VIII U 43/20

Sądy powszechne2020-11-25

Sygnatura

VIII U 43/20

Data orzeczenia

2020-11-25

Rodzaj

SENTENCE

Sędziowie

Anna Capik-Pater (PRESIDING_JUDGE)

Podstawa prawna

art. 4 ustawy o emeryturach pomostowych

Treść orzeczenia

Sygn. akt VIII U 43/20 <div> <h2>WYROK</h2> <h5>W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ</h5> Dnia 25 listopada 2020 r. Sąd Okręgowy w Gliwicach VIII Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w składzie: <table> <colgroup> <col width="138"/> <col width="422"/> </colgroup> <tr> <td> Przewodniczący </td> <td> sędzia (del.) Anna Capik-Pater </td> </tr> <tr> <td> Protokolant </td> <td> Iwona Sławińska </td> </tr> </table> po rozpoznaniu w dniu 25 listopada 2020 r. w Gliwicach sprawy K. W. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział w Z. o emeryturę pomostową na skutek odwołania K. W. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w Z. z dnia 28 listopada 2019 r.  nr (...) 1. zmienia zaskarżoną decyzję w ten sposób, że przyznaje ubezpieczonemu K. W. prawo do emerytury pomostowej, począwszy od dnia 5 listopada 2019 roku; 2. zasądza od Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w Z. na rzecz ubezpieczonego kwotę 180 zł (sto osiemdziesiąt złotych) tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego. (-) sędzia del. Anna Capik-Pater Sygn. akt VIII U 43/20 <div> <h2>UZASADNIENIE</h2> </div> Decyzją z 28 listopada 2019r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w Z., na podstawie przepisów <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20082371656" title="Ustawa z dnia 19 grudnia 2008 r. o emeryturach pomostowych - Dz. U. z 2008 r. Nr 237, poz. 1656 ()">ustawy z dnia 19 grudnia 2008r. o emeryturach pomostowych</a> (Dz. U. z 2018r., poz. 1924 ze zm.), odmówił ubezpieczonemu K. W. prawa do emerytury pomostowej, gdyż nie udokumentował 15 lat pracy w szczególnych warunkach. W uzasadnieniu ZUS wskazał, że do okresów pracy w warunkach szczególnych zaliczył mu 12 lat, 9 miesięcy i 21 dni. Równocześnie nie zaliczył okresów takiej pracy w okresach zatrudnienia: <dl> <dt>-</dt> <dd> od 23 listopada 1982r. do 30 września 1992r., od 13 listopada 1992r. do 28 lutego 1998r. oraz od 1 marca 2005r. do 31 grudnia 2008r., z uwagi na fakt, iż w świadectwach wykonywania pracy w warunkach szczególnych wystawionych przez pracodawców nie określono charakteru świadczonej przez ubezpieczonego pracy ściśle według wykazu i pozycji rozporządzenia Rady Ministrów z 7 lutego 1983r., </dd> <dt>-</dt> <dd> od 1 stycznia 2009r. do 31 grudnia 2009r. gdyż odwołujący nie został przez swojego pracodawcę zgłoszony jako osoba wykonująca taki charakter pracy (brak deklaracji (...)). </dd> </dl> Ubezpieczony wniósł odwołanie od powyższej decyzji, domagając się jej zmiany poprzez przyznanie prawa do świadczenia. Wskazał, że domaga się zaliczenia do pracy w szczególnych warunkach, wszystkich powyższych okresów, tj. zatrudnienia na stanowisku montera akumulatorów. Wniósł również o przesłuchanie świadków, którzy mogą potwierdzić taki charakter jego pracy. Organ rentowy w odpowiedzi na odwołanie wniósł o jego oddalenie z przyczyn jak w zaskarżonej decyzji. Sąd ustalił następujący stan faktyczny. Ubezpieczony urodził się w dniu (...) W dniu 14 października 2019r. złożył wniosek o emeryturę pomostową. Organ rentowy uznał za udowodnione okresy składkowe i nieskładkowe w łącznym wymiarze 40 lat i 11 miesięcy. Do stażu pracy w warunkach szczególnych