I C 1400/18
Sądy powszechne2020-09-28
Sygnatura
I C 1400/18
Data orzeczenia
2020-09-28
Rodzaj
SENTENCE
Sędziowie
Magdalena Pniewska (PRESIDING_JUDGE)
Podstawa prawna
Streszczenie
w przypadku szkód wynikających z umów o ubezpieczenie osobowe, do wyliczenia wysokości odszkodowania mają zastosowanie przepisy wewnętrzne ubezpieczyciela tj. OWU z załącznikami i treść umowy.
Treść orzeczenia
<p>
<strong>
<!-- -->Sygn. akt: I C 1400/18</strong>
</p>
<div>
<h2>WYROK</h2>
<h5>W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ</h5>
<p> Dnia 28 września 2020 r.</p>
<p>Sąd Rejonowy w Brodnicy I Wydział Cywilny</p>
<p>w składzie następującym:</p>
<table>
<colgroup>
<col width="186"/>
<col width="525"/>
</colgroup>
<tr>
<td>
<p>Przewodniczący:</p>
</td>
<td>
<p>Sędzia Magdalena Pniewska</p>
</td>
</tr>
<tr>
<td>
<p>Protokolant:</p>
</td>
<td>
<p>starszy sekretarz sądowy Kamila Kosiorek</p>
</td>
</tr>
</table>
<p>po rozpoznaniu w dniu 28 września 2020 r. w Brodnicy</p>
<p>sprawy z powództwa <span class="anon-block">R. W.</span>
</p>
<p>przeciwko <span class="anon-block"> (...) Zakładowi (...)</span> na <span class="anon-block"> (...) S.A.</span> z siedzibą w <span class="anon-block">W.</span>
</p>
<p>o zapłatę</p>
<p>1/ zasądza od pozwanego <span class="anon-block"> (...) Zakładu (...)</span> na <span class="anon-block"> (...) S.A.</span> z siedzibą w <span class="anon-block">W.</span> na rzecz powoda <span class="anon-block">R. W.</span> kwotę 1500,00 zł (jeden tysiąc pięćset złotych 00/100) z ustawowymi odsetkami za opóźnienie od dnia 23 września 2016r. do dnia zapłaty,</p>
<p>2/ zasądza od pozwanego na rzecz powoda kwotę 426, 97 zł (czterysta dwadzieścia sześć złotych 97/100) tytułem zwrotu kosztów procesu,</p>
<p>3/ zwraca powodowi kwotę 173,03 zł (sto siedemdziesiąt trzy złote 03/100) tytułem nadpłaconej zaliczki.</p>
<p>
<strong>
<!-- -->Sędzia </strong>
</p>
<p>
<strong>
<!-- --> / <span class="anon-block">M. P.</span> / </strong>
</p>
<p>
<strong>
<!-- -->Sygn. akt I C 1400/18</strong>
</p>
</div>
<div>
<h2>UZASADNIENIE</h2>
<p>Powód <span class="anon-block">R. W.</span> w dniu 05 listopada 2018 roku wniósł do tutejszego Sądu pozew o zasądzenie od pozwanego <span class="anon-block"> (...)</span> na <span class="anon-block"> (...) S.A.</span> w <span class="anon-block">W.</span> kwoty 500 zł wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie liczonymi od dnia 23 września 2016 roku, a także zwrot kosztów procesu (w tym również opłaty za wszczęcie postępowania pozasądowego przy Rzeczniku Finansowym w wysokości 50,00 zł, opłaty za poradę prawną w wysokości 80,00 zł, kwoty 270,49 zł tytułem zwrotu kosztów dojazdów i 100,00 zł tytułem kosztów sporządzenia prywatnej opinii).</p>
<p>W uzasadnieniu wskazał, że był objęty przez pozwanego ubezpieczeniem grupowym na wypadek operacji chirurgicznych. W dniu 7 września 2016 roku przebył operację chirurgiczną i następnie wystąpił o wypłatę świadczenia. W dniu 23 września 2016 roku pozwany odmówił wypłaty świadczenia, wskazując, że przebyta operacja nie znajduje się na wykazie stanowiącym załącznik do OWU pozwanego i tym samym nie ponosi on za nią odpowiedzialności. Jednocześnie wskazał, że uprzednio pozwany uznał swą odpowiedzialność po operacji z dnia 11 maja 2016 roku. Złożył odwołanie od decyzji, jednakże pozwany podtrzymał swe stanowisko, ponadto złożył wniosek o wszczęcie postępowania przed Rzecznikiem Finansowym, jednakże nie doszło w sprawie do porozumienia. Wskazał, że ze sporządzonej na jego leczenie opinii prywatnej wynika, że operacja, którą przebył mieści się w wykazie zwartym w warunkach ubezpieczenia i winien on otrzymać od pozwanego kwotę 500 zł.</p>
