III OSK 5557/21

SENTENCJA Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Przemysław Szustakiewicz (spr.) po rozpoznaniu w dniu 8 grudnia 2022 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej wniosku P.B. o uzupełnienie wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 21 października 2022 r., sygn. akt III OSK 5557/21 w sprawie ze skargi kasacyjnej [...] Klubu [...] od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 29 października 2020 r., sygn. akt II SA/Kr 890/20 w sprawie ze skargi P.B. na decyzję [...] Klubu [...] z dnia 18 maja 2020r. w przedmiocie odmowy udostępnienia informacji publicznej postanawia: odmówić uzupełnienia wyroku UZASADNIENIE Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, wyrokiem z dnia 29 października 2020 r., sygn. akt II SA/Kr 890/20, po rozpoznaniu skargi P.B., uchylił zaskarżoną decyzję [...] Klubu [...] z dnia 18 maja 2020 r. oraz poprzedzającą ją decyzję tego samego organu z dnia 20 marca 2020 r. w przedmiocie odmowy udostępnienia informacji publicznej. Od powyższego wyroku skargę kasacyjną do Naczelnego Sądu Administracyjnego złożył [...] Klub [...]. Odpis skargi kasacyjnej został doręczony P. B. w dniu 18 maja 2021 r. Jak wynika z akt sądowych, zarządzeniem z dnia 7 czerwca 2021 r., Zastępca Przewodniczącego Wydziału II WSA w Krakowie, zarządził zwrot odpowiedzi na skargę kasacyjną jej nadawcy, tj. pełnomocnikowi P. B., wskazując jako podstawę takiego działania - art. 66 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm., dalej: "P.p.s.a."). Pismem procesowym z dnia 31 maja 2021 r., nadanym w placówce pocztowej w dniu 6 lipca 2021 r., zatytułowanym odpowiedź na skargę kasacyjną, pełnomocnik P. B., odniósł się do treści skargi kasacyjnej organu oraz zawarł wniosek o zasądzenie kosztów postępowania w tym kosztów zastępstwa adwokackiego według norm prawem przepisanych. Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 21 października 2022 r., sygn. akt III OSK 5557/21, oddalił skargę kasacyjną [...] Klubu [...]. Wnioskiem z dnia 10 listopada 2022 r. pełnomocnik P. B. złożył wniosek o uzupełnienie powyższego wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 21 października 2022 r. poprzez orzeczenie w przedmiocie kosztów postępowania kasacyjnego, podnosząc, że żądanie co do kosztów zgłosił w stosownym terminie, tj. w odpowiedzi na skargę kasacyjną. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 157 § 1 P.p.s.a., strona może w ciągu czternastu dni od doręczenia wyroku z urzędu zgłosić wniosek o uzupełnienie wyroku, jeżeli sąd nie orzekł o całości skargi albo nie zamieścił w wyroku dodatkowego orzeczenia, które według przepisów ustawy powinien był zamieścić z urzędu. Jeżeli orzeczenie uzupełniające dotyczy wyłącznie kosztów, sąd wydaje orzeczenie w formie postanowienia (a contrario art. 157 § 3 P.p.s.a.). Zgodnie z art. 193 P.p.s.a. wniosek taki można również złożyć w postępowaniu kasacyjnym. Jednym z dodatkowych orzeczeń, które według przepisów P.p.s.a. Sąd zamieszcza z urzędu jest orzeczenie o kosztach postępowania, gdyż przepis art. 209 P.p.s.a. nakłada na sąd obowiązek rozstrzygnięcia o zwrocie kosztów w każdym orzeczeniu uwzględniającym skargę oraz w orzeczeniu, o którym mowa w art. 201, art. 203 i 204 P.p.s.a. W rozpoznawanej sprawie wniosek o uzupełnienie wyroku o orzeczenie w zakresie kosztów został złożony w terminie 14 dni od dnia doręczenia odpisu wyroku, zatem podlegał merytorycznemu rozpoznaniu. Bezspornym jest, że orzeczenie w zakresie kosztów nie zostało zawarte w wyroku. Wobec tego należało ocenić, czy w sprawie zachodziły podstawy do zasądzenia kosztów postępowania kasacyjnego. W niniejszej sprawie, z uwagi na oddalenie skargi kasacyjnej od wyroku uwzględniającego skargę znajduje zastosowanie art. 204 P.p.s.a. Z przepisu tego wynika, że w razie oddalenia skargi kasacyjnej strona, która wniosła skargę kasacyjną, obowiązana jest zwrócić niezbędne koszty postępowania kasacyjnego poniesione przez: 1. organ – jeżeli zaskarżono skargą kasacyjną wyrok sądu pierwszej instancji oddalający skargę albo przez 2. skarżącego – jeżeli zaskarżono skargą kasacyjną wyrok sądu pierwszej instancji uwzględniający skargę. Zgodnie zaś z treścią art. 205 § 2 P.p.s.a. do niezbędnych kosztów postępowania strony reprezentowanej przez adwokata zalicza się jego wynagrodzenie, jednak nie wyższe niż stawki opłat określone w odrębnych przepisach i wydatki jednego adwokata, koszty sądowe oraz koszty nakazanego przez sąd osobistego stawiennictwa strony. Do niezbędnych kosztów postępowania kasacyjnego, które mogą podlegać zwrotowi od strony skarżącej na rzecz strony przeciwnej, na podstawie art. 204 