon-block"> (...)</span> jest prawidłowy. Zdiagnozowano u niego otyłość olbrzymią (<span class="anon-block"> (...)</span> = 36,5 kg/m). W związku z tym był kilkukrotnie hospitalizowany. W badaniach USG jamy brzusznej stwierdzono stłuszczenie wątroby, które na obecnym etapie wymaga jedynie obserwacji i stosowania diety. <span class="anon-block">M. R.</span> cierpi także na cukrzycę typu 2. Jest z tego powodu leczony farmakologicznie.</p>
<p>Rozpoznane schorzenia wymagają stosowania leków oraz rygorystycznego przestrzegania diety. Obecnie cukrzyca i niedoczynność tarczycy pozostają wyrównane. Nie stwierdza się istotnego upośledzenia funkcji organizmu, które byłoby następstwem tych chorób. Stan zdrowia wnioskodawcy nie powoduje niepełnosprawności.</p>
<p>
<strong>
<!-- -->Dowód</strong>:</p>
<p>- ocena funkcjonowania społecznego – k. 135 i 148-149 akt rentowych,</p>
<p>- ocena stanu zdrowia – k. 136 akt rentowych</p>
<p>- opinia sądowo lekarska k. 26 i 43</p>
<p>- dokumentacja medyczna k. 25, 36 oraz k. 105-129 i 140-141 akt rentowych.</p>
<p>
<strong>
<!-- -->Sąd zważył, co następuje:</strong>
</p>
<p>Odwołanie okazało się nieuzasadnione.</p>
<p>Orzekanie o stopniu niepełnosprawności jest regulowane przez <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19971230776" title="Ustawa z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych - Dz. U. z 1997 r. Nr 123, poz. 776 ()">ustawę z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych</a> (Dz.U.2020.426 z późn. zm.) oraz <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20031391328" title="Rozporządzenie Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 15 lipca 2003 r. w sprawie orzekania o niepełnosprawności i stopniu niepełnosprawności - Dz. U. z 2003 r. Nr 139, poz. 1328 ()">rozporządzenie Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 15 lipca 2003 r. w sprawie orzekania o niepełnosprawności i stopniu niepełnosprawności</a> (Dz.U.2018.2027 z późn. zm.).</p>
<p>Art. 4 ust. 1-4 wyżej wymienionej ustawy stanowi, iż:</p>
<p>- do <span class="underline">
<!-- -->znacznego</span> stopnia niepełnosprawności zalicza się osobę z naruszoną sprawnością organizmu, niezdolną do pracy albo zdolną do pracy jedynie w warunkach pracy chronionej i wymagającą, w celu pełnienia ról społecznych, stałej lub długotrwałej opieki i pomocy innych osób w związku z niezdolnością do samodzielnej egzystencji;</p>
<p>- do <span class="underline">
<!-- -->umiarkowanego</span> stopnia niepełnosprawności zalicza się osobę z naruszoną sprawnością organizmu, niezdolną do pracy albo zdolną do pracy jedynie w warunkach pracy chronionej lub wymagającej czasowej albo częściowej pomocy innych osób w celu pełnienia ról społecznych;</p>
<p>- do <span class="underline">
<!-- -->lekkiego</span> stopnia niepełnosprawności zalicza się osobę o naruszonej sprawności organizmu, powodującej w sposób istotny obniżenie zdolności do wykonywania pracy, w porównaniu do zdolności, jaką wykazuje osoba o podobnych kwalifikacjach zawodowych z pełną sprawnością psychiczną i fizyczną, lub mająca ograniczenia w pełnieniu ról społecznych dające się kompensować przy pomocy wyposażenia w przedmioty ortopedyczne, środki pomocnicze lub środki techniczne.</p>
<p>Przy czym niezdolność do samodzielnej egzystencji oznacza naruszenie sprawności organizmu w stopniu uniemożliwiającym zaspokajanie bez pomocy innych osób podstawowych potrzeb życiowych, za które uważa się przede wszystkim samoobsługę, poruszanie się i komunikację.</p>
