IV Ka 16/26
Sądy powszechne2026-03-04
Sygnatura
IV Ka 16/26
Data orzeczenia
2026-03-04
Rodzaj
REASONS
Podstawa prawna
Treść orzeczenia
<p>Sygn. akt IV Ka 16/26</p>
<div>
<h2>UZASADNIENIE</h2>
<p>
<em>
<!-- -->Maj ą c na uwadze potrzeb ę zapewnienia przejrzysto ś ci i czytelno ś ci dla stron dokumentu, jakim jest uzasadnienie wyroku, a tak ż e wzgl ę dy wskazane w orzecznictwie S ą du Najwy ż szego (por. postanowienie z dnia 8 kwietnia 2021 roku w sprawie III KK 77/21), S ą d odwo ł awczy odst ą pi ł od sporz ą dzenia uzasadnienia wyroku w postaci formularza UK 2. </em>
</p>
<p>
<span class="anon-block">J. A.</span> został oskarżony o to, że w dniu 14 lipca 2024 roku około godziny 09:00 na ulicy <span class="anon-block">(...)</span> w <span class="anon-block">M.</span> województwo <span class="anon-block">(...)</span> prowadził pojazd mechaniczny w ruchu lądowym – samochód osobowy marki <span class="anon-block">V. (...) (1)</span> o numerze rejestracyjnym <span class="anon-block">(...)</span> znajdując się w stanie nietrzeźwości, mając w kolejnych badaniach – 1,38 mg/l, 1,17 mg/l, 1,28 mg/l, 1,22 mg/l, 1,07 mg/l zawartości alkoholu w wydychanym powietrzu, tj. o przestępstwo z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 178 a;art. 178 a § 1)">art. 178a § 1 k.k.</a>
</p>
<p>Sąd Rejonowy w Tomaszowie Mazowieckim wyrokiem z dnia 3 listopada 2025 roku w sprawie II K 823/24:</p>
<p>1. oskarżonego <span class="anon-block">J. A.</span> uznał za winnego dokonania zarzucanego mu czynu wyczerpującego dyspozycję <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 178 a;art. 178 a § 1)">art. 178a § 1 k.k.</a> i za to na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 178 a;art. 178 a § 1)">art. 178a § 1 k.k.</a> wymierzył mu karę 8 miesięcy pozbawienia wolności,</p>
<p>2. na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 69;art. 69 § 1;art. 69 § 2)">art. 69 § 1 i 2 k.k.</a> i <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 70;art. 70 § 1)">art. 70 § 1 k.k.</a> wykonanie orzeczonej kary pozbawienia wolności warunkowo zawiesił na okres próby na 2 lata,</p>
<p>3. na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 73;art. 73 § 1)">art. 73 § 1 k.k.</a> oddał oskarżonego w okresie próby pod dozór kuratora,</p>
<p>4.na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 42;art. 42 § 2)">art. 42 § 2 k.k.</a> orzekł wobec oskarżonego <span class="anon-block">J. A.</span> środek karny w postaci zakazu prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych w strefie ruchu lądowego na okres 3 lat,</p>
<p>5. na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 63;art. 63 § 4)">art. 63 § 4 k.k.</a> na poczet orzeczonego środka karnego w postaci zakazu prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych w strefie ruchu lądowego zaliczył oskarżonemu okres zatrzymania prawa jazdy od dnia 14 lipca 2024 r.,</p>
<p>6. na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 43 a;art. 43 a § 2)">art. 43a § 2 k.k.</a> zasądził od oskarżonego na rzecz Funduszu Pomocy Pokrzywdzonym oraz Pomocy Postpenitencjarnej kwotę 5000 (pięć tysięcy) złotych tytułem świadczenia pieniężnego,</p>
<p>7. na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 178 a;art. 178 a § 5)">art. 178a § 5 k.k.</a> w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 44 b;art. 44 b § 2)">art. 44b § 2 k.k.</a> orzekł od oskarżonego <span class="anon-block">J. A.</span> przepadek na rzecz Skarbu Państwa kwoty 14 000 złotych tytułem równowartości pojazdu,</p>
<p>14. zasądził od oskarżonego na rzecz Skarbu Państwa 180 złotych tytułem opłaty oraz 50 złotych tytułem wydatków poniesionych w sprawie.</p>
