II AKp 133/20

<p>Sygn. akt <strong> <!-- -->II AKp 133/20</strong> </p> <div> <h2>POSTANOWIENIE</h2> <p>Dnia 22 września 2020 roku</p> <p>Sąd Apelacyjny w Katowicach II Wydział Karny w składzie:</p> <p>Przewodniczący: Sędzia SA Andrzej Ziębiński</p> <p> <strong> <!-- -->Protokolant: Agnieszka Bargieł</strong> </p> <p>po rozpoznaniu w sprawie <strong> <!-- --> <span class="anon-block">J. K. (1)</span> i <span class="anon-block">J. K. (2)</span> </strong> </p> <p>oskarżonych o przestępstwa z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 258;art. 258 § 3)">art. 258 § 3 k.k.</a> i inne</p> <p>wniosku Sądu Okręgowego w Katowicach</p> <p>z dnia 11 września 2020 roku, sygn. akt XXI K 240/19</p> <p>w przedmiocie określenia czasu trwania tymczasowego aresztowania</p> <p>na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970890555" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego - Dz. U. z 1997 r. Nr 89, poz. 555 (art. 249;art. 249 § 1)">art. 249 § 1 k.p.k.</a>, <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970890555" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego - Dz. U. z 1997 r. Nr 89, poz. 555 (art. 258;art. 258 § 1;art. 258 § 1 pkt. 2)">art. 258 § 1 pkt 2 k.p.k.</a>, <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970890555" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego - Dz. U. z 1997 r. Nr 89, poz. 555 (art. 258;art. 258 § 2)">art. 258 § 2 k.p.k.</a> w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970890555" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego - Dz. U. z 1997 r. Nr 89, poz. 555 (art. 263;art. 263 § 4)">art. 263 § 4 k.p.k.</a> </p> <p> <strong> <!-- -->postanawia:</strong> </p> <p>uwzględnić wniosek i przedłużyć tymczasowe aresztowanie wobec oskarżonych:</p> <p>1.  <strong> <!-- --> <span class="anon-block">J. K. (1)</span>,</strong> syna <span class="anon-block">J.</span> i <span class="anon-block">M. z domu W.</span>, <span class="anon-block">urodzonego (...)</span> w <span class="anon-block">S.</span>, zastosowane postanowieniem Sądu Rejonowego Katowice-Wschód w Katowicach z dnia 2 października 2018 roku, sygn. akt III Kp 773/18, na okres <strong> <!-- -->do dnia 22 grudnia 2020 roku, do godziny 6.02;</strong> </p> <p>2.  <strong> <!-- --> <span class="anon-block">J. K. (2)</span> </strong>, syna <span class="anon-block">J.</span> i <span class="anon-block">M. z domu Ł.</span>, <span class="anon-block">urodzonego (...)</span> w <span class="anon-block">C.</span> , zastosowane postanowieniem Sądu Rejonowego Katowice-Wschód w Katowicach z dnia 2 października 2018 roku, sygn. akt III Kp 774/18, na okres<strong> <!-- --> do dnia 22 grudnia 2020 roku, do godziny 6.06.</strong> </p> </div> <div> <h2>UZASADNIENIE</h2> <p>W dniu 11 września 2020 roku Sąd Okręgowy w Katowicach na mocy <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970890555" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego - Dz. U. z 1997 r. Nr 89, poz. 555 (art. 263;art. 263 § 4)">art. 263 § 4 k.p.k.</a> wystąpił do Sądu Apelacyjnego w Katowicach z wnioskiem o przedłużenie tymczasowego aresztowania na okres oznaczony do dnia 22 grudnia 2020 roku wobec oskarżonych <span class="anon-block">J. K. (1)</span> i <span class="anon-block">J. K. (2)</span>. W uzasadnieniu wniosku Sąd Okręgowy wskazał, że po stronie oskarżonych w dalszym ciągu aktualne pozostają zarówno ogólna przesłanka stosowania środków zapobiegawczych z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970890555" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego - Dz. U. z 1997 r. Nr 89, poz. 555 (art. 249;art. 249 § 1)">art. 249 § 1 k.p.k.</a>, jak i przesłanki szczególne określone w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970890555" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego - Dz. U. z 1997 r. Nr 89, poz. 555 (art. 258;art. 258 § 1;art. 258 § 1 pkt. 2)">art. 258 § 1 pkt 2 k.p.k.</a>, <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970890555" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego - Dz. U. z 1997 r. Nr 89, poz. 555 (art. 258;art. 258 § 2)">art. 258 § 2 k.p.k.