III Ca 1661/18
Sądy powszechne2020-09-23
Sygnatura
III Ca 1661/18
Data orzeczenia
2020-09-23
Rodzaj
SENTENCE
Sędziowie
Magdalena Balion-HajdukMarcin Rak (PRESIDING_JUDGE)
Podstawa prawna
Treść orzeczenia
<p>Sygn. akt III Ca 1661/18, III Ca 1662/18</p>
<div>
<h2>WYROK</h2>
<h5>W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ</h5>
<p>Dnia 23 września 2020 r.</p>
<p>Sąd Okręgowy w Gliwicach III Wydział Cywilny Odwoławczy w składzie:</p>
<p>Przewodniczący-Sędzia Sądu Okręgowego Marcin Rak</p>
<p>Sędziowie: Sądu Okręgowego Magdalena Balion-Hajduk</p>
<p>Sądu Okręgowego Roman Troll</p>
<p>Protokolant Monika Piasecka</p>
<p>po rozpoznaniu w dniu 23 września 2020 r. w Gliwicach</p>
<p>na rozprawie</p>
<p>sprawy z powództwa <span class="anon-block">R. M.</span>
</p>
<p>przeciwko Skarbowi Państwa – Sądowi Rejonowemu w <span class="anon-block">W.</span>
</p>
<p>o zapłatę</p>
<p>na skutek apelacji obu stron</p>
<p>od wyroku Sądu Rejonowego w <span class="anon-block">R.</span>
</p>
<p>z dnia 15 czerwca 2018 r., sygn. akt I C 2768/16</p>
<p>1)
<strong>
<!-- -->
prostuje niedokładność w punkcie 3 zaskarżonego wyroku w ten sposób, że określoną tam należność przyznaje od Skarbu Państwa – Sądu Rejonowego w <span class="anon-block">R.</span>;</strong>
</p>
<p>2)
<strong>
<!-- -->na skutek apelacji pozwanego zmienia zaskarżony wyrok w punkcie 1 poprzez oddalenie powództwa w tej części; </strong>
</p>
<p>3)
<strong>
<!-- -->oddala apelację powoda; </strong>
</p>
<p>4)
<strong>
<!-- -->zasądza od powoda na rzecz pozwanego 795 zł (siedemset dziewięćdziesiąt pięć złotych) z tytułu zwrotu kosztów postępowania odwoławczego;</strong>
</p>
<p>5)
<strong>
<!-- -->
przyznaje radcy prawnemu <span class="anon-block">M. A.</span> od Skarbu Państwa – Sądu Rejonowego w <span class="anon-block">R.</span> 442,80 zł (czterysta czterdzieści dwa złote i osiemdziesiąt groszy) w tym podatek od towarów i usług w wysokości 82,80 zł (osiemdziesiąt dwa złote i osiemdziesiąt groszy) z tytułu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej powodowi z urzędu w postępowaniu odwoławczym. </strong>
</p>
<p>
<em>
<!-- -->SSO Roman Troll SSO Marcin Rak SSO Magdalena Balion-Hajduk </em>
</p>
<p>Sygn. akt <strong>
<!-- -->III Ca 1661/18, III Ca 1662/18</strong>
</p>
</div>
<div>
<h2>UZASADNIENIE</h2>
<p>Powód <span class="anon-block">R. M.</span> domagał się od pozwanego Skarbu Państwa – Prezesa Sądu Rejonowego w <span class="anon-block">W.</span> 5.000 zł z ustawowymi odsetkami za opóźnienie od dnia doręczenia pozwanemu odpisu pozwu oraz kosztami sporu. Na uzasadnienie podał, że pozwany odpowiada za naruszenie dobra osobistego powoda w postaci tajemnicy korespondencji. Wywodził, że pracownik Sądu Rejonowego w <span class="anon-block">W.</span> przesłał faksem do miejsca osadzenia powoda, to jest Aresztu Śledczego w <span class="anon-block">B.</span>, dokumenty związane z dwoma postępowaniami karnymi dotyczącymi powoda. Przesłanie korespondencji nastąpiło w sposób umożliwiający osobom trzecim zapoznanie się z jej treścią wbrew woli powoda. Działanie takie nosiło znamiona bezprawności i miało uzasadniać żądanie zadośćuczynienia na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 23)">art. 23 k.c.</a> w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 448)">art. 448 k.c.</a>
</p>