lub o szczególnym charakterze, organ rentowy zaliczył 12 lat, 9 miesięcy i 21 dni, tj. z wyłączeniem okresów nieskładkowych, okresy od 1 września 1998r. do 28 lutego 2005r., tj. zatrudnienia przy przetwórstwie ołowiu i produkcji akumulatorów i baterii kwasowo – ołowianych w bezpośrednim kontakcie z ołowiem, od 1 stycznia 2010r. do 31 maja 2016r., w oparciu o złożone przez jego pracodawcę, za ten okres, deklaracje ZUS ZSWA. Organ rentowy do stażu pracy w warunkach szczególnych lub o szczególnym charakterze nie zaliczył okresów: od 23 listopada 1982r. do 30 września 1992r. w (...) E., na stanowisku montera akumulatorów, od 13 listopada 1992r. do 28 lutego 1998r. w Zakładzie Produkcyjnym (...) s.c. J. B. i spółka, na stanowisku montera akumulatorów, lutownika ołowiu i spawacza płyt ołowianych oraz od 1 marca 2005r. do 31 grudnia 2008r. od 1 stycznia 2009r. do 31 grudnia 2009r. w (...) s.c. M. B. T. B., na stanowisku montera akumulatorów i ogniw trakcyjnych, lutownika ołowiu i odlewnika ołowiu. Organ rentowy jako powód niezaliczenia powyższego okresu do okresów pracy w warunkach szczególnych podał fakt, iż pracodawcy w wystawionych ubezpieczonemu świadectwach wykonywania pracy w warunkach szczególnych nie określili charakteru świadczonej przez ubezpieczonego pracy ściśle według wykazu i pozycji rozporządzenia Rady Ministrów z 7 lutego 1983r., zaś za okres od 1 stycznia 2009r. do 31 grudnia 2009r., pracodawca nie zgłosił ubezpieczonego do ubezpieczeń społecznych, jako osoby wykonującej taki charakter pracy. Ubezpieczony w dniu 23 listopada 1982r. podjął zatrudnienie w (...) Sp. z o.o. Zakład (...) i pracował u tego pracodawcy do 30 września 1992r. Było to przedsiębiorstwo zajmujące się produkcją akumulatorów ołowiowych. W roku 1992 dyrektor ds. produkcji w (...) E. założył własne przedsiębiorstwo działające pod firmą Zakład Produkcyjny (...) s.c. J. B. i spółka, do którego przejął część dotychczasowych pracowników (...) E., w tym ubezpieczonego od 13 listopada 1992r. do 28 lutego 1998r. Było to również przedsiębiorstwo zajmujące się produkcją akumulatorów ołowiowych. Następnie w okresie od 1 marca 2005r. do 31 grudnia 2009r., ubezpieczony pracował w (...) s.c. M. B. T. B.. Również i to przedsiębiorstwo zajmowało się produkcją różnego rodzaju akumulatorów i baterii w technologii ołowiowej. U wszystkich powyższych pracodawców praca odwołującego zasadniczo się nie różniła i polegała na produkcji z ołowiu elementów składowych akumulatorów, ich montażu i łączeniu w technologii luto – spawania ołowiem. W szczególności zajmował się on topieniem sztab ołowianych zwanych gąskami, z których następnie odlewał poszczególne elementy składowe akumulatora. Przygotowywał też pasty ołowiane, które składały się z pyłu ze zmielonego ołowiu, wymieszanego z innymi komponentami, jak stężony kwas siarkowy, wodę zdemineralizowaną, włókno szklane i tzw. wanispers. Następnie z przygotowanej pasty i odlanych wcześniej półproduktów, tzw. kratek, formował elektrody przyszłego akumulatora. przygotowane w ten sposób elektrody łączył w komplety i lutował palnikiem, przy użyciu ołowiu. Praca była niezautomatyzowana i odbywała się ręcznie. Jedynym ułatwieniem było używanie tzw. półautomatu, który był formą do odlewu kształtek z ołowiu otwierającą się i zamykającą automatycznie, tj. bez ręcznego rozkręcania. W związku z powyższym umożliwiała ciągłą pracę z odlewaniem ołowiu. Taką pracę u wszystkich powyższych pracodawców