I GZ 351/22

SENTENCJA Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Bogdan Fischer po rozpoznaniu w dniu 11 października 2022 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia M. D. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 19 maja 2022 r. sygn. akt V SA/Wa 4840/21 w przedmiocie odmowy wstrzymania wykonania postanowienia w sprawie ze skargi M. D. na postanowienie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 11 sierpnia 2021 r. znak PO.rm.027.92.2020(3) w przedmiocie stwierdzenia nieważności postanowienia w sprawie stanowiska wierzyciela w zakresie zarzutów zgłoszonych w postępowaniu egzekucyjnym postanawia: oddalić zażalenie. UZASADNIENIE Pismem z 27 września 2021 r. M. D. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na postanowienie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z 11 sierpnia 2021 r. w przedmiocie stwierdzenia nieważności postanowienia w sprawie wierzyciela w zakresie zarzutów zgłoszonych w postępowaniu egzekucyjnym. W skardze zawarła wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonego postanowienia. Postanowieniem z 19 maja 2022 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonego postanowienia, wskazując, że skarżąca nie uzasadniła złożonego wniosku. Sąd wskazał także, że zaskarżone postanowienie nie rodzi po stronie skarżącej żadnego uprawnienia i nie nadaje się do wykonania w postępowaniu egzekucyjnym. M. D. nie zgadzając się z powyższym rozstrzygnięciem, złożyła zażalenie, wnosząc o uchylenie zaskarżonego postanowienia. Skarżąca zarzuciła naruszenie art. 61 § 3 p.p.s.a. poprzez jego błędną wykładnię i wadliwe zastosowanie. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, dalej: p.p.s.a., wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Jednakże w myśl art. 61 § 3 p.p.s.a. po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, o których mowa w § 1, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, z wyjątkiem przepisów prawa miejscowego, które weszły w życie, chyba że ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania. Należy wyjaśnić, że zgodnie z przeważającym poglądem doktryny oraz utrwaloną linią orzeczniczą sądów administracyjnych przedmiotem wstrzymania mogą być jedynie takie akty lub czynności, które nadają się do wykonania i wymagają wykonania (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z 17 września 2020 r., sygn. akt II OSK 1817/20). Problem wykonania aktu administracyjnego dotyczy aktów zobowiązujących, ustalających dla ich adresatów nakazy właściwego zachowania lub zakazy określonego zachowania, aktów, na podstawie których określony podmiot uzyskuje równocześnie uprawnienie i na mocy których zostają na niego nałożone określone obowiązki, oraz aktów, na podstawie których jeden podmiot jest do czegoś zobowiązany, a drugi wyłącznie uprawniony (por. komentarz do art. 61, B. Dauter, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, Prawo o podstępowaniu przed sądami administracyjnymi, Lex online, teza 9). W rozpoznawanej sprawie przedmiotem skargi jest postanowienie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi o stwierdzeniu nieważności postanowienia w sprawie stanowiska wierzyciela w zakresie zarzutów zgłoszonych w postępowaniu egzekucyjnych. Postanowienie to nie nakłada na adresatów obowiązków określonego zachowania ani nie przyznaje im określonych praw lub obowiązków. Ze swej natury zatem nie podlega wykonaniu w trybie przepisów regulujących postępowanie egzekucyjne w administracji, a zatem nie można wstrzymać jego wykonania na podstawie art. 61 § 3 p.p.s.a. Podkreślenia w szczególności wymaga, iż przedmiotem ochrony tymczasowej w postaci wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu mogą być jedynie takie akty lub czynności, które nadają się do wykonania i wykonania wymagają. Przez pojęcie wykonania aktu administracyjnego należy rozumieć spowodowanie w sposób dobrowolny lub doprowadzenie w trybie egzekucji do takiego stanu rzeczy, który jest zgodny z rozstrzygnięciem zawartym w tym akcie (por. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 16 sierpnia 2011 r. sygn. akt I FZ 142/11, LEX nr 864 188 oraz z dnia 26 września 2013 r. sygn. akt II OZ 791/13, LEX nr 1 412 495). Należy zauważyć, że postanowienie (decyzja) o stwierdzeniu nieważności innej decyzji administracyjnej jako taka nie posiada właściwego przedmiotu wykonania, albowiem skutkuje ona wyłącznie utratą bytu prawnego innej decyzji. Co prawda, jeżeli z decyzji, której nieważność stwierdzono, wynikały dla strony określone uprawnienia, to decyzja wydana w przedmiocie stwierdzenia nieważności swoimi następstwami tychże uprawnień będzie stronę pozbawiała i w tym zakresie orzeczenie organu administracji publicznej może stanowić przedmiot zastosowania ochrony tymczasowej. Niemniej jednak przedmiot tejże ochrony musi odpowiadać ściśle ewentualnym skutkom, jakie wywołuje wykonanie decyzji stwierdzającej nieważność innej decyzji. W rozpoznawanej sprawie tego rodzaju związku - wbrew odmiennej ocenie skarżącej. Przedstawione przez skarżącą przesłanki nie wskazują i nie zostało to uprawdopodobnione, że wykonanie zaskarżonej decyzji groziłoby wyrządzeniem znacznej szkody lub wywołaniem trudnych do odwrócenia skutków, co jest warunkiem koniecznym wstrzymania wykonania orzeczenia. Natomiast NSA nie dopatrzył się zaistnienia przesłanek określonych w art. 61 § 3 p.p.s.a., które uzasadniałyby uwzględnienie złożonego wniosku. Powyższe sprawia, że zastosowanie instytucji ochrony tymczasowej w niniejszej sprawie jest niezasadne. W tym stanie rzeczy, nie znajdując podstaw do uchylenia prawidłowego postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a. orzekł jak w postanowieniu.