VIII U 2020/25

Sądy powszechne2025-11-26

Sygnatura

VIII U 2020/25

Data orzeczenia

2025-11-26

Rodzaj

REASONS

Sędziowie

Barbara Kempa (PRESIDING_JUDGE)

Podstawa prawna

art. 477^14^ §1 i 477^14^§2 kpc

Streszczenie

argumenty podniesione w odwołaniach, w części zasadnie, w pozostałej części niezasadne

Treść orzeczenia

Sygn. akt VIII U 2020/25 <div> <h2>UZASADNIENIE</h2> całości wyroku z dnia 5 listopada 2025 roku Decyzją z dnia 15.05.2025 r. ZUS (...) Oddział w Ł. stwierdził, że podstawa wymiaru składek na ubezpieczenia społeczne P. M., podlegającego ubezpieczeniom jako pracownik płatnika składek K. K. (1), w okresie od 02/2022 r. do 12/2022 r. wynosi 0,00 zł. /decyzja w aktach ZUS/ Ubezpieczony P. M., uznając ww. za krzywdzącą, złożył od niej odwołanie i wniósł o jej zmianę, poprzez stwierdzenie, że miesięczna podstawa wymiaru składek w okresie objętym zaskarżoną decyzją z tytułu podlegania przez niego jako pracownika u płatnika składek K. K. (1) wynosi 4200 zł brutto, w każdym miesiącu, ewentualnie zaś wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania organowi rentowemu. W uzasadnieniu skarżący zarzucił, że decyzja została wydana na skutek błędnego ustalenia okoliczności faktycznych przez pozwanego, który nie uwzględnił wyroków Sądu Okręgowego w Łodzi w sprawie (...) i Sądu Apelacyjnego w Łodzi w sprawie (...), które złożył wraz z uzasadnieniami i protokołami rozpraw, dokumentem PIT 11 za 2022 r., zaznaczając, że ZUS dysponuje jego umową o pracę wraz z aneksem z 2020 r. podnoszącym jego wynagrodzenie do kwoty 4200 zł brutto miesięcznie, które kilkukrotnie składał w ZUS, wywodząc, że na tej podstawie pozwany znał jego wynagrodzenie w spornym okresie (4200 zł brutto), w jaki sposób było płacone (tygodniowo po 1000 zł gotówką), jaką pracę wykonywał w ramach stosunku pracy, w jakim wymiarze czasu pracy (pełen etat), jak również przychód i dochód, jaki uzyskał w 2022 r. z tytułu zatrudnienia u ww. płatnika składek. Konkludował, że tym samym bezzasadnie ZUS uznał, że w spornym okresie nie uzyskał przychodu i że nie ma żadnego dokumentu potwierdzającego, że miał wypłacane wynagrodzenie. /odwołanie k. 3-6/ W odpowiedzi na odwołanie pozwany wniósł o jego oddalenie, podtrzymując w całości stanowisko jak w zaskarżonej decyzji, a nadto o zasądzenie kosztów zastępstwa procesowego wg norm prawem przepisanych. /odpowiedź na odwołanie k. 39-40/ W piśmie procesowym z 19.08.2025 r. wnioskodawca poparł odwołanie, podkreślając, że jako pracownik płatnika składek K. K. (1) od marca do sierpnia 2022r. otrzymywał wypłacane co tydzień gotówką wynagrodzenie w łącznej miesięcznej kwocie 4200 zł brutto. /pismo k. 54/ Na rozprawie z 22.09.2025 r., wnioskodawca poparł odwołanie, a pełnomocnik ZUS wniósł o jego oddalenie. /e-protokół rozprawy z dnia. z 22.09.2025 r.:00:01:44, 00:01:50/ Na rozprawie z 5.11.2025 r., pełnomocnik wnioskodawcy w osobie radcy prawnego poparł odwołanie i wniósł o zasądzenie kosztów zastępstwa procesowego, oświadczając, że po wyroku Sądu Apelacyjnego w Łodzi z 12.03.2025 r. wnioskodawcy został wypłacony zasiłek chorobowy, co implikuje tezę, że w tym okresie został przyjęty wymiar podstawy składek wyższy niż 0,00 zł i złożył na potwierdzenie powyższego decyzję z dnia 23.05.2025 r. Natomiast pełnomocnik ZUS wniósł o oddalenie odwołania oraz o zasądzenie kosztów zastępstwa procesowego. /e-protokół rozprawy z 5.11.2025 r. : 00:01:19, 00:01:36, decyzja k. 82-83/ Sąd Okręgowy ustalił następujący stan faktyczny: Płatnik składek - K. K. (1) prowadził pozarolniczą działalność gospodarczą pod firmą (...) od 9 sierpnia 2019 r. Przedmiotem przeważającej działalności gospodarczej płatnika składek było wykonywanie konstrukcji i pokryć dachowych /niesporne/ P. M. został zatrudniony u płatnika składek na podstawie umowy o pracę z 30 sierpnia 2019r., zawartej na czas nieokreślony od 1 września 2019r., w pełnym wymiarze czasu pracy, z wynagrodzeniem w wysokości 2250 zł brutto, na stanowisku dekarza, miejsce wykonywania pracy zostało określone jako siedziba firmy oraz teren całej Polski. Zgodnie z aneksem do umowy o pracę z 31 lipca 2020r. wynagrodzenie wnioskodawcy od sierpnia 2020r. wzrosło do kwoty 4200 zł brutto miesięcznie. /niesporne/ Płatnik składek zgłosił P. M. do obowiązkowych ubezpieczeń społecznych: emerytalnego, rentowych, chorobowego i wypadkowego od 1 września 2019 r. z kodem tytułu do ubezpieczenia - pracownik, w pełnym wymiarze czasu pracy. Płatnik złożył za ubezpieczonego dokumenty rozliczeniowe za miesiące od września 2019r. do sierpnia 2021 r., w których wykazał podstawy wymiaru składek na ubezpieczenia społeczne od września do grudnia 2019r. w wysokości po 2250 zł, od stycznia do lipca 2020 r. w wysokości po 2600 zł, od sierpnia 2020r. do lutego 2021 r. w wysokości po 4200 zł, za marzec 2021 r. w wysokości 365,22 zł, za kwiecień 2021 r. w wysokości 0,00 zł, od maja 2021 r. do lipca 2021 r. w wysokości po 3220 zł i za sierpień 2021 r. w wysokości 0,00 zł. Płatnik składek nie złożył za powoda dokumentów rozliczeniowych od września 2021 r. Dokumenty rozliczeniowe za miesiące od września 2019 r. do maja 2021 r. zostały złożone w terminie, a od czerwca 2021 r. do sierpnia 2021 r. zostały złożone po terminie. Płatnik składek wykazał za P. M. od 4 do 17 marca 2021 r. wynagrodzenie za czas niezdolności do pracy z powodu choroby finansowane ze środków pracodawcy i od 18 marca 2021 r. do 7 maja 2021 r. zasiłek chorobowy z ubezpieczenia chorobowego. W okresie od 18 marca 2021 r. do 7 maja 2021 r. oraz od 1 czerwca do 29 listopada 2021 r. P. M. w związku z niezdolnością do pracy spowodowaną chorobą pobierał zasiłek chorobowy z funduszu chorobowego, a od 30 listopada 2021r. do 27 lutego 2022 r. świadczenie rehabilitacyjne. /okoliczności niesporne/ W złożonym przez płatnika składek zaświadczeniu Z-3 z 21 września 2022r. (wpływ do oddziału 21 grudnia 2022 r.), wskazano okres zatrudnienia od 1 września 2019r. do 3 września 2022r. w pełnym wymiarze czasu pracy, wynagrodzenie za okresy orzeczonej niezdolności do pracy od 1 do 3 września 2022r. wskazano, że wnioskodawca ubiega się o zasiłek chorobowy za okres od 1 września 2022r. do 17 listopada 2022r. /okoliczności niesporne/ Od 1.09.2022r. odwołujący stał się niezdolny do pracy z powodu choroby, jednakże nie z uwagi na przyczyny, z jakich leczył się w okresach wcześniejszych. Ubezpieczony złożył wniosek o wypłatę zasiłku chorobowego za okres od 1.09.2022 r. do 1.03.2023 r. /niesporne/ W okresie całego zatrudnienia wnioskodawca wykonywał u płatnika prace dekarskie, technologiczne elewacyjne, przy montażu elementów i inne na różnych budowach w nieregularnych godzinach od 8 do 10 godzin dziennie, a średnio 40 godzin w tygodniu, stawka była godzinowa. Płatnik wypłacał powodowie wynagrodzenie w gotówce od marca do sierpnia 2022 r. najczęściej w ratach tygodniowych, ale również raz w miesiącu, czasem z opóźnieniem. Przed zawarciem umowy o pracę z płatnikiem powód nie występował o wypłatę jego