<p>Powyższy wyrok został zaskarżony apelacją obrońcy oskarżonego. Apelacja, skarżąc wyrok w całości, została wywiedziona z podstawy <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970890555" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego - Dz. U. z 1997 r. Nr 89, poz. 555 (art. 438;art. 438 pkt. 2;art. 438 pkt. 3;art. 438 pkt. 4)">art. 438 pkt 2, 3 i 4 k.p.k.</a> i zarzuciła mu:</p>
<p>I. obrazę przepisów prawa procesowego mającą wpływ na treść rozstrzygnięcia, tj. <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970890555" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego - Dz. U. z 1997 r. Nr 89, poz. 555 (art. 4;art. 7)">art. 4 i 7 k.p.k.</a> w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970890555" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego - Dz. U. z 1997 r. Nr 89, poz. 555 (art. 410;art. 410 § 1)">art. 410 § 1 k.p.k.</a> poprzez dowolną a nie swobodną ocenę zgromadzonego w toku postępowania materiału dowodowego oraz wyprowadzenie arbitralnych wniosków w zakresie:</p>
<p>a. prowadzenia przez <span class="anon-block">J. A.</span> w dniu 14 lipca 2024 roku samochodu marki <span class="anon-block">V. (...) (2)</span> o nr. rej. <span class="anon-block">(...)</span> około godziny 9:00 na ulicy <span class="anon-block">(...)</span> w <span class="anon-block">M.</span> znajdując się w stanie nietrzeźwości, podczas gdy:</p>
<p>- zgromadzony w toku postępowania materiał dowodowy w postaci wyjaśnień samego oskarżonego, nagrań z monitoringu, zeznań świadków <span class="anon-block">B. I.</span>, <span class="anon-block">U. Z.</span>, <span class="anon-block">S. V.</span> oraz <span class="anon-block">B. B.</span> potwierdza, iż w przedmiotowym dniu kierującym przedmiotowym pojazdem był wyłącznie <span class="anon-block">B. Ł.</span>,</p>
<p>- uznaniu, iż zeznania świadka <span class="anon-block">U. Z.</span> przeczą wersji prezentowanej przez <span class="anon-block">J. A.</span>, podczas gdy treść przedmiotowych zeznań w szczególności fragmenty: „Kierujący pojazdem podjechał pod mężczyznę, zatrzymał się przed nim. Kiedy tamten próbował wsiąść do pojazdu kierujący ruszył do przodu po chwili do tyłu. Wyglądało to tak jakby się z nim bawił utrudniając mu wejście do pojazdu...”; „... wsiadający do pojazdu mężczyzna w wieku 15 do 25 lat szczupłej budowy ciała, wysoki, włosy krótkie jasno brązowe, ubrany w koszulkę z krótkim rękawem w paski poprzeczne w pomarańczowo, brązowo zielone.”</p>
<p>w sposób jednoznaczny wykluczają, iż wsiadającym do pojazdu był niskiego wzrostu <span class="anon-block">B. Ł.</span> ubrany tego dnia w jasnozieloną koszulkę, a co za tym idzie to właśnie on był w tym czasie kierującym, a nie <span class="anon-block">J. A.</span>;</p>
<p>- jedynym dowodem obciążającym oskarżonego <span class="anon-block">J. A.</span> są wyjaśnienia złożone przez <span class="anon-block">B. Ł.</span>, który w toku postępowania wielokrotnie zmieniał ich wersję w zakresie osób kierujących pojazdem, jak również którego wyjaśnienia pozostawały w oczywistej sprzeczności ze zgromadzonym w toku postępowania materiałem dowodowym, tym samym nie mogą być uznane za pełnowartościowy dowód w sprawie;</p>
<p>b. przyjęcia, że <span class="anon-block">B. Ł.</span> nie miał interesu w tym aby zeznawać nieprawdę podczas gdy ten interes posiadał nie tylko z uwagi na chęć uniknięcia odpowiedzialności na gruncie prawa karnego ale również cywilnego z tytułu obowiązku naprawienia szkody na rzecz <span class="anon-block">B. I.</span>, której to pojazd uszkodził, przejaw czego stanowiło m.in. złożenie wyjaśnień obciążających <span class="anon-block">J. A.</span>, jak również podejmowanie przez niego w późniejszym czasie prób zastraszania zarówno oskarżonego <span class="anon-block">J. A.</span>, jak i <span class="anon-block">B. I.</span>, celem namówienia oskarżonego do zmiany prezentowanej przez niego wersji zdarzenia;</p>
