V U 919/20
Sądy powszechne2020-09-22
Sygnatura
V U 919/20
Data orzeczenia
2020-09-22
Rodzaj
SENTENCE
Sędziowie
Romuald Kompanowski (PRESIDING_JUDGE)
Podstawa prawna
Treść orzeczenia
<p>Sygn. akt V U 919/20</p>
<div>
<h2>WYROK</h2>
<h5>W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ</h5>
<p>Dnia 22 września 2020 r.</p>
<p>
<strong>
<!-- -->Sąd Okręgowy w Kaliszu V Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych</strong>
</p>
<p>
<strong>
<!-- -->w składzie:</strong>
</p>
<p>
<strong>
<!-- -->Przewodniczący: SSO Romuald Kompanowski</strong>
</p>
<p>
<strong>
<!-- -->Protokolant: st.sekr.sądowy Justyna Dzikowska</strong>
</p>
<p>
<strong>
<!-- -->po rozpoznaniu w dniu 21 września 2020 r. w Kaliszu</strong>
</p>
<p>
<strong>
<!-- -->
odwołania <span class="anon-block">B. K.</span>
</strong>
</p>
<p>
<strong>
<!-- -->od decyzji Prezesa Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego</strong>
</p>
<p>
<strong>
<!-- -->
z dnia 1 czerwca 2020 r. Nr <span class="anon-block">(...)</span>
</strong>
</p>
<p>
<strong>
<!-- -->
w sprawie <span class="anon-block">B. K.</span>
</strong>
</p>
<p>
<strong>
<!-- -->przeciwko Prezesowi Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego</strong>
</p>
<p>
<strong>
<!-- -->o zwrot nienależnie pobranego świadczenia</strong>
</p>
<p>
<strong>
<!-- -->
Zmienia zaskarżoną decyzję Prezesa Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego z dnia 1 czerwca 2020 r. znak <span class="anon-block">(...)</span> w ten sposób, że stwierdza, iż odwołująca <span class="anon-block">B. K.</span> nie jest zobowiązana do zwrotu wypłaconego za okres 1.06.2018 – 30.04.2020 świadczenia w kwocie 9 861,06 zł. </strong>
</p>
</div>
<div>
<h2>UZASADNIENIE</h2>
<p>Decyzją z 1 czerwca 2020 r. Prezes Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego ustalił nadpłatę renty rolniczej i zobowiązał <span class="anon-block">B. K.</span> do zwrotu kwoty 9 861,06 zł tytułem należnie pobranej 50% części uzupełniającej renty rolniczej za okres 1 czerwca 2018 – 30 kwietnia 2020. Organ rentowy uznał, iż we wskazanym okresie ta część świadczenia nie przysługiwała albowiem uprawniona do świadczenia prowadziła działalność rolniczą.</p>
<p>Odwołanie od powyższej decyzji złożyła <span class="anon-block">B. K.</span> wnosząc o zmianę decyzji i stwierdzenie braku podstaw do zwrotu świadczenia w podanej w decyzji kwocie. W uzasadnieniu odwołania skarżąca powołała się na zawartą w marcu 2018 r. umowę dzierżawy gospodarstwa rolnego.</p>
<p>Organ rentowy wniósł o oddalenie odwołania.</p>
<p>
<strong>
<!-- -->Sąd ustalił, co następuje:</strong>
</p>
<p>Poza sporem pozostaje przyznanie odwołującej <span class="anon-block">B. K.</span> <span class="anon-block">urodzonej (...)</span> prawa do renty rolniczej i jej wypłacanie w okresie objętym decyzją w pełnej wysokości w tym 100% części uzupełniającej oraz to, że prawo do świadczenia zostało odwołującej przyznane poczynając od stycznia 2010 r.</p>
<p>W lutym 2014 r. odwołująca złożyła w organie rentowym dwa oświadczeni: jedno o wydzierżawieniu gospodarstwa rolnego swemu synowi <span class="anon-block">P. K.</span> oraz drugie – o braki prowadzenia z synem <span class="anon-block">P. K.</span> wspólnego gospodarstwa domowego. To drugie oświadczenie podpisał także <span class="anon-block">P. K.</span>. Do świadczeń została dołączona umowa dzierżawy gospodarstwa rolnego o powierzchni 10,3008 ha położonego w <span class="anon-block">K.</span> na terenie Gminy <span class="anon-block">D.</span>. Umowa zawarta była 31 lipca 2012 r. na okres 10 lat i została zgłoszona w miejscowym starostwie. W ślad za zgłoszeniem zostało sporządzone przez starostwo zawiadomienie o zmianach w ewidencji odnośnie zamiany osób władających gruntem. Organ rentowy decyzją z 20 marca 2014 r. przyznał poczynając od 1 marca 2014 r. część uzupełniającą renty rolniczej w pełnej wysokości.</p>