P.p.s.a. należy zaliczyć również zwrot kosztów związanych z przygotowaniem odpowiedzi na skargę kasacyjną przez profesjonalnego pełnomocnika. Stosownie bowiem do art. 179 P.p.s.a. strona, która nie wniosła skargi kasacyjnej, może wnieść do wojewódzkiego sądu administracyjnego odpowiedź na skargę kasacyjną w terminie czternastu dni od doręczenia jej skargi kasacyjnej. Po upływie terminu na wniesienie odpowiedzi lub po zarządzeniu doręczenia odpowiedzi wnoszącemu skargę kasacyjną, wojewódzki sąd administracyjny niezwłocznie przedstawi skargę kasacyjną wraz z odpowiedzią i aktami sprawy Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu. Z powyższego wynika zatem, że termin na wniesienie odpowiedzi na skargę kasacyjną wynosi 14 dni od doręczenia stronie odpisu skargi kasacyjnej. Złożenie odpowiedzi na skargę kasacyjną po terminie określonym w art. 179 P.p.s.a. powoduje, że pismo to traci przymiot odpowiedzi na skargę kasacyjną i staje się zwykłym pismem procesowym, z którym na zasadach ogólnych zapoznają się sąd orzekający w sprawie, jak również strony postępowania, którym to pismo zostanie doręczone. Oznacza to, że zawarty w takim piśmie wniosek o zasądzenie kosztów postępowania jest nieskuteczny i w związku z tym nie wywołuje zamierzonych skutków. W ocenie Naczelnego Sadu Administracyjnego, nie zachodzą zatem podstawy do zwrotu wynagrodzenia pełnomocnika za sporządzenie odpowiedzi na skargę kasacyjną. Co do odpowiedzi na skargę kasacyjną wyjaśnić bowiem należy, że do odpowiedzi na skargę kasacyjną, jako pisma procesowego, zastosowanie znajduje obowiązek wynikający z art. 66 § 1 P.p.s.a. Zgodnie z tym przepisem, w toku sprawy adwokaci, radcy prawni, doradcy podatkowi i rzecznicy patentowi doręczają sobie nawzajem pisma bezpośrednio za potwierdzeniem odbioru i oznaczeniem daty lub przesyłką poleconą. W treści pisma procesowego wniesionego do sądu zamieszcza się oświadczenie o doręczeniu odpisu pisma drugiej stronie albo o jego nadaniu przesyłką poleconą. Pisma niezawierające powyższego oświadczenia podlegają zwrotowi bez wzywania do usunięcia tego braku. Obowiązek ten nie dotyczy wniesienia skargi, skargi kasacyjnej, zażalenia, sprzeciwu, skargi o wznowienie postępowania i skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia (§ 2). Obowiązek ten zachodzi w przypadku wniesienia odpowiedzi na skargę kasacyjną przez profesjonalnego pełnomocnika. Niezamieszenie takiego oświadczenia w odpowiedzi na skargę kasacyjną, stanowi brak formalny pisma, który jednak nie podlega wezwaniu do uzupełnienia na zasadzie art. 49 § 1 P.p.s.a., lecz, jak stanowi zd. 2 art. 66 § 1 P.p.s.a., podlega zwrotowi bez wzywania do usunięcia tego braku. Z akt sprawy wynika, że odpowiedź na skargę kasacyjną zawierała brak formalny w postaci braku oświadczenia o doręczeniu odpisu pisma drugiej stronie albo o jego nadaniu przesyłką poleconą na adres drugiej strony. W związku z tym odpowiedź na skargę kasacyjną została zwrócona pełnomocnikowi skarżącego stosownie do art. 66 § 1 zd. 2 P.p.s.a. Wobec tego, pismo to nie mogło wywierać skutków przewidzianych dla pisma stanowiącego odpowiedź na skargę kasacyjną w rozumieniu art. 179 P.p.s.a. Pisma procesowego zatytułowanego "odpowiedź na skargę kasacyjną" z dnia 31 maja 2021 r., a nadanego w placówce pocztowej w dniu 6 lipca 2021 r. również nie można było uznać za odpowiedź na skargę kasacyjną, gdyż zostało ono wniesione po terminie określonym w art. 179 P.p.s.a. W konsekwencji nie można zatem przyjąć, że za sporządzenie tego pisma przysługuje wynagrodzenie, co jednocześnie uniemożliwiło przyjęcie, że strona poniosła w ramach postępowania kasacyjnego koszty podlegające zwrotowi. Tym samym pomimo oddalenia skargi kasacyjnej od wyroku sądu pierwszej instancji uwzględniającego skargę, wniosek skarżącego o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego, w tym kosztów zastępstwa nie mógł skutkować ich przyznaniem, bowiem skarżącemu przysługuje zwrot kosztów za terminowe sporządzenie odpowiedzi na skargę kasacyjną przez profesjonalnego pełnomocnika (por. np. wyroki NSA z: 30 czerwca 2021 r., II GSK 224/21; 9 lutego 2021 r., III OSK 3338/21, postanowienie NSA z 23 marca 2021 r., III OSK 3342/21; publik. CBOSA). Powyższe oznacza, że w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 21 października 2022 r., orzeczono o całości sprawy, a brak orzeczenia o kosztach postępowania kasacyjnego wynikał z tego, że nie było podstaw do ich przyznania. Tym samym wniosek strony o uzupełnienie wyroku nie mógł zostać uwzględniony. Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 157 § 1, 2 i 3 w związku z art. 193 P.p.s.a, orzekł jak w postanowieniu.