VIII Pa 56/20

<p>Sygn. akt VIII<strong> <!-- --> Pa 56/20</strong> </p> <div> <h2>WYROK</h2> <h5>W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ</h5> <p>Dnia 26 listopada 2020 r.</p> <p> <strong> <!-- -->Sąd Okręgowy w Gliwicach VIII Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych</strong> </p> <p> <strong> <!-- -->w składzie:</strong> </p> <table> <colgroup> <col width="165"/> <col width="421"/> </colgroup> <tr> <td> <p> <strong> <!-- -->Przewodniczący:</strong> </p> </td> <td> <p> <strong> <!-- -->Sędzia Małgorzata Andrzejewska (spr.)</strong> </p> </td> </tr> <tr> <td> <p> <strong> <!-- -->Sędziowie:</strong> </p> </td> <td> <p> <strong> <!-- -->Jolanta Łanowy-Klimek</strong> </p> <p> <strong> <!-- -->Grzegorz Tyrka</strong> </p> </td> </tr> <tr> <td> <p> <strong> <!-- -->Protokolant:</strong> </p> </td> <td> <p> <strong> <!-- -->Ewa Gambuś</strong> </p> </td> </tr> </table> <p> <strong> <!-- -->po rozpoznaniu w dniu </strong>26 listopada 2020r. w Gliwicach</p> <p> <strong> <!-- -->sprawy z powództwa</strong> <span class="anon-block">T. R.</span> (<span class="anon-block">R.</span>)</p> <p> <strong> <!-- -->przeciwko</strong> <span class="anon-block"> (...) Spółce z ograniczoną odpowiedzialnością</span> w <span class="anon-block">G.</span> </p> <p> <strong> <!-- -->o</strong> wynagrodzenie za pracę w godzinach nadliczbowych</p> <p> <strong> <!-- -->na skutek apelacji</strong> powoda</p> <p> <strong> <!-- -->od wyroku</strong> Sądu Rejonowego w Gliwicach</p> <p> <strong> <!-- -->z dnia</strong> 24 marca 2020 r. <strong> <!-- -->sygn. akt</strong> VI P 74/19</p> <p>1.  oddala apelację;</p> <p>2.  odstępuje od obciążenia powoda obowiązkiem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego w postepowaniu apelacyjnym na rzecz strony pozwanej;</p> <p>3.  przyznaje ze środków Skarbu Państwa radcy prawnemu <span class="anon-block">K. Z.</span> kwotę 450 zł (czterysta pięćdziesiąt złotych) plus 23% podatku VAT tytułem zwrotu nieuiszczonych kosztów pomocy prawnej udzielonej powodowi z urzędu.</p> <p>(-) sędzia Jolanta Łanowy-Klimek (-) sędzia Małgorzata Andrzejewska (spr.) (-) sędzia Grzegorz Tyrka</p> <p> <strong> <!-- -->VIII Pa 56/20</strong> </p> <p> <strong> <!-- -->Uzasadnienie punktu 2 wyroku Sądu Okręgowego z dnia 26 listopada 2020r.</strong> </p> <p>Wyrokiem z dnia 24 marca 2020r. Sąd Rejonowy w Gliwicach:</p> <p>1.  umorzył postępowanie w zakresie roszczenia powoda <span class="anon-block">T. R.</span> o wynagrodzenie za okres niezdolności do pracy;</p> <p>2.  zasądził od pozwanej <span class="anon-block"> (...) Spółki z o.o.</span> w <span class="anon-block">G.</span> na rzecz powoda <span class="anon-block">T. R.</span> kwotę 1.892,88zł tytułem ekwiwalentu pieniężnego za niewykorzystany urlop wypoczynkowy;</p> <p>3.  oddalił powództwo w pozostałym zakresie;</p> <p>4.  odstąpił od obciążenia powoda kosztami zastępstwa procesowego strony pozwanej;</p> <p>5.  przyznał od Skarbu Państwa – kasa Sądu Rejonowego w Gliwicach na rzecz radcy prawnego <span class="anon-block">K. Z.</span> kwotę 990zł plus 23% podatku VAT tytułem zwrotu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej powodowi z urzędu;</p> <p>6.  nakazał pobrać od pozwanej na rzecz Skarbu Państwa – kasa Sądu Rejonowego w Gliwicach kwotę 95zł tytułem opłaty stosunkowej od pozwu, od uiszczenia której powód był zwolniony z mocy ustawy.</p> <p>Wyrok w części oddalającej powództwo w zakresie roszczenia o wy­płatę godzin ponadwymiarowych zaskarżył powód apelacją zarzucając:</p> <p>- dokonanie przez Sąd istotnych ustaleń sprzecznie z treścią zebranego w sprawie materiału dowodowego poprzez mylne ustalenie, że powód prowadził długie rozmowy z pracownikami sklepów do, których dostarczał pieczywo co skutkowało tym, że nie był w stanie zakończyć pracy w czasie na nią przeznaczonym podczas gdy z zebranego materiału dowodowego nie sposób wywieźć, iż rozmowy te miałby odbywać się codziennie z każdym pracownikiem sklepu, jak również zajmować powodowi dodatkowo połowę czasu pracy w którym powód był zatrudniony tj. 2 godziny dodatkowo dziennie,</p> <p>- dokonanie przez Sąd istotnych ustaleń sprzecznie z zebranym w sprawie materiałem dowodowym co doprowadziło do mylnego ustalenia, że zabieranie produktów spożywczych przez powoda ze sklepów, do których dostarczał pieczywo skutkowało tym, iż powód nie był w stanie zakończyć pracy w czasie na nią przeznaczonym podczas gdy z zebranego w sprawie materiału dowodowego nie wynika, iż taka sytuacja miała miejsce w każdym dniu (i w każdym sklepie), w którym powód świadczył pracę u pozwanego a nadto, że czas poświęcony na odbiór produktów spożywczych zajmował powodowi dziennie dodatkowo dwie godziny,</p> <p>- naruszenie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 227)">art. 227 k.p.c.</a> w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 235(2);art. 235(2) pkt. 5)">art. 235^{<!-- -->2} punkt 5 k.p.c.</a> przez uznanie, że wniosek dowodowy (dowód z dokumentu) zgłoszony na rozprawie przez powoda w postaci zeszytu, w którym znajdował się przebieg trasy jaką powód wykonywał w czasie kiedy pracował u pozwanego rozwożąc pieczywo, nie ma znaczenia dla sprawy a jedynie zmierza do przedłużenie postępowania podczas gdy dowód ten miał istotne znaczenie dla wykazania , iż powód świadczył pracę u pozwanego ponad wymiar czasu pracy, w którym był zatrudniony przez stronę pozwaną,</p> <p>- <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 233;art. 233 § 2)">art. 233 § 2 k.p.c.</a> w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 227)">art. 227 k.p.c.</a> poprzez niedopuszczenie wniosku dowodowego powoda jako spóźnionego (dowód z dokumentu) zgłoszonego na rozprawie przez powoda w postaci zeszytu, w którym znajdował się przebieg trasy jaką powód wykonywał w czasie kiedy pracował u pozwanego rozwożąc pieczywo podczas gdy dowód ten dotyczył okoliczności mających dla sprawy kluczowe znaczenie, a sporne okoliczności w postaci ustalenia pracy powoda w godzinach ponadwymiarowych nie zostały dostatecznie wyjaśnione, nadto dowód ten był istotny z uwagi, że uzupełniał zeznania powoda, a pozwana nie prowadziła żadnej dokumentacji pracowniczej, z której wynikałoby w jakich godzinach powód miał świadczyć pracę,</p> <p>- naruszenie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 233)">art. 233 k.p.c.</a> w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 235(2);art. 235(2) pkt. 5)">art. 235^{<!-- -->2} punkt 5 k.p.c.</a> przez brak wszechstronnego rozważenia materiału dowodowego i dokonania jego oceny z pominięciem istotnej części tego materiału, to jest zeszytu zawnioskowanego przez powoda, który to stanowił jedyny dokument w sprawie zawierający informacje o przebiegu trasy jaką powód codziennie wykonywał świadcząc pracę u pozwanego oraz oparcie rozstrzygnięcia wyłącznie na zeznaniach świadków <span class="anon-block">M. B.