<p>W odpowiedzi na pozew z dnia 28 marca 2019 roku pozwany wniósł o oddalenie powództwa i zasądzenie na jego rzecz kosztów procesu. W odpowiedzi potwierdził, że powód był objęty przez niego ubezpieczeniem. Potwierdził prowadzenie postępowania likwidacyjnego. Wskazał natomiast, że jego odpowiedzialność jest wyłączona, albowiem operacja nie była uwzględniona w wykazie stanowiącym załącznik do OWU ubezpieczenia. Jednocześnie zakwestionował wartość prywatnej opinii, albowiem sporządził ją lekarz uprzednio przeprowadzający u niego operację, a opinia była sporządzona na jego zlecenie, tym samym nie jest bezstronna. Ponadto zakwestionował żądania powoda w zakresie zwrotu poniesionych przez niego wydatków i opłat, albowiem ubezpieczenia osobowe nie mają charakteru odszkodowawczego.</p>
<p>W dniu 21 lipca 2020 roku powód złożył pismo procesowe, w którym rozszerzył powództwo do kwoty 1.500 zł wraz z odsetkami za opóźnienie od dnia 23 września 2016 roku oraz kosztów procesu (w tym również opłaty za wszczęcie postępowania pozasądowego przy Rzeczniku Finansowym w wysokości 50,00 zł, opłaty za poradę prawną w wysokości 80,00 zł, kwoty 270,49 zł tytułem zwrotu kosztów dojazdów i 100,00 zł tytułem kosztów sporządzenia prywatnej opinii). W uzasadnieniu wskazał, że skoro biegły inaczej zakwalifikował przebytą przez niego operację, to zgodnie z OWU pozwanego, należne jest mu wyższe świadczenie.</p>
<p>W odpowiedzi na powyższe z dnia 11 września 2020 roku pozwany wniósł o oddalenie powództwa również w rozszerzonej części oraz o zasądzenie na jego rzecz kosztów procesu.</p>
<p>
<strong>
<!-- -->Sąd ustalił, co następuje:</strong>
</p>
<p>Powód <span class="anon-block">R. W.</span> był objęty przez pozwanego <span class="anon-block"> (...) Zakład (...)</span> na <span class="anon-block"> (...) S.A.</span> w <span class="anon-block">W.</span> ubezpieczeniem na wypadek operacji chirurgicznych, w ramach grupowego ubezpieczenia związanego z wykonywanym zawodem. W załączniku do OWU ubezpieczenia, wskazano szczegółowo sposób ustalania wysokości należnego świadczenia w związku z konkretnymi zdarzeniami, tj. przebytymi operacjami chirurgicznymi.</p>
<p>W dniu 12 maja 2016 roku przebył on w <span class="anon-block"> Wojewódzkim Szpitalu (...)</span> w <span class="anon-block">T.</span> zabieg cystektomii z rewizją zatoki szczękowej prawej, usunięciem zębów 15, 55 i plastykę połączenia zatokowo – ustnego. Operacja nie powiodła się w całości, miał problemy z mówieniem i piciem, groziła mu infekcja. Niezbędne było przeprowadzenie ponownej operacji. W dniu 7 września 2016 roku przybył on ponownie w <span class="anon-block"> Wojewódzkim Szpitalu (...)</span> w <span class="anon-block">T.</span> zabieg rewizji zatoki szczękowej prawej z ekstrakcją zęba 16 i plastykę połączenia ustno – zatokowego.</p>
<p>
<em>
<!-- -->(dowód: zeznania powoda – k. 88 verte akt, kopia OWU – k. 7 – 10 verte i 45 – 48 verte akt, deklaracja – k. 49 - 50 verte akt, kopia dokumentacji medycznej – k. 11 – 12, 24 – 25 i 93 akt)</em>
</p>