</a> i <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970890555" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego - Dz. U. z 1997 r. Nr 89, poz. 555 (art. 263;art. 263 § 4)">art. 263 § 4 k.p.k.</a> </p> <p>Sąd Apelacyjny zważył, co następuje:</p> <p>Wniosek Sądu Okręgowego zasługiwał na uwzględnienie.</p> <p>Zaaprobować należy wyrażony przez sąd <em> <!-- -->meriti</em> pogląd w zakresie występowania na kanwie niniejszej sprawy przesłanki uprawiającej do przedłużenia tymczasowego aresztowania wobec <span class="anon-block">J. K. (1)</span> i <span class="anon-block">J. K. (2)</span> w trybie ekstraordynaryjnym na okres ponad dwóch lat.</p> <p>W pierwszej jednak kolejności należy wskazać na występowanie wobec oskarżonych ogólnej przesłanki procesowej, wynikającej z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970890555" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego - Dz. U. z 1997 r. Nr 89, poz. 555 (art. 249;art. 249 § 1)">art. 249 § 1 k.p.k.</a> Ze zgromadzonego dotychczas materiału dowodowego, a w szczególności wyjaśnień współoskarżonych <span class="anon-block">K. N.</span>, <span class="anon-block">J. P.</span> i <span class="anon-block">W. W.</span>, zeznań świadków <span class="anon-block">D. K.</span>, <span class="anon-block">P. B.</span>, <span class="anon-block">M. K.</span>, <span class="anon-block">J. K. (3)</span>, <span class="anon-block">T. M.</span>, <span class="anon-block">M. M.</span>, analizy przepływów finansowych na kontach, dokumentów w postaci faktur VAT, umów, protokołów odbioru robót, potwierdzeń przelewów i innej dokumentacji wynika bowiem duży stopień prawdopodobieństwa popełnienia tak przez <span class="anon-block">J. K. (1)</span>, jak i przez <span class="anon-block">J. K. (2)</span> zarzucanych im przestępstw. Równocześnie stwierdzić należy, że od daty wydania przez tutejszy Sąd postanowienia z dnia 21 lipca 2020 roku, sygn. akt II AKz 702/20, rzeczona przesłanka nie uległa deprecjacji. W ocenie Sądu Apelacyjnego koniecznym jest zabezpieczenie prawidłowego przebiegu postępowania karnego przez stosowanie środków zapobiegawczych. W postępowaniu sądowym przesłuchano dotychczas oskarżonych i jednego ze świadków, a zatem zasadnicza część postępowania dowodowego nie została jeszcze zakończona. W tych okolicznościach, uzasadnionym jest dalsze zabezpieczanie przebiegu postępowania przez stosowanie wobec oskarżonych środków zapobiegawczych.</p> <p>Zaakcentować raz jeszcze należy, że sąd <em> <!-- -->meriti</em> szczegółowej oceny zgromadzonego materiału dowodowego dokonywał będzie na etapie wyrokowania, jednakże na potrzeby stosowania środka zapobiegawczego wystarczającym jest ustalenie, że zebrany materiał dowodowy w dużym stopniu uprawdopodabnia popełnienie przez oskarżonych zarzucanych im czynów, a co w istocie w sprawie ma miejsce.</p> <p>W tej sytuacji uprawnionym jest stwierdzenie, że ogólna podstawa do stosowania środków zapobiegawczych, o której mowa w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970890555" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego - Dz. U. z 1997 r. Nr 89, poz. 555 (art. 249;art. 249 § 1)">art. 249 § 1 k.p.k.</a> w sprawie nadal występuje.</p> <p>Za dalszym stosowaniem wobec oskarżonych najsurowszego ze środków zapobiegawczych przemawiają również okoliczności, o których mowa szczególnym przepisie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970890555" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego - Dz. U. z 1997 r. Nr 89, poz. 555 (art. 258;art. 258 § 2)">art. 258 § 2 k.p.k.</a> </p> <p> <span class="anon-block">J. K. (1)</span> i <span class="anon-block">J. K. (2)</span> są oskarżeni o popełnienie występków określonych w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 258;art. 258 § 3)">art. 258 § 3 k.k.</a>, <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 297;art. 297 § 1)">art. 297 § 1 k.k.