<p>II. błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia poprzez uznanie, iż oskarżony <span class="anon-block">J. A.</span> prowadził pojazd mechaniczny, znajdując się w stanie nietrzeźwości w sytuacji, w której żaden ze świadków nie zeznał, iż <span class="anon-block">J. A.</span> prowadził samochód pod wpływem alkoholu, również <span class="anon-block">J. A.</span> nie widnieje na żadnym z nagrań monitoringu zebranych w toku postępowania, a także brak jest innych podstaw do stwierdzenia, iż oskarżony <span class="anon-block">J. A.</span> dnia 14 lipca 2024 roku prowadził pojazd mechaniczny w stanie nietrzeźwości.</p>
<p>W konkluzji skarżący wniósł o zmianę zaskarżonego wyroku poprzez uniewinnienie oskarżonego <span class="anon-block">J. A.</span> od zarzucanego mu czynu, ewentualnie o uchylenie zaskarżonego rozstrzygnięcia oraz przekazanie sprawy sądowi I instancji do ponownego rozpoznania.</p>
<p>SĄD OKRĘGOWY ZWAŻYŁ CO NASTĘPUJE:</p>
<p>Zarzuty apelacji sprowadzające się do kwestionowana dokonanej przez Sąd Rejonowy oceny zgromadzonych w sprawie dowodów nie są zasadne. Wbrew twierdzeniom skarżącego, Sąd meriti, oceniając zebrane w sprawie dowody, nie dopuścił się obrazy przepisów postępowania. W szczególności stwierdzić należy, iż Sąd I instancji, przy wydaniu zaskarżonego wyroku, miał na względzie całokształt ujawnionego w sprawie materiału dowodowego oraz wnikliwie rozważył wszystkie zebrane w sprawie dowody, przemawiające zarówno na korzyść, jak i na niekorzyść oskarżonego. Ocena wartości dowodowej poszczególnych dowodów, dokonana przez Sąd Rejonowy mieści się w granicach, wyznaczonych przepisem <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970890555" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego - Dz. U. z 1997 r. Nr 89, poz. 555 (art. 7)">art. 7 k.p.k.</a> i z całą pewnością nie można jej uznać jako dowolnej.</p>
<p>Także i ustalenia faktyczne poczynione przez Sąd I instancji, a dotyczące sprawstwa oskarżonego <span class="anon-block">J. A.</span> w zakresie przypisanego mu czynu są prawidłowe, gdyż stanowią wynik, nie budzącej żadnych zastrzeżeń i zgodnej z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970890555" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego - Dz. U. z 1997 r. Nr 89, poz. 555 (art. 4)">art. 4 k.p.k.</a> i <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970890555" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego - Dz. U. z 1997 r. Nr 89, poz. 555 (art. 7)">art. 7 k.p.k.</a>, oceny zebranych w sprawie dowodów.</p>
<p>Apelacja nie wykazała w skuteczny sposób, aby rozumowanie Sądu, przy ocenie zgromadzonych w sprawie dowodów było wadliwe, bądź nielogiczne. Zarzuty przedstawione w skardze apelacyjnej, mają w istocie charakter polemiczny i opierają się na subiektywnej i wybiórczej ocenie zebranych w sprawie dowodów.</p>
<p>Obrona we wniesionej apelacji wielokrotnie podkreślając, że kierującym samochodem <span class="anon-block">V. (...) (1)</span> o nr rej. <span class="anon-block">(...)</span>, w dniu 14 lipca 2024 roku był wyłącznie drugi z oskarżonych – <span class="anon-block">B. Ł.</span>, nie chce jednocześnie dostrzec, że przedmiotowe zdarzenie miało dwie fazy. Nie może budzić wątpliwości, że od pewnego momentu, to jest od spotkania obu oskarżonych przed blokiem na ul. <span class="anon-block">(...)</span>, kierującym przedmiotowym samochodem był rzeczywiście oskarżony <span class="anon-block">B. Ł.</span>. Przemawia za tym szereg dowodów, wymienionych również w apelacji. Chodzi tu np. o zeznania świadków <span class="anon-block">U. Z.</span>, <span class="anon-block">S. V.</span>, <span class="anon-block">B. B.</span>, nagrania monitoringu, czy też pierwsze wyjaśnienia oskarżonego <span class="anon-block">B. Ł.</span>.</p>
