I C 2446/24

Sądy powszechne2025-09-19

Sygnatura

I C 2446/24

Data orzeczenia

2025-09-19

Rodzaj

REASONS

Treść orzeczenia

Sygn. akt I C 2346/24 <div> <h2>UZASADNIENIE</h2> Powód Syndyk masy upadłości (...) Bank S.A. w upadłości z siedzibą w W. pozwem skierowanym przeciwko B. K. wniósł o: 1. zasądzenie od Strony pozwanej na rzecz Powoda kwoty 105.389,90 zł z tytułu zwrotu nominalnej kwoty odpowiadającej sumie kapitału kredytu wypłaconego na podstawie umowy kredytu nr (...) z dnia 21 listopada 2007 r. wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie liczonymi od dnia następującego po dniu wniesienia pozwu do dnia zapłaty; 2. zasądzenie od Strony pozwanej na rzecz Powoda zwrotu kosztów postępowania wraz z kosztami zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Ponadto powód wniósł o zwolnienie go od kosztów sądowych w postaci opłaty od pozwu oraz wszelkich innych kosztów sądowych mogących wyniknąć w toku niniejszego postępowania. W uzasadnieniu pozwu wskazał, że niniejszym pozwem powód dochodzi od pozwanych zapłaty całości kwoty udostępnionego im kapitału kredytu, na podstawie przepisów o świadczeniu nienależnym (<a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 410)">art. 410 k.c.</a>) oraz bezpodstawnym wzbogaceniu (<a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 405)">art. 405 i nast. k.c.</a>), w związku z żądaniem podniesionym przez pozwaną (kredytobiorczynię) w postępowaniu wytoczonym z jej powództwa (sygn. akt: (...) SR w Lidzbarku Warmińskim, sygn. akt (...) SO w Olsztynie). (pozew k.4-10) W odpowiedzi na pozew  B. K. wniosła o oddalenie powództwa w całości oraz zasądzenie od Strony powodowej na jej rzecz zwrotu kosztów postępowania według norm prawem przepisanych. Uzasadniając swoje stanowisko przyznała, że zawarła z powodowym Bankiem umowę kredytu powiązaną z kursem waluty obcej oraz wytoczyła powództwo wobec Banku, w którym zarzuciła abuzywność postanowień tej umowy dotyczących sposobu dokonywania przeliczeń kwoty kapitału i rat kredytu. Zaprzeczyła, że jest zobowiązany do zwrotu na rzecz powoda kwoty udostępnionego kapitału kredytu. Ponadto pozwana podniosła zarzut potrącenia wierzytelności powoda o zwrot wypłaconego kapitału z wierzytelnością pozwanej o zwrot uiszczonych na rzecz Banku świadczeń. (odpowiedź na pozew k. 72-76). Sąd ustalił, co następuje: Bezspornie w zakresie praw i obowiązków wynikających ze spornej w tej sprawie umowy pozwany jest następcą prawnym (...) Bank S.A. w K.. W dniu 21 listopada 2007 r. powódka zawarła z (...) Bank S.A. w K. – (...) Oddział w Ł. umowę kredytu hipotecznego o nr (...) indeksowanego do waluty obcej ( (...) frank szwajcarski) na okres 360 miesięcy w formie równych rat kapitałowo – odsetkowych. Zgodnie z postanowieniami umowy: § 1 ust. 1 - Bank udziela kredytobiorcy kredytu w kwocie 105.390,90 złotych polskich indeksowanego kursem (...). Przy założeniu, że uruchomiono całość kredytu w dacie sporządzenia umowy równowartość kredytu wynosiłaby 48.366,64 CHF, rzeczywista równowartość zostanie określona po wypłacie kredytu. Kredytobiorca oświadcza, iż jest świadomy ryzyka kursowego, związanego ze zmianą kursu waluty indeksacyjnej w stosunku do złotego, w całym okresie kredytowania i akceptuje to ryzyko. § 1 ust. 3 – Oprocentowanie jest zmienne i na dzień sporządzenia umowy