</span> oraz <span class="anon-block">K. T.</span> co doprowadziło do uznania, iż rozmowy prowadzone przez powoda wydłużały jego czas pracy, ale były spowodowane wyłącznie okolicznościami leżącymi po stronie powoda co w konsekwencji skutkowało uznaniem, iż czas, w którym powód świadczył pracę ponad wymiar czasu pracy, w którym był zatrudniony u pozwanego nie stanowił godzin ponadwymiarowych,</p> <p>- naruszenie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 233)">art. 233 k.p.c.</a> poprzez przekroczenie granic swobodnej oceny dowodów wyrażającej się w odmowie wiarygodności mocy dowodowej i pominięciu zeznań powoda w zakresie rozpoczęcia wykonywania pracy u pozwanego o godzinie 3.00 rano jedynie dlatego, że nie korespondują one z zeznaniami pozwanej co w konsekwencji doprowadziło do błędnego przyjęcia, iż powód nie świadczył pracy w godzinach ponadwymiarowych będąc zatrudniony u pozwanego oraz, że nie rozpoczynał pracy o godzinę wcześniej niż wskazuje na to pozwany tj. o godzinie 3.00,</p> <p>- naruszenie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 231)">art. 231 k.p.c.</a> poprzez błędne uznanie, że z ustalonego faktu tj. rozmów prowadzonych przez powoda w czasie pracy można wywieźć fakt, iż przekroczenie normy czasu pracy podyktowane było okolicznościami leżącymi po stronie powodowej, a nie pracodawcy podczas gdy z zeznań świadka <span class="anon-block">K. T.</span> w żaden sposób nie wynika, iż rozmowy prowadzone przez powoda odbywały się każdorazowo i w każdym sklepie oraz mogły stanowić dodatkowo dwie godziny dziennie tj. połowę czasu, w którym powód był zatrudniony u pozwanego, a pozwany w czasie późniejszym nie rozwoził pieczywa wraz z powodem i nie mógł wiedzieć czy takie rozmowy był prowadzone jak wskazuje pozwany,</p> <p>- naruszenie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 232)">art. 232 k.p.c.</a> w zw. 233 <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 ()">k.p.c.</a> poprzez przyjęcie, że powód nie wywiązał się z obowiązku udowodnienia okoliczności, z której wywodzi skutki prawne tj. że świadczył pracę ponad wymiar czasu pracy, w którym był zatrudniony i oparcie rozstrzygnięcia wyłącznie na zeznaniach świadków strony pozwanej, z których w żaden sposób nie wynika, iż powód miałby poświęcać na rozmowy dziennie, aż dwie godziny, co świadczyłoby o tym, że czas ten nie stanowi godzin ponadwymiarowych podczas gdy powód zeznał, iż rozpoczynał pracę o godzinie 3.00 rano a kończył ją o godzinie 9.00,</p> <p>Ponadto na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 380)">art. 380 k.p.c.</a> w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 162)">art. 162 k.p.c.</a> powód wniósł o rozpoznanie przez Sąd drugiej instancji niezaskarżalnego postanowienia Sądu pierwszej instancji z dnia 12 marca 2020r., oddalającego wniosek powoda zgłoszony na rozprawie o dopuszczenie i przeprowadzenie dowodu z dokumentu tj. zeszytu powoda, w którym znajdował się przebieg trasy jaką powód wykonywał w czasie kiedy pracował u pozwanego rozwożąc pieczywo na okoliczność wykazania, iż powód świadczył pracę u pozwanego ponad wymiar czasu pracy, w którym był zatrudniony oraz dopuszczenie i przeprowadzenie tego dowodu przez Sąd drugiej instancji.</p> <p>Stawiając powyższe zarzuty powód wniósł o:</p> <p>1.  