<p>Zanim jednak za kierownicę <span class="anon-block">V. (...) (1)</span> usiadł oskarżony <span class="anon-block">B. Ł.</span>, jego kierowcą był oskarżony <span class="anon-block">J. A.</span>. Sąd Rejonowy słusznie uznał, że wskazują na to pierwsze wyjaśnienia oskarżonego <span class="anon-block">B. Ł.</span> oraz częściowo zeznania świadka <span class="anon-block">I. I.</span>. Z dowodów tych wynika, że pod blok <span class="anon-block">B. Ł.</span> przy ul. <span class="anon-block">(...)</span>, podjechał samochodem <span class="anon-block">V. (...) (1)</span> oskarżony <span class="anon-block">J. A.</span>, który był jego kierującym. <span class="anon-block">B. Ł.</span> wsiadł do tego samochodu, a po chwili rozmowy zamienili się oni miejscami i dalej osobą kierującą był już <span class="anon-block">B. Ł.</span>. Z wersją tą korelują pierwsze zeznania świadka <span class="anon-block">B. I.</span>, która stwierdziła, że kilka godzin wcześniej oskarżony <span class="anon-block">J. A.</span>, będący pod wpływem alkoholu, chciał wziąć jej samochód <span class="anon-block">V. (...) (1)</span>. Mimo odmowy, oskarżony zabrał kluczyki od tego samochodu i wyszedł z mieszkania.</p>
<p>Apelacja stara się podważyć wyjaśnienia oskarżonego <span class="anon-block">B. Ł.</span>, powołując się na ich zmienność. Rzeczywiście, na rozprawie sądowej, oskarżony <span class="anon-block">B. Ł.</span> wyjaśnił odmiennie, zaprzeczając, że był on kierującym przedmiotowym samochodem w chwili kolizji. Wyniknęło to zapewne z chęci uniknięcia odpowiedzialności za popełniony czyn. Charakterystycznym jest jednak, że za każdym razem oskarżony <span class="anon-block">B. Ł.</span> twierdził, że tego dnia kierującym samochodem <span class="anon-block">V. (...) (1)</span> był oskarżony <span class="anon-block">J. A.</span>. Sąd oceniając dowody w sprawie, zgodnie z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970890555" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego - Dz. U. z 1997 r. Nr 89, poz. 555 (art. 7)">art. 7 k.p.k.</a>, nie może zdyskwalifikować a priori wiarygodności wyjaśnień oskarżonego tylko dlatego, że w postępowaniu przygotowawczym zeznawał on inaczej, niż na rozprawie sądowej. Sąd ma prawo dać wiarę, zarówno zeznaniom złożonym w toku dochodzenia – wbrew odmiennym twierdzeniom na rozprawie – jak też i odwrotnie: może uznać za wiarygodne zeznania złożone na rozprawie, a odrzucić zeznania złożone w toku postępowania przygotowawczego. Wbrew twierdzeniom obrony, Sąd I instancji nie popełnił błędu dając wiarę z wyjaśnieniom oskarżonego <span class="anon-block">B. Ł.</span>, złożonym w postępowaniu przygotowawczym. Za prawdziwością pierwszych wyjaśnień oskarżonego <span class="anon-block">B. Ł.</span>, przemawia też i to, że w tych wyjaśnieniach nie przerzucał przecież całej winy na oskarżonego <span class="anon-block">J. A.</span>, ale sam również się obciążał i to nawet w większym zakresie. Nie jest także przesądzająca okoliczność, że oskarżeni <span class="anon-block">J. A.</span> i <span class="anon-block">B. Ł.</span> nie mogli dojść do porozumienia na tle, kto ma ponosić koszt naprawy i holowania samochodu, wzajemnie obarczając się odpowiedzialnością, co doprowadziło do konfliktu między nimi. Gdyby motywem oskarżonego <span class="anon-block">B. Ł.</span> była rzeczywiście chęć uniknięcia odpowiedzialności za spowodowanie szkody w samochodzie <span class="anon-block">V. (...) (1)</span>, nie przyznawałby się tuż po zdarzeniu, że to on był wówczas kierującym tym samochodem.</p>
