I GZ 430/19

SENTENCJA Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący sędzia NSA Małgorzata Grzelak po rozpoznaniu w dniu 19 grudnia 2019 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia A w L na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 7 października 2019 r., sygn. akt I SA/Gd 1608/19 w przedmiocie odmowy wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi A w L na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Gdańsku z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy zwolnienia towaru zgłoszonego do procedury dopuszczenia do obrotu postanawia: oddalić zażalenie. UZASADNIENIE Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku (dalej: "WSA") postanowieniem z 7 października 2019 r., sygn. akt I SA/Gd 1608/19 na podstawie art. 61 § 3 i 5 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 z późn. zm., dalej: "p.p.s.a.") odmówił A w L (dalej: "stowarzyszenie") wstrzymania wykonania decyzji Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Gdańsku z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy zwolnienia towaru. W uzasadnieniu WSA wskazał, że stowarzyszenie nie wykazało we wniosku w sposób jednoznaczny i niebudzący wątpliwości, że w sprawie zachodzi realna możliwość zaistnienia niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Zdaniem WSA brak wyczerpującego uzasadnienia wniosku w szczególności brak dokumentacji obrazującej jej rzeczywistą i aktualną kondycję finansową uniemożliwił pozytywne rozpoznanie wniosku. WSA dodał, że uprawdopodobnienie okoliczności przemawiających za wstrzymaniem wykonania decyzji spoczywa na stronie. W zażaleniu na powyższe postanowienie stowarzyszenie zarzuciło WSA naruszenie art. 61 § 3 p.p.s.a. poprzez błędne przyjęcie w sprawie nie zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, podczas gdy okoliczności takie w rzeczywistości występują. Stowarzyszenie wniosło o zmianę zaskarżonego postanowienia poprzez wstrzymanie wykonania decyzji Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Gdańsku z dnia [...] o numerze [...] oraz wstrzymanie wykonania zaskarżonego postanowienia do czasu rozstrzygnięcia niniejszego. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 61 § 3 p.p.s.a. katalog przesłanek warunkujących wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności jest zamknięty. Sąd uprawniony jest do uwzględnienia wniosku, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Przesłanka wyrządzenia znacznej szkody odnosi się do takiej szkody (majątkowej, a także niemajątkowej), która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego świadczenia lub jego wyegzekwowanie, ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego, gdy grozi utrata przedmiotu świadczenia, który wskutek swych właściwości nie może być zastąpiony jakimś innym przedmiotem, a jego wartość nie miałaby znaczenia dla skarżącego, lub gdy zachodzi niebezpieczeństwo poniesienia straty na życiu i zdrowiu. Z kolei trudne do odwrócenia skutki to takie prawne lub faktyczne okoliczności, które - raz zaistniałe - powodują istotną lub trwałą zmianę rzeczywistości, przy czym powrót do stanu poprzedniego może nastąpić tylko po dłuższym czasie lub przy stosunkowo dużym nakładzie sił i środków (vide postanowienia NSA: z 30 kwietnia 2010 r., II FZ 110/10; z 26 września 2013 r., II FZ 718/13; z 14 sierpnia 2019 r., I GZ 240/19; z 15 listopada 2015 r., I GZ 382/19; te i kolejne cytowane orzeczenia dostępne w Internecie w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych pod adresem http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Obowiązek przedstawienia okoliczności, które pozwoliłyby sądowi na dokonanie oceny, czy spełnione zostały przesłanki uzasadniające wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności, spoczywa na wnioskodawcy. W tej kwestii stanowisko orzecznictwa i doktryny jest zgodne i niezmienne (vide postanowienia NSA: z 27 lutego 2012 r., sygn. akt II FZ 140/12; z 25 sierpnia 2011 r., sygn. akt II OZ 692/11; z 14 lipca 2010 r., sygn. akt I OSK 1116/10; z 6 listopada 2009 r., sygn. akt II OZ 975/09; z 8 kwietnia 2012 r., sygn. akt II GZ 132/12; z 14 lutego 2019 r., sygn. akt I GZ 14/19; z 28 lutego 2019 r., sygn. akt 50/19; z 14 sierpnia 2019 r., sygn. akt I GZ 240/19 z ; B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Komentarz., Zakamycze 2005, s. 168, Tarno J.P., Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Komentarz, LexisNexis 2010, s. 207). Ustawodawca zdecydował się na uzależnienie udzielenia ochrony tymczasowej od sądowej oceny okoliczności poszczególnych przypadków. Ocena ta wymaga dla swej miarodajności dysponowania przez sąd konkretnymi i aktualnymi danymi dotyczącymi sytuacji finansowej wnioskodawcy (i poparcia ich - przez stronę - dowodami w postaci dokumentów źródłowych), dopiero bowiem ich konfrontacja z ewentualnymi wynikającymi z zaskarżonej decyzji konsekwencjami, może prowadzić do stwierdzenia wystąpienia przesłanki zajścia niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. W niniejszej sprawie stowarzyszenie ograniczyło się jedynie do sformułowania wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w skardze do WSA. Wniosek ten nie został jednak uzasadniony, ani poparty dokumentami obrazującymi aktualną sytuację finansową i majątkową stowarzyszenia aktualną na dzień jego złożenia. Żądanie wstrzymania wykonania decyzji bez wskazania konkretnych okoliczności i dowodów na ich potwierdzenie należy, wskutek dokonanej wyżej wykładni art. 61 § 3 p.p.s.a., uznać za niewystarczające. W związku z tym w ocenie NSA, WSA słusznie odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Również zażalenie stowarzyszenia, sporządzone przez profesjonalnego pełnomocnika, nie może być uznane za wystarczające w świetle wykładni art. 61 § 3 p.p.s.a. Stowarzyszenie ograniczyło się bowiem do ogólnikowego przedstawienia skutków wykonania decyzji, nie uzasadniając ich jednak żadnymi dokumentami rzetelnie obrazującymi jego sytuację finansową i majątkową aktualną na dzień wniosku i orzekania przez WSA. Tym samym stowarzyszenie nie wykazało okoliczności podważających stanowisko WSA zawarte w zaskarżonym postanowieniu. W tym stanie sprawy zażalenie nie zasługiwało na uwzględnienie. Na marginesie Naczelny Sąd Administracyjny wskazuje, że stowarzyszenie może ponownie złożyć wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, uzasadniając go w sposób właściwy i popierając stosownymi dokumentami - postanowienie o odmowie wstrzymania wykonania aktu nie korzysta bowiem z powagi rzeczy osądzonej (por. postanowienie NSA: z 17 czerwca 2008 r., sygn. akt I OZ 381/08; z 8 maja 2014 r., sygn. akt II OZ 437/14; z 10 czerwca 2014 r., sygn. akt II GZ 275/14; również: M. Jagielska, A. Wiktorowska, P. Wajda, w: R. Hauser, M. Wierzbowski (red.), Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2017, str.408). Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a orzekł jak w sentencji.