<p>Z tytułu pierwszej z operacji pozwany przyznał mu decyzją z dnia 18 maja 2016 roku, przyjmując 10% sumy ubezpieczenia- kwotę 500 zł. Ze zgłoszenia szkody wynikało, że operacja z 7 września 2016 roku była niezbędna z powodu komplikacji powstałych po pierwszej z operacji. Pozwany decyzją z dnia 23 września 2016 roku odmówił wypłaty świadczenia.</p>
<p>
<em>
<!-- -->(dowód: zeznania powoda – k. 88 verte akt, kopia decyzji z 18.05.2016 roku – k. 23 akt, zgłoszenie szkody – k. 143 i verte akt, akta szkody – k. 53 – 86 verte akt, kopia decyzji z 10.10.2016 roku – k. 14 akt)</em>
</p>
<p>Powód złożył do Rzecznika <span class="anon-block"> (...)</span> wniosek o przeprowadzenie postępowania w sprawie jego sporu. Z przedłożonego protokołu wynikało, iż pozwany w dalszym ciągu nie uznawał roszczeń powoda i nie doszło do zawarcia porozumienia.</p>
<p>
<em>
<!-- -->(dowód: kopia wniosku – k. 15 – 18 akt, kopia protokołu i opinia Rzecznika – k. 19 – 22 verte akt, wydruk z rachunku – k. 5 akt)</em>
</p>
<p>W sprawie niezbędnym było dopuszczenie i przeprowadzenie dowodu z opinii biegłego z zakresu chirurgii szczękowo- twarzowej, na okoliczność ustalenia, czy przebyty zabieg znajduje się na wykazie operacji stanowiącym załącznik do OWU ubezpieczenia.</p>
<p>W opinii z dnia 30 listopada 2019 roku biegły z zakresu chirurgii szczękowo- twarzowej- dr. n. med. <span class="anon-block">L. K.</span> wskazała, że zabieg z maja 2016 roku należało by zakwalifikować do zabiegu nr 131 w wykazie, zaś zabieg z dnia 7 września 2016 roku do zabiegu nr 132, tj. rekonstrukcji innej struktury jamy ustnej (z wyłączeniem zębów i dziąseł), albowiem polegał on na zamknięciu połączenia jamy ustnej z zatoką szczękową. Usunięcie zęba było natomiast dodatkową procedurą, z powodu istnienia przetoki ustno – zatokowej.</p>
<p>
<em>
<!-- --> (dowód: opinia biegłego – k. 107 – 108 verte akt)</em>
</p>
<p>
<strong>
<!-- -->Sąd zważył, co następuje: </strong>
</p>
<p>Powyższy stan faktyczny został ustalony w oparciu o przedłożone przez strony dokumenty, ich kopie, a także akta szkody, zeznania powoda oraz opinię biegłego z zakresu chirurgii szczękowo- twarzowej.</p>
<p>Dowody te wzajemnie się uzupełniały i tworzyły logiczną całość, ponadto co do zasady okoliczności nie były kwestionowane przez strony. Wskazać należy, że pozwany kwestionował kwalifikację zabiegu i odmawiał wypłaty świadczenia.</p>
<p>W tym zakresie – tj. kwalifikacji zabiegu zgodnie z załącznikiem do OWU ubezpieczenia Sąd podzielił w całości ustalenia poczynione w sporządzonej przez biegłego opinii, który wskazał, że zabieg winien być zakwalifikowany jako zabieg nr 132. Opinia biegłego była sporządzona przez niezależnego specjalistę, była logiczna i spójna, a ponadto nie była kwestionowana przez żadną ze stron.</p>
<p>W konsekwencji wydania opinii, po zapoznaniu się z jej wnioskami, powód rozszerzył powództwo.</p>
<p>Zgodnie z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 193;art. 193 § 1)">art. 193 § 1 k.p.c.</a>, zmiana powództwa jest dopuszczalna, jeżeli nie wpływa na właściwość sądu.</p>
<p>W niniejszej sprawie rozszerzenie powództwa było skuteczne i dopuszczalne.</p>
<p>Zgodnie z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 805;art. 805 § 1)">art. 805 § 1 k.c.</a>, przez umowę ubezpieczenia ubezpieczyciel zobowiązuje się, w zakresie działalności swego przedsiębiorstwa, spełnić określone świadczenie w razie zajścia przewidzianego w umowie wypadku, a ubezpieczający zobowiązuje się zapłacić składkę.</p>
