II AKz 1102/20
Sądy powszechne2020-10-20
Sygnatura
II AKz 1102/20
Data orzeczenia
2020-10-20
Rodzaj
DECISION
Sędziowie
Wojciech Paluch (PRESIDING_JUDGE)
Treść orzeczenia
<p>
<strong>
<!-- -->Sygn. akt II AKz 1102/20, II AKz 1136/20</strong>
</p>
<div>
<h2>POSTANOWIENIE</h2>
<p>Dnia 20 października 2020 roku</p>
<p>
<strong>
<!-- -->Sąd Apelacyjny w Katowicach w Wydziale II Karnym w składzie:</strong>
</p>
<p>Przewodniczący: Sędzia SA Wojciech Paluch</p>
<p>Protokolant: Kamil Klupś</p>
<p>po rozpoznaniu w sprawie <strong>
<!-- -->
<span class="anon-block">J. W.</span> i <span class="anon-block">K. C.</span>
</strong>
</p>
<p>podejrzanych o popełnienie przestępstwa z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 258;art. 258 § 1)">art. 258 § 1 k.k.</a> i inne</p>
<p>zażaleń obrońców podejrzanych</p>
<p>na postanowienie Sądu Okręgowego w Gliwicach</p>
<p>z dnia 2 października 2020 roku, sygn. akt IV Kp 847/20 i 852/20</p>
<p>w przedmiocie przedłużenia czasu trwania tymczasowego aresztowania</p>
<p>na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970890555" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego - Dz. U. z 1997 r. Nr 89, poz. 555 (art. 437;art. 437 § 1)">art. 437 § 1 k.p.k.</a>
</p>
<p>
<strong>
<!-- -->postanawia</strong>
</p>
<p>utrzymać w mocy postanowienie w zaskarżonej części</p>
</div>
<div>
<h2>UZASADNIENIE</h2>
<p>Postanowieniem z dnia 2 października 2020 sygn. akt IV Kp 847/20 i 852/20 Sąd Okręgowy w Gliwicach na mocy <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970890555" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego - Dz. U. z 1997 r. Nr 89, poz. 555 (art. 249)">art. 249 k.p.k.</a>, <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970890555" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego - Dz. U. z 1997 r. Nr 89, poz. 555 (art. 258;art. 258 § 1;art. 258 § 1 pkt. 2)">art. 258 § 1 pkt 2 k.p.k.</a> i <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970890555" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego - Dz. U. z 1997 r. Nr 89, poz. 555 (art. 263;art. 263 § 2)">art. 263 § 2 k.p.k.</a>, przedłużył stosowanie środka zapobiegawczego w postaci tymczasowego aresztowania wobec podejrzanych:</p>
<p>1)
<span class="anon-block">K. C.</span>, zastosowanego postanowieniem Sądu Rejonowego <br/>w Gliwicach z 10 lipca 2020 roku, sygn. akt IX Kp 439/20 na dalszy czas oznaczony, tj. do dnia 6 stycznia 2021 roku, do godz. 9:15 (sygn. akt IV Kp 847/20);</p>
<p>2)
<span class="anon-block">J. W.</span>, zastosowanego postanowieniem Sądu Rejonowego <br/>w Gliwicach z 10 lipca 2020 roku, sygn. akt IX Kp 442/20 na dalszy czas oznaczony, tj. do dnia 6 stycznia 2021 roku, do godz. 12:20 (sygn. akt IV Kp 852/20).</p>
<p>Zażalenie na powyższe postanowienie wnieśli obrońcy obu podejrzanych, i tak obrońca podejrzanego <span class="anon-block">K. C.</span> zaskarżonemu orzeczeniu zarzucił mający wpływ na treść orzeczenia błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za jego podstawę na skutek nietrafnego uznania, iż zachodzi nadal konieczność stosowania wobec podejrzanego tymczasowego aresztowania w sytuacji w jakiej absolutnie brak ku temu rzeczywistych podstaw. Wobec tego wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia, a z daleko idącej ostrożności procesowej o jego zmianę na dozoru Policji, zakazu opuszczania kraju połączonego z zatrzymaniem paszportu i poręczenia majątkowego, przy ewentualnym zastosowaniu instytucji z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970890555" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego - Dz. U. z 1997 r. Nr 89, poz. 555 (art. 257;art. 257 § 1)">art. 257 § 1 k.p.k.</a>
</p>