<p>Jednocześnie w świetle wyjaśnień oskarżonego <span class="anon-block">B. Ł.</span>, znajdujących potwierdzenie w zeznaniach <span class="anon-block">I. I.</span>, czy też częściowo <span class="anon-block">B. I.</span>, Sąd meriti miał prawo nie uznać za wiarygodnych wyjaśnień oskarżonego <span class="anon-block">J. A.</span>, który poczuwał się jedynie do udostępnienia kluczyków do samochodu <span class="anon-block">V. (...) (1)</span> nietrzeźwemu oskarżonemu <span class="anon-block">B. Ł.</span>. Wyjaśnienia oskarżonego <span class="anon-block">J. A.</span> są poza tym o tyle nieprzekonywujące, że sam przyznaje, iż pewnych fragmentów zdarzenia w ogóle nie pamięta, gdyż ,,urwał mu się film”, a pomimo to stanowczo twierdzi, że na pewno nie kierował wówczas samochodem. Wyjaśnienia oskarżonego <span class="anon-block">J. A.</span>, należało uznać zatem jedynie jako próbę uniknięcia odpowiedzialności za dokonany czyn. W tym zakresie przedstawione przez Sąd I instancji motywy pisemne również zasługują na pełną aprobatę sądu odwoławczego, a skarżący nie przedstawił tu żadnych przekonywujących kontrargumentów, zdolnych obalić tok rozumowania Sądu Rejonowego.</p>
<p>Za takowy nie można uznać nagrań z monitoringu, które dotyczą tej fazy zdarzenia, kiedy <span class="anon-block">V. (...) (1)</span> kierował już <span class="anon-block">B. Ł.</span>. Niczego w tym zakresie nie mogą zmienić także zeznania świadka <span class="anon-block">U. Z.</span>, do których apelacja przywiązuje tak znaczącą wagę. Z zeznań tegoż świadka należy wysnuć wniosek, że w tym fragmencie zdarzenia, jaki udało się jej zaobserwować, oskarżony <span class="anon-block">J. A.</span> rzeczywiście był jedynie pasażerem samochodu <span class="anon-block">V. (...) (1)</span>. Jednakże, jak zeznała <span class="anon-block">U. Z.</span>, sytuacja ta miała miejsce na ulicy <span class="anon-block">(...)</span>, a nie na ul. <span class="anon-block">(...)</span>, gdzie wcześniej nastąpiła zamiana kierowców z <span class="anon-block">J. A.</span> na <span class="anon-block">B. Ł.</span>.</p>
<p>Reasumując tę część rozważań stwierdzić należy, że Sąd odwoławczy nie dopatrzył się żadnego uchybienia w dokonanej przez Sąd meriti ocenie przeprowadzonych w sprawie dowodów, która mieściła się w granicach określonych w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970890555" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego - Dz. U. z 1997 r. Nr 89, poz. 555 (art. 7)">art. 7 k.p.k.</a> Podkreślić też należy, że Sąd Rejonowy, który miał możliwość na rozprawie sądowej bezpośrednio zetknąć się z każdą z przesłuchiwanych osób, m.in. poprzez obserwowanie ich zachowania, sposobu składania przez nich depozycji, miał możliwość wyrobienia sobie poglądu, co do tego, czy są one, i w jakim zakresie, wiarygodne.</p>
<p>Sąd odwoławczy uwzględnił natomiast apelację w zakresie kary orzeczonej wobec oskarżonego <span class="anon-block">J. A.</span>, chociaż zarzut tego rodzaju nie został wprost sformułowany w petitum apelacji, lecz dopiero w jej uzasadnieniu. Sąd Okręgowy doszedł do wniosku, że orzeczona wobec oskarżonego kara pozbawienia wolności jest sankcją nazbyt surową. Ustawodawca preferuje kary wolnościowe, chyba że kara ta może nie spełnić celów kary. Intencja ustawodawcy wyraźnie wynika z treści <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 37 a;art. 37 a § 1)">art. 37a § 1 k.k.