<p>
<a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 805;art. 805 § 2;art. 805 § 2 pkt. 2)">Art. 805 § 2 pkt 2 k.c.</a>, stanowi natomiast, iż świadczenie ubezpieczyciela polega w szczególności na zapłacie przy ubezpieczeniu osobowym - umówionej sumy pieniężnej, renty lub innego świadczenia w razie zajścia przewidzianego w umowie wypadku w życiu osoby ubezpieczonej.</p>
<p>Zgodnie z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 807;art. 807 § 1)">art. 807 § 1 k.c.</a>, postanowienia ogólnych warunków ubezpieczenia lub postanowienia umowy ubezpieczenia sprzeczne z przepisami niniejszego tytułu są nieważne, chyba że dalsze przepisy przewidują wyjątki.</p>
<p>Zgodnie natomiast z przepisem <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 829;art. 829 § 1;art. 829 § 1 pkt. 2)">art. 829 § 1 pkt 2 k.c.</a>, ubezpieczenie osobowe może w szczególności dotyczyć przy ubezpieczeniu następstw nieszczęśliwych wypadków - uszkodzenia ciała, rozstroju zdrowia lub śmierci wskutek nieszczęśliwego wypadku.</p>
<p>Zgodnie z przepisem art. 16 pkt 1 – 11 ustawy z dnia 11 września 2015 r. o działalności ubezpieczeniowej i reasekuracyjnej (tj. z dnia 17 stycznia 2019 r. (Dz.U. z 2019 r. poz. 381, ze zm), ogólne warunki ubezpieczenia określają w szczególności:</p>
<p>
<strong>
<!-- -->1)</strong> rodzaj ubezpieczenia i jego przedmiot;</p>
<p>
<strong>
<!-- -->2)</strong> warunki zmiany sumy ubezpieczenia lub sumy gwarancyjnej, jeżeli ogólne warunki ubezpieczenia taką zmianę przewidują;</p>
<p>
<strong>
<!-- -->3)</strong> prawa i obowiązki stron umowy ubezpieczenia;</p>
<p>
<strong>
<!-- -->4)</strong> zakres odpowiedzialności zakładu ubezpieczeń;</p>
<p>
<strong>
<!-- -->5)</strong> sposób ustalania rozmiaru szkody - przy ubezpieczeniach majątkowych;</p>
<p>
<strong>
<!-- -->6)</strong> sposób określania sumy odszkodowania lub innego świadczenia, jeżeli ogólne warunki ubezpieczenia przewidują odstępstwa od zasad przewidzianych w przepisach prawa;</p>
<p>
<strong>
<!-- -->7)</strong> sposób ustalania i opłacania składki ubezpieczeniowej;</p>
<p>
<strong>
<!-- -->8)</strong> metodę i sposób indeksacji składek ubezpieczeniowych, jeżeli ogólne warunki ubezpieczenia przewidują indeksację składek;</p>
<p>
<strong>
<!-- -->9)</strong> tryb i warunki dokonania zmiany umowy ubezpieczenia zawartej na czas nieokreślony;</p>
<p>
<strong>
<!-- -->10)</strong> przesłanki, sposób oraz termin wypowiedzenia umowy ubezpieczenia, jeżeli ogólne warunki ubezpieczenia przewidują taką możliwość, a także przesłanki, sposób oraz termin wystąpienia z umowy ubezpieczenia grupowego;</p>
<p>
<strong>
<!-- -->11)</strong> termin i sposób odstąpienia od umowy ubezpieczenia.</p>
<p>Do wyliczenia wysokości odszkodowania miały zatem zastosowanie przepisy wewnętrzne pozwanego, tj. ogólne warunki umów wraz z załącznikami oraz treść umowy.</p>
<p>Wskazać tu należy na wyrok Sądu Najwyższego w z dnia 22 grudnia 1998 r. (sygn. akt II CKN 114/98, niepubl.), w którym Sąd Najwyższy stwierdza, iż na ubezpieczającym ciąży obowiązek wykazania tylko takich faktów, jak zawarcie umowy ubezpieczenia, opłacenie składki oraz powstanie szkody wskutek wypadku objętego ubezpieczeniem.</p>