<p>/ bezsporne /</p>
<p>W maju 2018 r. odwołująca i jej syn <span class="anon-block">P. K.</span> złożyli w Starostwie Powiatowym w <span class="anon-block">P.</span> informację o rozwiązaniu z dniem 7 maja 2018 r. zawartej 31 lipca 2012 r. umowy dzierżawy. Do informacji dołączone było wspólne oświadczenie tych osób, z którego wynikało rozwiązanie wskazanej wyżej umowy. Kserokopie powyższych pism odwołująca przedstawiła w organie rentowym w maju 2020 r.</p>
<p>dowód: pisma z 7.05.2018 k. 220 i 221 w aktach KRUS</p>
<p>Umową dzierżawy z 12 marca 2018 r. zawartej między odwołującą jako wydzierżawiającą a <span class="anon-block">W. M.</span> jako dzierżawcą, odwołująca wydzierżawiła gospodarstwo rolne na okres 10 – u lat <span class="anon-block">W. M.</span>. Powyższa umowa została przedstawiona w organie rentowym w czerwcu 2020 r. łącznie z kserokopiami bankowych dokumentów płatniczych potwierdzających wpłatę podatku rolnego za kolejne kwartalne okresy z konta bankowego dzierżawcy a w polu przeznaczonym na tytuł transakcji wskazane zostały dane odwołującej ( imię, nazwisko, adres i okres płatności podatku ). Płatności podatku z konta bankowego dzierżawcy następowały po tym jak otrzymywane przez odwołującą ze starostwa odpisy kolejnych decyzji o wymiarze podatku rolnego, odwołująca przekazywała dzierżawcy.</p>
<p>dowód: umowa dzierżawy, bankowe dokumenty płatnicze w aktach KRUS,</p>
<p>zeznania świadka <span class="anon-block">S. M.</span>
</p>
<p>Decyzją z 15 lipca 2020 r. organ rentowy podjął od 1 czerwca 2020 r. wypłatę dla odwołującej renty rolniczej ustając część uzupełniającej w pełnej kwocie.</p>
<p>/ bezsporne /</p>
<p>
<strong>
<!-- --> Sąd zważył, co następuje:</strong>
</p>
<p>Możliwość dochodzenia zwrotu nienależnie pobranych świadczeń z ubezpieczenia emerytalno-rentowego rolników zostały zawarte w przepisie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19981621118" title="Ustawa z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych - Dz. U. z 1998 r. Nr 162, poz. 1118 (art. 138;art. 138 ust. 2;art. 138 ust. 3;art. 138 ust. 4)">art. 138 ust. 2 – 4 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych</a> stosowanej do rent rolniczych w oparciu o przepis <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19910070024" title="Ustawa z dnia 20 grudnia 1990 r. o ubezpieczeniu społecznym rolników - Dz. U. z 1991 r. Nr 7, poz. 24 (art. 52;art. 52 ust. 2)">art. 52 ust. 2 ustawy z 20 grudnia 1990 r. o ubezpieczeniu społecznym rolników</a>.</p>
<p>W myśl zawartej w pierwszej z wyżej wymienionych regulacji za nienależnie pobrane świadczenia uważa się:</p>
<p>- świadczenia wypłacone mimo zaistnienia okoliczności powodujących ustanie lub zawieszenie prawa do świadczeń albo wstrzymanie wypłaty świadczeń w całości lub w części, jeżeli osoba pobierająca świadczenia była pouczona o braku prawa do ich pobierania;</p>
<p>- świadczenia przyznane lub wypłacone na podstawie fałszywych zeznań lub dokumentów albo w innych przypadkach świadomego wprowadzenia w błąd przez osobę pobierającą świadczenia.</p>