</a>, który stanowi, że jeżeli przestępstwo jest zagrożone tylko karą pozbawienia wolności nieprzekraczającą 8 lat, a wymierzona za nie kara pozbawienia wolności nie byłaby surowsza od roku, sąd może zamiast tej kary orzec karę ograniczenia wolności nie niższą od 4 miesięcy albo grzywnę nie niższą od 150 stawek dziennych, w szczególności jeżeli równocześnie orzeka środek karny, środek kompensacyjny lub przepadek. Przepis ten stanowi realizację konstytucyjnej zasady proporcjonalności reakcji prawnej (<a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970780483" title="Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. - Dz. U. z 1997 r. Nr 78, poz. 483 (art. 31;art. 31 ust. 3)">art. 31 ust. 3 Konstytucji RP</a>), zgodnie z którą: ,,ograniczenia w zakresie korzystania z konstytucyjnych wolności i praw mogą być ustanawiane tylko w ustawie i tylko wtedy, gdy są konieczne w demokratycznym państwie dla jego bezpieczeństwa lub porządku publicznego, bądź dla ochrony środowiska, zdrowia i moralności publicznej, albo wolności i praw innych osób. Ograniczenia te nie mogą naruszać istoty wolności i praw”. Nie budzi wątpliwości, że pozbawienie wolności jest jedną z najdalej idących ingerencji w prawa i wolności człowieka. Słusznie wskazuje się w orzecznictwie i doktrynie, że ,,sąd zobowiązany jest wybrać taki rodzaj i rozmiar sankcji, który realizuje konstytucyjnie usprawiedliwione cele prawa karnego, w najmniejszym stopniu ogranicza prawa i wolności skazanego” (por. wyrok Sądu Apelacyjnego w Krakowie z dnia 23.11.2000 roku - II AKa 147/00; W. Wróbel, [w:] A. Zoll (red.), Komentarz do Kodeksu karnego. Część ogólna, Kraków 2007).</p>
<p>W rozpoznawanej sprawie, mając na uwadze całokształt jej okoliczności, nie było potrzeby, z punktu widzenia osiągnięcia celów kary, sięgać po karę najsurowszego rodzaju, czyli karę pozbawienia wolności. Zgodnie bowiem z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 53;art. 53 § 1)">art. 53 § 1 k.k.</a> wymierzając karę sąd musi mieć na uwadze, aby nie przekraczała ona stopnia winy oraz to, aby orzeczona kara spełniła cele zapobiegawcze i potrzeby kształtowania świadomości prawnej społeczeństwa. Sąd powinien mieć również na uwadze właściwości i warunki osobiste sprawcy oraz jego zachowanie przed i po popełnieniu przestępstwa. Stopień zawinienia oskarżonego, a także stopień społecznej szkodliwości popełnionego czynu nie nakazywał – kierując się wskazanymi wyżej dyrektywami wymiaru kary – sięgać po karę najsurowszego rodzaju, czyli karę pozbawienia wolności. Trzeba też mieć na uwadze, że oskarżony prowadzi ustabilizowany tryb życia, pracuje zawodowo, nigdy nie był karany, co wskazuje, że rozpatrywana tu sprawa miała charakter incydentalny w jego życiu.</p>
<p>W przekonaniu Sądu Okręgowego w realiach przedmiotowej sprawy, wystarczające dla osiągnięcia wobec oskarżonego celów wychowawczych i zapobiegawczych, jest wymierzenie mu kary grzywny, która uwzględnia stopień zawinienia, sylwetkę sprawcy i jest adekwatna do wagi popełnionego czynu. Sankcja tego rodzaju będzie stanowiła dla oskarżonego wymierną i realną dolegliwość, wpływającą na uzmysłowienie nieopłacalności tego typu zachowań i nieuchronności reakcji karnej, a także wystarczająco wpłynie na postawę oskarżonego w kierunku przestrzegania przez niego społecznie akceptowalnych norm zachowania.</p>