wynosi 7,49 % w skali roku, na które składa się suma obowiązującej stawki (...) i stałej marży Banku, która wynosi 4,65 %. Paragraf ten zawierał także oświadczenie kredytobiorców, iż są świadomi ryzyka wynikającego ze zmiennego oprocentowania, w całym okresie kredytowania i akceptują to ryzyko. Zgodnie z §1 ust. 4 rata kapitałowo – odsetkowa przy założeniu uruchomienia całości kredytu w dacie sporządzenia umowy miała wynosić równowartość 337,86 CHF. Przy czym rzeczywista wysokość rat miała zostać określona w harmonogramie spłat. Prowizja od kredytu została ustalona na 0,00 zł, rzeczywista roczna stopa oprocentowania na 7,75%, a całkowity koszt kredytu na dzień sporządzenia umowy 161.941,60 zł, która to kwota nie uwzględniała ryzyka kursowego. § 2 ust. 1 – Kredyt jest przeznaczony na: a) w wysokości 4.264 zł na spłatę kredytu w (...) Banku S.A., umowa z dnia 28.08.2006 na r-ek nr (...); b) w wysokości 78.610 zł na dowolny cel konsumpcyjny Kredytobiorcy na r-ek kredytobiorcy; c) w wysokości 15.126 zł na spłatę pożyczki w Banku (...) S.A., umowa z dnia 20.06.2006 r. na r-ek nr (...); d) w wysokości 2.634,77 zł na uiszczenie składki z tytułu ubezpieczenia denominowanych kredytów hipotecznych; e) w wysokości 2.107,82 zł na uiszczenie składki z tytułu ubezpieczenia od ryzyka utraty wartości nieruchomości; f) w wysokości 2.107,82 zł na uiszczenie składek ubezpieczeniowych, o których mowa w §4 ust. 1; g) w wysokości 224,32 zł na uiszczenie kosztów związanych z ustanowieniem hipoteki zabezpieczającej spłatę kredytu; h) w wysokości 316,17 zł na uiszczenie składki z tytułu Pakietowego (...) na wypadek odmowy ustanowienia hipoteki. W §6 umowy zawarte zostały definicje pojęć stosowanych w umowie. Zgodnie z §6 ust. 1 Bankowa tabela kursów walut dla kredytów dewizowych oraz indeksowanych kursem walut obcych, zwana Tabelą kursów zdefiniowana została jako sporządzona przez merytoryczną komórkę banku na podstawie kursów obowiązujących na rynku międzybankowym w chwili sporządzania tabeli i po ogłoszeniu kursów średnich przez NBP, tabela sporządzana jest o godz. 16:00 każdego dnia roboczego i obowiązuje przez cały następny dzień roboczy. § 9 ust. 2 – W dniu wypłaty kredytu lub każdej transzy kredytu kwota wypłaconych środków będzie przeliczana do (...), według kursu kupna walut określonego w Tabeli Kursów– obowiązującego w dniu uruchomienia środków. § 10 ust. 3 – Wysokość zobowiązania będzie ustalana jako równowartość wymaganej spłaty wyrażonej w (...) po jej przeliczeniu według kursu sprzedaży walut określonego w „Bankowej tabeli kursów walut dla kredytów dewizowych oraz indeksowanych kursem walut obcych” do (...) obowiązującego w dniu spłaty. Zgodnie z § 14 ust. 3 umowy – jeżeli kredytobiorca, pomimo upływu okresu wypowiedzenia, nie ureguluje należności, Bank w następnym dniu po upływie terminu wypowiedzenia, miał dokonać przewalutowania całego wymagalnego zadłużenia na PLN, z zastosowaniem aktualnego kursu sprzedaży dewiz, określonego przez Bank w Tabeli Kursów. Poczynając od dnia przewalutowania Bank miał pobierać od wymagalnego kapitału karne odsetki w wysokości 2-krotności oprocentowania kredytów udzielanych w PLN (nie indeksowanych do waluty obcej) przy zastosowaniu aktualnego z dnia przewalutowania wskaźnika (...) oraz marży obowiązującej w dniu wypłaty kredytu lub jego pierwszej transzy. Zgodnie z § 25 ust. 1 umowy – w sprawach nieuregulowanych umową zastosowanie miały przepisy <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 ()">Kodeksu cywilnego</a>, <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19971400939" title="Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Prawo bankowe - Dz. U. z 1997 r. Nr 140, poz. 939 ()">Prawa bankowego</a> oraz (...) stanowiącego integralną część umowy.  (umowa kredytu hipotecznego k. 16-22) Kredyt został uruchomiony w dniu 27 listopada 2007 r., jako saldo wypłaconego kredytu w (...) została przyjęta kwota 48.079,80 CHF. (potwierdzenie wypłaty środków k. 28) W dniu 12 lipca 2013 r. B. K. zawarła z (...) Bank S.A. z siedzibą w W. Aneks nr (...) do umowy na mocy, którego wprowadzono m.in. możliwość dokonania spłaty kredytu bezpośrednio w walucie indeksacyjnej (...) w ten sposób, że: a) jeśli Kredytobiorca będzie chciał dokonać spłaty raty Kredytu w walucie indeksacyjnej winien zapewnić na Rachunku Kredytu, środki w walucie Indeksacyjnej w wysokości raty Kredytu wskazanej w harmonogramie spłat. W przypadku spełnienia powyższych warunków Bank dokona zarachowania spłaty, raty Kredytu w walucie. W przypadku gdy Kredytobiorca zapewni na Rachunku Kredytu środki w kwocie wyższej niż wynikająca z aktualnego harmonogramu spłat - środki te zostaną zarachowane przez Bank na poczet spłaty kolejnej raty Kredytu lub innych wierzytelności w terminie Ich wymagalności. b) jeśli Kredytobiorca będzie chciał dokonać spłaty raty Kredytu w PLN winien zapewnić na Rachunku Kredytu, środki w złotych polskich, ustalając wysokość zobowiązania jako równowartość wymaganej raty Kredytu z aktualnego harmonogramu spłat wyrażonej w (...) po jej przeliczeniu na PLN - według kursu sprzedaży walut określonego w „Bankowej tabel kursów walut dla kredytów dewizowych oraz indeksowanych kursem walut obcych". przypadku gdy Kredytobiorca zapewni na Rachunku Kredytu środki w złotych polskich w środki stanowiące kwocie wyższej niż wynikająca z aktualnego harmonogramu spłat nadwyżkę, zostaną przeliczone według kursu sprzedaży wskazanego powyżej i pozostaną na Rachunku Kredyt w walucie indeksacyjnej. Środki te zostaną zarachowane przez Bank na poczet spłaty kolejnej raty Kredytu lub innych wierzytelności w terminie ich wymagalności. Aneksem z dnia 8 sierpnia 2013 r. oraz aneksem nr (...) z dnia 3 października 2014 r. strony zmieniły treść §2 ust. 1, §6 oraz §10. (aneksy k. 22v.-27v.) Uruchomienie kredytu nastąpiło w dwóch transzach: 19.05.2006 r. – 76.320,00 zł oraz 1.08.2006 zł – 29.000 zł, a więc w sumie 105.320 zł, w przeliczeniu na walutę szwajcarską z zastosowaniem kursu kupna z dnia wypłaty – 42.984,95 CHF (potwierdzenie wypłaty środków k. 48). Kredyt i lokal, na zakup którego został wzięty, nie miały związku z żadną działalnością gospodarczą. W dacie zawarcia spornej umowy powód nie miał zdolności kredytowej do zaciągnięcia kredytu w złotych polskich. Powód udał się do banku, by uzyskać wypłatę kredytu w złotych (i w takiej walucie kredyt został jemu wypłacony). Zawierając umowę powodowi nie była znana wysokość salda zadłużenia w (...). Nie było także możliwości negocjacji poszczególnych postanowień, zaś powód próbował negocjować stopy procentowe. W trakcie zawierania umowy, powód nie rozumiał mechanizmu indeksacji. Wskazywano na korzyści w postaci niskiego oprocentowania oraz stabilności kursu waluty (...). Brak było możliwości spłaty w (...). (zeznania powoda k. 173v-174 oraz k. 200) Ustalając stan faktyczny w niniejszej sprawie, Sąd posłużył się ustaleniami faktycznymi dokonanymi w sprawie o sygn. akt I C 929/20, prowadzonej pomiędzy tymi samymi stronami, dotyczącej tej samej umowy kredytu. Ustalenia te zachowują pełną aktualność, a stan faktyczny w obu postępowaniach jest zbieżny, wobec czego Sąd przyjął je odpowiednio również na potrzeby niniejszego postępowania. Dodatkowego ustalenia wymagały więc tylko fakty zaistniałe później. Wyrokiem z 30 września 2021 r. Sąd Okręgowy w Olsztynie ustalił nieważność umowy kredytu hipotecznego nr (...) z dnia 8 maja 2006 r. oraz zasądził od pozwanego banku na rzecz powoda kwotę 6.417 zł tytułem zwrotu kosztów procesu. (wyrok SO w Olsztynie, sygn. akt I C 929/20) Na skutek apelacji pozwanego banku, Sąd Apelacyjny w Białymstoku prawomocnym wyrokiem z dnia 16 grudnia 2022 r. (I ACa 1261/21) oddalił apelację oraz zasądził od pozwanego na rzecz powoda kwotę 4.050 zł tytułem zwrotu kosztów procesu wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie za czas po upływie tygodnia od dnia ogłoszenia wyroku, którym je zasądzono do dnia zapłaty. (wyrok SA w Białymstoku, sygn. akt I ACa 1261/21) Pismem z dnia 12 sierpnia 2023 r. D. M. dokonał potrącenia przysługującej mu względem (...) Bank S.A. wierzytelności w kwocie 125.473,18 zł, stanowiącej równowartość środków pobranych przez Bank tytułem spłaconego kapitału, wynikającej z umowy kredytu hipotecznego nr (...) z dnia 8 maja 2006 r. z wierzytelnością Banku w kwocie 105.320 zł, stanowiącą równowartość wypłaconego na podstawie przedmiotowej umowy kapitału kredytu. (dowód: oświadczenie o potrąceniu k. 140) Sąd zważył, co następuje: Powództwo nie zasługiwało na uwzględnienie. Stan faktyczny sprawy nie był sporny pomiędzy stronami. Ustalenia w tym zakresie Sąd poczynił na podstawie dokumentów złożonych przez obie strony procesu, które nie były wzajemnie kwestionowane, w szczególności wyroku Sądu Okręgowego w Olsztynie, sygn. akt I C 929/20 oraz wyroku Sądu Apelacyjnego w Białymstoku, sygn. akt I ACa 1261/21. Sąd pominął na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 299)">art. 299 k.p.c.</a> w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 302;art. 302 § 1)">art. 302 §1 k.p.c.</a> wniosek strony powodowej o dopuszczenie i przeprowadzenie dowodu z przesłuchania stron z ograniczeniem strony pozwanej na okoliczności jak w pkt 5 pozwu na okoliczności jak na k. 4v. Stosownie do <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 299)">art. 299 k.p.c.</a>, jeżeli po wyczerpaniu środków dowodowych lub w ich braku pozostały niewyjaśnione fakty istotne dla rozstrzygnięcia sprawy, sąd dla wyjaśnienia tych faktów może dopuścić dowód z przesłuchania stron. Zgromadzone w sprawie dowody w postaci dokumentów w pełni pozwalają na dokonanie prawidłowego rozpoznania niniejszej sprawy. Sąd uznał, że zgromadzony w sprawie materiał dowodowy w pełni pozwala na prawidłowe rozpoznanie sprawy wobec czego wniosek ten uznano za nieprzydatny. W pierwszej kolejności odnosząc się do postawionego przez pozwanego zarzutu przedawnienia wskazać należy, że termin przedawnienia roszczeń jako związanych z działalnością gospodarczą powoda na gruncie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 118)">art. 118 k.c.</a> jest trzyletni, i nie upłynął do daty wniesienia powództwa w tej sprawie (18.12.2024 r. - pocztową przesyłką poleconą), ponieważ początek biegu przedawnienia należy liczyć w ocenie Sądu od daty wydania prawomocnego wyroku przez Sąd Apelacyjny w Białymstoku (I ACa 1261/21), opierającego się na nieważności umowy kredytowej (tj. od dnia 16 grudnia 2022 r.). Nie powinna wchodzić w grę żadna data wcześniejsza, ponieważ nie można wymagać od banku wytaczania powództwa opartego na konstrukcji nieważności umowy, z którą bank się nie zgadza. Nie powinna być to nawet data rozprawy, na której kredytobiorcy wyrażają wiążącą wolę unieważnienia umowy, ponieważ takie oświadczenie nie oznacza, że wyrok zostanie wydany zgodnie z tą wolą. Zauważyć również należy, że rozstrzygnięciem Sądu Apelacyjnego w Białymstoku w sprawie I ACa 1261/21 Sąd w niniejszej sprawie jest związany na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 365;art. 365 § 1)">art. 365 § 1 k.p.c.</a> Jak słusznie podkreśla się w doktrynie i orzecznictwie (wyroki Sądu Najwyższego z 12 lipca 2002 r., V CKN 1110/00, z 29 marca 1994 r., III CZP 29/94 oraz postanowienie z 21 października 1999 r., I CKN 169/98), jeżeli wcześniejszy wyrok rozstrzyga kwestię, która ma znaczenie prejudycjalne w sprawie aktualnie rozpoznawanej, kwestia ta nie może być w ogóle badana. Wyrok Sądu Najwyższego z dnia 15 listopada 2007 r. (II CSK 347/07) wskazał, że zgodnie z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 365;art. 365 § 1)">art. 365 § 1 k.p.c.</a> każde orzeczenie prawomocne formalnie wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał, lecz również inne sądy oraz inne organy państwowe i organy administracji publicznej, a w wypadkach wskazanych w ustawie także inne osoby. Jest to prawomocność materialna w sensie pozytywnym, która, jak podnosi się w doktrynie, zabezpiecza poszanowanie dla rozstrzygnięcia sądu ustalającego i regulującego stosunek prawny stanowiący przedmiot rozstrzygnięcia. To oznacza przede wszystkim, że w niniejszym procesie Sąd nie mógł dokonać ustalenia odmiennego od tego, że umowa kredytu była nieważna. Zresztą ustalenia tego ostatecznie strony nie kwestionowały co znalazło odzwierciedlenie w pozaprocesowym rozliczeniu nieważnej umowy. Wobec powyższego ustalenie przez Sąd Apelacyjny w Białymstoku nieważności spornej umowy kredytu hipotecznego nr (...) indeksowanego do (...) stanowiło podstawę do rozstrzygnięcia o żądaniu powoda. Nieważność umowy oznacza, że nie istnieje stosunek zobowiązaniowy między stronami, jaki miałby powstać w wyniku jej zawarcia. W konsekwencji, strony, które zawarły nieważną umowę, powinny sobie zwrócić wzajemnie otrzymane świadczenia. Skoro bowiem podstawa tych świadczeń została uznana za nieważną i sprzeczną z prawem, świadczenia te są świadczeniami nienależnymi w rozumieniu <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 410)">art. 410 k.c.</a> Zgodnie z nim w przypadku świadczeń nienależnych zastosowanie znajdują przepisy <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 405)">art. 405 i nast. k.c.