<p>Pozwany wniósł o oddalenie powództwa. Przyznał, że doręczenie korespondencji nastąpiło w sposób opisany przez powoda. Według pozwanego powód nie wykazał jednak krzywdy, co wyłączało możliwość przyznania zadośćuczynienia. Nadto zarzucił, że doręczając korespondencję w sposób opisany w pozwie sąd działał w interesie powoda albowiem zmierzał do prawidłowego zawiadomienia go o terminie posiedzenia, tak aby nie przedłużać rozpoznania sprawy.</p>
<p>Wyrokiem z 15 czerwca 2018 roku Sąd Rejonowy w <span class="anon-block">R.</span> zasądził od pozwanego na rzecz powoda 500 zł z ustawowymi odsetkami za opóźnienie od 15 czerwca 2018 roku (pkt 1.), w pozostałej części powództwo oddalił (pkt 2), przyznał pełnomocnikowi powoda z urzędu 738 zł z tytułu wynagrodzenia z pomoc prawną świadczoną powodowi.</p>
<p>Wyrok ten zapadł po dokonaniu następujących ustaleń faktycznych:</p>
<p>Przed Sądem Rejonowym w <span class="anon-block">W.</span> toczyły się sprawy II Kp 155/16 i II Kp 146/16, w których powód występował jako pokrzywdzony. W dniu 5 lipca 2016 roku, wykonując wcześniejsze zarządzenie, pracownik Sądu Rejonowego w <span class="anon-block">W.</span> przesłał faksem do Aresztu Śledczego w <span class="anon-block">B.</span> przeznaczone dla powoda dokumenty dotyczące tych postępowań, w tym odpisy postanowień o wyznaczeniu pełnomocnika z urzędu i w przedmiocie wniosku powoda o doprowadzenie go na termin posiedzenia wyznaczony na 18 lipca 2016 roku, zawiadomienie o terminie posiedzenia oraz formularze pokwitowań z prośbą o zwrotne przesłanie tychże pokwitowań po ich podpisaniu przez powoda. Powód otrzymał te dokumenty 6 lipca 2016 roku. Areszty Śledczy w <span class="anon-block">B.</span> dysponuje 4 liniami telefaksowymi. Nie sposób było ustalić ile osób mogło się zapoznać z korespondencją kierowaną do powoda.</p>
<p>Sąd Rejonowy w sprawie niniejszej pominął dowód z przesłuchania powoda, który bez uzasadnionej przyczyny odmówił wyjścia z celi i przyjazdu na termin rozprawy, ustalony tak aby nie kolidowało to z innymi terminami posiedzeń, na których obecność powoda była wymagana.</p>
<p>Zważywszy na te ustalenia Sąd Rejonowy odwołał się do <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 23;art. 24;art. 448)">art. 23, art. 24, art. 448 k.c.</a> i <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 417)">art. 417 k.c.</a> Omówił także zasady doręczeń korespondencji w postępowaniu karnym wynikające z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970890555" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego - Dz. U. z 1997 r. Nr 89, poz. 555 (art. 128)">art. 128 k.p.k.</a>, ar. 132 <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 ()">k.p.c.</a> i <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970890555" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego - Dz. U. z 1997 r. Nr 89, poz. 555 (art. 134)">art. 134 k.p.k.</a> Ocenił, że w świetle tych regulacji doręczenie korespondencji, także za pomocą faksu, musi nastąpić w taki sposób, by jej treść nie została udostępniona niepowołanym osobom. W konsekwencji uznał, że sporne doręczenia dokonane zostały niezgodnie z prawem, co stanowiło przesłankę odpowiedzialności Skarbu Państwa na zasadzie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 417)">art. 417 k.c.</a> Wskazał nadto, że w sprawach karnych wskazanych w pozwie nie zachodziła bezwzględna konieczność doręczeń za pomocą faksu albowiem wystarczające było doręczenie przez pocztę. Dalej wywiódł, że tajemnica korespondencji stanowi dobro osobiste wprost wymienione w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 23)">art. 23 k.c.</a> Jego naruszenie uzasadniało przyznanie powodowi zadośćuczynienia w wysokości 500 zł. Rozstrzygnięcie o odsetkach uzasadnił treścią <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 481;art. 481 § 1)">art. 481§1 k.c.</a>