<p>Zgodnie z przepisem <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19910070024" title="Ustawa z dnia 20 grudnia 1990 r. o ubezpieczeniu społecznym rolników - Dz. U. z 1991 r. Nr 7, poz. 24 (art. 28;art. 28 ust. 1;art. 28 ust. 2;art. 28 ust. 3)">art. 28 ust. 1 - 3</a> cytowanej wyżej <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19910070024" title="Ustawa z dnia 20 grudnia 1990 r. o ubezpieczeniu społecznym rolników - Dz. U. z 1991 r. Nr 7, poz. 24 ()">ustawy z 20 grudnia 1990 r. o ubezpieczeniu społecznym rolników</a> wypłata emerytury lub renty rolniczej z ubezpieczenia ulega częściowemu zawieszeniu na zasadach określonych w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19910070024" title="Ustawa z dnia 20 grudnia 1990 r. o ubezpieczeniu społecznym rolników - Dz. U. z 1991 r. Nr 7, poz. 24 (art. 28 ust. 2;art. 28 ust. 3;art. 28 ust. 4;art. 28 ust. 5;art. 28 ust. 6;art. 28 ust. 7;art. 28 ust. 8)">ust. 2-8</a>, jeżeli emeryt lub rencista prowadzi działalność rolniczą ( <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19910070024" title="Ustawa z dnia 20 grudnia 1990 r. o ubezpieczeniu społecznym rolników - Dz. U. z 1991 r. Nr 7, poz. 24 (art. 28 ust. 1)">ust. 1</a> ). Zawieszenie wypłaty dotyczy:</p>
<p>1) części uzupełniającej emerytury rolniczej lub renty rolniczej z tytułu niezdolności do pracy,</p>
<p>2) emerytury lub renty inwalidzkiej z ubezpieczenia społecznego rolników indywidualnych i członków ich rodzin w części równej 95% emerytury podstawowe i obejmuje całość lub określony ułamek tej części świadczenia; ilekroć w ust. 3 i 5-7 jest mowa o zawieszeniu wypłaty w całości, w połowie albo w jednej czwartej - rozumie się odpowiednio zawieszenie wypłaty tej części świadczenia, jej połowy albo jednej czwartej ( ust. 2 ).</p>
<p>Wypłata ulega zawieszeniu w całości, jeżeli emeryt lub rencista nie zaprzestał prowadzenia działalności rolniczej ( ust. 3 ). Jednakże w przypadku pobierania przez rencistę okresowej renty rolniczej z tytułu niezdolności do pracy, nie dłużej jednak niż przez dwa lata – wypłata części uzupełniającej ulega zawieszeniu w połowie ( ust. 6 pkt 2 ).</p>
<p>Nie ulega najmniejszej wątpliwości, że za okres objęty zaskarżoną decyzją, odwołująca mając przyznaną rentę rolniczą w pełnej wysokości nie prowadziła działalności rolniczej albowiem przedmiotowe gospodarstwo rolne zostało wydzierżawione. Co prawda umowa dzierżawy nie została zgłoszona w ewidencji gruntów we właściwym czasie a w szczególności w okresie objętym zaskarżoną decyzją to jednak brak ten wobec przedstawionych dokumentów bankowych obrazujących dokonywane przez dzierżawcę płatności podatku rolnego pozwala przyjąć za wiarygodne przejście uprawnień w zakresie posiadania przedmiotowego gospodarstwa na nowego dzierżawcę w osobie <span class="anon-block">W. M.</span>. Organ rentowy w toku postępowania nie kwestionował zresztą wskazanej wyżej umowy co znalazło ostatecznie wyraz w decyzji z lipca 2020 r. przyznającej odwołującej 100% części uzupełniającej. Istnienie zatem w okresie objętym zaskarżoną decyzją stanu wywołanego zawartą w marcu 2018 r. umową dzierżawy wywołało skutek w postaci uznania, że w tym okresie odwołująca działalności rolniczej nie prowadziła. Nie doszło zatem do wypłaty odwołującej nienależnego świadczenia. Nie było tym samym podstaw do wydania decyzji ustalającej taki stan i do domagania się zwrotu nadpłaconego świadczenia.</p>
<p>W tych warunkach odwołanie jako uzasadnione prowadziło do zmiany decyzji o czym sąd orzekł sentencji wyroku.</p>
</div>