<p>Określone przez ustawę zasady ustalania stopnia niepełnosprawności precyzuje rozporządzenie z dnia z dnia 15 lipca 2003 r., zgodnie z którym:</p>
<p>- (§ 29) standardy w zakresie kwalifikowania do <span class="underline">
<!-- -->znacznego</span> stopnia niepełnosprawności zawierają kryteria określające skutki naruszenia sprawności organizmu powodujące:</p>
<p>1) niezdolność do pracy - co oznacza całkowitą niezdolność do wykonywania pracy zarobkowej z powodu fizycznego, psychicznego lub umysłowego naruszenia sprawności organizmu;</p>
<p>2) konieczność sprawowania opieki - co oznacza całkowitą zależność osoby od otoczenia, polegającą na pielęgnacji w zakresie higieny osobistej i karmienia lub w wykonywaniu czynności samoobsługowych, prowadzeniu gospodarstwa domowego oraz ułatwiania kontaktów ze środowiskiem;</p>
<p>3) konieczność udzielania pomocy, w tym również w pełnieniu ról społecznych - co oznacza zależność osoby od otoczenia, polegającą na udzieleniu wsparcia w czynnościach samoobsługowych, w prowadzeniu gospodarstwa domowego, współdziałania w procesie leczenia, rehabilitacji, edukacji oraz w pełnieniu ról społecznych właściwych dla każdego człowieka, zależnych od wieku, płci, czynników społecznych i kulturowych.</p>
<p>Przy czym, przez długotrwałą opiekę i pomoc w pełnieniu ról społecznych rozumie się konieczność jej sprawowania przez okres powyżej 12 miesięcy w zakresie, o którym mowa w pkt 2 i 3.</p>
<p>- (§ 30) standardy w zakresie kwalifikowania do <span class="underline">
<!-- -->umiarkowanego</span> stopnia niepełnosprawności zawierają kryteria określające naruszenie sprawności organizmu powodujące:</p>
<p>1)
czasową pomoc w pełnieniu ról społecznych, co oznacza konieczność udzielenia pomocy, o której mowa w pkt 3 powyżej, w okresach wynikających ze stanu zdrowia;</p>
<p>1)
częściową pomoc w pełnieniu ról społecznych, co oznacza wystąpienie co najmniej jednej okoliczności, o których mowa w pkt 3 powyżej.</p>
<p>- (§ 31) standardy w zakresie kwalifikowania do <span class="underline">
<!-- -->lekkiego</span> stopnia niepełnosprawności określają kryteria naruszonej sprawności organizmu powodujące:</p>
<p>1)
istotne obniżenie zdolności do wykonywania pracy, co oznacza naruszoną sprawność organizmu powodującą ograniczenia w wykonywaniu pracy zarobkowej znacznie obniżające wydajność pracy na danym stanowisku w porównaniu do wydajności, jaką wykazują osoby o podobnych kwalifikacjach zawodowych z pełną sprawnością psychiczną i fizyczną;</p>
<p>1)
ograniczenia w pełnieniu ról społecznych, co oznacza trudności doświadczane przez osobę zainteresowaną w relacjach z otoczeniem i środowiskiem według przyjętych norm społecznych, jako skutek naruszonej sprawności organizmu.</p>
<p>Przy czym, możliwość kompensacji ograniczeń oznacza wyrównywanie dysfunkcji organizmu spowodowanej utratą lub chorobą narządu odpowiednio przez przedmioty ortopedyczne, środki pomocnicze lub środki techniczne.</p>
<p>Przy zastosowaniu powyższych zasad, zdaniem Sądu, należało przyjąć, że decyzja <span class="anon-block">W. N.</span> była prawidłowa.</p>
<p>Z przeprowadzonych przez przedstawicieli zarówno <span class="anon-block">P.</span>, jak i <span class="anon-block">W. N.</span> wywiadów, ocen stanu zdrowia i analizy dokumentacji medycznej wynika, że <span class="anon-block">M. R.</span>, mimo występujących u niego schorzeń, tj.: cukrzycy typu 2, niedoczynności tarczycy oraz otyłości olbrzymiej, pozostaje obecnie zdolny do pełnienia ról społecznych oraz samodzielnej egzystencji.</p>