wynagrodzenia w gotówce. Wnioskodawca nie potwierdzał wypłat wynagrodzenia na listach płac, bo płatnik ich sporządzał, ani nie potwierdzał tych wypłat na żadnym innym dokumencie. Płatnik nigdy nie wypłacał powodowi wynagrodzenia drogą przelewu bankowego. Do marca 2022 r. wnioskodawca był na zwolnieniu lekarskim. Potem wykonywał jako pracownik płatnika składek umówioną pracę na osiedlu domków jednorodzinnych do końca sierpnia 2022 r. /niesporne, a nadto zeznania powoda e-protokół rozprawy z dnia 22.09.2025 r.: 00:02:07-00:15:40 w zw. z e-protokołem rozprawy z 5.11.2025 r.: 00:08:04 – 00:30:06/ W dniu 2.09.2022r. pracodawca powoda podjął decyzję o formalnym zakończeniu prowadzenia działalności gospodarczej. Wpis został wykreślony z rejestru 24.10.2022 r. /niesporne/ O zaprzestaniu prowadzenia działalności płatnika wnioskodawca dowiedział się w ZUS po tym, jak tam się zgłosił, bo przez kolejne miesiące nie wypłacono mu zasiłku. /niesporne/ Płatnik wystawił powodowi świadectwo pracy z dnia 9.01.2023 r., w którym wskazano, iż w okresie od 1 września 2019r. do 5 stycznia 2023r. był zatrudniony w pełnym wymiarze czasu pracy na stanowisku dekarz w (...). Stosunek pracy ustał w wyniku rozwiązania umowy o pracę - <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19740240141" title="Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy - Dz. U. z 1974 r. Nr 24, poz. 141 (art. 30;art. 30 § 1;art. 30 § 1 pkt. 1)">art. 30 § 1 pkt 1 k.p.</a> /niesporne/ Zgodnie z wystawionym przez płatnika składek PIT 11 odwołujący się uzyskał z tytułu zatrudnienia w 2022r. dochód 25 502,96 zł. Powód rozliczył się z (...) na podstawie tego PIT-u – Urząd Skarbowy nie kwestionował tego PIT-u. Odwołujący nie występował do płatnika o sprostowanie ww. (...) za 2022 r. /niesporne, a nadto PIT 11 k. 17-18, zeznania powoda e-protokół rozprawy . z 22.09.2025 r.: 00:02:07-00:15:40 w zw. z e-protokół rozprawy . z 5.11.2025 r.: 00:08:04 – 00:30:06/ Sąd Okręgowy w Łodzi wyrokiem z dnia 7 marca 2024 r., w sprawie o sygn. akt (...), zmienił decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych (...) Oddział w Ł. z dnia 7 kwietnia 2023 r. i stwierdził, że P. M. podlegał u płatnika składek K. K. (1) obowiązkowo ubezpieczeniu emerytalnemu, rentowym, chorobowemu i wypadkowemu jako pracownik od dnia 28 lutego 2022r. do dnia 5 stycznia 2023r. /niesporne, a nadto wyrok k. 19/ Na skutek apelacji ZUS, wyrokiem z dnia 12.03.2025r. Sądu Apelacyjnego w Łodzi w sprawie (...) zmieniono ww. wyrok Sądu (...) instancji w ten sposób, że stwierdzono, iż wnioskodawca podlegał ubezpieczeniom społecznym od 28.02.2022 r. do 2.12.2022 r. /niesporne, a nadto wyrok k. 28/ Płatnik składek nie przekazał za odwołującego dokumentów zgodnie z ww. wyrokiem, tj. nie wyrejestrował go z ubezpieczeń społecznych od 3.12.2022 r. /niesporne/ Odwołujący od października 2020 r. nadal prowadzi własną działalność gospodarczą, opłacał tylko składki zdrowotne. Odwołujący wystąpił do protokołu sporządzonego w siedzibie Oddziału ZUS w dniu 26.03.2025 r. z wnioskiem o sporządzenie prawidłowych dokumentów na podstawie ww. wyroku Sądu Apelacyjnego w Łodzi z dnia 12.03.2025 r. /niesporne, a nadto zeznania powoda e-protokół rozprawy z 22.09.2025 r.: 00:02:07-00:15:40 w zw. z e-prot. z 5.11.2025 r.: 00:08:04 – 00:30:06/ Oddział ZUS wyrejestrował powoda z ubezpieczeń 28.03.2025 r. /niesporne/ Po wydaniu wyroku Sądu Apelacyjnego w Łodzi z 12.03.2025 r. ZUS wydał decyzję z 23.05.2025 r., którą uchylił w całości