I OZ 879/20

SENTENCJA Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Tamara Dziełakowska po rozpoznaniu w dniu 10 listopada 2020 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia K. J. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 6 sierpnia 2020 r. sygn. akt III SAB/Kr 105/20 o odrzuceniu skargi K. J. na bezczynność Komendanta Powiatowego Policji w K. w przedmiocie wniosku z dnia 29 maja 2020 r. o wydanie zaświadczenia postanawia: oddalić zażalenie. UZASADNIENIE Zaskarżonym postanowieniem z 6 sierpnia 2020 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie odrzucił skargę K. J. na bezczynność Komendanta Powiatowego Policji w K. w przedmiocie wniosku z 29 maja 2020 r. o wydanie zaświadczenia. W uzasadnieniu powyższego postanowienia Sąd pierwszej instancji wskazał, że skarżący złożył 7 czerwca 2020 r. skargę na bezczynność Komendanta Powiatowego Policji w K. w przedmiocie wniosku z 29 maja 2020 r. o wydanie zaświadczenia w zakresie nieobjęcia go ochroną przed zachorowaniami zakaźnymi. Skarga została poprzedzona ponagleniem z 6 czerwca 2020 r. Jak wynika jednak z nadesłanych akt administracyjnych, postanowieniem z 3 czerwca 2020 r. organ odmówił wydania wnioskowanego zaświadczenia, pouczając o prawie jego zaskarżenia do Komendanta Wojewódzkiego Policji w K. Postanowienie zostało doręczone skarżącemu 6 czerwca 2020 r. Tym samym, zdaniem Sądu pierwszej instancji, skargę należało odrzucić ponieważ postępowanie przed organem, który miał wydać zaświadczenie, zostało zakończone przed wniesieniem skargi, a więc skarga na bezczynność została wniesiona po upływie terminu do jej wniesienia. I chociaż art. 53 § 2b ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm. - zwanej dalej P.p.s.a.) dopuszcza wniesienie skargi na bezczynność "w każdym czasie", to jednak w ocenie Sądu przepis ten należy odnosić do "czasu" niezakończonego postępowania administracyjnego. Skoro więc organ rozstrzygnął postępowanie w przedmiocie wniosku o wydanie zaświadczenia i wydał postanowienie odmawiające wydania zaświadczenia oraz doręczył je przed wniesieniem skargi, to sąd nie mógł merytorycznie orzekać w przedmiocie skargi na bezczynność. Analogiczny pogląd wynika z uchwały 7 sędziów NSA z 22 czerwca 2020 r. sygn. akt II OPS 5/19. Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny odrzucił skargę na podstawie art. 58 § 1 pkt 2 P.p.s.a. Zażalenie na powyższe postanowienie złożył K. J., zarzucając mu naruszenie art. 57 § 1, art. 62 P.p.s.a., art. 45 Konstytucji RP oraz art. 7, art. 9, art. 10, art. 77, art. 80 K.p.a. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie jest niezasadne. Jak słusznie zwrócił uwagę Sąd pierwszej instancji, wątpliwość odnośnie różnego rozumienia przepisu art. 149 § 1 pkt 3 P.p.s.a. i związanej z tym dopuszczalności jego stosowania w sytuacji wniesienia skargi na bezczynność po zakończeniu postępowania, była przedmiotem analizy Naczelnego Sądu Administracyjnego sformułowanej w uchwale składu 7 sędziów NSA z 22 czerwca 2020 r. sygn. akt II OPS 5/19. W uchwale tej przesądzono, że "(w)niesienie skargi na bezczynność po zakończeniu przez organ administracji publicznej prowadzonego postępowania poprzez wydanie decyzji ostatecznej stanowi przeszkodę w merytorycznym rozpoznaniu takiej skargi przez sąd administracyjny w zakresie rozstrzygnięcia podjętego na podstawie art. 149 § 1 pkt 3 P.p.s.a.". Jak stwierdzono w uzasadnieniu uchwały, w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego w składzie siedmiu sędziów objęte kognicją sądu administracyjnego bezczynność i przewlekłość postępowania stanowią poddane kontroli sądu stany bezczynności lub przewlekłości, zdefiniowane w art. 37 § 1 pkt 1 i pkt 2 K.p.a., których zaistnienie w postępowaniu administracyjnym prowadzonym w indywidualnej sprawie zostały zakwestionowane przez stronę w drodze ponaglenia, w wyniku czego spełniony został określony w P.p.s.a. warunek dopuszczalności wniesienia skargi. Jednocześnie podkreślono, że kontrolowany w wyniku wniesienia skargi na bezczynność stan rzeczy musi być w dacie wniesienia skargi aktualny, nie zaś historyczny. Wniosek taki znajduje swoje uzasadnienie w normatywnej treści pojęć bezczynności i przewlekłości, a wspiera go wspólna na gruncie regulacji postępowania administracyjnego i postępowania przed sądami administracyjnymi instytucja ponaglenia. Skarga na bezczynność jest skargą na naruszający prawo stan postępowania administracyjnego, w którym mimo upływu określonego prawem terminu właściwego dla załatwienia indywidualnej sprawy, rozstrzygnięcie nie zostało wydane, co skutkowało złożeniem ponaglenia. Może on być kwestionowany przez stronę postępowania zarówno w postępowaniu administracyjnym, jak też sądowoadministracyjnym - w obu przypadkach - przy wykorzystaniu tej samej instytucji ponaglenia, funkcjonującej na gruncie obu regulacji, wywierającej wszakże odmienny skutek, z czego jeden polega na zainicjowaniu kontroli administracyjnej, a drugi zawiera się w spełnieniu wymogu niezbędnego dla wniesienia skargi na bezczynność lub przewlekłość. Tym samym, termin "w każdym czasie", którym posłużono się w art. 53 § 2b P.p.s.a., a który jest właściwy do wniesienia skargi na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania, musi być postrzegany w aspekcie trwającego w dacie składania skargi i naruszającego czas załatwienia sprawy stanu postępowania administracyjnego, co prowadzi do wniosku, że możliwość wniesienia skargi do sądu administracyjnego na bezczynność, z przyczyn związanych z prawną konstrukcją i istotą bezczynności, obejmuje przedział czasowy od zaistnienia stanu bezczynności "oprotestowanego" wniesionym ponagleniem aż do załatwienia sprawy, której bezczynność dotyczy. Naczelny Sąd Administracyjny w składzie siedmiu sędziów za nie do zaakceptowania uznał, przyjęcie koncepcji nielimitowanego żadnym terminem prawa do złożenia skargi na bezczynność jak również uznał za nieprawidłowy pogląd sprowadzający się do dopuszczalności rozstrzygania spraw ze skarg na bezczynność w razie załatwienia sprawy administracyjnej przed wniesieniem skargi. Wskazując na powyższą uchwałę oraz podzielając wyrażony w niej pogląd, jako prawidłowe należało ocenić zaskarżone postanowienie Sądu pierwszej instancji i zaprezentowaną w nim ocenę, że wobec wydania przez organ postanowienia z 3 czerwca 2020 r. o odmowie wydania wnioskowanego zaświadczenia skarga na bezczynność organu w przedmiocie tego wniosku była niedopuszczalna i podlegała odrzuceniu. Kontrolowane postanowienie nie narusza również powołanych w zażaleniu przepisów, w tym wyrażonego w art. 45 ust. 1 Konstytucji RP prawa do sądu, na co zwracano również uwagę w powyżej powołanej uchwale. W tym stanie sprawy, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 P.p.s.a. oddalił rozpoznawane zażalenie.