II OSK 2230/21

SENTENCJA Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Wojciech Mazur Sędziowie Sędzia NSA Tomasz Bąkowski Sędzia del. WSA Mirosław Gdesz (spr.) po rozpoznaniu w dniu 13 grudnia 2022 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Generalnego Dyrektora Ochrony Środowiska od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 29 kwietnia 2021 r. sygn. akt VIII SA/Wa 182/21 w sprawie ze skargi K. S. na postanowienie Generalnego Dyrektora Ochrony Środowiska z dnia [...] listopada 2020 r. znak [...] w przedmiocie odmowy uzgodnienia projektu decyzji o warunkach zabudowy 1. uchyla zaskarżony wyrok i przekazuje sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie, 2. zasądza od K. S. na rzecz Generalnego Dyrektora Ochrony Środowiska kwotę 460 (czterysta sześćdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. UZASADNIENIE 1.1. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z 29 kwietnia 2021 r. sygn. akt VIII SA/Wa 182/21 uwzględnił skargę K. S. (dalej skarżący) na postanowienie Generalnego Dyrektora Ochrony Środowiska (dalej GDOŚ) z [...] listopada 2020 r. nr [...] w przedmiocie odmowy uzgodnienia projektu decyzji o warunkach zabudowy i stwierdził nieważność zaskarżonego postanowienia i utrzymanego nim w mocy postanowienia Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w W. (dalej RDOŚ) z [...] czerwca 2020 r. nr [...] oraz zasądził zwrot kosztów postępowania sądowego. Powyższy wyrok został wydany w następującym stanie faktycznym i prawnym: 1.2. Pismem z 1 czerwca 2020 r. Wójt Gminy P. wystąpił do organu I instancji o uzgodnienie projektu decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu dla inwestycji polegającej na budowie trzech budynków mieszkalnych wraz z niezbędną infrastrukturą na części działki o nr ewid. [...] w miejscowości S. (obręb [...]), gmina P. 1.3. Postanowieniem z [...] czerwca 2020 r. RDOŚ odmówił uzgodnienia ww. projektu decyzji o warunkach zabudowy, uwzględniając położenie planowanej inwestycji w obszarze specjalnej ochrony ptaków Natura 2000 [...]. 1.4. GDOŚ wskazanym na wstępie postanowieniem z [...] listopada 2020 r. utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie. Zdaniem organu odwoławczego, realizacja inwestycji na przedmiotowym terenie wiąże się z bezpośrednim oddziaływaniem, tj. ingerencją we fragment siedliska krętogłowa i jego likwidacją. Za główne bezpośrednie oddziaływanie planowanej inwestycji należy zaś uznać trwałe przekształcenie terenu poprzez wprowadzenie zabudowy mieszkaniowej na terenie rolnym należącym do siedliska krętogłowa. Realizacja planowanej zabudowy mieszkaniowej wyeliminuje w sposób trwały teren siedliskowo odpowiedni dla krętogłowa. Obok bezpośredniej eliminacji fragmentu siedliska krętogłowa, w sprawie należy równolegle uwzględnić oddziaływania, jakie wynikają z faktu położenia terenu inwestycji (przeważającej jego części) bardzo blisko wyznaczonego siedliska oraz wielkości planowanej zabudowy (budowa trzech budynków mieszkalnych na terenie inwestycji o powierzchni ok, 0,45 ha). Podkreślono, że oddziaływania, jakie wywoła zamierzona inwestycja dotyczą zarówno etapu jej realizacji, jak i funkcjonowania po realizacji. W świetle powyższego GDOŚ uznał, że istnieją racjonalne przesłanki do stwierdzenia, iż przedsięwzięcie może znacząco wpływać na krętogłowa - przedmiot ochrony obszaru Natura 2000 [...] i nie można z całą pewnością wykluczyć, że realizacja tego przedsięwzięcia nie będzie oddziaływała na obszar Natura 2000. Dlatego też stwierdzono, że realizacja inwestycji w oparciu o treść przedłożonego do uzgodnienia projektu decyzji o warunkach zabudowy może znacząco oddziaływać na obszar Natura 2000 [...], co oznacza, że ww. projekt narusza art. 33 ust. 1 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody (Dz.U. z 2020 r. poz. 55, dalej uop), co stanowi przesłankę do odmowy uzgodnienia przedłożonego projektu decyzji. 1.5. Skarżący wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na powyższe postanowienie, zarzucając naruszenie art. 7, art. 11, art. 77 i art. 80, art. 107, art. 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2020 r. poz. 256 ze zm., dalej Kpa), art. 33 ust. 1 u.o.p. oraz art. 60 ust. 1 oraz art. 61 ust. 1 pkt 5 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. z 2020 r. poz. 293, ze zm., dalej upzp). 1.6. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczas zaprezentowaną argumentację. 1.7. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie powołanym na wstępie wyrokiem z 29 kwietnia 2021 r. powyższą skargę uwzględnił, stwierdzając nieważność zaskarżonego postanowienia oraz utrzymanego nim w mocy postanowienia organu I instancji. Sąd Wojewódzki stwierdził, że z art. 53 ust. 5 upzp wynika, iż wydanie pozytywnej decyzji o warunkach zabudowy jest uzależnione od jej uzgodnienia przez inny organ, zajęcie zaś stanowiska przez ten organ powinno nastąpić najpóźniej w ciągu dwóch tygodni od dnia doręczenia wystąpienia o uzgodnienie. Jeżeli organ uzgadniający nie zajmie stanowiska w sprawie we wskazanym terminie, to rozstrzygnięcie uważa się za uzgodnione z upływem terminu dwóch tygodni. W przepisie art. 53 ust. 5 upzp ustalono, iż początkiem dwutygodniowego terminu, w którym organ powinien zająć stanowisko jest dzień doręczenia pisma (wniosku) o uzgodnienie organowi I instancji. Z akt administracyjnych sprawy wynika, iż wniosek Wójta Gminy P. z 1 czerwca 2020 r. o uzgodnienie projektu decyzji o warunkach zabudowy dla wskazanej powyżej inwestycji wpłynął do RDOŚ 2 czerwca 2020 r. Tym samym dwutygodniowy termin na dokonanie uzgodnienia przez organ I instancji upływał w dniu 16 czerwca 2020 r. Tymczasem organ I instancji wydał rozstrzygnięcie 17 czerwca 2020 r., a więc po upływie ustawowego terminu do jego wydania. Mając na uwadze, iż wraz z upływem terminu dwóch tygodni uzgodnienie projektu decyzji o warunkach zabudowy należało uznać za dokonane, odmowne rozstrzygnięcia jakie zapadły po tej dacie wydane zostały z naruszeniem art. 53 ust. 5 w zw. z art. 64 ust. 1 u.p.z.p. Uwzględniając fakt, że organ odwoławczy wydając postanowienie z [...] listopada 2020 r. utrzymujące w mocy postanowienie organu I instancji odmawiające uzgodnienia przedmiotowej inwestycji, nie dostrzegł upływu terminu do wydania przez ten organ uzgodnienia, należy uznać, iż również zaskarżone postanowienie zostało wydane z rażącym naruszeniem prawa. Zarówno bowiem zaskarżone postanowienie jak i utrzymane nim w mocy postanowienie organu I instancji dotyczą sprawy, która z mocy prawa zakończyła się już wydaniem pozytywnego uzgodnienia. 2. GDOŚ wniósł od powyższego wyroku skargę kasacyjną do Naczelnego Sądu Administracyjnego, zaskarżając go w całości. W skardze kasacyjnej zarzucono naruszenie prawa materialnego poprzez: 1) dokonanie nieprawidłowej oceny, że w sprawie miał zastosowanie art. 53 ust. 5 w zw. z art. 64 ust. 1 upzp, tym samym naruszenie tych przepisów poprzez ich nieprawidłowe zastosowanie (w szerokim znaczeniu jako wzorca kontroli), 2) dokonanie nieprawidłowej oceny, że w sprawie nie miał zastosowania art. 53 ust. 5c w zw. z art. 60 ust. 1a upzp, tym samym naruszenie także tych przepisów poprzez ich niezastosowanie (w szerokim znaczeniu jako wzorca kontroli), gdyż zastosował nieprawidłowo przepisy wymienione w pkt 1. W związku z powyższym w skardze kasacyjnej wniesiono o uchylenie w całości zaskarżonego wyroku i oddalenie skargi, ewentualnie uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania oraz zasądzenie na rzecz skarżącego zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. 3. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: 3.1. Skarga kasacyjna okazała się zasadna. 3.2. Wobec tego, że organ jako skarżący kasacyjnie zrzekł się rozprawy, a skarżący nie zażądał przeprowadzenia rozprawy, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 182 § 2 i 3 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm., dalej Ppsa), skargę kasacyjną rozpoznał na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów. 3.3. Zarzuty skargi kasacyjnej są oczywiście uzasadnione. Sąd I instancji nie wziął pod uwagę, że do uzgodnienia projektu decyzji o warunkach zabudowy przez regionalnego dyrektora ochrony środowiska zastosowanie ma art. 53 ust. 5c w zw. z art. 60 ust. 1a upzp. W aktualnym stanie prawnym, w zakresie uzgodnień wymaganych przepisami upzp, regionalnego dyrektora ochrony środowiska obowiązuje termin określony w art. 53 ust. 5c w zw. z ust. 4 pkt 8 tego artykułu. Zarówno do decyzji o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego, jak i do decyzji o warunkach zabudowy, w myśl art. 60 ust. 1a upzp, stosuje się art. 53 ust. 5c upzp, tj. 21-dniowy termin na uzgodnienie od dnia otrzymania projektu decyzji. 3.4. Mając powyższe na uwadze uznać zatem należało, że rozstrzygnięcie organu zapadło bez przekroczenia ustawowego terminu, bowiem 21-dniowy termin upłynął dopiero 23 czerwca 2020 r., zaś Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska w Warszawie wydał rozstrzygnięcie 17 czerwca 2020 r., a więc aż 6 dni przed jego upływem. 3.5. Naczelny Sad Administracyjny zauważa, że przepis art. 53 ust. 5 upzp nie miał w ogóle w sprawie zastosowania. Ten elementarny błąd w wykładni i zastosowaniu art. 53 ust. 5 upzp doprowadził Sąd I instancji do bezpodstawnego uznania, że zaskarżone postanowienie jak i utrzymane nim w mocy postanowienie organu I instancji zostały wydane z rażącym naruszeniem prawa. 3.6. W tych względów konieczne stało się, na podstawie art. 185 Ppsa, uchylenie zaskarżonego wyroku celem merytorycznego rozpoznania skargi. 3.7. W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny, działając na podstawie art. 185 § 1 Ppsa, uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie (punkt 1 wyroku). W punkcie 2 wyroku, na podstawie art. 203 pkt 2 Ppsa, orzeczono o zwrocie kosztów postępowania kasacyjnego.