decyzję z 3.04.2025 r. i przyznał powodowie prawo do zasiłku chorobowego od 15.09.2022 r. do 2.12.2022 r. z tytułu zatrudnienia u płatnika składek w kwocie 5471,54 zł i stwierdził, że podstawę wymiaru składek stanowiła kwota minimalnego wynagrodzenia za pracę obowiązująca w 2022 r. z tytułu umowy o pracę w pełnym wymiarze czasu pracy tj. 2597,33 zł brutto, natomiast odmówił ubezpieczonemu prawa do zasiłku chorobowego związanego z zatrudnieniem u płatnika za okres od 3.12.2022 r. do 12.01.2023 r. po ustaniu tytułu ubezpieczenia związanego z zatrudnieniem u płatnika składek. /decyzja k. 82-83/ Płatnik składek ma zaległości składkowe w ZUS. /niesporne/ Powyższy stan faktyczny Sąd odtworzył na podstawie powołanych dokumentów, które nie były przez strony kwestionowane co do ich autentyczności, a nadto na podstawie zeznań powoda, a mianowicie w takim zakresie w jakim pozwoliły na czynienie stanowczych ustaleń razem z pozostałymi dowodami bez obawy, że wysokość uzyskiwanych przez niego u płatnika w badanym okresie zarobków zostanie zawyżona. Stąd też Sąd uwzględnił, że powód sam przyznał, że nie podpisywał żadnych list płac, ani innych dokumentów w okresie zatrudnienia u płatnika składek. Nie ma też żadnych innych obiektywnie wiarygodnych dokumentów, na podstawie których możliwe byłoby ustalenie konkretnych kwot wypłacanych mu przez płatnika. Powód przyznał, że płatnik przez cały czas wypłacał mu wynagrodzenie w gotówce, a także, że czynił to głównie w ratach i zdarzały się też opóźnienia w wypłacie. Twierdzenia powoda, że płatnik faktycznie wypłacał mu co miesiąc kwotę 4200 zł brutto w spornym okresie w łącznej wysokości miesięcznie nie mają potwierdzenia w żadnym innym obiektywnie wiarygodnym dowodzie, i jako takie należy uznać, że są gołosłowne. Nie jest wiarygodnym dowodem w szczególności wystawiony przez płatnika (...) za 2022 r. dla wnioskodawcy, bo nie da się obiektywnie zweryfikować na jego podstawie jakie wynagrodzenie faktycznie wypłacał mu płatnik w poszczególnych miesiącach w badanym okresie. Jednocześnie wobec prawomocnych wyroków Sądu Okręgowego w Łodzi w sprawie (...) i zmieniającego go wyroku Sądu Apelacyjnego w Łodzi w sprawie (...) z 12.03.2025 r. nie ma obecnie żadnych wątpliwości, że powód był pracownikiem płatnika w okresie od 28.02.2022 r. do 2.12.2022 r., a także, że był tam zatrudniony w pełnym wymiarze czasu pracy i że wykonywał pracę u płatnika składek jedynie do końca sierpnia 2022 r. bo od 2.09.2022 r. płatnik zakończył prowadzenie swojej działalności. Stąd też powód udowodnił, że w okresie od 28.02.2022 r. do 1.09.2022 r. podstawa wymiaru składek z tytułu zatrudnienia w pełnym wymiarze czasu pracy u płatnika z pewnością musiała wynosić co najmniej tyle ile obowiązujące w tym czasie wynagrodzenie minimalne, natomiast nie ma jakichkolwiek dowodów na wyższe zarobki skarżącego w tym czasie, więc przeciwne twierdzenia powoda o wyższych zarobkach pozostały gołosłowne. Jednocześnie Sąd miał na uwadze, że po 2.09.2022 r. powód nie wykonywał pracy u płatnika, bo ten definitywnie zakończył od tego dnia swoją działalność, a nadto powód od 1.09.2022 r. przebywał na zwolnieniu lekarskim. Sąd Okręgowy zważył, co następuje: Odwołanie okazało się zasadne jedynie w części, skutkując zmianą, w tym zakresie, zaskarżonej decyzji, a w pozostałym zakresie - podlega oddaleniu. Na wstępie należy podkreślić, że przedmiotem sporu była wyłącznie kwestia wysokości podstawy wymiaru składek powoda z tytułu zatrudnienia na umowę o pracę