<p>Natomiast obrońca podejrzanego <span class="anon-block">J. W.</span> orzeczeniu zarzucił obrazę przepisów postępowania, tj. <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970890555" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego - Dz. U. z 1997 r. Nr 89, poz. 555 (art. 249;art. 249 § 1)">art. 249 § 1 k.p.k.</a>, <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970890555" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego - Dz. U. z 1997 r. Nr 89, poz. 555 (art. 257;art. 257 § 1)">art. 257 § 1 k.p.k.</a>, <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970890555" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego - Dz. U. z 1997 r. Nr 89, poz. 555 (art. 258;art. 258 § 1;art. 258 § 1 pkt. 2)">art. 258 § 1 pkt 2 k.p.k.</a> oraz błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia i mających wpływ na jego treść. Podnosząc powyższe zarzuty, skarżący wniósł o zmianę zaskarżonego postanowienia i nie stosowanie żadnych środków zapobiegawczych ewentualnie o jego zmianę i zastosowanie wobec podejrzanego środków zapobiegawczych, a gdyby sąd doszedł do przekonania, że istnieją przesłanki z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970890555" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego - Dz. U. z 1997 r. Nr 89, poz. 555 (art. 249;art. 249 § 1)">art. 249 § 1 k.p.k.</a>, wniósł o zmianę tymczasowego aresztowania na nieizolacyjne środki zapobiegawcze w postaci poręczenia majątkowego, dozoru Policji oraz zakazu opuszczania kraju połączonego z zatrzymaniem paszportu.</p>
<p>
<strong>
<!-- -->Sąd Apelacyjny zważył, co następuje :</strong>
</p>
<p>Zażalenia nie zasługiwały na uwzględnienie.</p>
<p>Kontrola instancyjna zaskarżonego postanowienia dokonana przez pryzmat zarzutów podniesionych w środkach odwoławczych oraz argumentacji przytoczonej na ich poparcie, nie wykazała, aby sąd I instancji dopuścił się obrazy wymienionych w zażaleniach przepisów postępowania, mogącej mieć wpływ na treść wydanych w niniejszej sprawie rozstrzygnięć. W ocenie Sądu Apelacyjnego na obecnym etapie postępowania, dla zabezpieczenia jego prawidłowego przebiegu konieczne i celowe jest dalsze stosowanie wobec wszystkich trzech podejrzanych najsurowszego środka zapobiegawczego jakim jest tymczasowe aresztowanie. Aktualne bowiem pozostają przesłanki – tak ogólna jak i szczególna - stosowania tego środka.</p>
<p>Przede wszystkim, Sąd Okręgowy należycie wskazał okoliczności przemawiające za istnieniem ogólnej, materialnej przesłanki stosowania środków zapobiegawczych, o jakiej mowa w przepisie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970890555" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego - Dz. U. z 1997 r. Nr 89, poz. 555 (art. 249;art. 249 § 1)">art. 249 § 1 k.p.k.</a> Podstawa dowodowa stosowania środków zapobiegawczych została bowiem szczegółowo wykazana w zaskarżonym postanowieniu, zaś powołane tam dowody pozwalają w ocenie Sądu Apelacyjnego na przyjęcie, że podejrzani z dużym prawdopodobieństwem dopuścili się czynów będących przedmiotem niniejszego postępowania. Oczywistym przy tym jest, że sąd na etapie zastosowania i przedłużania stosowania środków zapobiegawczych nie jest zobligowany do dokonywania szczegółowej analizy zgromadzonych w sprawie dowodów, a jedynie do rozważenia czy stwarzają one stan prawdopodobieństwa, o jakim mowa w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970890555" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego - Dz. U. z 1997 r. Nr 89, poz. 555 (art. 249;art. 249 § 1)">art. 249 § 1 k.p.k.</a> W tym zaś zakresie ocena i wnioski zaprezentowane przez Sąd Okręgowy, nie nasuwają zastrzeżeń sądu odwoławczego. Natomiast dogłębna weryfikacja materiału dowodowego będzie miała miejsce dopiero na etapie postępowania jurysdykcyjnego, o ile prokurator zdecyduje o wniesieniu do sądu aktu oskarżenia.</p>
