I OZ 1903/16

SENTENCJA Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Zbigniew Ślusarczyk po rozpoznaniu w dniu 20 grudnia 2016 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia R.S. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 21 października 2016 r., sygn. akt II SA/Sz 1096/15 oddalające wniosek R.S. o wyłączenie sędziego NSA Danuty Strzeleckiej-Kuligowskiej od rozpoznania skargi R.S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Szczecinie z dnia [...] czerwca 2015 r., nr [...] w przedmiocie dodatku mieszkaniowego postanawia: oddalić zażalenie. UZASADNIENIE Postanowieniem z dnia 21 października 2016 r. , sygn. akt II SA/Sz 1096/15 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie oddalił wniosek o wyłączenie sędziego Naczelnego Sądu Administracyjnego Danuty Strzeleckiej-Kuligowskiej od orzekania w sprawie ze skargi R.S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Szczecinie z dnia [...] czerwca 2015 r. w przedmiocie dodatku mieszkaniowego. W uzasadnieniu postanowienia Sąd wskazał, że w rozpoznawanym wniosku skarżący podał jako przyczynę wyłączenia zachowanie sędziego w sprawie o sygn. akt II SA/Sz 378/13. Zdaniem skarżącego uniemożliwiono mu wówczas odnotowanie w protokole rozprawy manipulacyjnych zachowań procesowych wyznaczonego z urzędu adwokata i składania przez niego fałszywych twierdzeń w opinii z dnia 25 czerwca 2014 r. Sędzia Danuta Strzelecka-Kuligowska złożyła w dniu 30 września 2016 r. do akt sprawy oświadczenie, z którego wynika, że nie pozostaje ze skarżącym w jakimkolwiek stosunku prawnym lub osobistym i nie zachodzą ani przesłanki wymienione w art. 18 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r. poz. 788 ze zm., dalej p.p.s.a.), ani też okoliczności tego rodzaju, że mogłyby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do jej bezstronności w rozpoznawanej sprawie. W ocenie Sądu pierwszej instancji okoliczności przedstawione w rozpoznawanym wniosku nie stanowią o konieczności wyłączenia od rozpoznania sprawy sędziego Danuty Strzeleckiej-Kuligowskiej. Sformułowania użyte przez skarżącego we wniosku są przykładem subiektywnych przeświadczeń o braku obiektywizmu sędziego, wywołanych niezadowoleniem strony z czynności podejmowanych przez sędziego i wynikających z oczekiwań skarżącego co do sposobu prowadzenia postępowania sądowego w jego sprawach. Sąd podkreślił, że nie jest uzasadnioną wątpliwością co do bezstronności sędziego przeświadczenie strony co do tego, że sędzia prowadzi proces wadliwie, zwłaszcza nieobiektywnie czy też stronniczo. Tego rodzaju zarzuty mogą być podnoszone w środkach odwoławczych od orzeczeń sądowych. Sąd podkreślił także, że z wyjaśnień złożonych przez sędziego jednoznacznie wynika, że nie istnieją ani przesłanki z art. 18 p.p.s.a, ani też inne okoliczności mogące wywołać uzasadnioną wątpliwość co do bezstronności sędziego. Ponadto prawdziwość oświadczenia sędziego nie budzi żadnych wątpliwości. Zażalenie na powyższe postanowienie wniósł R.S. domagając się jego uchylenia i wyłączenia sędziego Danuty Strzeleckiej-Kuligowskiej od orzekania w sprawie. Skarżący zarzucił, że zaskarżone postanowienie narusza zasady państwa demokratycznego. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Instytucja wyłączenia sędziego zarówno z mocy prawa, jak i na wniosek strony, jest istotną gwarancją procesową, która ma zapewnić rozpoznanie sprawy przez sąd w takim składzie orzekającym, którego sędziowie nie pozostają w relacjach osobistych ze stronami oraz nie mieli określonych wcześniej związków z rozpoznawaną sprawą. Ratio legis przepisów o wyłączeniu sędziego we wszystkich procedurach sądowych sprowadza się do eliminowania pozaprawnych przyczyn, które mogą skutkować wątpliwościami, co do bezstronności i obiektywizmu sędziego w rozpoznaniu określonej sprawy. Poza wypadkami wyłączenia z mocy samego prawa zawartymi w art. 18 § 1 p.p.s.a. wyłączenie sędziego następuje na wniosek strony, jeżeli zachodzą takie okoliczności, które mogłyby wywołać wątpliwości co do jego bezstronności (art. 19 p.p.s.a.). Wydanie postanowienia w przedmiocie wyłączenia sędziego musi więc być poprzedzone złożeniem wyjaśnień przez sędziego, którego wniosek dotyczy. W niniejszej sprawie, bez wątpienia nie występują okoliczności określone w art. 18 § 1 p.p.s.a. Powyższe stwierdzenie potwierdza także oświadczenie złożone przez sędziego NSA Danutę Strzelecką-Kuligowską (k. 84), okoliczność ta nie była także podważana przez skarżącego. Odnosząc się zaś do okoliczności określonych w art. 19 p.p.s.a. wskazać należy, że nie wywołuje uzasadnionej wątpliwości co do bezstronności sędziego sposób prowadzenia przez niego rozprawy. Podkreślić należy, że o wyłączeniu sędziego nie może decydować subiektywne przekonanie wnioskodawcy o wadliwym sposobie wykonywania przez niego obowiązków przewodniczącego składu orzekającego w danej sprawie. Tego rodzaju okoliczności nie stwarzają uzasadnionej wątpliwości co do bezstronności sędziego i nie mogą stanowić podstawy do jego wyłączenia od orzekania. Wobec niewykazania przez skarżącego okoliczności uzasadniających istnienie w sprawie wątpliwości co do bezstronności w sprawie sędziego NSA Danuty Strzeleckiej-Kuligowskiej należało uznać, że zaskarżone postanowienie odpowiada prawu. W tym miejscu warto zwrócić uwagę, że kwestia bezstronności sędziego NSA Danuty Strzeleckiej-Kuligowskiej była już dwukrotnie oceniana zarówno przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie, jak i Naczelny Sąd Administracyjny. Pierwszy raz skarżący wniósł o wyłączenie albowiem sędzia Danuta Strzelecka-Kuligowska jako Przewodnicząca składu orzekającego uniemożliwiała mu przedstawienie pełnej manipulacji procesowej adwokata Michała Olechnowicza. WSA w Szczecinie oddalił wniosek postanowieniem z dnia z dnia 15 stycznia 2015 r. sygn. akt II SA/Sz 378/13. NSA postanowieniem z dnia 26 lutego 2015 r., sygn. akt I OZ 154/15 oddalił zażalenie złożone na powyższe postanowienie przez skarżącego. Następnym razem skarżący podał jako podstawę wniosku o wyłączenie uniemożliwienie mu na rozprawie w dniu 18 grudnia 2014 r. w sprawie II SA/Sz 378/14 odnotowania w treści protokołu w celach dowodowych: "manipulacyjnych zachowań procesowych adwokata ...składania przez niego fałszywych twierdzeń w jego opinii" oraz "manipulacji procesowej dokonanej przez sędziego..". Ten wniosek również został oddalony postanowieniem WSA w Szczecinie z dnia 14 kwietnia 2016 r., sygn. akt II SA/Sz 50/16, które zostało utrzymane w mocy postanowieniem NSA z dnia 5 lipca 2016 r., sygn. akt I OZ 687/16 oddalającym zażalenie R.S. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie.