I ACa 2472/23

Sądy powszechne2025-09-09

Sygnatura

I ACa 2472/23

Data orzeczenia

2025-09-09

Rodzaj

SENTENCE

Sędziowie

Marek Boniecki (PRESIDING_JUDGE)Paweł CzepielRegina Kurek

Podstawa prawna

art. 189 kpc

Treść orzeczenia

Sygn. akt I ACa 2472/23 <div> <h2>WYROK</h2> <h5>W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ</h5> Dnia 9 września 2025 r. Sąd Apelacyjny w Krakowie – I Wydział Cywilny w składzie: Przewodniczący: SSA Marek Boniecki (spr.) Sędziowie: SSA Regina Kurek SSA Paweł Czepiel po rozpoznaniu w dniu 9 września 2025 r. w Krakowie na posiedzeniu niejawnym sprawy z powództwa K. N. przeciwko Spółdzielni Mieszkaniowej (...) w O. o ustalenie nieważności uchwały, ewentualnie o uchylenie opłaty, ewentualnie o uchylenie uchwały mieszkaniowej na skutek apelacji powoda od wyroku Sądu Okręgowego w Kielcach z dnia 5 lipca 2023 r. sygn. akt I C 845/22 1. oddala apelację; 2. odstępuje od obciążania powoda kosztami postępowania apelacyjnego. Sygn. akt I ACa 2472/23 Uzasadnienie wyroku Sądu Apelacyjnego w Krakowie z 9 września 2025 r. Wyrokiem z 5 lipca 2023 r. po rozpoznaniu pozwu wniesionego przez K. N. przeciwko Spółdzielni Mieszkaniowej (...) w O. Sąd Okręgowy w Kielcach: I. oddalił powództwo o ustalenie, że uchwała (...) Rady Nadzorczej pozwanej Spółdzielni jest nieważna; II. oddalił powództwo o uchylenie opłaty stałej; III. oddala powództwo o uchylenie uchwały (...) pozwanej Spółdzielni oraz orzekł o kosztach procesu. Sąd pierwszej instancji poczynił ustalenia faktyczne zaprezentowane w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku (k. 113-114), które Sąd Apelacyjny podzielił i przyjął za własne. Wyrok powyższy w części oddalającej powództwo zaskarżył apelacją powód, wnosząc o jego zmianę poprzez uwzględnienie powództwa w całości. Apelujący zarzucił naruszenie: 1) <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 235(2);art. 235(2) § 1;art. 235(2) § 1 pkt. 6)">art. 235 ( 2) § 1 pkt 6</a> w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 235(1))">art. 235 ( 1) k.p.c.</a>, poprzez przeprowadzenie dowodu z zeznań świadka J. K. i niepominięcie tego dowodu, w sytuacji gdy wniosek dowodowy pozwanej nie odpowiadał wymogom <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 235(1))">art. 235 ( 1) k.p.c.</a> i nie wyszczególniał faktów, które mają być wskazane tym dowodem, tj. na jaką okoliczność ma być przesłuchany świadek J. K., co skutkowało dopuszczeniem i przeprowadzeniem dowodu z zeznań tego świadka; 2) <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 316)">art. 316 k.p.c.</a> w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970540348" title="Ustawa z dnia 10 kwietnia 1997 r. - Prawo energetyczne - Dz. U. z 1997 r. Nr 54, poz. 348 (art. 45 a;art. 45 a ust. 8;art. 45 a ust. 8 pkt. 3)">art. 45a ust. 8 pkt 3 prawa energetycznego</a> w zw. z Uchwałą (...), poprzez ich niewłaściwe zastosowanie i w konsekwencji uznanie, że Uchwała (...) jest zgodna z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970540348" title="Ustawa z dnia 10 kwietnia 1997 r. - Prawo energetyczne - Dz. U. z 1997 r. Nr 54, poz. 348 (art. 45 a;art. 45 a ust. 8;art. 45 a ust. 8 pkt. 3)">art. 45a ust. 8 pkt 3 prawa energetycznego</a> w sytuacji, gdy ww. przepis <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970540348" title="Ustawa z dnia 10 kwietnia 1997 r. - Prawo energetyczne - Dz. U. z 1997 r. Nr 54, poz. 348 ()">prawa energetycznego</a> zaczął obowiązywać 22.05.2021 r. i nie obowiązywał w dniu 14.09.2020 r., tj. w czasie uchwalania Uchwały (...), co skutkowało uznaniem, że ta uchwała jest zgodna z aktualnym brzmieniem <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970540348" title="Ustawa z dnia 10 kwietnia 1997 r. - Prawo energetyczne - Dz. U. z 1997 r. Nr 54, poz. 348 ()">ustawy Prawo energetyczne</a>; 3) 233 <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (§ 1)">§1 k.p.c.