</p>
<p>W pozostałej części Sąd Rejonowy powództwo jako niezasadne oddalił</p>
<p>O kosztach orzekł z powołaniem na przepisy rozporządzenia normującego wysokość opłat za zastępstwo prawne udzielone przez radców prawych wyznaczonych z urzędu.</p>
<p>Apelację od tego wyroku wniosły obie strony.</p>
<p>Pozwany zarzucił naruszenie:</p>
<p>- <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 417;art. 417 § 1)">art. 417§1 k.c.</a> w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970890555" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego - Dz. U. z 1997 r. Nr 89, poz. 555 (art. 132;art. 132 § 3)">art. 132§3 k.p.k.</a> w zw z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970890555" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego - Dz. U. z 1997 r. Nr 89, poz. 555 (art. 134;art. 134 § 2)">art. 134§2 k.p.k.</a> i <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970890555" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego - Dz. U. z 1997 r. Nr 89, poz. 555 (art. 137)">art. 137 k.p.k.</a> oraz <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970780483" title="Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. - Dz. U. z 1997 r. Nr 78, poz. 483 (art. 49;art. 51;art. 51 ust. 1)">art. 49 i 51 ust 1 Konstytucji RP</a> poprzez niezasadne przyjęcie, że działanie pozwanego było niezgodne z prawem;</p>
<p>- <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 417;art. 417 § 1)">art. 417§1 k.c.</a> w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 448)">art. 448 k.c.</a> i <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 23)">art. 23 k.c.</a> poprzez dowolne przyjecie, że powód poniósł szkodę niemajątkową uzasadniającą zadośćuczynienie.</p>
<p>Formułując te zarzuty domagał się oddalenia powództwa w całości i zasądzenia kosztów postępowania.</p>
<p>Powód kwestionując wyrok w części oddalającej powództwo zarzucił naruszenie:</p>
<p>- <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 448;art. 448 zd. 1)">art. 448 zd. 1 k.c.</a> w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 24)">art. 24 k.c.</a> poprzez uznanie, że 500 zł stanowi odpowiednie zadośćuczynienie za doznaną przez powoda krzywdę;</p>
<p>- <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 445)">art. 445 k.c.</a> w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 448;art. 448 zd. 1)">art. 448 zd. 1 k.c.</a> i <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 481;art. 481 § 1)">art. 481§1 k.c.</a> poprzez zasądzenie odsetek od dnia wyrokowania, nie zaś od dnia doręczenia pozwanemu odpisu pozwu.</p>
<p>Formułując te zarzuty domagał się zmiany zaskarżonego wyroku poprzez zasądzenie dalszych 4.500 zł z ustawowymi odsetkami za opóźnienie od dnia doręczenia pozwanemu odpis pozwu oraz dalszych odsetek ustawowych za opóźnienie od kwoty 500 zł od doręczenia pozwanemu odpisu pozwu do 14 czerwca 2018 roku.</p>
<p>Wniósł też o zasądzenie od pozwanego kosztów postępowania, względnie przyznanie pełnomocnikowi powoda kosztów nieopłaconej pomocy prawnej.</p>
<p>
<span class="underline">
<!-- -->Sąd Okręgowy zważył, co następuje:</span>
</p>