<p>Wobec tego, na obecnym etapie uprawnione jest twierdzenie, że nadal istnieje ogólna, materialna przesłanka stosowania wobec podejrzanych środków zapobiegawczych, o jakiej mowa w przepisie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970890555" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego - Dz. U. z 1997 r. Nr 89, poz. 555 (art. 249;art. 249 § 1)">art. 249 § 1 k.p.k.</a> Oceny tej, dokonanej na potrzeby niniejszego postepowania incydentalnego, na podstawie wszystkich zebranych dowodów nie jest w stanie podważyć argumentacja zażalenia obrońcy podejrzanego <span class="anon-block">J. W.</span> oparta na wybiórczej analizie dowodów, w tym wyjaśnieniach podejrzanego, marginalizującego swój udział w zarzucanych mu czynach, poddając w wątpliwość m.in. wiarygodność wyjaśnień współpodejrzanych. Oczywistym jest, że wyjaśnienia podejrzanych, także tych pomawiających innych podejrzanych podlegać będą weryfikacji w dalszym toku postępowania, niemniej jednak na obecnym etapie sąd I instancji słusznie uznał, że nie ujawniły się okoliczności, które podważałyby prawdopodobieństwo, o jakim mowa w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970890555" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego - Dz. U. z 1997 r. Nr 89, poz. 555 (art. 249;art. 249 § 1)">art. 249 § 1 k.p.k.</a>, że podejrzani dopuścili się zarzucanych im czynów.</p>
<p>Na aprobatę zasługuje także stanowisko sądu I instancji, że potrzebę zabezpieczenia prawidłowego toku postępowania – poprzez stosowanie wobec podejrzanych najsurowszego ze środków zapobiegawczych – uzasadnia także realnie istniejąca obawa matactwa (<a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970890555" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego - Dz. U. z 1997 r. Nr 89, poz. 555 (art. 258;art. 258 § 1;art. 258 § 1 pkt. 2)">art. 258 § 1 pkt 2 k.p.k.</a>), którą sąd I instancji słusznie wywiódł z charakteru zarzuconego podejrzanym czynu z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 258;art. 258 § 1)">art. 258 § 1 k.k.</a>, uprawdopodobnionego zebranym w sprawie materiałem dowodowym, a w odniesieniu do podejrzanego <span class="anon-block">J. W.</span> także z jego zachowania mającego na celu ukrycie dowodów przestępstwa skarbowego, którego odzwierciedleniem jest zarzut popełnienia przez niego czynu z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970890555" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego - Dz. U. z 1997 r. Nr 89, poz. 555 (art. 239;art. 239 § 1)">art. 239 § 1 k.p.k.</a>, a którego popełnienie uprawdopodobniono zgromadzonym materiałem dowodowym. Przypomnieć trzeba, że uczestniczenie w zorganizowanej strukturze przestępczej, z uwagi na znajomość jej uczestników jak i wzajemne powiązania i istnienie dróg przepływu informacji, uzasadnia obawę matactwa, tym bardziej, że w niniejszej sprawie istnieją między nimi także powiazania o charakterze osobistym lub zawodowym. Obawa ta, wbrew wywodom skarżących nadal pozostaje realna, jeśli wziąć pod uwagę, że dotychczas część osób biorących udział w przestępczym procederze nie została zidentyfikowana, a nadto trwa ustalanie pełnego zakresu działalności grupy przestępczej, w której mieli uczestniczyć podejrzani. Dodać przy tym trzeba, że złożenie przez oskarżonych wyjaśnień, nawet wówczas, gdy zawierają one przyznanie się do winy, samo w sobie nie wyklucza niebezpieczeństwa utrudnienia postępowania i nie nakazuje uchylenia zastosowanego środka zapobiegawczego (<em>
<!-- -->por. postanowienie Sądu Apelacyjnego w Katowicach z dnia 4 lipca 2001 roku, sygn. akt II AKz 488/01, Prok. i Pr.-wkł. 2002/5, poz. 33</em>). Funkcja tymczasowego aresztowania jako środka zapobiegawczego nie jest bowiem ograniczona jedynie do zabezpieczenia dowodów, zatem dla stosowania tego środka nie jest istotny określony etap procesu, chodzi bowiem o zabezpieczenie prawidłowego toku całego postępowania (<em>
<!-- -->por. postanowienie Sądu Apelacyjnego w Krakowie - II Wydział Karny z dnia 10 kwietnia 2013 r. II AKz 116/13</em>).</p>