</a> - poprzez przypisanie wiarygodności zeznaniom świadka J. K., albowiem były jasne, logiczne i konsekwentne, w sytuacji gdy wskutek wszechstronnie rozważonego materiału zebranego w sprawie dało się dostrzec sprzeczności w zeznaniach świadka J. K. w zakresie, czy był projekt, czy konkretny przepis <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970540348" title="Ustawa z dnia 10 kwietnia 1997 r. - Prawo energetyczne - Dz. U. z 1997 r. Nr 54, poz. 348 ()">prawa energetycznego</a> wprowadzającego opłatę stałą podgrzania wody wg powierzchni lokalu w czasie uchwalania Uchwały (...), a skutkiem tego błąd w ustaleniach faktycznych co do faktu, że na dzień uchwalania uchwały przepisy <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970540348" title="Ustawa z dnia 10 kwietnia 1997 r. - Prawo energetyczne - Dz. U. z 1997 r. Nr 54, poz. 348 ()">Prawo energetyczne</a> dopuszczały metodę wybraną przez Spółdzielnię, tj. naliczania opłaty stałej wg powierzchni lokalu; 4) <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 233;art. 233 § 1)">art. 233 §1 k.p.c.</a> - poprzez odmowę wiarygodności zeznaniom powoda, które nie stały się podstawą do ustalenia stanu faktycznego sprawy oraz niepodzielenie prezentowanych przez powoda ocen w zakresie ważności i skuteczności Uchwały (...) dotyczącej wprowadzonych zmian do Regulaminu rozliczania kosztów (...) i ustalenia opłat za użytkowanie lokali, podczas gdy jego zeznania są logiczne, wzajemnie się uzupełniają i nie stoją w sprzeczności z istotną częścią materiału dowodowego w sprawie; 5) <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 233;art. 233 § 1)">art. 233 §1 k.p.c.</a> - poprzez brak wszechstronnego rozważenia materiału dowodowego polegający na pominięciu dowodu z odpisu wniosku Zarządu Spółdzielni Mieszkaniowej (...) w O.z 27.08.2020 r. co do faktu, że ww. wniosek nie został podpisany przez Członków Zarządu Spółdzielni, a skutkiem tego błąd w ustaleniach faktycznych co do tego faktu i nieuwzględnienie faktu, że powód otrzymał odpis ww. wniosku; 6) <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970540348" title="Ustawa z dnia 10 kwietnia 1997 r. - Prawo energetyczne - Dz. U. z 1997 r. Nr 54, poz. 348 (art. 45 a;art. 45 a ust. 8;art. 45 a ust. 8 pkt. 3)">art. 45a ust. 8 pkt 3 ustawy Prawo energetyczne</a> w zw. z Uchwałą (...), poprzez uznanie, że do Uchwały (...) ma zastosowanie przepis <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970540348" title="Ustawa z dnia 10 kwietnia 1997 r. - Prawo energetyczne - Dz. U. z 1997 r. Nr 54, poz. 348 (art. 45 a;art. 45 a ust. 8;art. 45 a ust. 8 pkt. 3)">art. 45a ust. 8 pkt 3 ustawy Prawo energetyczne</a> mimo, że w dacie sporządzenia Uchwały (...) przepis ten nie obowiązywał, gdyż art. 45a ust. 8 pkt 3 wszedł w życie 22 maja 2021 r., a Uchwała (...) uchwalona została 14 września 2020 r.; 7) <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970540348" title="Ustawa z dnia 10 kwietnia 1997 r. - Prawo energetyczne - Dz. U. z 1997 r. Nr 54, poz. 348 (art. 45 a;art. 45 a ust. 8;art. 45 a ust. 8 pkt. 2)">art. 45a ust. 8 pkt 2 Prawo energetyczne</a> w zw. z Uchwałą (...), poprzez jego niezastosowanie mimo, że w dacie sporządzenia Uchwały (...) przepis ten obowiązywał; 8) <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 5)">art. 5 k.c.</a> - poprzez jego niewłaściwe zastosowanie i przyjęcie, że opłata stała podgrzania wody według powierzchni użytkowej nie narusza zasad współżycia społecznego, podczas gdy opłata stała podgrzania wody według powierzchni użytkowej narusza zasady współżycia społecznego. Pozwana wniosła o oddalenie apelacji i zasądzenie kosztów postępowania apelacyjnego. Sąd Apelacyjny zważył, co następuje. Apelacja nie zasługuje na uwzględnienie. Sąd pierwszej instancji prawidłowo, z poszanowaniem reguł wyrażonych w przepisie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 233;art. 233 § 1)">art. 233 §1 k.p.c.