wykonywał stale i w pełnym wymiarze czasu pracy. Do warunków szkodliwych środowiska pracy należało narażenie na opary topionego ołowiu, opary kwasu siarkowego i ługu do odtłuszczania przyrządów, pył ołowiany. Pracownicy wykonujący te prace musieli stale pracować w ubraniach ochronnych, tj. czapce, okularach masce pochłaniającej opary i pyły, gumowym fartuchu i rękawiczkach. Równocześnie otrzymywali oni codziennie mleko i posiłki regeneracyjne. Dodatkowo przysługiwało im 12 dni dodatkowego urlopu zdrowotnego w ciągu roku. W postępowaniu przed organem rentowym odwołujący przedłożył następujące dowody: <dl> <dt>-</dt> <dd> świadectwo wykonywania pracy w warunkach szczególnych z 30 września 1992r., w którym (...) Sp. z o.o. Zakład (...) potwierdził, iż w okresie od 23 listopada 1982r. do 30 września 1992r. K. W. w pełnym wymiarze czasu pracy, wykonywał pracę na stanowisku lutownika ołowiu, wymienioną pod poz. 36, działu III, wykazu A stanowiącego załącznik do rozporządzenia RM z 7 lutego 1983r., </dd> <dt>-</dt> <dd> świadectwo wykonywania pracy w warunkach szczególnych z 28 lutego 1998r., w którym (...) s.c. J. B. i spółka potwierdził, że odwołujący w okresie zatrudnienia u tego pracodawcy od 13 listopada 1992r. do 28 lutego 1998r., stale i w pełnym wymiarze czasu pracy wykonywał pracę w warunkach szczególnych wymienioną w wykazie A, dział II, poz. 36, na stanowisku montera akumulatorów, lutownika ołowiu i spawacza płyt ołowianych, </dd> <dt>-</dt> <dd> świadectwo wykonywania pracy w warunkach szczególnych z 2 stycznia 2010r., w którym (...) s.c. M. B. T. B. potwierdził, iż w okresie od 1 marca 2005r. do 31 grudnia 2009r. K. W. w pełnym wymiarze czasu pracy, wykonywał pracę na stanowisku montera akumulatorów i ogniw trakcyjnych, lutownika ołowiu i odlewnika ołowiu, wymienioną pod poz. 2, działu IV, wykazu B stanowiącego załącznik do rozporządzenia RM z 7 lutego 1983r. </dd> </dl> Razem z ubezpieczonym w spornych okresach pracowali świadkowie P. Ż. – brygadzista w (...) E., przełożony odwołującego, W. W. – monter akumulatorów w (...) E., A. M. – elektromechanik w (...) s.c. i (...) s.c., J. P. – odlewnik ołowiu w (...) s.c. Niezależnie od powyższego Sąd ustalił, że świadkowie P. Ż. i A. M. pobierają emerytury ze szczególnych warunków, zaś J. P. emeryturę pomostową. Świadkom organ rentowy zaliczył jako pracę w warunkach szczególnych zatrudnienie w (...) E., (...) s.c. i (...) s.c. Dalej Sąd ustalił, ze w sprawie VIII U 2337/12 Sąd Okręgowy w Gliwicach uwzględnił S. K., do pracy w warunkach szczególnych, okres zatrudnienia w (...) E. na stanowisku odlewnika ołowiu. Z kolei w sprawie VIII U 567/09 (III AUa 461/10), do takiej pracy zaliczono J. W. zatrudnienie w (...) E. na stanowiskach odlewnika ołowiu i montera akumulatorów i ogniw. Powyższy stan faktyczny Sąd ustalił na podstawie: akt organu rentowego, akt osobowych ubezpieczonego (koperty k.26 i 53), zeznań świadków P. Ż. (k.85-86), W. W. (k.102-103), A. M. (k.114-115) i J. P. (k.117), a także przesłuchania ubezpieczonego (k.128-130), akt tut. Sądu w sprawach VIII U 2337/12 i VIII U 567/09, dołączonych do akt sprawy. Zgromadzony materiał dowodowy Sąd uznał za przekonywujący, kompletny, spójny i logiczny, przez co mogący stanowić podstawę rozstrzygnięcia. Mając na uwadze powyższe ustalenia Sąd zważył, co następuje: Odwołanie ubezpieczonego zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z treścią <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20082371656" title="Ustawa z dnia 19 grudnia 2008 r. o emeryturach pomostowych - Dz. U. z 2008 r. Nr 237, poz. 1656 (art. 4)">art. 4 ustawy z dnia 19 grudnia 2008r. o emeryturach pomostowych</a> (Dz. U. z 2018r. poz. 1924 ze zm.) prawo do emerytury pomostowej, z uwzględnieniem <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20082371656" title="Ustawa z dnia 19 grudnia 2008 r. o emeryturach pomostowych - Dz. U. z 2008 r. Nr 237, poz. 1656 (art. 5;art. 6;art. 7;art. 8;art. 9;art. 10;art. 11;art. 12)">art. 5 – 12</a>, przysługuje pracownikowi, który spełnia łącznie następujące warunki: - urodził się po dniu 31 grudnia 1948r.; - ma okres pracy w szczególnych warunkach lub o szczególnym charakterze wynoszący co najmniej 15 lat; - osiągnął wiek wynoszący co najmniej 60 lat dla mężczyzn; - udowodnił okres składkowy i nieskładkowy w łącznym wymiarze co najmniej 25 lat dla mężczyzn; - przed dniem 1 stycznia 1999r. wykonywał prace w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze w rozumieniu art. 3 ust.1 i 3 ustawy lub art. 32 i art. 33 ustawy z dnia 17 grudnia 1998r. o emeryturach i rentach z FUS; - po dniu 31 grudnia 2008r. wykonywał prace w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze, w rozumieniu art. 3 ust. 1 i 3; - nastąpiło z nim rozwiązanie stosunku pracy. W niniejszej sprawie, wobec przedłożenia przez ubezpieczonego świadectwa potwierdzającego rozwiązanie stosunku pracy, spór sprowadzał się wyłącznie do ustalenia, czy ubezpieczony legitymuje się 15-letnim okresem pracy w szczególnych warunkach lub o szczególnym charakterze, przy niekwestionowaniu przez organ rentowy spełnienia przez ubezpieczonego pozostałych przesłanek do świadczenia, wskazanych powyżej. Zdaniem Sądu wynik przeprowadzonego postępowania dowodowego wskazuje jednoznacznie, iż ubezpieczony w spornych okresach w niniejszej sprawie, tj. od 23 listopada 1982r. do 30 września 1992r. w (...) E., na stanowisku montera akumulatorów, od 13 listopada 1992r. do 28 lutego 1998r. w Zakładzie Produkcyjnym (...) s.c. J. B. i spółka, na stanowisku montera akumulatorów, lutownika ołowiu i spawacza płyt ołowianych oraz od 1 marca 2005r. do 31 grudnia 2008r. od 1 stycznia 2009r. do 31 grudnia 2009r. w (...) s.c. M. B. T. B., na stanowisku montera akumulatorów i ogniw trakcyjnych, lutownika ołowiu i odlewnika ołowiu, wykonywał prace zaliczane do prac o szczególnym charakterze w rozumieniu powołanej <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20082371656" title="Ustawa z dnia 19 grudnia 2008 r. o emeryturach pomostowych - Dz. U. z 2008 r. Nr 237, poz. 1656 ()">ustawy o emeryturach pomostowych</a> określone w załączniku do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983r., wykaz B, dział IV poz. 2, a to „prace wykonywane bezpośrednio przy produkcji ołowiu i kadmu oraz przetwórstwie tych metali”. Za takim przyjęciem przemawiają zeznania świadków – współpracowników ubezpieczonego – którym Sąd dał wiarę jako przekonywającym, wzajemnie się pokrywającym, w sytuacji gdy świadkowie w sposób szczegółowy, zgodny przedstawili faktyczny charakter pracy ubezpieczonego w tych okresach. Zeznania te nadto znajdują potwierdzenie w zgromadzonej dokumentacji osobowej ubezpieczonego. Sąd oparł się także na zeznaniach ubezpieczonego, uznając je za wiarygodne, korelujące z zeznaniami świadków i treścią powołanej dokumentacji. Takiej ocenie charakteru jego pracy u tego pracodawcy nie przeczy fakt, że w