u płatnika składek K. K. (2) w okresie od 28.02.2022 r. do 31.12.2022 r. bo taki był zakres czasowy, objęty zaskarżoną decyzją z 15.05.2025 r., w której ZUS przyjął, że w tym czasie podstawa wymiaru z tego tytułu wynosiła 0,00 zł. Jednocześnie, zaznaczyć należy, że sam fakt pracowniczego zatrudnienia powoda u ww. płatnika składek w pełnym wymiarze czasu pracy w okresie od 28.02.2022 r. do 2.12.2022 r. został prawomocnie przesądzony wyrokami Sądu Okręgowego w Łodzi z 7.03.2024 r. (...) i zmieniającego go Sądu Apelacyjnego w Łodzi z 12.03.2025 r. (...), wobec czego aktualnie z mocy <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 365)">art. 365 k.p.c.</a> kwestia ta jako prawomocnie już rozstrzygnięta wiąże strony sporu, a także Sąd orzekający w n/n sprawie. Ponadto, należy podkreślić, że nie jest , w sprawie, sporne to, że powód po 1.09.2022 r. nie wykonywał pracy u płatnika składek jako jego pracownik, bo od 2.09.2022 r. płatnik definitywnie już nie prowadził swojej działalności a nadto powód od 1.09.2022 r. był na zwolnieniu lekarskim. Zgodnie z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19981370887" title="Ustawa z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych - Dz. U. z 1998 r. Nr 137, poz. 887 (art. 18;art. 18 ust. 1)"> art. 18 ust. 1 ustawy z dnia 13.10.1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych</a> (t.j. Dz. U. z 2025 r., poz. 350 ze zm.) podstawę wymiaru składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe ubezpieczonych wymienionych m.in. w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19981370887" title="Ustawa z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych - Dz. U. z 1998 r. Nr 137, poz. 887 (art. 6;art. 6 ust. 1;art. 6 ust. 1 pkt. 1)">art. 6 ust. 1 pkt 1</a>, czyli pracowników, stanowi przychód, o którym mowa w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19981370887" title="Ustawa z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych - Dz. U. z 1998 r. Nr 137, poz. 887 (art. 4;art. 4 pkt. 9;art. 4 pkt. 10)">art. 4 pkt 9 i 10</a>, z zastrzeżeniem <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19981370887" title="Ustawa z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych - Dz. U. z 1998 r. Nr 137, poz. 887 (art. 4 ust. 1 a;art. 4 ust. 2;art. 4 ust. 4;art. 4 ust. 4 pkt. 5;art. 4 ust. 12)">ust. 1a, 2, ust. 4 pkt 5 i ust. 12</a>. Zgodnie z art. 20 ust. 1 ustawy systemowej, podstawę wymiaru składek na ubezpieczenie chorobowe oraz ubezpieczenie wypadkowe stanowi podstawa wymiaru składek na ubezpieczenie emerytalne i ubezpieczenia rentowe, z zastrzeżeniem ust. 2 i ust. 3. Z kolei zgodnie z art. 4 pkt 9 ww. ustawy, pod pojęciem „przychód” na gruncie ustawy systemowej rozumie się - przychody w rozumieniu przepisów o podatku dochodowym od osób fizycznych z tytułu: zatrudnienia w ramach stosunku pracy. Z przepisu <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19910800350" title="Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych - Dz. U. z 1991 r. Nr 80, poz. 350 (art. 10;art. 10 ust. 1;art. 10 ust. 1 pkt. 1)"> art. 10 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 26.07.1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych</a> (Dz.U. z 1991 r., poz. 226 ze zm.) wynika, że źródłami przychodu jest m.in. stosunek pracy, zaś przychodami zgodnie z art. 11 ust.1 ww. ustawy, są otrzymane lub postawione do dyspozycji podatnika w roku kalendarzowym pieniądze i wartości pieniężne oraz wartość otrzymanych świadczeń w naturze