</a> i <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 286;art. 286 § 1)">art. 286 § 1 k.k.</a> w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 294;art. 294 § 1)">art. 294 § 1 k.k.</a> i <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 273)">art. 273 k.k.</a> przy zast. <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 11;art. 11 § 2)">art. 11 § 2 k.k.</a> w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 65;art. 65 § 1)">art. 65 § 1 k.k.</a> i <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 12;art. 12 § 1)">art. 12 § 1 k.k.</a>, <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 299;art. 299 § 1)">art. 299 § 1 k.k.</a> i <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 299;art. 299 § 5)">art. 299 § 5 k.k.</a> w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 65;art. 65 § 1)">art. 65 § 1 k.k.</a> Zasadnicza część przestępstw, pod zarzutem których pozostają wymienieni, zagrożona jest karą przekraczającą 8 lat pozbawienia wolności. Mając równocześnie na uwadze okoliczności popełnienia tych czynów, wysoki stopnień ich społecznej szkodliwości, działanie w celu osiągnięcia korzyści majątkowej oraz w ramach zorganizowanej grupy przestępczej, którą to oskarżeni mieli założyć i kierować, jak również wysokości wyrządzonych szkód, stwierdzić należy, że oskarżonym realnie grozi wymierzenie surowych kar pozbawienia wolności. Naprowadzone okoliczności legły z kolei u podstaw stwierdzenia, że <span class="anon-block">J. K. (1)</span> i <span class="anon-block">J. K. (2)</span>, chcąc uniknąć realnie grożących im surowych kar pozbawienia wolności, mogą podjąć bezprawne działania wpływające na przebieg postępowania, w tym wpływać na depozycje współoskarżonych czy świadków. Podkreślenia wymaga, iż zgodnie z utrwaloną linią orzecznictwa Sądu Najwyższego i sądów powszechnych, groźba wymierzenia oskarżonemu surowej kary pozbawienia wolności wprost rodzi obawę utrudniania czy wręcz uniemożliwiania prowadzenia postępowania przez zagrożoną taką karą osobę, a to w celu uniknięcia tejże kary (por. uchwała 7 sędziów Sądu Najwyższego z dnia 19 stycznia 2012 roku sygn. akt I KZP 18/11).</p> <p>Reasumując, w niniejszej sprawie aktualną pozostaje i szczególna podstawa do stosowania tymczasowego aresztowania, wyrażona w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970890555" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego - Dz. U. z 1997 r. Nr 89, poz. 555 (art. 258;art. 258 § 2)">art. 258 § 2 k.p.k.</a> </p> <p>Sąd miał również na względzie okoliczność, że oskarżonym <span class="anon-block">J. K. (1)</span> i <span class="anon-block">J. K. (2)</span> zarzuca się założenie i kierowanie zorganizowaną grupą przestępczą zajmującej się wyłudzaniem dotacji ze środków publicznych od instytucji zarządzających funduszami Unii Europejskiej, co w istocie stwarza podstawy do stwierdzenia, że wymienieni w warunkach wolnościowych mogliby wywierać wpływ na treść zeznań czy wyjaśnień innych osób, w tym wchodzących w skład tej grupy. Obawa ta nabiera szczególnego znaczenia przy uwzględnieniu okoliczności, że zasadnicza część dowodów w sprawie pochodzi z osobowych źródeł dowodowych oraz zakresu pozostałych do przeprowadzenia w postępowaniu jurysdykcyjnym dowodów. W opisanej sytuacji aktualną pozostaje zatem i kolejna, szczególna przesłanka procesowa do stosowania tymczasowego aresztowania wobec oskarżonych <span class="anon-block">J. K. (1)</span>i <span class="anon-block">J. K. (2)</span>, a to określona w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970890555" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego - Dz. U. z 1997 r. Nr 89, poz. 555 (art. 258;art. 258 § 1;art. 258 § 1 pkt. 2)">art. 258 § 1 pkt 2 k.p.k.</a> obawa matactwa.</p> <p>Powołane wyżej okoliczności, w tym rodzaj, charakter i natężenie obaw przyjętych za podstawę dalszego stosowania środka zapobiegawczego wobec obu oskarżonych, przy równoczesnym uwzględnieniu zasady <em> <!