</a> ustalił stan faktyczny sprawy, co sprawiło, że Sąd Apelacyjny przyjął go za własny. Sąd Okręgowy nie naruszył <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 235(2);art. 235(2) § 1;art. 235(2) § 1 pkt. 6)">art. 235 2 § 1 pkt 6</a> w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 235(1))">art. 235 1 k.p.c.</a>, poprzez przeprowadzenie dowodu z zeznań świadka J. K.. Żaden z przywoływanych przepisów nie nakłada bowiem na sąd obowiązku pominięcia dowodu z uwagi na nieprecyzyjnie sformułowany wniosek o jego przeprowadzenie. Przypomnieć w tym miejscu także należy, że sąd może nawet dopuścić dowód niewskazany przez stronę, stosownie do <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 232;art. 232 zd. 2)">art. 232 zd. 2 k.p.c.</a> Oczywiście nietrafiony był zarzut naruszenia <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 316)">art. 316 k.p.c.</a>, który ma charakter procesowy. Skarżący nie twierdził nawet przy tym, że Sąd Okręgowy przy wyrokowaniu wziął pod uwagę nieaktualny na tę datę stan rzeczy. Inną rzeczą pozostaje prawidłowość zastosowania przepisów prawa materialnego, o czym niżej. Nieuzasadnione okazały się również zarzuty uchybienia <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 233;art. 233 § 1)">art. 233 §1 k.p.c.</a> Zgodnie z utrwalonymi w tej mierze poglądami doktryny i judykatury skuteczne podniesienie zarzutu obrazy ww. przepisu wymaga wykazania, że sąd uchybił zasadom logicznego rozumowania lub doświadczenia życiowego. Nie jest natomiast wystarczające przekonanie strony o innej niż przyjął sąd wadze poszczególnych dowodów i ich odmiennej ocenie niż ocena sądu (zob. m.in. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 8 kwietnia 2009 r., II PK 261/08). Jeśli sądowi nie można wytknąć błędnego z punktu widzenia logiki i doświadczenia życiowego rozumowania, nie dochodzi do obrazy powoływanego przepisu, nawet jeśli z dowodu można wywieść wnioski inne niż przyjęte przez sąd. W rozpoznawanej sprawie Sąd pierwszej instancji dokonał trafnej analizy zaoferowanych przez strony procesu dowodów, zaś apelacji nie udało się wykazać nielogicznego czy sprzecznego z zasadami doświadczenia życiowego wnioskowania przy ich ocenie. Do naruszenia <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 233;art. 233 § 1)">art. 233 §1 k.p.c.</a> nie mogło dojść poprzez uwzględnienie tej czy innej oceny prawnej świadka czy strony, albowiem te środki dowodowe służą wyłącznie ustalaniu faktów, a nie stosowaniu prawa. Skarżący nie wskazał też w treści zarzutu, który ma charakter procesowy, a zatem jest wiążący dla sądu odwoławczego, jakie konkretnie fakty wynikające z zeznań powoda nie stały się elementem stanu faktycznego, na skutek błędu popełnionego przez Sąd Okręgowy. Apelujący nie wykazał także, jaki wpływ na rozstrzygnięcie miał brak przedłożenia przez pozwaną podpisanego odpisu wniosku Zarządu Spółdzielni z 27.08.2020 r. Brak jest przede wszystkim podstaw do przyjęcia, że ewentualne niepodpisanie wniosku skutkowało nieważnością spornej uchwały. Ubocznie zauważyć należy, że stosownie do <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19820300210" title="Ustawa z dnia 16 września 1982 r. - Prawo spółdzielcze - Dz. U. z 1982 r. Nr 30, poz. 210 (art. 35;art. 35 § 4(1))">art. 35 §4 1 ustawy z dnia 16 września 1982 r. Prawo spółdzielcze</a> (t. jedn. Dz. U. z 2024 r. poz. 593) zwołania posiedzenia rady nadzorczej spółdzielni może żądać także członek rady nadzorczej. Skarżący nie wykazał, aby doszło w tym zakresie do uchybienia postanowieniom statutu spółdzielni, który nie ma charakteru powszechnie obowiązującego, co oznacza, że Sąd nie jest zobligowany do uwzględnienia jego zapisów z