i innych nieodpłatnych świadczeń. W art. 12 ust. 1 ww. ustawy postanowiono, że za przychody m.in. ze stosunku pracy uważa się wszelkiego rodzaju wypłaty pieniężne oraz wartość pieniężną świadczeń w naturze bądź ich ekwiwalenty, bez względu na źródło finansowania tych wypłat i świadczeń, a w szczególności: wynagrodzenia zasadnicze, wynagrodzenia za godziny nadliczbowe, różnego rodzaju dodatki, nagrody, ekwiwalenty za niewykorzystany urlop i wszelkie inne kwoty niezależnie od tego, czy ich wysokość została z góry ustalona, a ponadto świadczenia pieniężne ponoszone za pracownika, jak również wartość innych nieodpłatnych świadczeń lub świadczeń częściowo odpłatnych. Jednocześnie Sąd miał na uwadze, że nie jest prawnie możliwe, uwzględnianie w podstawie wymiaru składek na ubezpieczenia społeczne pracowników jakichkolwiek należności, które nie stały się przychodem ze stosunku pracy, w rozumieniu przepisów o podatku dochodowym od osób fizycznych, czyli nie zostały wypłacone pracownikowi lub postawienia go do dyspozycji pracownika /zob. Wyrok SA w Katowicach z 8.03.2018 r., III AUa 2348/17, LEX nr 2474287, wyrok SA w Łodzi III AUa 70/24/  Niewypłacone pracownikowi wynagrodzenie za pracę, nie stanowi podstawy wymiaru składek na ubezpieczenie społeczne (por. uchwała SN z 10 września 2009 r., (...) UZP 5/09, Legalis nr 166659). Należy, jednocześnie, zaznaczyć, że nie budzi wątpliwości, że w prawie pracy obowiązuje zasada swobodnego kształtowania postanowień umownych, lecz nie jest też sporne, że wolność kontraktowa realizuje się tylko w takim zakresie, w jakim przewiduje to obowiązujące prawo. Jakkolwiek z punktu widzenia <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19740240141" title="Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy - Dz. U. z 1974 r. Nr 24, poz. 141 (art. 18;art. 18 § 1)">art. 18 § 1 k.p.</a>, umówienie się na wypłatę wynagrodzenia wyższego od najniższego jest dopuszczalne - normy prawa pracy swobodę tę ograniczają tylko co do minimum świadczeń należnych pracownikowi w ramach stosunku pracy - to należy pamiętać, że autonomia stron umowy w kształtowaniu jej postanowień podlega ochronie jedynie w ramach wartości uznawanych i realizowanych przez system prawa, a strony obowiązuje nie tylko respektowanie własnego interesu jednostkowego, lecz także wzgląd na interes publiczny (por. wyrok Sądu Apelacyjnego w Katowicach z 9 maja 2014 r., III AUa 2111/13, Lex nr 1474057). Należy, również, pamiętać, że umowa o pracę wywołuje skutki nie tylko bezpośrednie, dotyczące wprost wzajemnych relacji między pracownikiem i pracodawcą, lecz także dalsze, pośrednie, w tym w dziedzinie ubezpieczeń społecznych: kształtuje ona bowiem stosunek ubezpieczenia społecznego, określa wysokość składki, a w konsekwencji prowadzi do uzyskania odpowiednich świadczeń. Są to skutki bardzo doniosłe, zarówno z punktu widzenia interesu pracownika (ubezpieczonego), jak i interesu publicznego, należy zatem uznać, że ocena postanowień umownych może i powinna być dokonywana także z punktu widzenia prawa ubezpieczeń społecznych. Ocena wysokości wynagrodzenia jest szczególnie istotna na gruncie prawa ubezpieczeń społecznych, w którym ustalanie podstawy wymiaru składki z tytułu zatrudnienia w ramach stosunku pracy oparte jest na zasadzie określonej w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19981370887" title="Ustawa z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych - Dz. U. z 1998 r. Nr 137, poz. 887 (art. 6;art. 6 ust. 1;art. 