<p>
<span class="anon-block">M. R.</span> jest w stanie samodzielnie się poruszać i komunikować, jest zdolny do utrzymania higieny osobistej i samodzielnego spożywania posiłków – ogółem jest samodzielny w samoobsłudze. Potrafi także samodzielnie korzystać z publicznych środków transportu. Nadto jest zdolny do pobierania nauki w szkole zawodowej, nie występują u niego żadne odchylenia rozwojowe, a w procesie edukacji nie wymaga pomocy opiekuna. Jedynie na zajęciach z wychowania fizycznego z uwagi na otyłość pojawiają się u niego trudności w wykonaniu niektórych ćwiczeń. Ustalone schorzenia nie dyskwalifikują go jako ucznia. Z pewnością jako 17-latek nie wymaga on pomocy w pełnieniu ról społecznych. W materialne dowodowym sprawy nie znalazły potwierdzenia twierdzenia przedstawiciela ustawowego odwołującego się, że czasowo występują u <span class="anon-block">M. R.</span> „okresy bezradności”, co miałoby w ocenie strony powodowej potwierdzać tezę o braku pełnej samodzielności wnioskującego. Brak jest również podstaw do wnioskowania o obniżonej sprawności intelektualnej odwołującego się.</p>
<p>Oznacza to, że wnioskodawca, pomimo kilku zdiagnozowanych u niego chorób nie ma naruszonej sprawności organizmu, powodującej w sposób istotny obniżenie zdolności do wykonywania pracy, w porównaniu do zdolności, jaką wykazuje osoba o podobnych kwalifikacjach zawodowych z pełną sprawnością psychiczną, nie ma też ograniczeń w pełnieniu ról społecznych.</p>
<p>
<em>
<!-- -->Diagnozę tę potwierdził biegły sądowy <span class="anon-block">G. K.</span> lekarz specjalista z zakresu chorób wewnętrznych i nefrologii. W opinii z dnia 10.10.2019 r. podtrzymanej i uzupełnionej w dniu 28.02.2020 r. (k. 26 i 43) - po wykonaniu badania wnioskodawcy i analizie akt sprawy oraz przedłożonej przez badanego dokumentacji medycznej - biegły stwierdził w sposób jednoznaczny, że <span class="anon-block">M. R.</span> nie kwalifikuje się do zaliczenia go do osób niepełnosprawnych. W ocenie biegłego schorzenia rozpoznane u wnioskodawcy wymagają w chwili obecnej stosowania leków oraz przede wszystkim przestrzegania diety i nie powodują istotnego upośledzenia funkcji organizmu.</em>
</p>
<p>
<em>
<!-- -->Zdaniem Sądu, opinia biegłego charakteryzuje się wszechstronnością, zrozumiałością i brakiem wewnętrznych sprzeczności, jak również wnikliwością w zakresie badania odwołującego się i rozpoznania jego dolegliwości. Wnioski opinii zostały przez biegłego wyciągnięte w sposób logiczny i odpowiedni do wyników przeprowadzonych badań oraz w oparciu o gruntowną analizę dokumentacji medycznej, w tym przedłożonej przez wnioskodawcę. Stąd też, sporządzona ekspertyza zasługuje, zdaniem Sądu, na przyjęcie za miarodajną dla czynienia na jej podstawie ustaleń faktycznych. Żadna ze stron nie kwestionowała treści opinii.</em>
</p>
<p>
<em>
<!-- -->Tym samym, Sąd uznał zaskarżone orzeczenie za prawidłowe i zgodne ze stanem obowiązującym w dacie jego wydania, nie znajdując podstaw do ich zmiany zgodnie z wolą odwołującego.</em>
</p>
<p>Biorąc pod uwagę powyższe, na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 477(14);art. 477(14) § 1)">art. 477<sup>
<!-- -->14 </sup>§ 1 k.p.c.</a>, orzeczono jak w sentencji wyroku.</p>
</div>
<div>
<h2>ZARZĄDZENIE</h2>
<p>1)<span class="anon-block">(...)</span>
</p>
<p>2) <span class="anon-block">(...)</span>
</p>
<p>3) <span class="anon-block">(...)</span>
</p>
<p>
<span class="anon-block">(...)</span>
</p>
</div>