zmianę zaskarżonego wyroku w części oddalającej powództwo w zakresie przy­znania powodowi wynagrodzenia za pracę w godzinach ponadwymiarowych i uwzględnienie powództwa w tej części poprzez zasądzenie od pozwanego na rzecz powoda kwoty dochodzonej w pozwie wraz ustawowymi odsetkami zgodnie z punktem 4 pozwu stanowiącej wynagrodzenie za pracę w godzinach ponadwy­miarowych,</p> <p>2.  przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu, która nie została opłacona w całości ani w części w postępowaniu odwoławczym,</p> <p>ewentualnie</p> <p>3.  uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy Sądowi pierwszej instancji do ponownego rozpoznania,</p> <p>4.  przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu, która nie została opłacona w całości ani w części w postępowaniu odwoławczym.</p> <p>Pozwana w odpowiedzi na apelację wniosła o oddalenie apelacji i zasądzenie od powoda na rzecz pozwanej kosztów zastępstwa procesowego w postępowaniu apelacyjnym według norm przepisanych.</p> <p>Wyrokiem z dnia 26 listopada 2020r. Sąd Okręgowy w Gliwicach:</p> <p>1.  oddalił apelację;</p> <p>2.  odstąpił od obciążenia powoda obowiązkiem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego w postepowaniu apelacyjnym na rzecz strony pozwanej;</p> <p>3.  przyznał ze środków Skarbu Państwa radcy prawnemu <span class="anon-block">K. Z.</span> kwotę 450zł plus 23% podatku VAT tytułem zwrotu nieuiszczonych kosztów pomocy prawnej udzielonej powodowi z urzędu.</p> <p> <strong> <!-- -->Sąd Okręgowy zważył co następuje:</strong> </p> <p>Na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 102)">art. 102 k.p.c.</a> Sąd odstąpił od obciążania powoda obowiązkiem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego na rzecz strony pozwanej.</p> <p>Zgodnie z powołanym przepisem w wypadkach szczególnie uzasadnionych sąd może zasądzić od strony przegrywającej tylko część kosztów albo nie obciążać jej w ogóle kosztami.</p> <p>Wypadki szczególnie uzasadnione w rozumieniu <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 102)">art. 102 k.p.c.</a> to te, które powodują, iż zasądzenie kosztów na rzecz wygrywającego przeciwnika w całości, a nawet w części, byłoby sprzeczne z powszechnym odczuciem sprawiedliwości oraz zasadami współżycia społecznego. Ocena sądu, czy zachodzi wypadek szczególnie uzasadniony, o którym mowa w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 102)">art. 102 k.p.c.</a>, ma charakter dyskrecjonalny, oparty na swobodnym uznaniu, kształtowanym własnym przekonaniem sądu oraz oceną okoliczności rozpoznawanej sprawy – wyrok Sądu Najwyższego z dnia 6 grudnia 2019r., V CSK 380/18.</p> <p>W ocenie Sądu Okręgowego w rozpoznawanej sprawie zachodziła szczególnie uzasadniona sytuacja pozwalająca na odstąpienie od obciążania powoda kosztami zastępstwa procesowego na rzecz strony przeciwnej.</p> <p>Sąd miał tutaj na uwadze, podobnie jak Sąd pierwszej instancji, trudną sytuację materialną <span class="anon-block">T. R.</span>, która też już wcześniej była przyczyną ustanowienia dla niego pełnomocnika z urzędu. Powód nie posiada majątku, a na jego dochody składa się jedynie niewielkie wynagrodzenie za pracę w kwocie wynoszącej około 800zł. W tej sytuacji Sąd Okręgowy uznał, że z uwagi na zasady słuszności należy odstąpić od obciążania powoda obowiązkiem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego na rzecz strony pozwanej.</p> <p>Mając powyższe na uwadze orzeczono jak w punkcie 2 wyroku.</p> <p>(-) sędzia Jolanta Łanowy-Klimek (-) sędzia Małgorzata Andrzejewska (-) sędzia Grzegorz Tyrka</p> </div>