18;art. 18 ust. 1)">art. 6 ust. 1 i art. 18 ust. 1</a> w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19981370887" title="Ustawa z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych - Dz. U. z 1998 r. Nr 137, poz. 887 (art. 20;art. 20 ust. 1;art. 4;art. 4 pkt. 9)">art. 20 ust. 1 i art. 4 pkt 9</a>, z zastrzeżeniem <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19981370887" title="Ustawa z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych - Dz. U. z 1998 r. Nr 137, poz. 887 (art. 18;art. 18 ust. 2)">art. 18 ust. 2 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych</a>. / Wyrok SA w Szczecinie z 21.03.2023 r., III AUa 493/22, LEX nr 3707145/. Podkreślenia wymaga, że przedmiotem kontroli może być zarówno wyjaśnienie okoliczności związanych z adekwatnością ustalonego przez strony stosunku pracy wynagrodzenia, jak również okoliczności związanych z rzeczywistą wypłatą tego wynagrodzenia. Jako niezgodne z prawem należy uznać działania stron stosunku pracy polegające na pozorowaniu wypłaty wynagrodzenia w kwotach innych niż rzeczywiście wypłacane. Zgodnie bowiem z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 58;art. 58 § 2)">art. 58 § 2 k.c.</a> nieważna jest czynność prawna sprzeczna z zasadami współżycia społecznego. Mając na uwadze treść cytowanego wyżej art. 18 ust. 1 ustawy systemowej, wskazać należy, że brzmienie tego przepisu wskazuje, że składki na ubezpieczenie społeczne są powiązane z przychodem ubezpieczonego, który to przychód wynika z określonego stosunku ubezpieczeniowego. W przypadku osób zatrudnionych na podstawie umowy o pracę ustalanie podstawy wymiaru składki następuje zatem w oparciu o przychód, o którym mowa w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19910800350" title="Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych - Dz. U. z 1991 r. Nr 80, poz. 350 ()">ustawie o podatku dochodowym od osób fizycznych</a>. Taka regulacja prawna nie dopuszcza jednak całkowitej dowolności w tej kwestii i oderwania kwoty podstawy wymiaru składki od uzyskiwanego przychodu. Skoro <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19981370887" title="Ustawa z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych - Dz. U. z 1998 r. Nr 137, poz. 887 ()">ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych</a> - co do zasady - wiąże podstawę wymiaru składek z wielkością przychodu, to winna istnieć elementarna korelacja, między wskazywanymi przez płatnika podstawami wymiaru składek, a faktycznie wypłacanym pracownikowi wynagrodzeniem, a więc uzyskiwanym przez tego pracownika przychodem. Zatem podstawę wymiaru składek aktualizuje dopiero otrzymanie wynagrodzenia (przychodu) przez pracownika (wyrok Sądu Najwyższego z dnia 11 lutego 2010 r., (...) UK 225/08). Badając w n/n sprawie sporną kwestię dotyczącą kwot rzeczywiście wypłacanych ubezpieczonemu tytułem wynagrodzenia u płatnik składek, Sąd kierując się powyższym rozważaniami stwierdził, że z ustalonych w sprawie faktów wynika, że wobec prawomocnie przesądzonej kwestii, że wnioskodawca był pracownikiem płatnika składek w okresie od 28.02.2022 r. do 2.12.2022 r. w pełnym wymiarze czasu pracy – tym samym powód nie mógł uzyskiwać niższego wynagrodzenia niż obowiązujące w 2022 r. wynagrodzenie minimalne za pracę na pełen etat. Nie ma wśród dostępnych dowodów takich, które w sposób obiektywnie wiarygodny pozwalałyby na jednoznaczne ustalenie, bez obawy, że zarobki skarżącego zostały zawyżone, iż powód faktycznie miał