świadectwach wykonywania pracy w warunkach szczególnych, pracodawcy potwierdzili mu okres wykonywania pracy w szczególnych warunkach, ze wskazaniem konkretnych stanowisk pracy oraz z powołaniem się na prace wymienione w wykazie A. Oczywistym wydaje się, że w przedsiębiorstwach zajmujących się produkcją akumulatorów ołowiowych, prace przy wykonywaniu poszczególnych elementów składowych oraz ich zestawianiu i łączeniu, nierozerwalnie związane są z przetwórstwem ołowiu, polegającym bądź to na jego odlewaniu, bądź to wykańczaniu odlewów, bądź też lutowaniu i spawaniu, które nierozerwalnie są związane z topieniem ołowiu. Bez znaczenia pozostaje, że organ rentowy kwestionował zapisy świadectw wykonywania pracy w szczególnych warunkach powołując się na wskazanie w nich stanowisk, które w ocenie ZUS nie są związane z przetwórstwem ołowiu. Fakt wykonywania takiej pracy został bowiem wykazany w postępowaniu sądowym za pomocą innych dowodów. W postępowaniu odwoławczym przed Sądem nie obowiązują bowiem ograniczenia dowodowe jakie występują w postępowaniu o świadczenia emerytalno-rentowe przed organem rentowym, a Sąd może ustalić okoliczności mające wpływ na prawo do świadczeń lub ich wysokość jak: okresy zatrudnienia - w tym wykonywanie pracy w warunkach szczególnych, za pomocą wszelkich środków dowodowych, przewidzianych w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 ()">kodeksie postępowania cywilnego</a> (por. uchwała Sądu Najwyższego z 10 marca 1984r. III UZP 6/84, uchwała Sądu Najwyższego z 21 września 1984r. III UZP 48/84, wyrok Sądu Najwyższego z 7 grudnia 2006r., I UK 179/06, LEX nr 342283). Mając na uwadze ustalone okoliczności Sąd uznał, że ubezpieczony, z momentem osiągnięcia wieku 60 lat, spełnia wszystkie, określone powyżej, przesłanki prawa do emerytury pomostowej, gdyż niewątpliwie pracując stale i w pełnym wymiarze czasu pracy przetwórstwie ołowiu, w wyżej wymienionych spornych okresach, wykonywał pracę w warunkach szczególnych, gdyż praca tego rodzaju zaliczona jest do pracy w warunkach szczególnych w wykazie B załącznika do <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19830080043" title="Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983 r. w sprawie wieku emerytalnego oraz wzrostu emerytur i rent inwalidzkich dla pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze - Dz. U. z 1983 r. Nr 8, poz. 43 ()">rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983r. w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze</a> (Dz. U. z 1983r., nr 8, poz. 43 ze zm.) dział IV, poz. 2 oraz wykonywał prace o szczególnym charakterze po dniu 31 grudnia 2008r. w rozumieniu <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20082371656" title="Ustawa z dnia 19 grudnia 2008 r. o emeryturach pomostowych - Dz. U. z 2008 r. Nr 237, poz. 1656 (art. 3;art. 3 ust. 3)">art. 3 ust. 3 ustawy o emeryturach pomostowych</a>. W konsekwencji powyższego Sąd, na podstawie powołanych przepisów, z mocy <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 477(14);art. 477(14) § 2)">art. 477 14 § 2 k.p.c.</a>, zmienił zaskarżoną decyzję przyznając ubezpieczonemu prawo do emerytury pomostowej począwszy od 5 listopada 2019r. O kosztach orzeczono na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 98)">art. 98 k.p.c.</a> w zw. z §9 ust. 2 rozporządzenia ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015r. ze zm. mając na uwadze wynik procesu (-) sędzia del. Anna Capik – Pater </div>