<p>Z urzędu należało także zmienić punkt 7 zaskarżonego wyroku, z uwagi na zmianę ustawy. Ustawą o zmianie niektórych ustaw w celu poprawy bezpieczeństwa ruchu drogowego z dnia 4 grudnia 2025 r. (Dz.U. z 2025 r. poz. 1872), która weszła w życie od 29 stycznia 2026 roku, uchylono bowiem <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 44 b;art. 44 b § 2)">art. 44 b § 2 k.k.</a>, statuujący orzeczenie przez sąd przepadku równowartości pojazdu, jeżeli pojazd nie stanowił wyłącznej własności sprawcy. W to miejsce wprowadzono <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 44 b;art. 44 b § 5;art. 44 b § 6)">art. 44 b § 5 i 6 k.k.</a>, zgodnie z którym, przepadku pojazdu mechanicznego nie orzeka się, jeżeli w czasie popełnienia przestępstwa pojazd mechaniczny nie stanowił wyłącznej własności sprawcy, a w takiej sytuacji sąd orzeka nawiązkę na rzecz Skarbu Państwa w wysokości od 5.000 do 500.000 złotych. W realiach rozpoznawanej sprawy jest to uregulowanie korzystniejsze dla oskarżonego i dlatego należało zmienić wyrok w tym zakresie, do czego obliguje przepis <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 4;art. 4 § 1)">art. 4 § 1 k.k.</a> W rezultacie zamiast orzeczenia od oskarżonego <span class="anon-block">J. A.</span> przepadku na rzecz Skarbu Państwa kwoty 14.000 złotych tytułem równowartości pojazdu, na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 44 b;art. 44 b § 1 a)">art. 44b § 1a k.k.</a> w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 44 b;art. 44 b § 5;art. 44 b § 5 pkt. 1)">art. 44b § 5 pkt 1 k.k.</a> w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 44 b;art. 44 b § 6)">art. 44b § 6 k.k.</a> orzeczono od niego na rzecz Skarbu Państwa nawiązkę w kwocie 7.000 złotych.</p>
<p>Ponieważ <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970890555" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego - Dz. U. z 1997 r. Nr 89, poz. 555 (art. 435)">art. 435 k.p.k.</a> stanowi, że sąd odwoławczy uchyla lub zmienia orzeczenie na korzyść współoskarżonych, choćby nie wnieśli środka odwoławczego, jeżeli je uchylił lub zmienił na rzecz współoskarżonego, którego środek odwoławczy dotyczył, gdy te same względy przemawiają za uchyleniem lub zmianą na rzecz tamtych, podobną zmianę wyroku należało orzec względem oskarżonego <span class="anon-block">B. Ł.</span>, chociaż nie zaskarżył on wyroku. Dlatego też w miejsce rozstrzygnięcia z pkt 13 zaskarżonego wyroku na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 44 b;art. 44 b § 1 a)">art. 44b § 1a k.k.</a> w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 44 b;art. 44 b § 5;art. 44 b § 5 pkt. 1)">art. 44b § 5 pkt 1 k.k.</a> w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 44 b;art. 44 b § 6)">art. 44b § 6 k.k.</a> orzeczono od oskarżonego <span class="anon-block">B. Ł.</span> na rzecz Skarbu Państwa nawiązkę w kwocie 7.000 złotych.</p>
<p>Z powyższych względów należało zmienić zaskarżony wyrok, natomiast w pozostałej części wyrok Sądu Rejonowego – jako słuszny i odpowiadający prawu – należało utrzymać w mocy.</p>
<p>Wysokość opłaty za obie instancje Sąd Okręgowy ustalił w oparciu o treść <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19730270152" title="Ustawa z dnia 23 czerwca 1973 r. o opłatach w sprawach karnych - Dz. U. z 1973 r. Nr 27, poz. 152 (art. 10;art. 10 ust. 1)">art.10 ust. 1</a> w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19730270152" title="Ustawa z dnia 23 czerwca 1973 r. o opłatach w sprawach karnych - Dz. U. z 1973 r. Nr 27, poz. 152 (art. 3;art. 3 ust. 1)">art. 3 ust.1 ustawy z dnia 23 czerwca 1973 roku o opłatach w sprawach karnych</a> (tekst jednolity: Dz.U. z 1983 r. Nr 49, poz.223 z późn. zm.), a o pozostałych kosztach postępowania odwoławczego orzekł na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970890555" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego - Dz. U. z 1997 r. Nr 89, poz. 555 (art. 634)">art. 634 k.p.k.</a> w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970890555" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego - Dz. U. z 1997 r. Nr 89, poz. 555 (art. 627)">art. 627 k.p.k.</a>
</p>
</div>