<p>Poczynione przez Sąd Rejonowy ustalenia faktyczne nie były kwestionowane w postępowaniu odwoławczym. Sąd Okręgowy uznał je zatem za własne bez potrzeby ponownego przytaczania. W szczególności, w postępowaniu odwoławczym nie została zakwestionowana prawidłowość pominięcia dowodu z przesłuchania powoda, w tym nie podważono opisanych w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku okoliczności stanowiących podstawę takiej decyzji procesowej Sądu Rejonowego. W konsekwencji nie zachodziły podstawy do uzupełnienia w jakimkolwiek zakresie postępowania dowodowego lub do czynienia dalszych ustaleń faktycznych na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 227;art. 228;art. 229;art. 230;art. 231;art. 232;art. 233;art. 234)">art. 227 – 234 k.p.c.</a> Zaznaczenia wypada, że ustalenia faktyczne dokonywane są na podstawie przepisów proceduralnych, a naruszenie takich przepisów (wyłączając kwestie nieważności postępowania, która w sprawie nie zachodziła), podlega badaniu w postępowaniu odwoławczym tylko w razie podniesienia przez skarżącego stosownych zarzutów (por. np. wyrok Sądu Najwyższego z 3 czerwca 2015 roku, V CSK 550/14, Lex 1771404 oraz postanowienie Sądu Najwyższego z 6 sierpnia 2015 roku, V CSK 677/14, LEx 1797980).</p>
<p>Z ustalonych okoliczności faktycznych sprawy wynikało zatem tylko tyle, że pracownik pozwanego, wykonując wcześniejsze zarządzenie sędziego, doręczył powodowi przeznaczoną wyłącznie dla niego korespondencję w dwóch postępowaniach karnych, przy czym – co istotne – doręczenie to nastąpiło poprzez wysłanie dokumentacji na numer faksu jednostki penitencjarnej, w której powód był osadzony. Potencjalnie umożliwiło to zapoznanie się z treścią tej korespondencji funkcjonariuszom jednostki penitencjarnej, a więc osobom innym niż bezpośredni adresat przesyłki.</p>
<p>Nie rozważając bliżej (albowiem w okolicznościach sprawy nie jest to konieczne dla jej rozstrzygnięcia), czy takie działanie pozwanego było prawidłowe, to nawet uznanie go za bezprawne nie przesądzało o odpowiedzialności finansowej Skarbu Państwa.</p>
<p>Przede wszystkim przypomnieć trzeba, że ciężar dowodu faktu naruszenia dobra osobistego, a gdy powód dochodzi zadośćuczynienia pieniężnego - także ciężar dowodu doznanej wskutek naruszenia dobra osobistego krzywdy, spoczywa na powodzie jako osobie wywodzącej z tych faktów skutki prawne. Co do tych faktów, inaczej niż co do bezprawności naruszenia dobra osobistego, <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 24;art. 24 § 1)">
<span class="underline">
<!-- -->art. 24§1</span> k.c.</a>, ani żaden inny przepis, nie zmienia wynikającej z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 6)">
<span class="underline">
<!-- -->art. 6</span> k.c.</a> reguły rozkładu ciężaru dowodu (por. uchwała składu siedmiu sędziów Sądu Najwyższego z dnia 18 października 2011 r., <span class="underline">
<!-- -->III CZP 25/11</span>, OSNC 2012/2/15). Skoro zatem powód dochodził zadośćuczynienia pieniężnego za doznaną krzywdę wskutek naruszenia tajemnicy jego korespondencji, to na nim spoczywał także ciężar dowodu wykazania wynikającej z tego krzywdy niemajątkowej zwłaszcza, że pozwany wprost tą drugą przesłankę swojej odpowiedzialności zakwestionował.</p>