<p>Analiza zaskarżonego orzeczenia nie wykazała zatem podstaw do przyjęcia, że doszło do naruszenia przepisu <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970890555" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego - Dz. U. z 1997 r. Nr 89, poz. 555 (art. 258;art. 258 § 1;art. 258 § 1 pkt. 2)">art. 258 § 1 pkt 2 k.p.k.</a> Rację mają skarżący podnosząc, że istnienie obawy matactwa powinno z reguły wynikać z konkretnych okoliczności faktycznych świadczących o możliwości oddziaływania na tok postępowania w sposób wskazany w omawianym przepisie. W orzecznictwie i literaturze podkreśla się jednak, że w pewnych wypadkach na obawę takiego zachowania może wskazywać sam charakter przestępstwa i okoliczności towarzyszące jego popełnieniu. Wobec przytoczonych wyżej okoliczności, obawę bezprawnego zakłócania przebiegu postępowania, należy uznać za uzasadnioną.</p>
<p>Mając na uwadze podniesione wyżej okoliczności, oceniane przez pryzmat przepisu <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970890555" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego - Dz. U. z 1997 r. Nr 89, poz. 555 (art. 258;art. 258 § 4)">art. 258 § 4 k.p.k.</a>, zaaprobować należy stanowisko Sądu Okręgowego, że w dalszym ciągu jedynie izolacyjny środek zapobiegawczy jest w stanie zabezpieczyć dalszy prawidłowy tok postępowania przygotowawczego, w którym należy wykonać dalsze niezbędne czynności. Stosowanie łagodniejszych, nieizolacyjnych środków zapobiegawczych, wobec intensywności ww. zagrożeń na obecnym etapie śledztwa nie spełniłoby celu określonego w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970890555" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego - Dz. U. z 1997 r. Nr 89, poz. 555 (art. 249;art. 249 § 1)">art. 249 § 1 k.p.k.</a> Sąd Okręgowy nie dopuścił się zatem naruszenia zasady minimalizacji środków zapobiegawczych określonej w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970890555" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego - Dz. U. z 1997 r. Nr 89, poz. 555 (art. 257;art. 257 § 1)">art. 257 § 1 k.p.k.</a>, jak zarzuca jeden ze skarżących.</p>
<p>Konieczność przedłużenia stosowania wobec podejrzanych tymczasowego aresztowania po myśli <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970890555" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego - Dz. U. z 1997 r. Nr 89, poz. 555 (art. 263;art. 263 § 2)">art. 263 § 2 k.p.k.</a> na dalszy czas oznaczony, podyktowana jest natomiast potrzebą przeprowadzenia kolejnych czynności procesowych szczegółowo wskazanych we wniosku prokuratora, a także tym, że postępowanie z przyczyn niezależnych od prowadzącego, nie mogło zostać ukończone w terminie na jaki zastosowano wobec podejrzanych tymczasowe aresztowanie. Powyższe, zdaniem Sądu Apelacyjnego przemawia za zaistnieniem w sprawie szczególnych okoliczności w rozumieniu <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970890555" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego - Dz. U. z 1997 r. Nr 89, poz. 555 (art. 263;art. 263 § 2)">art. 263 § 2 k.p.k.</a>, uzasadniających przedłużenie tymczasowego aresztowania wobec podejrzanych, a okres, na jaki przedłużono stosowanie tego środka zapobiegawczego nie wykracza poza ramy czasowe śledztwa, ostatnio przedłużonego do dnia 9 stycznia 2021 roku. Na gruncie niniejszej sprawy nie ujawniły się nadto negatywne przesłanki określone w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970890555" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego - Dz. U. z 1997 r. Nr 89, poz. 555 (art. 259)">art. 259 k.p.k.</a>, przemawiające za potrzebą odstąpienia od stosowania wobec podejrzanych izolacyjnego środka zapobiegawczego.</p>
<p>Mając powyższe na uwadze, jak też nie dopatrując się we wniesionych środkach odwoławczych jakichkolwiek argumentów mogących wpłynąć na zmianę zaskarżonego postanowienia w kierunku sugerowanym przez skarżących, Sąd Apelacyjny postanowił jak na wstępie.</p>
</div>
<div>
<h2>ZARZĄDZENIE</h2>
<p>odpis postanowienia doręczyć:</p>
<dl>
<dt>-</dt>
<dd>
<p>podejrzanym wraz z pouczeniem o prawomocności,</p>
</dd>
<dt>-</dt>
<dd>
<p>prokuratorowi.</p>
</dd>
</dl>
<p>Katowice, dnia 20 października 2020 roku.</p>
</div>