</a>, które przewidują obowiązek zwrotu korzyści uzyskanych kosztem innej osoby. Podkreślić także należy, że stwierdzenie, że świadczenie spełnione przez kredytobiorcę na podstawie postanowienia abuzywnego jest świadczeniem nienależnym, oznacza, że podlega ono zwrotowi. Spełnienie świadczenia wypełnia przesłankę zubożenia po stronie powodowej, a uzyskanie tego świadczenia przez pozwanego – przesłankę jego wzbogacenia (por. wyrok Sądu Apelacyjnego w Gdańsku V Wydział Cywilny z dnia 18 grudnia 2020 r., V ACa 447/20, wyrok Sądu Najwyższego z dnia 11 grudnia 2019 r., V CSK 382/18, publ.). Stosownie do uchwały składu 7 sędziów Sądu Najwyższego z dnia 7 maja 2021 r., mającej moc zasady prawnej, jeżeli bez bezskutecznego postanowienia umowa kredytu nie może wiązać, konsumentowi i kredytobiorcy przysługują odrębne roszczenia o zwrot świadczeń pieniężnych spełnionych w wykonaniu tej umowy. Kredytobiorca/Kredytodawca może żądać zwrotu świadczenia od chwili, w której umowa kredytu stała się trwale bezskuteczna. Oczywistą konsekwencją powyższego – wobec zgłoszonego roszczenia o zapłatę - jest przyjęcie, że strony nabyły wierzytelności o zwrot swych świadczeń spełnionych w trakcie wykonywania tej umowy, w oparciu o <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 405)">art. 405 k.c.</a> w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 410)">art. 410 k.c.</a> Stosownie do <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 498;art. 498 § 1)">art. 498 § 1 k.c.</a>, gdy dwie osoby są jednocześnie względem siebie dłużnikami i wierzycielami, każda z nich może potrącić swoją wierzytelność z wierzytelności drugiej strony, jeżeli przedmiotem obu wierzytelności są pieniądze lub rzeczy tej samej jakości oznaczone tylko co do gatunku, a obie wierzytelności są wymagalne i mogą być dochodzone przed sądem lub przed innym organem państwowym. Wskutek potrącenia obie wierzytelności umarzają się nawzajem do wysokości wierzytelności niższej (<a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 498;art. 498 § 2)">art. 498 § 2 k.c.</a>). Podkreśla się przy tym, że, aby mogło dojść do potrącenia, spełnione być muszą łącznie cztery przesłanki: wzajemność wierzytelności, jednorodzajowość świadczeń, wymagalność wierzytelności, zaskarżalność wierzytelności. Przesłanka wymagalności niewątpliwie, dotyczy wierzytelności potrącającego. Wynika to z faktu, że potrącenie jest jednoznaczne z przymusowym zaspokojeniem tej wierzytelności, a nie można prowadzić egzekucji wierzytelności niewymagalnej, z kolei zobowiązany może spłacić wierzytelność przed nadejściem terminu świadczenia. Dla wywołania skutków potrącenia w postaci umorzenia wierzytelności, konieczna jest wymagalność wierzytelności potrącającego, albowiem umorzenie może nastąpić nie wcześniej niż w momencie, gdy wierzytelności staną się wymagalne. Oceny wymagalności roszczenia należy dokonywać z uwzględnieniem unormowania zawartego w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 455)">art. 455 k.c.</a> W tej sytuacji ocenić należało czy złożone przez pozwanego oświadczenie o potrąceniu wywołało skutek, o jakim mowa w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 498;art. 498 § 2)">art. 498 § 2 k.c.