<p>Powód z obowiązku tego się nie wywiązał. Wszak pomimo wyznaczenia przez Sąd Rejonowy dogodnego terminu rozprawy celem przesłuchania powoda odmówił on stawiennictwa w sądzie z przyczyn, których nie można uznać za uzasadnione. W takiej sytuacji nie zachodziły podstawy do uzupełnienia postępowania dowodowego w postępowaniu odwoławczym, skoro zgodnie z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 381)">art. 381 k.p.c.</a>, przedstawienie dowodów na poparcie swoich twierdzeń, co do zasady następuje w postępowaniu pierwszoinstancyjnym. Niekwestionowane w postępowaniu odwoławczym okoliczności dotyczące przyczyn pominięcia dowodu z przesłuchania powoda, nie uzasadniały przeprowadzenia tego dowodu także z urzędu (w trybie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 232;art. 232 zd. 2)">art. 232 zd. 2 k.p.c.</a>) przed sądem drugiej instancji. Żaden inny dowód w sprawie, czy też inne okoliczności nie wymagające dowodów, nie wskazywały natomiast na rozmiar krzywdy powoda.</p>
<p>Po wtóre, co także istotne, uwzględnienie roszczeń przewidzianych w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 448)">
<span class="underline">
<!-- -->art. 448</span> k.c.</a> ma charakter <em>
<!-- -->fakultatywny</em>, a więc nie muszą być one zasądzone mimo spełnienia przesłanek ustawowych. Wynika to wprost z redakcji tego przepisu stanowiącego, że „sąd może” przyznać odpowiednią sumę pieniężną poszkodowanemu naruszeniem dobra osobistego. Przy stosowaniu tego przepisu sąd bierze pod uwagę całokształt okoliczności faktycznych, w tym winę sprawcy naruszenia dóbr osobistych i jej stopień oraz rodzaj naruszonego dobra, uciążliwości z tym związanych, poczucia krzywdy i jego stopnia oraz od innych okoliczności, które mogą zwiększać poczucie krzywdy lub je osłabiać a nawet sprawiać, że w ogóle nie powstało (postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 7 grudnia 2011 r. <span class="underline">
<!-- -->V CSK 113/11</span>, LEX nr 1101690; wyrok Sądu Najwyższego z dnia 14 grudnia 2012 r., <span class="underline">
<!-- -->I CSK 248/12</span>, LEX nr 1298065; wyrok Sądu Najwyższego z dnia 19 kwietnia 2006 r., <span class="underline">
<!-- -->II PK 245/05</span>, LEX nr 243923).</p>
<p>Odnosząc te założenia do okoliczności sprawy istotnym było, że czas trwania ewentualnego naruszenia dobra osobistego powoda był krótki. Jego skutki nie zostały w żadnym zakresie wykazane, a działanie pozwanego – nawet jeżeliby uznać je za bezprawne – nie miało charakteru celowego, ukierunkowanego na pokrzywdzenie powoda, co więcej zostało podjęte aby zapewnić sprawny tok postępowania sądowego z jego udziałem. Co też istotne i co znane jest tutejszemu sądowi z urzędu, powód od lat prowadzi liczną korespondencję z organami wymiaru sprawiedliwości, także w okresie jego osadzenia w jednostkach penitencjarnych. Nadmienić wypada, że powód w piśmie z 5 lutego 2017 roku (k. 15 akt) sam przyznał, że jednego dnia otrzymuje nawet 150 pism. W świetle wiedzy ogólnej i doświadczenia życiowego trudno w takich okolicznościach wnioskować aby ujawnienie funkcjonariuszom jednostki penitencjarnej treści dokumentów opisanych w pozwie, stanowiących niewielką część korespondencji przekazywanej na bieżąco powodowi, rodziło po jego stronie poczucie takiej krzywdy, która powinna być zrekompensowania zadośćuczynieniem.</p>
<p>Oznaczać to musiało, że roszczenie pozwu było niezasadne.</p>
<p>W konsekwencji Sąd Okręgowy, na skutek apelacji pozwanego, zmienił zaskarżony wyrok na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 386;art. 386 § 1)">art. 386§1 k.p.c.</a> i oddalił powództwo także co do tej części, którą Sąd Rejonowy uznał za zasadną, zaś apelację powoda Sąd Okręgowy oddalił w całości na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 385)">art. 385 k.p.c.</a>
</p>