wypłacane wyższe zarobki niż w wysokości obowiązującego wynagrodzenia minimalnego. Powód poprzestał na własnych gołosłownych twierdzeniach w tym zakresie w jakim podawał, że miał przez płatnika wypłacane wynagrodzenie 4200 zł brutto miesięcznie w badanym okresie, są to zatem twierdzenia nieudowodnione. Nie jest dowodem na to, że rzeczywiście płatnik takie wynagrodzenie wypłacał odwołującemu PIT 11 za 2022 r. a nadto należy podkreślić, że zeznanie roczne nie pozwala na ustalenie podstawy wymiaru składek za poszczególne miesiące. Powód przyznał, że wynagrodzenie miał wypłacane jedynie gotówką, najczęściej w ratach, choć zdarzało się też, że raz w miesiącu oraz, że wypłata była z opóźnieniem, a nadto przyznał, że nie potwierdzał wypłaty tego wynagrodzenia ani na listach płac, ani na żadnym innym dokumencie. Z zeznań powoda wynika również, że wykonywał pracę u płatnika do sierpnia 2022 r., a we wrześniu 2022 r. był na zwolnieniu lekarskim. Należało też uwzględnić, że od 2.09.2022 r. płatnik definitywnie zakończył prowadzenie swojej działalności. Wobec tego zdaniem Sądu przyjąć należy, że od 2.09.2022 r. powód nie otrzymywał od płatnika wynagrodzenia. Mając na uwadze ww. okoliczności Sąd uznał w efekcie, że odwołanie okazało się jedynie w części uzasadnione, bo w świetle wyżej powołanych faktów powód musiał w okresie od 28.02.2022 r. do 1.09.2022 r., tj. gdy jak prawomocnie przesądzono był zatrudniony na umowę o pracę i świadczył na pełen etat u płatnika składek pracę, otrzymywać co najmniej wynagrodzenie minimalne jakie w tym czasie obowiązywało. W pozostałej części odwołanie okazało się niezasadne, bo z dostępnych dowodów i ustalonych na ich podstawie okoliczności faktycznych wynika, że po 1.09.2022 r. powód nie miał wypłacanego wynagrodzenia przez płatnika, bo od 2.09.2022 r. płatnik definitywnie zakończył działalność i powód nie wykonywał dla niego pracy, zaś ewentualne roszczenia powoda o niewypłacone przez pracodawcę świadczenie w okresie niezdolności do pracy odwołującego nie może być uwzględnione w podstawie wymiaru składek. Z tych względów Sąd na mocy <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 477)">art. 477</a> [14] <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (§ 2)">par. 2 k.p.c.</a> zmienił zaskarżoną decyzję w ten sposób, że ustalił, iż podstawa wymiaru składek na ubezpieczenia społeczne P. M. z tytułu zatrudnienia u płatnika składek K. K. (1) w okresie od 28 lutego 2022 roku do 1 września 2022 roku na poziomie najniższego wynagrodzenia (pkt 1 sentencji wyroku), natomiast na mocy <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 477)">art. 477</a> [14] <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (§ 1)">par. 1 k.p.c.</a> oddalił odwołanie w pozostałej części (punkt 2 sentencji wyroku). W punkcie 3 sentencji wyroku, Sąd zasądził na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 98;art. 98 § 1;art. 98 § 3)">art. 98 § 1 i 3 k.p.c.</a> w zw. z § 9 ust. 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 roku w sprawie opłat za czynności radców prawnych (t.j. Dz.U. z 2023 poz. 1935 ze zm.), zgodnie z zasadą odpowiedzialności za wynik procesu, od Zakładu Ubezpieczeń Społecznych (...) Oddział w Ł., jako strony przegrywającej, na rzecz P. M., jako strony wygrywającej, kwotę 360 złotych razem z ustawowymi odsetkami za opóźnienie od dnia uprawomocnienia się orzeczenia do dnia zapłaty, tytułem kosztów zastępstwa procesowego, albowiem odwołanie skutkowało zmianą zaskarżonej decyzji. </div>