-- -->ultima ratio</em>, legły u podstaw stwierdzenia, że aktualnie jedynym środkiem, który pozwoli zabezpieczyć prawidłowy przebieg procesu karnego przed nieuprawnionym wpływem <span class="anon-block">J. K. (1)</span> i <span class="anon-block">J. K. (2)</span> jest w istocie tymczasowe aresztowanie. Podkreślenia wymaga, że intensywność rzeczonych przesłanek szczególnych, mimo długości stosowania izolacyjnych środków zapobiegawczych wobec oskarżonych, nie uległa umniejszeniu w stopniu podważającym celowość ich dalszego stosowania.</p> <p>W związku z okolicznością, że tymczasowe aresztowanie wobec oskarżonego <span class="anon-block">J. K. (1)</span> i <span class="anon-block">J. K. (2)</span> stosowane jest już przez okres ponad dwóch lat, Sąd Apelacyjny przeprowadził również kontrolę zasadności wniosku Sądu Okręgowego pod kątem wystąpienia okoliczności z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970890555" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego - Dz. U. z 1997 r. Nr 89, poz. 555 (art. 263;art. 263 § 4)">art. 263 § 4 k.p.k.</a> </p> <p>Bezspornym jest, że postępowanie w sprawie prowadzonej przez Sąd Okręgowy w Katowicach pod sygn. akt XXI K 240/19, cechuje znaczny stopień zawiłości. Wskazać należy, że akt oskarżenia w sprawie pierwotnie objął 7 oskarżonych, którym łącznie zarzucono popełnienie 19 przestępstw. Sprawa wpłynęła do Sądu Okręgowego w Katowicach z aktem oskarżenia w dniu 11 grudnia 2019 roku, a jej akta liczą obecnie 33 tomy. Sprawa prowadzona jest z należytą dynamiką, jako priorytetowa ze względu na stosowanie wobec oskarżonych<span class="anon-block">J. K. (1)</span> i <span class="anon-block">J. K. (2)</span> tymczasowego aresztowania, przy równoczesnym uwzględnieniu ograniczeń związanych z wprowadzonym w kraju stanem epidemii. Dotychczas sąd <em> <!-- --> meriti </em>odebrał wyjaśnienia od oskarżonych i przesłuchał jednego z 53 zawnioskowanych aktem oskarżenia świadków. Stwierdzić także należy, że terminy rozprawy od czerwca 2020 roku wyznaczane są z właściwą częstotliwością i należycie obłożone, czyniąc zadość zasadom szybkości postępowania i koncentracji materiału dowodowego.</p> <p>Nie stwierdzono przy tym występowania przesłanek negatywnych określonych w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970890555" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego - Dz. U. z 1997 r. Nr 89, poz. 555 (art. 263;art. 263 § 4 b)">art. 263 § 4b k.p.k.</a> Charakter bowiem zarzucanych oskarżonym przestępstw, sposób i okoliczności ich popełnienia oraz granice ich ustawowego zagrożenia karą, uzasadniają pogląd, że w razie uznania w postępowaniu sądowym sprawstwa i winy <span class="anon-block">J. K. (1)</span> i <span class="anon-block">J. K. (2)</span>, wymienionym może zostać wymierzona surowa kara pozbawienia wolności w rozmiarze przekraczającym 5 lat pozbawienia wolności.</p> <p>Dlatego też stosowanie tymczasowego aresztowania wobec oskarżonych przedłużono jak w części dyspozytywnej postanowienia, uwzględniając w całości wniosek Sądu Okręgowego w Katowicach.</p> <p>Równocześnie zdaniem Sądu w stosunku do oskarżonych <span class="anon-block">J. K. (1)</span> i <span class="anon-block">J. K. (2)</span> nie zachodzą okoliczności z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970890555" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego - Dz. U. z 1997 r. Nr 89, poz. 555 (art. 259;art. 259 § 1;art. 259 § 2)">art. 259 § 1 i 2 k.p.k.</a> nakazujące odstąpienie od stosowania izolacyjnego środka zapobiegawczego.</p> <p>Dlatego też orzeczono jak w części dyspozytywnej postanowienia.</p> </div> <div> <h2>ZARZĄDZENIE</h2> <p> <em> <!-- -->1. odpis postanowienia doręczyć:</em> </p> <p> <em> <!-- --> - oskarżonym <span class="anon-block">J. K. (1)</span> i <span class="anon-block">J. K. (2)</span> z pouczeniem o prawie, terminie i sposobie wniesienia zażalenia i prokuratorowi;</em> </p> <p> <em> <!-- -->- dyrektorom jednostek penitencjarnych, w której oskarżeni aktualnie przebywają;</em> </p> <p> <em> <!-- -->2. kal. 7 dni bądź z wpływem.</em> </p> <p> <em> <!-- -->Katowice, dnia 22 września 2020 roku.</em> </p> </div>