<p>Oznaczać to musiało, że koszty pomocy prawnej, świadczonej powodowi z urzędu ponosił Skarb Państwa, a to na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19820190145" title="Ustawa z dnia 6 lipca 1982 r. o radcach prawnych - Dz. U. z 1982 r. Nr 19, poz. 145 (art. 22(3);art. 22(3) ust. 1)">art. 22<sup>
<!-- -->3 </sup>ust 1 ustawy z 6 lipca 1982 roku o radcach prawnych</a> (Dz. U. z 2020 r., poz. 75). W związku z tym Sąd Okręgowy na zasadzie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 350;art. 350 § 3)">art. 350§3 k.p.c.</a> sprostował niedokładność rozstrzygnięcia zawartego w punkcie 3 wyroku Sądu Rejonowego.</p>
<p>O kosztach postępowania odwoławczego Sąd Okręgowy orzekł na zasadzie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 98)">art. 98 k.p.c.</a> obciążając nimi powoda przy uwzględnieniu okoliczności, że zgodnie z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20051671398" title="Ustawa z dnia 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych - Dz. U. z 2005 r. Nr 167, poz. 1398 (art. 108)">art. 108 ustawy z 28 lipca 2005 roku o kosztach sądowych w sprawach cywilnych</a> (Dz. U. z 2020 r., poz. 755) zwolnienie od kosztów sądowych nie zwalnia strony od obowiązku zwrotu kosztów procesu przeciwnikowi. Nie zachodziły przy tym podstawy do zastosowania względem powoda normy <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 102)">art. 102 k.p.c.</a> albowiem niewątpliwie ma on świadomość konsekwencji występowania na drogę sądową z roszczeniami, które okazać się mogą niezasadne. W takiej sytuacji powinien wykazać się rozwagą w ich formułowaniu. Jej brak nie mógł skutkować pozbawieniem pozwanego zwrotu kosztów wygranego procesu. Zasądzona od powoda tym tytułem należność obejmowała wynagrodzenie pełnomocnika w stawce minimalnej, odpowiedniej do wartości przedmiotu zaskarżenia dla każdej z apelacji (500 zł i 4500 zł), ustalonej na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 102 § 2;art. 102 § 2 pkt. 1;art. 102 § 2 pkt. 3)">§2 pkt 1 i 3</a> w zw. z §10 ust 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 22 października 2015 roku w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. z 2015 r., poz. 1804 ze zm.), przy uwzględnieniu, że radca prawny reprezentujący pozwanego w postępowaniu odwoławczym nie występował przed sądem pierwszej instancji. Należne mu wynagrodzenie wynosiło 120 złotych od apelacji pozwanego (stawka minimalna w postępowaniu odwoławczym) i 675 zł od apelacji powoda (900 * 0,75).</p>
<p>Na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19820190145" title="Ustawa z dnia 6 lipca 1982 r. o radcach prawnych - Dz. U. z 1982 r. Nr 19, poz. 145 (art. 22(3))">art. 22<sup>
<!-- -->3 </sup>cytowanej ustawy o radcach prawnych</a> Sąd Okręgowy przyznał pełnomocnikowi powoda koszty nieopłaconej pomocy prawnej świadczonej z urzędu, Obejmowały one opłatę ustaloną na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19820190145" title="Ustawa z dnia 6 lipca 1982 r. o radcach prawnych - Dz. U. z 1982 r. Nr 19, poz. 145 (art. 22(3) § 8;art. 22(3) § 8 pkt. 1;art. 22(3) § 8 pkt. 3)">§8 pkt 1 i 3</a> w zw. z §16 ust 1 pkt 1 oraz §4 ust 1 i 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 3 października 2016 roku w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego z urzędu (Dz. U. z 2019 r., poz. 68), odrębnie dla każdej apelacji. Należna opłata wynosiła zatem 60 zł od apelacji pozwanego i 300 zł od apelacji powoda. Opłata podlegała przy tym podwyższeniu o kwotę podatku od towarów i usług.</p>
<p>
<em>
<!-- -->SSO Roman Troll SSO Marcin Rak SSO Magdalena Balion – Hajduk </em>
</p>
</div>