urzędu. Nieskuteczne okazały się również zarzuty obrazy prawa materialnego. Na wstępie tej części rozważań zauważyć wypada, że ustawodawca nie przewidział możliwości domagania się w drodze powództwa cywilnego uchylenia uchwały rady nadzorczej spółdzielni, a tym bardziej uchylenia samej opłaty uchwałą taką nałożonej (zob. uchwała SN(7) z 18.09.2013 r., III CZP 13/13, OSNC 2014, nr 3, poz. 23). W tej sytuacji żądanie pozwu, a w konsekwencji wniosków apelacyjnych, ograniczyć należało do kwestii ustalenia nieważności spornej uchwały. Oczywiście rację ma apelujący i nie było to w sprawie nigdy kwestionowane, że w dacie podejmowania uchwały (...) nie obowiązywał jeszcze <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970540348" title="Ustawa z dnia 10 kwietnia 1997 r. - Prawo energetyczne - Dz. U. z 1997 r. Nr 54, poz. 348 (art. 45 a;art. 45 a ust. 8;art. 45 a ust. 8 pkt. 3)">art. 45a ust. 8 pkt 3 ustawy z dnia 10 kwietnia 1997 r. - Prawo energetyczne</a> (t. jedn. Dz. U. z 2024 r. poz. 266 ze zm.), który wszedł w życie 22 maja 2021 r. Nie sposób jednak przejść do porządku dziennego nad faktem, że w rzeczywistości uchwała ta weszła w życie w dniu 1 lipca 2021 r., a zatem w czasie, gdy kwestionowany przez powoda sposób obliczania opłaty był już usankcjonowany. Jak wynika z zeznań J. K., intencją osób inicjujących zmianę regulaminu było, aby weszła ona w życie właśnie w lipcu 2021 r. Konstatacja taka znajduje uzasadnienie w treści wniosku Działu(...)do Zarządu Spółdzielni z 19 lutego 2021 r. (k. 82) o zatwierdzenie z dniem 1 lipca 2021 r. nowych opłat składników czynszowych. Zauważyć przy tym wypada, że zgodnie z §2 spornej uchwały jej wykonanie powierzono Zarządowi. Oznacza to, że w istocie uchwała stwarzała jedynie ramy prawne do zmiany wysokości opłat dla Zarządu Spółdzielni. Przy takim ujęciu kwestionowana uchwała nie mogłaby zostać uznana za sprzeczną z prawem. Nawet jednak gdyby przyjąć, że uchwała miała w rzeczywistości odnieść skutki z chwilą jej podjęcia, skutecznie zakwestionować można byłoby wyłącznie §3 uchwały. Sąd nie ma jednak prawnej możliwości ingerencji w uchwałę organów spółdzielni poprzez modyfikację jej treści, tym bardziej, że w okolicznościach badanej sprawy działanie takie byłoby oczywiście bezprzedmiotowe. Zaskarżony wyrok nie narusza także <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 5)">art. 5 k.c.</a> Podzielając przytoczoną w tym zakresie przez Sąd pierwszej instancji argumentację, Sąd Apelacyjny zważył dodatkowo, że nadużycie prawa podmiotowego nie może być związane z powstaniem danego prawa, a jego wykonywaniem. Trudno jest uznać za działanie sprzeczne z zasadami współżycia społecznego egzekwowanie opłaty ustalonej właściwą uchwałą organu spółdzielni. Kwestia naruszenia zasad współżycia społecznego przy podejmowaniu uchwały mogła by być rozważane jedynie w kontekście przepisu <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 58;art. 58 § 2)">art. 58 §2 k.c.</a> Zaistnienia takiej sytuacji powód zaoferowanymi dowodami nie wykazał. Sąd odwoławczy nie dostrzegł także, aby Sąd pierwszej instancji uchybił prawu materialnemu w zakresie nie objętym zarzutami apelacji. Biorąc pod uwagę powyższe okoliczności, Sąd Apelacyjny na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 385)">art. 385 k.p.c.</a> oddalił apelację jako bezzasadną. Za podstawę rozstrzygnięcia o kosztach postępowania apelacyjnego, które po stronie pozwanych ograniczyły się do wynagrodzenia radcy prawnego przyjęto <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 102)">art. 102 k.p.c.</a> w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 391;art. 391 § 1)">art. 391 §1 k.p.c.</a> W ocenie Sądu odwoławczego z uwagi na wątpliwości interpretacyjne dotyczące spornej uchwały powód mógł powziąć uzasadnione przekonanie o trafności zajmowanego stanowiska. </div>