</a> Wskazać należy, że wierzytelności pozwanego objęte potrąceniem powstały przed ogłoszeniem upadłości powodowego banku i przed tym dniem zostały potrącone. Dla rozstrzygnięcia irrelewantny pozostaje zatem <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 93;art. 94;art. 95)">art. 93-95</a> u.p.n. Przekładając zatem powyższe uwagi na grunt analizowanej sprawy, Sąd uznał za skuteczne potrącenie dokonane na mocy oświadczenia pozwanego z dnia 12 sierpnia 2023 r. z uwagi na to, że zostało ono dokonane przed ogłoszeniem upadłości. Na skutek dokonanego potrącenia, wierzytelności powoda i pozwanego uległy wzajemnemu umorzeniu do wysokości wierzytelności niższej. (<a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 498;art. 498 § 2)">art. 498 § 2 KC</a>). Pozwany nie pozostawał w opóźnieniu względem powoda w zakresie dochodzonego przez niego roszczenia. W konsekwencji, również roszczenie odsetkowe zgłoszone w pozwie jest niezasadne, wobec nastąpienia skutku potrącenia ex tunc (<a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 499;art. 499 zd. 2)">art. 499 zd. 2 k.c.</a>). W tym miejscu i na poparcie przywołanej argumentacji co do potrącenia, warto jedynie przywołać treść jednego z ostatnich orzeczeń (...) z 19 czerwca 2025 r. Trybunał Sprawiedliwości wydał wyrok w polskiej sprawie C-396/24 który to wyklucza - jako niezgodne z dyrektywą 93/13 - żądanie od konsumenta zwrotu całej nominalnej kwoty udzielonego kredytu, niezależnie od kwoty spłat dokonanych przez konsumenta i niezależnie od pozostałej do spłaty kwoty. Na uwzględnienie zasługiwał zarzut zatrzymania podniesiony przez pozwaną na wypadek uwzględnienia powództwo głównego o zapłatę wywodzonego z nieważności spornej umowy kredytu. Skoro bowiem jak to przyjęto już ostatecznie w orzecznictwie (choć początkowo nie było to oceniane jednoznacznie), iż umowa kredytu bankowego jest umową wzajemną, to tym samym po myśli <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 496)">art. 496</a> w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 497)">art. 497 kc</a> zachodzi sytuacja powinności wzajemnego zwrotu spełnionych nienależnie świadczeń przez strony i jednocześnie możności skorzystania z prawa zatrzymania zdefiniowanego jako prawo do powstrzymania się ze swoim świadczeniem do czasu zaoferowania zwrotu świadczenia przez stronę drugą. Znalazło to odzwierciedlenie w odpowiedniej redakcji w części zasądzającej dochodzoną pozwem zapłatę. Konsekwencją też skutecznego podniesienia zarzutu zatrzymania jest to, iż świadczenie wzajemne pozostaje niewymagalne do czasu otrzymania tego, co strona „zatrzymująca” sama świadczyła, która to w tym zakresie nie pozostaje w opóźnieniu. (por. w tej mierze wyrok SA w Gdańsku z 25 09 2015 I ACa 343/15, oraz powołane tam wyroki SN: z 31 stycznia 2002 r - IV CKN 651/00, oraz z 7 stycznia 2005 r. - IV CK 204/04). Z tych przyczyn na podstawie powołanych przepisów Sąd orzekł jak w pkt I wyroku. O kosztach postępowania orzeczono w punkcie II wyroku, na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 98;art. 98 § 1;art. 98 § 1(1);art. 98 § 3)">art. 98 § 1, 1 1 i 3 k.p.c.</a>, zgodnie z którym strona przegrywająca proces jest zobowiązana do zwrotu kosztów stronie wygrywającej. Na zasądzoną od pozwanego kwotę 5.417 zł składa się wynagrodzenie pełnomocnika strony pozwanej w osobie adwokata w kwocie 5.400 zł według § 2 pkt 7 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokatów, kwota 17 zł uiszczona tytułem opłaty skarbowej od udzielonych pełnomocnictw. </div>