<p>Z treści OWU pozwanego wynika, iż operacją chirurgiczną jest zabieg wykonany w placówce medycznej na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, przez wykwalifikowanego lekarza o specjalności zabiegowej, w znieczuleniu ogólnym, przewodowym lub miejscowym, niezbędnym z medycznego punktu widzenia w celu wyleczenia lub zmniejszenia objawów choroby lub urazu (§ 2 pkt 3 OWU). Zakres ubezpieczenia obejmuje wykonanie w okresie ubezpieczenia operacji wymienionych w Wykazie Operacji Chirurgicznych stanowiącym załącznik do OWU (§ 4 OWU). W § 5 OWU wskazano wysokość świadczeń wypłacanych za przebyte zabiegi, z podziałem na klasy (I – III).</p>
<p>Biegły wskazał, że zabieg winien być zaliczony jako zabieg pod pozycją 132 wykazu, tj. rekonstrukcja innej struktury jamy ustnej (z wyłączeniem zębów i dziąseł) – klasa II. Świadczenie zaś winno wynosić 30% sumy ubezpieczenia. Zgodnie z deklaracją, suma ubezpieczenia wynosiła 5.000 zł, a zatem 30% tejże sumy to 1.500 zł.</p>
<p>Wskazać należy, że niewątpliwie zabieg przeprowadzony był w Polsce, w placówce medycznej, przez wykwalifikowany personel. Ponadto z opinii biegłego wynikało, iż zabieg był konieczny, albowiem stanowił poprawę operacji, którą powód przebył w maju 2016 roku. Oznacza to, że udowodniona została odpowiedzialność pozwanego, co do zasady i co do wysokości.</p>
<p>Z tych względów należało zasądzić od pozwanego, na rzecz powoda kwotę 1.500 zł, o czym Sąd orzekł w punkcie pierwszym sentencji wyroku. O odsetkach Sąd orzekł w oparciu o przepis <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 481;art. 481 § 1)">art. 481 § 1 k.c.</a>
</p>
<p>Orzeczenie o kosztach zawarte w punkcie drugim sentencji wyroku Sąd oparł o treść przepisu <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 98;art. 98 § 1)">art. 98 § 1</a> w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 108;art. 108 § 1)">art. 108 § 1 k.p.c.</a>, uznając pozwanego za stronę przegrywającą proces i zasądzając od niego na rzecz powoda kwotę 426,97 zł tytułem zwrotu kosztów procesu. Na kwotę tę składały się 30,00 zł tytułem zwrotu opłaty sądowej od pozwu i 70,00 zł tytułem opłaty uzupełniającej od rozszerzonego powództwa, kwotę 319,41 zł tytułem wydatków na opinię biegłego i kwotę 7,65 zł tytułem kosztów przedłożenia kopii dokumentu.</p>
<p>Jednocześnie wskazać należy, że powód dochodził dodatkowych kosztów, związanych jego zdaniem w sposób konieczny z niniejszym postępowaniem. Przedłożył dowody na okoliczność poniesienia kosztów prywatnej opinii, kosztów dojazdów, a także kosztów zasięgnięcia opinii prawnej i wszczęcia postępowania przed Rzecznikiem Finansowym. Koszty te nie wchodzą jednak w zakres <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 98)">art. 98 k.p.c.</a>, który stanowi, iż strona przegrywająca sprawę obowiązana jest zwrócić przeciwnikowi na jego żądanie koszty niezbędne do celowego dochodzenia praw i celowej obrony (koszty procesu). Powodowi należał się zatem zwrot jedynie kwoty 426,97 zł.</p>
<p>W punkcie trzecim natomiast Sąd postanowił zwrócić powodowi kwotę 173,03 zł tytułem nadpłaconej zaliczki, zgodnie z art. 84 ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych.</p>
<p>/Sędzia</p>
<p>
<span class="anon-block">M. P.</span>/</p>
<p>Z/</p>
<p>1)
Odpis wyroku z uzasadnieniem doręczyć pełnomocnikowi pozwanego,</p>
<p>2)
Za 14 dni lub z apelacją.</p>
<p>
<span class="anon-block">B.</span>, 21.10.2020 roku</p>
<p>Sędzia</p>
</div>